Tibetan
་པ་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དབང་པོ་ཐ་དད་པས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་དུ་འགྱུར། ཡང་ན་གལ་ཏེ་དབང་པོ་ནི་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་པས་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་ལྟར་སྣང་བ་ཡང་ཤེས་པ་ཐ་དད་པར་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར། དེ་ཡོད་ན་ནི་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་འདི་སྙམ་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྐྱེས་པ་ན་ངེས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ཏེ་རྣམ་ པ་ནི་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཚད་མ་ལས་ཐ་དད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་ཉིད་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ཚད་མར་འདོད་ལ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་ཕྱོགས་མཐོང་བ་ལས་དེ་དང་ཕྲད་པར་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པས་མི་སླུ་བ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་ཉེ་བའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཙམ་སྣང་བའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་ཤེས་པ་སྐྱེས་པའི་དུས་ཉིད་དུ་ཕྲད་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ངེས་པའི་ཕྱིར་གང་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དང་བཟློག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རིགས་པ་ཉིད་ཚད་མར་འགྱུར་ཏེ། ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རང་བཞིན་ལ་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་དེ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ལ་ལར་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་ནི་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གང་དུ་ཕྲད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པས་འཁྲུལ་པ་སྤངས་ནས་ཤེས་པ་འཇུག་པ་ཅན་དེ་རུ་ཇི་ལྟ་བའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་དོན་དང་ཕྲད་པ་ལ་རག་ལས་པས་རྣམ་པར་གཞག་པའམ། ད་ལྟར་གྱི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྔོན་དུ་ཡོད་པས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དང་ཕྲད་པར་སྣང་བ་མེད་ན་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེའི་ཚེ་ཕྲད་པར་བྱ་བ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ནི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་མི་ཤེས་ཤེ་ན། དེ་ལ་སྨྲས་པ།
Chinese
如果说，成为所缘的那个，不是因为诸根各异的缘故，那么如何成为能立呢？或者，如果诸根不是必定了知的能立，所以不是理由，因为由相而决定的缘故。那时，如果认为，如境显现也并非必定能确定是各异的知识，所以是量。因此，说了“彼有则有故”。这意思是说，当生起青色等色法的相时，必定会领会，因为相是了知的自性之故。如果是这样，那么因为没有差别，如何会有量的果呢？没有与量相异的果。然而，应当了知，知识本身以青色等相是量，以了知的自性则是果。如果从见到部分如何得知与它相合呢？因为并非见到现量的不欺骗，仅仅是显现与它相近的青色等相而已，所以不是能区分不欺骗和另一知识的。否则，在知识生起之时，就必定相合和确定另一者，所以任何错乱都没有，并且见到了相违。虽然会这样，但如果无义则不生的道理本身成为量，因为与领会的自性成为了知的那者没有差别之故。即使有错乱的因，也因为在某些情况下不是确定的缘故，所以对于它来说，是从他者而成为量，在何处因为极度串习相合而舍弃错乱后，知识生起者，在那里因为产生如何般的体验，所以自己本身就是量。因此，无义则不生是依赖于与义相合而安立，或者依赖于现在的显现等境，如果说因为在那之前存在而完全执持，那是不合理的，因为如果没有与义相合的显现，则不执持无彼则不生之故。如果那时，虽然不是显现所要相合的，但无彼则不生本身是知识的自性，怎么会不知道呢？对此说道：
English
If that which becomes the object of focus is not due to the difference of the faculties, then how does it become the means of proof? Or, if the faculties are not necessarily the means of proof for understanding, then it is not a reason, because it is determined by the aspect. At that time, if you think that the appearance as an object is also not necessarily what determines the different knowledge, so it is a valid cognition. Therefore, it is said, "If that exists, then it exists." This means that when the appearance of forms such as blue arises, it will definitely be understood, because the aspect is the nature of understanding. If that is the case, then how can there be a result of valid cognition since there is no difference? There is no result different from valid cognition. However, it should be understood that knowledge itself is considered valid cognition by the aspect of blue and so on, and by the nature of understanding it is known to be the result. If you see a part, how do you know that it is in contact with it? Because it is not seeing the non-deceptive direct perception, it is only the appearance of the aspect of blue and so on that is close to it, so it is not what distinguishes the non-deceptive and the other knowledge. Otherwise, at the time of the arising of knowledge, it is certain that there is contact and the other is determined, so there is no confusion at all, and the contradiction is seen. Although it may be so, if the reason of not arising without meaning itself becomes a valid cognition, because there is no difference from that which has become understanding in the nature of understanding. Even if there is a cause of confusion, it is because it is not certain in some cases, so for it, it becomes a valid cognition from others, and where the knowledge arises after abandoning confusion due to extreme familiarity with the contact, it is valid cognition itself because it generates the experience of how it is. Therefore, not arising without meaning depends on being in contact with meaning, so it is established, or it depends on the object of present appearance and so on. If you say that it is completely grasped because it exists before that, it is not reasonable, because if there is no appearance of being in contact with meaning, it does not grasp the non-arising without it. If at that time, although what is to be contacted is not an appearance, the non-arising without it is the nature of knowledge, how can it not be known? To that it is said:
Tibetan
