English
That which is called being related to mere habitual tendencies is the negation of certainty. Why? Because it is said to be a habitual tendency, it is also a sign of awakening. Even so, how is it related to the meaning? The meaning is related to that which awakens the habitual tendencies, because it is the cause. This itself is called being related to the meaning. If the meaning is not measured by one's own understanding, how is it that there is no connection there? It is said that it is not seen. Or if again, whatever is not understood by its own nature, even if it is measured by others, that also exists, from where does it come? If one doubts that the chief, etc., are understood in that way, but do not exist, it is said that they are not seen. Avoiding the extreme of seeing one's own nature and understanding it from others is called 'if,' the subject of proof that depends on the property, or the property that is related to the proving property where the smoke is, that is certainty itself, that is, if it is certain, then it is to make others understand, not just anyone who becomes too extreme. One's own nature is called explanation. The relation is with the subject and the to-be-established, etc. What fault is there in understanding from whatever distinguishes the relation? It is said to be to others, therefore it is understood only from what is related, not just others by their own nature. Therefore, the explanation 'if the basis' is called the subject, and 'that' is called the to-be-established. Here, the dispute of 'how' itself is explained as 'from relation.' 'Also from similarity' is called 'from no relation.' That extreme itself is called what is said to be understood only from others. Because it is seen to be just like that, the answer is explained as 'no.' Why? The effort and diligence that will be explained, and the sound of 'etc.' seeing similarities that are not related, etc., the memory produced by those is inconsistent with other inferences, because it is produced, that itself is said to be, 'This is the place, this exists,' that place where the changing aspect distinguished by place, etc., exists
Tibetan
དེ་སྐད་ཅེས་བརྗོད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འདི་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་དྲན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ །འདྲི་བའི་དྲན་པ་དེ་ག་ལས་ཡིན་སྙམ་ན། དེ་རྟེན་དང་ཞེས་གསུངས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་དང་དེའི་རྟེན་དང་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ལས་སོ། །འདི་ཉིད་འཆད་པ་ནི་ཆོས་ཅན་དང་དབང་བསྒྲུབ་བྱ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབད་རྩོལ་ལ་སོགས་པ་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱེད་སྔ་མ་འཆད་པ་སྟེ། ནུས་པའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ནི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་འབད་པར་རྩོལ་བས་ནའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟུང་ཟིན་པ་འཛིན་པས་ནའོ། །འོན་འདྲ་བའི་མཐོང་བས་བསྐྱེད་པའི་དྲན་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་འདྲ་བ་བཟུང་བ་ལས་ཞེས་གསུངས་སོ། །བ་མེན་ནི་ལང་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ངག་ཐོས་པ་བྲོག་ཏུ་བཟུང་ན། བ་ལང་དང་འདྲ་བའི་མེན་མཐོང་བ་ལས་བ་མེན་འདི་དང་འདྲ་བ་ནི་བ་ལང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་ཉེ་བར་འཇལ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་མ་ཡིན་སྙམ་ན་འདྲ་བ་ཉིད་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡུལ་དང་དུས་ཁྱད་པར་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་གླང་ངོ༌། །ནམ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ངེས་ཤེ་ན། དུ་མེ་ནི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཟལ་པོ་དང་དཀར་པོ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །འདི་དང་འདྲ་བར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ཀྱང་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་མི་འདྲ་བ་ནི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གཞན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དུ་མའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ སོ་སོར་ངེས་པ་ནི། འདྲ་བའམ་མི་འདྲ་བར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་ན་འདྲ་བ་རྟོགས་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བ་མེན་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་དུ་མ་འདྲ་བ་དང་ཇི་ལྟར་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་ཡང་ངོ༌། །མཐོང་བའི་བ་གླང་དེ་ཡང་འདི་དོན་བྱ་བ་དེ་བྱེད་པའམ། གཞན་གྱིས་འདྲ་བར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་མཐོང་བཞིན་པའི་བ་མེད་དེ་དང་འདྲ་བ་སྔོན་མཐོང་བའི་བ་ལང་ངེས་པར་བྱ་བ་ནི་བ་མེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐབས་ཀྱིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་མཐོང་བཞིན་པའི་བ་མེན་དོན་བྱ་བ་དེ་བྱེད་པ་དེ་ལ་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་འདྲ་བ་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་འཛིན་པར་མེད་ནའོ། །ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའོ། །འདིས་ནི་འདྲ་བ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མངོན་སུམ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་འབྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་འཛིན་པ་ཉིད་ལས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་རང་གི་ངོ་བོས་མི་འཛིན་ཀྱང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་རྟོག་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་འབྲལ་པ་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ཅན་དང་བསྒྲུབ་བྱ་དག་དང་ངོ༌། །ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་གནས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ངེས་པར་བཟུང་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་དེས་ན་འབྲེལ་པ་ལས་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་སྙམ་ན། ཆོས་དང་བསྒྲུབ་བྱ་དང་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི། གང་གི་ཕྱིར་འབྲས་སོགས་ནི་དེའི་ཞེས་གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འབྲས་སོགས་རྟགས་ནི་དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཅན་དབང་བསྒྲུབ་བྱ་དང་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་རྟག་པ་ག་ལ་ཡོད་པ་དེའོ། །དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་གོ་བྱེད་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ན། དེའི་མཚན་ཉིད་ལས་གཞན་པ། གནོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གཞན་དུ་གསལ་བ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདྲ་བ་འཛིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་ན། ཤིང་གི་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ཞིག་དཔེ་ལ་ཤིང་གི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའམ། མེས་སྐྱེད་པའི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དེ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་སོ་ཞེས་ཁ་བསྐང་སྟེ། དེའི་ཁོང་ནས་ཕྱུང་བ་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དང༌། ཤ་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཤ་པ་ལ་སོགས་པར་རོ། །ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདིར་ཡང་འདྲ་བ་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ནི་དངོས་པོ་གཞན་གྱིའོ། །གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ལས་ནི་འདྲ་བ་རྟོག
Chinese
如是说。所谓比量是与此相反，说成是境，是说忆念特殊的事物，然后随之而行。如果认为询问的忆念是从何而来？则说那是所依。是从要证成的那个事物及其所依相关的因相而来。此处所要解释的是有法和所要证成的法。从努力等而来，这是解释前半部分，与能的事物的证悟是相联系的。为什么呢？如是说。所谓“那”，是因为努力的缘故。所谓“从那”，是因为抓住已经抓住的东西的缘故。或者由相似的见而产生的忆念是量，因为怀疑是从抓住相似之处而来。所谓“母牛”，就像牛一样，听到指示语后，在岩石中抓住，从看到与牛相似的母牛，而了知这头母牛与那头牛相似，这是近取量。如果那样，又怎么不是量呢？则说相似本身。所谓境和特殊的时间，是指牛。所谓“任何时候”，因为是近指，所以也可以变成“在一切处”。为什么境等也不确定呢？则说“多”，即杂色和白色等境等。了知与此相似的隐蔽事物，意思是说即使以自己的自性也不是确定的。如果认为不相似的事物是境等确定的，则说“其他”，即瓶子和毯子等多种事物。如果那样，境等各自确定，因为不是了知相似或不相似的理由，所以了知相似不是量。就像看母牛一样，因为不能安立多种不相似，以及不相似的知识是境等特殊之处的近取，所以不是量，同样相似的知识也是如此。所见的牛也做这件事，或者由其他相似的事物，这显然是现量，如果不是这样，则不会有进入，这是说与正在看到的母牛相似的先前所见。
English
Thus it is said. Inference is the opposite of this, said to be the object, meaning that one remembers a particular thing and then follows it. If one thinks, from where does the memory of inquiry come? Then it is said that it is the basis. It comes from the sign related to that which is to be proven and its basis. What is to be explained here is the subject and the dharma to be proven. From effort and so on, this is explaining the first half, which is related to the realization of the thing that is capable. Why? It is said thus. The so-called "that" is because of effort. The so-called "from that" is because of grasping what has already been grasped. Or the memory generated by similar seeing is valid cognition, because the doubt comes from grasping the similarity. The so-called "cow," like a cow, after hearing the indicative word, grasps in the rock, and from seeing a cow similar to a cow, one knows that this cow is similar to that cow, this is proximate measure. If so, how is it not valid cognition? Then it is said that similarity itself. The so-called object and special time refer to the cow. The so-called "anytime," because it is a near reference, can also become "everywhere." Why are objects and so on also uncertain? Then it is said "many," that is, variegated and white objects and so on. Knowing the hidden thing similar to this means that it is not certain even by its own nature. If one thinks that dissimilar things are certain objects and so on, then it is said "other," that is, many things such as pots and blankets. If so, the objects and so on are determined separately, because it is not the reason for knowing similarity or dissimilarity, therefore knowing similarity is not valid cognition. Just like looking at a cow, because one cannot establish many dissimilarities, and the knowledge of dissimilarity is the proximate taking of the special characteristics of objects and so on, therefore it is not valid cognition, and similarly the knowledge of similarity is also the same. The seen cow also does this, or by other similar things, this is clearly direct perception, if it is not so, then there will be no entry, this is saying that it is similar to the previously seen cow that is being seen.
