Tibetan
་ཡིན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །ལོག་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལྡོག་པ་ནི་ཤིང་གི་དོན་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ན་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་ཏེ། ཤིང་ཉིད་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་ལ་དེ་དེ་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ངེས་པས་བརྟགས་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལས་ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པ་ནི་རྟོགས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན། ཤིང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལྡོག་པ་གཞན་གྱིས་དངོས་པོ་དེའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བས་བྱས་པ་ཤིང་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་ལྡོག་པས་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ལྡོག་པ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཞུང་འདི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་དེ་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པས་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་ལས་ཐ་དད་པ་བཞིན་ནོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ཤིང་དེ་ངེས་པར་གཟུང་བས་བཟློག་ནས་ཞེས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་སྐབས་ཡིན་པས་ན་དེ་ཉིད་དེའི་སྒྲས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཟློག་ན་གང་ལ་འགོད་ཅེ་ན་བཤད་པ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་མཚུངས་པར་སྣང་བ་ལ་འགོད་དོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པས་ནི་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཀྱང་དེ་མང་པོའི་ཚིག་གིས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལ་ཐ་དད་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་གང་ལས་ཐ་དད་དེ་ཉིད་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་ཅེས་དེའི་སྒྲས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་གང་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་འགོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཤིང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་བཟློག་ནས་དེའི་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ཤིང་གི་སྒྲ་དགོད་དོ་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྔོན་གྱི་འགྲེལ་ པ་བྱེད་པ་དགོད་པ་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ནར་དྲང་པོ་མང་པོར་རློམ་པ་དག་ལྡོག་པ་ཉིད་དངོས་པོའི་ཆ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པ་ལ་བྱེད་པ་ཅི་སྟེ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་འདི་ལྟར་འཆད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བར་སེམས་པ་ལ། འདི་ལའང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད་ཅེས་སྨོས་སོ། །ཤིང་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་མེད་པར་ཟད་ཀྱི་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་ཤིང་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བའི་ཐ་དད་པ་དེ་ཅི་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་གང་ཐ་དད་པ་དེ་ཐ་དད་པའི་མཚམས་ལས་མ་བཟློག་པ་ཁོ་ནས་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་སྒྲ་ཅི་སྟེ་མི་འགོད་ཅེ་ན། བཤད་པ། སྒྲ་རྣམས་ལས་དེ་རྟོགས་ཉིད་ན། །གཞན་བཟློག་རྟོགས་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་འདི་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཉིད་ནི་འདི་དེ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་མ་གྲུབ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་གཞན་བཟློག་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་མོད་གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་དོན་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་པ་ཕན་ཚུན་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཤིང་མ་ཡིན་མེད་པ་དང༌། གཞན་གྱིས་བདག་ཉིད་ལ་ཤིང་མེད་པས་ཤིང་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་དག་ཕན་ཚུན་མེད་པ་ན་ཤིང་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བདག་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཞན་མེད་པ་ཡང་བདག་ལ་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། དགག་པ་བཀག་པའི་འགོག་པ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ན་གཞན་ལ་ལྡོག་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་འདིར་ཡང་དེར་ལྡོག་གོ་ཞེས་སྒྲས་ལྡོག་པ་གཉི་ག་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། སྒྲ་གཉིས་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤིང་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་བསལ་བས་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་ཤིང་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲ་ལ་ནི་འདི་ཤུགས་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ངེས་པར་གཟུང་བར་སྦྱར་བ་ལ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གང་ཞིག་གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་འདིའི་མཐར་ཐུག་པར་ཅི་ལྟར་ཉེ་བར་ བཀོད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཐ་དད་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་དང་ལྡན་པར་མ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟར་ཡང༌། འདི་ལའང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚུངས་པར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ནི་ངོ་བོ
Chinese
是，并且是树的遮返。遮返不是其他，遮返是在树的意义上确定把握，如果这样，就会变成必须确定把握非树的意义的过失。如果这样说，那是不行的。树本身是从非树中遮返的，这是说对事物如此这般地进行虚构和彻底的区分，必须通过确定和考察来说明，并且从确定把握来说，非树和树的遮返是从领悟中产生的。因此，树的遮返不是仅仅对于非树而言的。因此，通过遮返，其他事物领悟了该事物的某些部分，这是说通过确定把握，非树和树的遮返领悟了从非树中遮返。因此，这部论典被证实为以这种方式表达了这样的意义。什么从什么中不同呢？例如，树从非树中不同。已经变成不同的那个树，通过确定把握而遮返，因为已经变成不同是场合，所以它本身被它的声音所把握。如果遮返它，将安立于何处呢？所说的是，安立于已经变成不同的特点的，与它不同的，以相同方式显现的事物上。已经变成不同而被把握，即什么从什么中不同。然而，用许多词语来指示它，是为了领悟到它与不同的事物是相同的。已经变成不同的那个事物，从什么中不同，它本身就是从它中不同，这是用它的声音来把握的。因此，这个意义是，从什么中变成不同的，就安立于与那个不同的事物不同的事物上。这样说的是，从非树中不同的树，从非树中遮返，并且将树的声音安立于与那个非树不同的事物上。在这里，以前的注释者，那些自认为正直却不了解安立的人，认为遮返本身是对事物某些部分的领悟，如果不是这样，那将如何解释呢？想到这里，就说了这也没有丝毫的实质。树上没有非树，而是完全没有，有一部分是不可能的。因此，成为领悟树的特点的差别是什么呢？如果不同的事物没有从不同的界限中遮返
English
