Tibetan
་གཟུགས་ལ་སོགས་བ་སྟེ། །ཤེས་པ་གང་ཞིག་དོན་དེ་དང་རང་སྣང་བ་ཅན་ཏེ། ཡུལ་གྱི་ཤེས་པའི་ཤེས་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དོན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་སྣང་བ་དང་རང་སྣད་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནག་ལ་ཅེ་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དང༌། རང་གི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་དུམ་གྱུར་ན་ནི། ཡུལ་ཤེས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དང་ཁྱད་ པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་སྣང་བ་ཅན་དང་རང་སྣང་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དང་དེའི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །དེ་ཉིད་འདིར་རྣམ་འགྲེལ་མཛད་པས་བཤད་པ། ཉམས་མྱོང་རྣམ་ཤེས་དེ་ཡང་ནི། །ཆ་གཉིས་དམིགས་པ་ཅན་གྱི་ནི། །རྣམ་པ་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་ཅན། །ཤེས་པ་དེ་ཡིས་རྗེས་འབྲེལ་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་སྔོན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་དེ་གཉིས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དྲན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱིས་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅིང༌། རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་ཤེ་ན། སྔོན་པོ་དང་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཉིས་ཀྱི་ཆ་དམིགས་པའི་ངང་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ཡོད་པའོ་ཞེས་ཞེན་པའི་རྣམ་པས་དམིགས་པར་འགྱུར་ལ། རྣམ་པ་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ལྷག་པས་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དོན་གྱིས་གོ་བས་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་དོན་གྱིས་གོ་བ་དེ་ཡིས་ཤེས་པ་རང་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ལས་ཐ་དད་པའི་བློ་ལ་དོན་གྱིས་གོ་བའམ་མངོན་སུམ་གྱིས་དཔྱད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡང་མི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཐ་དད་པར་དེ་ཉམས་སུ་མ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཆོས་ཐ་དད་པར་སྔོན་པོའི་བློའོ། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོའི་བློ་ཁོ་བོ་ལ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་གང་གང་གི་ཚེ་དྲན་པ་དེའི་ཚེ་སྔོན་པོའི་དྲན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་
Chinese
色等。任何识，是彼义与自显现者，境之识的识，凡是与义相符之识，是显现和自显现。若非如此，则境之识成了义之相状，而自之相状则未成，境识之识亦将与之无别。任何境之识，应成立为义显现与自显现，因境之识与其识相异之故，此乃是理。若非如此等，乃是具害之量。彼即是此处由释量论作者所说：体验行相识，是二分所缘，一相之差别，彼识作随连。意思是说，体验之识，以前以前蓝色等为境者，第二体验执持之识，以忆念之自性作随连，即是作为境，是了知之同义语。如何成为那样呢？蓝色和了知之自性二者的分位所缘之状态存在于何者，就称之为那样，成为那样，以有蓝色显现之故，以耽著之相而成为所缘。一相之差别，是以一相而超胜。如果以义而知，过去和现在生起之识就是了知吗？不是的，因为没有那样的了知。以何者以义而知，彼识存在于自身，如是世间没有了知之故。对于与色等显现相异之心，不能以义而知或以现量而观察。如果了知之自性，蓝色等各别，应观待为各别吗？了知之自性亦非不了知吗？因为未曾体验过各别。蓝色等彼者自身，以法各别而为蓝色之智。如是说之故。蓝色之智存在于我，凡是如此作念之时，彼时唯是蓝色之忆念。那么如果
English
Forms, etc. Any consciousness that is both the object and its own appearance; the consciousness of an object, whatever consciousness is in accordance with the meaning, is appearance and self-appearance. If it is not so, then the consciousness of the object becomes the aspect of the meaning, and if its own aspect does not become, then the consciousness of the object consciousness will also become non-different from it. Whatever consciousness of an object is, it should be established as the appearance of meaning and self-appearance, because the consciousness of the object and its consciousness are different, this is the reason. If it is not so, etc., it is a measure with harm. That is what is explained here by the author of the Commentary on Valid Cognition: The experiential aspect consciousness is a two-part object, a distinction of one aspect, that consciousness makes a connection. It means that the experiential consciousness, with objects such as previous blue, etc., the second experiential holding consciousness, with the nature of memory, makes a connection, that is, it acts as an object, and is a synonym for understanding. How does it become like that? Whatever has the state of focusing on the division of both blue and the nature of understanding is called that, becoming like that, because there is a blue appearance, it becomes an object in the form of attachment. The difference of one aspect is that it is superior by one aspect. If one knows by meaning, is the consciousness that arises in the past and present understanding? No, because there is no such understanding. Whoever knows by meaning, that consciousness exists in oneself, because there is no understanding in the world like that. For the mind that is different from the appearance of forms, etc., it is not possible to know by meaning or to observe by direct perception. If the nature of understanding, blue, etc., are different, should they be regarded as different? Is the nature of understanding also not unknowing? Because one has never experienced the difference. The blue, etc., themselves, with different dharmas, are the blue mind. That is why it is said. The blue mind exists in me, whenever one thinks like that, at that time it is only the memory of blue. Then if