Tibetan
་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གང་གིས་དོན་དང་དོན་མིན་མེད། །མ་མཐོང་དེ་ནི་ཅི་ཞིག་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ནི་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་སྟེ་ཉམས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མཐོང་བར་ཅི་སྟེ་བྱེད་དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འོན་ཏེ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་མཐོང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཉེ་བར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཕྱིར་དོན་རྟེན་སྐྱེས་གྱུར་བའི། །མྱོང་བ་ཇི་ལྟའི་རྒྱུ་བཞིན་དུ། །སྣང་བ་ཐ་དད་འཇོག་པར་བྱེད། །ལྷག་མ་བློང་ན་རིག་པ་དམན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པར་འགྱུར་བ་རིང་བ་ཉེ་བ་ཐ་དད་པ་དང་དབང་པོ་ཐ་དད་པས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཚུལ་གཉིས་པ་ ཅན་ནོ། །ལྷག་མ་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་རྟོག་པ་ནི་བློ་ངན་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ་རིག་པ་དམན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང༌། ཤེས་པ་སྒྲ་དང་མར་མེ་དག །མངོན་སུམ་མམ་ནི་ཅིག་ཤོས་ཀྱི། །སྐྱེད་བྱེད་ཉིད་ཀྱིས་སྔ་མ་ཡིན། །སྐད་ཅིག་རྣམས་ནི་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །ཤེས་ལས་མེད་གསལ་གང་གིས་ཤེས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་མར་མེ་དེ་དག་གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་མར་གྱུར་པ་དེ་རྣམས་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པའམ། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་དུས་ན་ཞིག་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ནི་ཤེས་པ་ལ་གསལ་བར་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་པའི་དུས་ན་གང་ཡོད་པའི་དོན་དེ་རྒྱུ་མིན་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྨྲས་པ། ཕན་འདོགས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གཞན། །གསལ་ཡིན་དོན་ཀུན་གསལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་པ་དང་ངུས་མཚུངས་པ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་བྱེད་པ་ལས་དོན་གཞན་གསལ་བ་ཡིན་ན་ནི། དོན་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་རྒྱུས་ངེས་ཡིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་ཐམས་ཅད་དུ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་དང་དོན་དག་གི་རྒྱུ་དེ་ལས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས
Chinese
是这样的。就像这样：谁若对境与非境，一无所见，又能做什么？就如同说，法与非法并非遮障，因为明与不明，境与非境皆不存在，像这样衰败之境，又怎能见到明与不明等事物呢？并非如此。然而，如果生起明与不明之见，即使如此，由于业习之力的缘故，明与不明才会生起，这实际上就是识。为了总结，因此说：彼由境生之体验，如其因般立显现，异相各别而安立，余者若迷慧则劣。就像这样，体验如其因般，依赖于境而生起，远近各异，以及根门各异，因此明与不明的显现各不相同。体验是具有两种方式的。如果因为剩余的灯等差别而认为有明与不明，那就是恶慧之人，因为智慧低下。此外，识、声与灯，现量或为他，生因即是前，刹那皆坏灭，离识无明谁能知？就像这样，识、声与灯，如果不是刹那性的，那么识等刹那性的事物，是现量识，或是他识的生因。因为生识之时已经坏灭，所以不存在之物，又怎能被识所明知呢？如果有人说，识生起时存在的境，即使不是因，也能被执持，对此回答说：无有助益余，若明一切境，皆当得明了。就像这样，与识具有相同感受的，如果不是对识有助益的，如果境比对识有助益的更明亮，那么一切境都将变得明亮，因此一切都将被见到。如果那是因所决定，就像这样，并非执持一切境，而是从识与境的因中，确定所取与能取。因此，识
English
It is like this. Like this: If someone does not see the object and non-object, what can they do? It is like saying that Dharma and non-Dharma are not obscurations, because clarity and non-clarity, object and non-object, do not exist. Such a state of decay, how can one see things like clarity and non-clarity? It is not like that. However, if the view of clarity and non-clarity arises, even so, due to the power of karmic imprints, clarity and non-clarity arise, which is actually consciousness. To summarize, therefore it is said: That experience born of object, like its cause, establishes manifestation, different aspects are established separately, if others are confused, wisdom is inferior. Like this, experience is like its cause, arising dependent on the object, different distances, and different sense faculties, therefore the appearance of clarity and non-clarity is different. Experience has two ways. If one thinks there is clarity and non-clarity because of the difference of the remaining lamps, etc., then that is a person of bad wisdom, because wisdom is low. Furthermore, consciousness, sound, and light, manifest or other, the cause of generation is the former, all instants are destroyed, without consciousness, who can know the unmanifest? Like this, consciousness, sound, and light, if they are not momentary, then momentary things like consciousness are manifest consciousness, or the cause of generation of other consciousness. Because it has been destroyed at the time of generating consciousness, how can something that does not exist be clearly known by consciousness? If someone says that the object that exists when consciousness arises, even if it is not the cause, can be grasped, the answer is: There is no other help, if all objects are clear, then all should be clear. Like this, if something with the same feeling as consciousness is not helpful to consciousness, if the object is brighter than what is helpful to consciousness, then all objects will become clear, therefore everything will be seen. If that is determined by the cause, like this, it is not grasping all objects, but from the cause of consciousness and object, the taken and the taker are determined. Therefore, consciousness
Tibetan