Yes, and it is the negation of a tree. Negation is not other; negation is definitely grasped in the meaning of a tree. If so, it would become a fault of having to definitely grasp the meaning of non-tree. If you say that, it is not possible. The tree itself is negated from non-tree, which means that such and such imputation and thorough distinction to things must be stated through determination and examination, and from definite grasping, non-tree and the negation of tree arise from understanding. Therefore, the negation of tree is not only for non-tree. Therefore, through negation, other things understand some parts of that thing, which means that through definite grasping, non-tree and the negation of tree understand the negation from non-tree. Therefore, this treatise is proven to express such meaning in this way. What is different from what? For example, a tree is different from a non-tree. That tree that has become different, negated by definite grasping, because becoming different is the occasion, so it itself is grasped by its sound. If it is negated, where will it be established? What is said is that it is established on the things that have become different characteristics, different from it, and appear in the same way. It is grasped by becoming different, that is, what is different from what. However, it is indicated by many words in order to understand that it is the same as different things. That which has become different, from what is it different, it itself is different from it, this is to grasp with its sound. Therefore, the meaning is that what has become different from what is established on the thing that is different from that different thing. What is said is that the tree that is different from the non-tree is negated from the non-tree, and the sound of the tree is established on the thing that is different from that non-tree. Here, the previous commentators, those who consider themselves upright but do not understand the establishment, think that negation itself is the understanding of some parts of things, if not, how would they explain it? Thinking of this, it is said that there is no substance in this either. There is no non-tree on the tree, but it is completely absent, it is impossible to have a part. Therefore, what is the difference that becomes the characteristic of understanding the tree? If the different thing does not negate from the different boundary
Chinese
如果仅仅是遮遣，为什么不把声音安立为与它相异呢？回答说：如果从声音中就能了悟它，那么就叫做“了悟其他的遣除”。如果仅仅是从声音中了悟相异，那么就会了悟已变成相异的从其他中遣除。这是因为依赖于二者，因为“它在此处没有”的意义，如果不成立“此在彼处没有”，就无法了悟。那么，即使通过了悟其他的遣除的力量而成为差别，但为什么说“以其他的遣除之义来作为差别”就像声音一样呢？回答说：在互相没有的情况下，如果知道以某事物没有来作为差别，那么就没有所谓的变成相异的其他了。因为在自己的自性中没有非树，并且以其他的自性中没有树，当树和非树互相没有时，就不是了悟以树来作为差别，这是它的意义。因为自性没有本身没有成立为自性的差别，并且其他没有也没有成立为在自己身上有，并且遮遣所遮遣的遮止不是成立。如果仅仅是了悟相异，因为了悟在其他上的遣除，那么在此处也将在那里遣除，声音将会表达二者的遣除吗？回答说：不是的。所说的是：也不是作二个声音。通过消除假立为非树，仅仅是表达从非树变成相异的树的声音，这是应该通过力量来决定的。如果与阐明它的决定相结合，那么就会变成从声音中产生。像这样，从“某物从某处”开始，直到此处最终如何安置的自性相异，那是没有实体的，而了悟为具有自性则是错误的。如果不是了悟为具有相异的自性吗？即使那样，也说：此处也没有丝毫自性。如果这样问，回答说，变成相异的那些相似显现的相状，就被说是相异。因为相似的相状也是自性，所以说变成相异的那个与变成相异的那些不是他者。对于它来说，自性
English
If it is only negation, why not establish sound as different from it? The answer is: If it can be understood from the sounds, then it is called "understanding the elimination of others." If only difference is understood from the sounds, then it will be understood that what has become different is eliminated from others. This is because it depends on both, because the meaning of "it is not here," if it is not established that "this is not there," it cannot be understood. Then, even if it becomes a difference through the power of understanding the elimination of others, why is it said that "using the meaning of the elimination of others as a difference" is like sound? The answer is: In the case of mutual absence, if it is known that the absence of something is used as a difference, then there is no so-called other that has become different. Because there is no non-tree in one's own nature, and because there is no tree in the nature of others, when trees and non-trees are mutually absent, it is not understanding the use of trees as a difference, that is its meaning. Because the absence of self-nature itself is not established as the difference of self-nature, and the absence of others is not established as being present in oneself, and the negation of what is negated is not established. If it is only understanding difference, because of understanding the elimination on others, then here also it will be eliminated there, will the sound express the elimination of both? The answer is: No. What is said is: It is not making two sounds either. By eliminating the imputation of being a non-tree, the sound that only expresses the tree that becomes different from the non-tree, this is what should be determined by power. If it is combined with the determination that clarifies it, then it will become produced from sound. In this way, from "something from somewhere" onwards, until here, how the nature of difference is finally placed, that is without substance, and understanding it as having self-nature is wrong. If it is not understanding it as having a different self-nature? Even so, it is said: There is not even a little self-nature here. If asked like this, the answer is that the appearance of similarity of those that become different is said to be different. Because the appearance of similarity is also self-nature, it is said that that which has become different is not other than those that have become different. For it, self-nature