སླུ་བ་མེད་པ་མ་བཟུང་བར། །མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་འཛིན་ནོ། །ཞེས་གལ་ཏེ་རྟོག་ན་། ཕྲད་པ་པ་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་དེའི་ཚེ་འདོད་པའི་དོན་བྱེད་པ་ལ་སླུ་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ནུས་པ་འཛིན་པའི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྣང་བར་འགྱུར་གྱི་ཕྲད་པའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཁས་ལེན་པར་ བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་མདུན་ན་གནས་པའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཟླ་བ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་མཐོང་བ་དེ་ཡང་ཚད་མར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དོན་བྱེད་པར་མཐོང་བ་ལས་སྔར་གྱི་ཤེས་པ་ཚད་མར་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚད་མ་ངེས་པར་འཇུག་པ་དེ་ལས་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་བས་ན་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོ་འཁོར་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དོན་བྱེད་པར་མཐོང་བ་ནི་བཙོ་བ་དང༌། སྲེག་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང༌། སྒྲུབ་བྱེད་སྣང་བའི་ཡུལ་སྔ་མའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡུལ་གཅིག་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དོན་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་སྔ་མ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པའི་ཚིག་ཤེས་པ་སྔ་མ་མེད་པ་དེ་བས་ན་ཤེས་པ་སྔ་མའི་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་ལ་བྱེད་པས་དུ་སྤྱིས་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་ཚད་མར་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་བྱེད་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཡུལ་མེད་ན་ཡང་ཤེས་པ་སྔ་མས་ཚད་མར་འགྱུར་བ་སྟེ། དུ་བ་ཡོད་པས་མེ་ཡོད་བྱ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཡིན་པར་ངེས་པར་བྱེད། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་སྟེ་འབྲེལ་པ་ངེས་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་གཡོགས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཚད་མར་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་བདེན་ཏེ་འདི་ལྟར་རང་གི་རྟགས་ངེས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡིན་ནམ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཡིན་གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་སུམ་གྱི་རྟགས་ངེས་པ་དེ་བས་ན་དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང༌། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་མངོན་སུམ་ཚད་མེད་ངེས་པས་གསལ་པར་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པར་འགྱུ
Chinese
如果认为“不欺骗者未被抓住，则抓住无则不生者”，那么，如果相遇者没有差别，就像在实现所欲之义时不欺骗一样，也会变成抓住不欲之果的能力的识。因此，识会显现自己的自性，而不是相遇之义无则不生。然而，如果承认第二种观点，那么，面对存在之义无则不生的月亮，看到两种形象也会变成量。如果认为从见到实现义之后，才能确定之前的识是量，虽然是这样，但会犯互相依赖的过失。因为从确定量而进入，才能了知能作所作之事，因此，因为先前的识是量，所以会像轮子旋转一样进入。此外，见到实现义，是指见到煮、烧等，以及作为能立显现之境的先前之色等，因为境不同，所以不是量。然而，如果实现义的识本身是境相同者，即使是那样，因为意义相同，怎么会对先前的识产生怀疑呢？此外，产生不欺骗的识之时，先前的识已不存在，因此，由于先前的识对无境者起作用，那么，由烟产生的识怎么能获得量的地位呢？因为会太过分。然而，如果说，由实现义之相产生的比量，即使境不存在，先前的识也会变成量，就像有烟就有火一样，那么，又如何确定比量是量呢？虽然会那样变化，但比量是由自己确定为量，即由确定关系的相的力量所产生的。因为见到现量被错乱之群所覆盖，所以是由其他来了知是量，如果这样认为，那是不真实的，因为这样一来，确定自己的相是由现量来确定，还是由比量来确定呢？如果是由现量来确定，那么，确定现量的相，因此对比量，以及由比量来确定现量，由于没有量，所以会明显地变成互相依赖。
English
If it is thought that "without grasping the non-deceiver, one grasps what does not arise without it," then, if there is no distinction for the one who encounters, just as there is no deception in accomplishing the desired meaning, it will also become the consciousness that grasps the power of the undesired result. Therefore, consciousness will manifest its own nature, but it is not the case that the meaning of encounter does not arise without it. However, if the second view is accepted, then seeing two forms in the moon, which does not arise without the meaning of being in front, will also become valid cognition. If it is thought that from seeing the accomplishment of the meaning, the previous consciousness is determined to be valid cognition, although it is so, it will be a fault of mutual dependence. Because from entering into the determination of valid cognition, one understands that one can do what is to be done, therefore, because the previous consciousness is valid cognition, it will enter like a rotating wheel. Furthermore, seeing the accomplishment of the meaning refers to seeing boiling, burning, etc., and the previous form, etc., which is the object of the appearing proof, because the objects are different, it is not valid cognition. However, if the consciousness of accomplishing the meaning itself is the same object, even so, because the meaning is the same, how can there be doubt about the previous consciousness? Furthermore, when the non-deceptive consciousness arises, the previous consciousness no longer exists, therefore, since the previous consciousness acts on the objectless, how can the consciousness arising from smoke obtain the status of valid cognition? Because it would be too extreme. However, if it is said that the inference arising from the sign of accomplishing the meaning, even if the object does not exist, the previous consciousness will become valid cognition, just as where there is smoke, there is fire, then how is it determined that the inference is valid cognition? Although it will change in that way, the inference is determined by itself to be valid cognition, that is, it arises from the power of the sign of determining the relationship. Because it is seen that direct perception is covered by a multitude of delusions, it is understood by others to be valid cognition, if it is thought in this way, it is not true, because in this way, is the determination of one's own sign determined by direct perception or by inference? If it is determined by direct perception, then the sign of determining direct perception, therefore, compared to inference, and determining direct perception by inference, because there is no valid cognition, it will clearly become mutually dependent.