་པ་དང་དོན་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མིག་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་གང་གིས་ཡུལ་ངེས་པའི་གཟུང་བ་འཛིན་པས་གཟུང་བ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དེ། གང་གིས་ཤེས་པ་ངེས་པའི་གཟུང་བ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ལས་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུ་ལ་ངེས་པའི་ངོ་བོ་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་ལ་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་པ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱུ་ངེས་པ་ཅན་དུ་རྟོགས་ཀྱང་དེ་དག་འཛིན་པར་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྒྱུ་ངེས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དམ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཤེས་པ་དང་དོན་དག་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་དུས་མཚུངས་པར་སྣང་བ་དེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྒྱུར་ངེས་པ་ཡིན་ན་ནི་དོན་དང་ཤེས་པ་དག་སྣང་དུ་རུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ན། སྔོན་ པོ་དང་ཤེས་པ་དག་སྔོན་གྱི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། ཕན་ཚུན་རག་ལས་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕན་ཚུན་དུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་མཚུངས་པར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་ལྟོས་ནས་ཤེས་པ་དང་དོན་དག་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་རང་གི་རྒྱུ་ལས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དང་ཤེས་པ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་རྒྱུ་ཡིས་བྱས་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལ་རང་གི་རྒྱུ་ངེས་པ་ཡིན་ན་ནི། དེ་ལྟ་ཡང་ཤེས་པ་དང་དོན་དག་འབྲས་བུ་ངེས་པར་བསྐྱེད་པས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་དང་དོན་དག་ཕན་འདོགས་པའི་དངོས་པོར་འགྱུར་གྱི། དེ་ཙམ་གྱིས་གཟུང་བ་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དང་ཤེས་པ་དག་ཏུ་དུས་མཚུངས་པ་སྔར་གྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་དོན་གྱི་གསལ་བྱེད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཚེ་མེད་ཀྱང་དེས་བྱས་པས། །དོན་སྣང་ཕྱིར་ན་ཤེས་པ་ནི། །དེ་ཡིས་གསལ་བར་བྱེད་པ་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དོན་དེ་ཤེས་པའི་དུས་སུ་མེད་པར་
Chinese
以及事物之自性，如眼所生之识，以何者确定所缘而执持，则所缘亦是如此。以何者确定识之所缘，则乃是自其因所确定之自性。因此，若说自其因所确定之自性是所缘，则非也，识上亦无有觉知。如是说者，识与色等虽觉知为因所确定者，然彼等执持则非理，如是因所确定之事物，若是其自性或因与果，则于此，暂且识与事物，于其自性上因确定则非也，何以故？若同时显现者，于其自性上确定为因，则事物与识等将成为可显现之自性而被知晓。蓝色与识等依赖于先前之因，而获得于其自性上显现，然非互相依赖之故，非互相为所缘与能缘之事物，以其同时生起之故。依赖于何者，识与事物存在为明晰之自性，彼即自其因成为具有所缘与能缘之关联，以其无有异于体验之自性之所缘与能缘故。事物与识等，体验之自性亦为因所造作，是故明晰之自性，唯自其因所生之故，非所缘与能缘。然若因与果上，自其因确定，如是，识与事物，以确定生果之故，如何成为所缘与能缘之事物？识与事物将成为互相助益之事物，然仅此而已，非所缘能缘之事物。因此，事物与识等，于同时，从先前之因所生，乃是其自性显现之觉知。若然，若非所缘与能缘之事物，则识如何成为事物之显明者？彼时虽无有，然以彼所作故，事物显现之故，识乃彼所显明，如是说。事物于识之时不
English
And the self-nature of things, such as the consciousness arising from the eye, by what is the object determined and held, then the object is also like that. By what is the object of consciousness determined, then it is the self-nature determined from its cause. Therefore, if it is said that the self-nature determined from its cause is the object, then it is not so, and there is no awareness on consciousness. As it is said, although consciousness and form, etc., are perceived as determined by cause, it is unreasonable for them to hold on to them. If things determined by cause are their own nature or cause and effect, then here, for the time being, consciousness and things, the cause is not determined on their own nature, why? If what appears simultaneously is determined as the cause on its own nature, then things and consciousness, etc., will become known as the self-nature that can be manifested. Blue and consciousness, etc., rely on the previous cause, and obtain manifestation on their own nature, but because they do not depend on each other, they are not objects of what is taken and what takes, because they arise at the same time. Relying on what, consciousness and things exist as clear self-nature, that is, from its cause, it becomes related to what is taken and what takes, because there is no object of what is taken and what takes other than the self-nature of experience. Things and consciousness, etc., the self-nature of experience is also created by cause, therefore, the clear self-nature is not what is taken and what takes because it is only born from its cause. However, if the cause and effect are determined by their own cause, then, how can consciousness and things become objects of what is taken and what takes because they certainly produce fruit? Consciousness and things will become mutually beneficial things, but that's all, not objects of what is taken and what takes. Therefore, things and consciousness, etc., at the same time, are born from the previous cause, which is the awareness of the manifestation of their own nature. If so, if it is not an object of what is taken and what takes, then how does consciousness become the illuminator of things? Although there is nothing at that time, because it is done by it, because things appear, consciousness is said to be illuminated by it. Things are not in the time of consciousness