Tibetan
ས་གསུངས་སོ། །ཡང་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་འདི་དང་འབྲེལ་བའོ།། ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་རིག་པའི་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འགའ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ཚིག་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་གྱི། ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཡིན་མོད་འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདོད་པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །ཐམས་ཅད་འཚེ་བ་འགོག་པ་དང་ཅི་ཞིག་ལྟར་དེ་སྒྲུབ་པ་ནི་འདོད་པ་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དུ་ཡང་ངོ༌། །ཕན་ཚུན་འགྲེལ་བའི་ལམ་དག་ནི་འབྲས་བུ་གཅིག་ཉིད་ཀྱང་ མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་མཚུངས་པར་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉི་ག་གཅིག་ལ་འཇུག་མོད་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་དོན་དག་ནི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཚེ་བ་དང་མི་འཚེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་སོ། །གཅིག་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ་ངེས་པ་མེད་ན་ནི་སྤང་བྱ་དང་བླང་བྱ་དག་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ལ་ནུས་པ་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་མོད། གལ་ཏེ་ཅི་རུང་རུང་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པས་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་ཅི་ཆད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། གང་ཡང་རུང་བ་ནན་དུ་བྱས་པ་ན། རྣམ་པར་ཅི་ལྟར་ཡང་རུང་བ་སྒྲུབ་པ་ཙམ་སྟེ་དེ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལ་དོན་འགྲུབ་པར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ན། བསྟན་བཅོས་དོན་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་དེས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཉིད་ལ་ཞུགས་ན་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་བྱས་པ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི། རང་དགར་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་ངོ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པས་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྟེར་ན། དེའི་ཚེ་རང་དགའ་དང་ཁྱད་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་རྩོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། རྩེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །འཆད་པ་པོ་ནི་བྱེད་པ་པོའི་བྱེད་པ་ནི་སྟོན་པར་འདོད་པའོ། །གཙོར་བྱ་བའི་དོན་བརྗོད་པ་ནི། དོན་གྱི་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ཉིད་དུ་གལ་ཏེ་སྨྲ་བ་པོ་ཐམས་ཅད་རིག་པ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །འདིར་ཡང་ཡོན་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འམ་ཞེས་ལྟ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་འདི་གཉིས་དང་ལྡན་ན་དེའི་ཚེ་
Chinese
如是说。再说，因为什么缘故的意义是，因此，与即将阐述的内容相关联。一切通晓世间他世等知识的，并非一切都是全知者。然而，有些是通晓世间他世等知识的。因此，他的话语本身是 प्रमाण（pramāṇa，量， प्रमाण），但并非一切都是。如果一切都是全知者，那么这有什么矛盾呢？如是说，不是这样的，心中想到会变成一种愿望。一切阻止伤害以及如何实现它，并非仅仅是一种愿望，其他也是如此。相互解释的道路，也不是唯一的结果。 那么，因为是相同的因，两者都趋向于一个，但会产生结果吗？如是说，相互矛盾的事情是，如是说，是关于伤害与不伤害等情况。如果对一个没有确定的实现能力，那么就无法区分应舍弃和应接受的。如果对一个并非没有确定的能力，如果无论如何随顺追求都能获得所希望的结果，那又有什么缺失呢？回答说，如果强调任何一种，那么就只是追求任何一种方式而已。如果承认由此能实现目标，那么论典就没有意义了。或者，如果仅仅是趋近于他所指示的，就能实现结果，那么造论典就有必要吗？回答说，不是这样的，也适用于随心所欲的追求。当追随论典所指示的实现方法，也能给予结果时，那么随心所欲和它有什么区别呢？如果是这样，就不会有争论，也不会变成游戏。因此，是总结。阐述者想要展示作者的行为。主要讲述的内容，并非是事物本身的理由。在这里，如果想要说如果所有说话者都不是全知者，这就是剩余的部分。在这里也要观察是否具备圆满的功德，如果具备这两种功德，那么
English
Thus it is said. Furthermore, the meaning of 'for what reason' is that 'therefore' is related to what will be explained immediately. Not all who know about this world and the next, etc., are omniscient. However, some know about this world and the next, etc. Therefore, their words themselves are प्रमाण (pramāṇa, valid cognition), but not everything is. If everything were omniscient, what contradiction would there be in this? It is said, 'If it were not like this,' thinking that it would become a single desire. Preventing all harm and how to achieve it is not just a single desire; it is the same in other ways as well. The paths of mutual explanation are not even a single result. Then, since they are the same cause, both lead to one, but will a result occur? It is said, 'Things that contradict each other' refers to situations such as harm and non-harm. If there is no definite ability to achieve something in one, then it will not be possible to distinguish between what should be abandoned and what should be accepted. If there is no uncertain ability in one, and if one can obtain the desired result by pursuing whatever is agreeable, what is lacking? It is said, 'If any one is emphasized,' then it is only pursuing whatever is agreeable. If one admits that the goal can be achieved by this, then the treatise is meaningless. Or, if one engages in what is indicated by it, then there is a need to compose a treatise because the result is achieved? It is said, 'It is not so,' which also applies to arbitrary pursuit. When following what is indicated by the treatise also gives results, then what is the difference between arbitrariness and it? If this is the case, then there will be no dispute, and it will not become a game. Therefore, this is a conclusion. The expositor wants to show the action of the author. Stating the main point is not the reason for the thing itself. Here, if one wants to say that if all speakers are not omniscient, then this is the remainder. Here, one should also see whether one possesses perfect qualities, or if one possesses these two qualities, then
Tibetan
དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ནའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་བཟློག་ཏུ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོན་ཀྱང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ངེས་པར་མི་ནུས་པས་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་བསྟན་བཅོས་ལ་ཚད་མར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྟོན་པ་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ཉེས་པ་བརྗོད་ནས། སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པར་བརྟགས་པ་ལ་ཡང༌། ཉེས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་ལུང་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པར་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། དོན་གང་བློ་ལ་རབ་གསལ་པ། ། དེ་ལ་སྒྲ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ཡིན་ཡང་དེ་ལ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ན་ཚད་མའི་ཡུལ་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་རང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གི་ཚེ་ཡིད་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པ་པོ་ལས་དོན་རྟོགས་པ་ཞེས་འབྲེལ་ཏེ། དེའི་ཚེ་ནི་འཆད་པ་པོའི་འདོད་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་གང་ཡིན་ལ་སྒྲ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ལ་ཡང༌། དོན་གྱི་དེ་ཉིད་རྒྱུ་ཅན་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་བརྗོད་པ་ནི་གཙེར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་གནས་པའི་དོན་ཉིད་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་རིག་བྱེད་ལ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཅི་དོན་འདི་ཉིད་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཞན་འགའ་ཞིག་གམ། འོ་ན་ཏེ་ཅི་ཡང་མེད་ཅེས་ངེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཚད་མ་ག་ལ་ཡིན། སྨྲ་བ་པོའི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གནས་པའི་སྨྲ་བ་པོའི་སྒྲ་འགྲེལ་བ་ནི། འཆད་པ་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བློ་ལ་ཕྱིའི་དོན་ཉིད་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེ་ན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དོན་གང་བློ་ལ་སྣང་བ་དེ་ཉིད་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ན་དོན་གང་བློ་ལ་གསལ་བ་དེ་ཉིད་དོན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་མཐའ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་རྟོགས་པར་སླའོ། །དོན་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་གནས་པ་དེའོ། །མངོན་པར་འདོད་པ་མཐའ་དག་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་སྟེ། མཐོ་རིས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དེའོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ
Chinese
意义的真实理由的量，是不可逆转的。然而，这样的形式是无法确定的。即使如此，经典也不是被确定为量，这是被驳斥的。像这样，在陈述了从作者那里产生的过失之后，对于非人造的考察，为了陈述过失，将那个偈颂应用到非人造的经文中，这个偈颂的意义是：任何在心中非常清晰的意义。 对于它，声音就是量，即使是结果，对于它，能力也是没有阻碍的，因为在知识没有产生时，没有使用量的境域。什么时候它是量呢？什么时候是“自己”等等。什么时候是从意产生的等等，与从讲述者那里理解意义相关联。那时，对于讲述者所希望的境域的意义是什么，声音就是量，因为它是结果。对于两者，“意义的真实不是原因”这句在《释量论》中的话，是需要呵责的意义。对于两个方面，安住于分别念的意义，就是从声音产生的分别念的境域。因为没有作者，所以没有接近于启示的显示。难道这就是意义本身吗？或者是一些其他的？或者什么都没有，因为无法确定，声音怎么会是那个意义的理由的量呢？“说话者的行为”这个词，解释安住于此的说话者的声音，就是“讲述者自己”。如果从声音产生的分别念，在心中显现为外在的意义，因为特别执着于外在，那么，所说的“任何在心中显现的意义就是”。如果不是那样，如果因为特别执着于外在，那么任何在心中清晰的意义就是意义，那时，所有显现的意义就容易理解了。“那个意义”等等是其他的，是安住于分别念的那个。所有显现的意义的成立不是那样的。那么，“那个”等等是驳斥，是天界等等的特征的意义。那时
English
The valid cognition of the true reason of meaning is only irreversible. However, such a form cannot be determined. Even so, it is refuted that the scriptures are not determined as valid cognition. Thus, after stating the faults arising from the author, for the examination of the non-human-made, in order to state the faults, applying that very verse to the understanding that the scriptures are not human-made, the meaning of this verse is: Whatever meaning is very clear in the mind. For it, sound is indeed valid cognition, even if it is a result, for it, the ability is unobstructed, because when knowledge has not arisen, there is no use of the domain of valid cognition. When is it valid cognition? When it is "self" and so on. When it is born from thought and so on, it is related to understanding the meaning from the speaker. At that time, for whatever is the meaning of the object of the speaker's desire, sound is valid cognition, because it is a result. For both, the statement in the Commentary on Valid Cognition, "The truth of meaning is not causal," is a meaning to be reproached. For both sides, the meaning that abides in conceptualization is the object of conceptualization that arises from sound. Because there is no agent, there is no proximate indication of revelation. Is this the meaning itself? Or is it something else? Or is there nothing at all, because it cannot be determined, how can sound be the valid cognition of the reason for that very meaning? The explanation of the word "the action of the speaker," which abides in this, is "the speaker himself." If the conceptualization arising from sound appears in the mind as an external meaning, because of particularly clinging to the external, then, what is said, "whatever meaning appears in the mind is." If it is not so, if because of particularly clinging to the external, then whatever meaning is clear in the mind is the meaning, then, all the manifested meanings are easy to understand. "That meaning" and so on are others, it is that which abides in conceptualization. The establishment of all manifested meanings is not like that. Then, "that" and so on is refutation, it is the meaning of the characteristics of heavens and so on. At that time