Chinese
必須要確定能擠奶的母牛，所謂的「母牛」是指情況而言。因此，能看見的母牛，做那件事，對於做那件事的習慣力量所產生的相似之執取，就是現量。所謂「如果不是那樣」，是指沒有執取相似。所謂「是量」，是指不是現量。這說明因為執取相似，所以比量與現量相同，將會這樣說，解釋為「從關聯性來說」。所謂「像那樣」，是指從執取相似性來說。如果又說，即使不像那樣以自性執取，但與那的關聯性只是分別念而已，所謂「從分離性來說」，是指有法和所立等。而「也」字的語氣是按照順序，也是比量的自性。或者如實地確定所處的狀態之義。如果沒有損害的對境等也不是相的體性嗎？因此為何說「從關聯性來說」呢？法和所立的關聯性才是相的體性，因為果等是那的，所謂沒有損害的對境等不是，是這樣說的。因為果等相是那的，是指有法、所立和關聯性的體性恆常存在於何處呢？因為想要成為事物本身的理解者，因此，從那的體性之外，沒有損害的對境等的體性，因為已經清楚地顯現於其他地方，所以不存在。如果即使那樣，比量如何變成執取相似呢？說了「樹的」。某個例子中，做樹的事情，或者看見火所生的煙等，會想說那就是這個，補充說，從那之中取出煙等的因，以及沙巴等的果。因此也說了「意義」。對於沙巴等。因為存在所以不是剎那性，這裡也說了是相似的理解。所謂「無常的自性」。其他的，是指其他的物。如果從果來說是相似的理解。
English
It is necessary to ascertain the milkable cow, and the so-called "cow" refers to the situation. Therefore, the visible cow, doing that thing, the grasping of similarity arising from the habitual power of doing that thing, is itself direct perception. The so-called "if it is not like that" means not grasping similarity. The so-called "is valid cognition" means not direct perception. This explains that because of grasping similarity, inference is the same as direct perception, and it will be said that, explained as "from the perspective of relatedness." The so-called "like that" means from the perspective of grasping similarity itself. If it is also said that even if it does not grasp like that by its own nature, but the connection with that is only conceptualization, the so-called "from the perspective of separation" refers to the subject and the to-be-established, etc. The tone of the word "also" is in order, and it is also the nature of inference. Or it means to ascertain the state as it is. If the object without harm, etc., is also not the nature of the sign, then why say "from the perspective of relatedness"? The relatedness of the dharma and the to-be-established is the nature of the sign, because the result, etc., is that, and the so-called object without harm, etc., is not, that is what is said. Because the result, etc., the sign is that, it refers to where the nature of the subject, the to-be-established, and the relatedness constantly exist? Because one wants to become the understander of the thing itself, therefore, apart from that nature, the nature of the object without harm, etc., does not exist because it has already clearly appeared elsewhere. If even so, how does inference become grasping similarity? It is said, "of the tree." In a certain example, doing the thing of the tree, or seeing the smoke, etc., produced by fire, one would think that is this, supplementing that the cause of the smoke, etc., is taken out from that, as well as the fruit of Shapa, etc. Therefore, it is also said, "meaning." For Shapa, etc. Because it exists, it is not momentary, and here it is also said that it is the understanding of similarity. The so-called "nature of impermanence." The other refers to other things. If from the result, it is the understanding of similarity.