Tibetan
མཇུག་སྡུད་པའོ། །གང་ཅུང་ཟད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་བྱེད་པར་བྱ་བ་སྟེ། གཉུག་མ་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ལ། གང་ཅུང་ཟད་གསལ་བ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་དོ། །གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མཇུག་སྡུད་པའོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་མཇུག་བསྡུས་ནས་སྐབས་ཉིད་མཇུག་སྡུད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་གསལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་དེ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། །གསལ་བ་ལ་མི་ལྟོས་ན་ཡང་གསལ་བ་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། འབའ་ཞིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ རྗེས་སུ་བྱེད་པའོ། །མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་སྤྱི་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང༌། གསལ་བ་རྣམས་ནུས་པ་མད་པར་བསྒྲུབས་པ་ན་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚུལ་དོར་ནས་ནུས་པར་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་གཅིག་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་གསལ་བ་རྣམས་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པའི་གཞིར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཉིད། དེ་ལ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གང་གིས་ན་དེ་མི་སྲིད་པའམ། མི་སྲིད་པས་ན་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ནུས་པ་ནི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། གཞན་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་པའོ། །དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི། ཕན་འདོགས་པར་མ་གྲུབ་པ་ཅན་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གིས་ཡུལ་ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེད་པ་ནི་དོན་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ་གལ་ཏེ་དོན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་བཞིན་དུ། ཤེས་པ་ཉིད་གྲུབ་པའི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ནུས་པས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི། ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཕན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་མི་སྣང་བས་ན་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ནུས་སོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད། གལ་ཏེ་ཡུལ་ནི་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱི
Chinese
结尾部分。所谓“稍微”是指要对它进行区分。本性是指作为所依和能依的事物本身，必须依赖于它。任何能稍微显现的事物等等，所有那些都是要产生的自性。以“他者的事物”为名的论证的结尾。因此，像这样总结了所要证明的和能证明的，然后总结了当下，即因此称为“因为显现”。这被证明是那些事物的果。如果不是依赖于显现，那么显现的事物就不会成为那个识的所取，这样说就是“仅仅”。像那样是不合理的，这已经说明了。像那样，随顺和违逆的随顺。 因为不改变，并且普遍利益是不可能的。当显现的事物被证明为无能时，对方舍弃了所说的方式，而说有能，即“如果因为显现于识”。与一个事物同时的显现的事物，成为无差别的识的基础，仅仅是这样。对于它，这些是能力，如果它是不可能的，或者因为不可能而变得无能，那么它存在，但不是从存在而来。对于境的识来说，能力仅仅是成为境，而不是其他任何东西，这是思考。解释说那不是，即“没有成立利益者”。如果境本身成为能力，那么不产生识，就不是识的境。如果怎样呢，这样说，即如果不是产生事物，识本身以成立的境的执持能力来执持，那么就会变成执持一切，因此一切都会知道一切，所以会太过分。因此，不利益的就不是境。如果不是境，那么因为不显现，所以怎么说因为显现而有能力呢？如果境是要被认识的，并且那仅仅是利益者，所以
English
The concluding part. The so-called "slightly" means that it should be distinguished. The intrinsic nature is the very thing that is to be relied upon as the object and the subject, and must be dependent on it. Whatever else makes something slightly manifest, all of that is the nature of what is to be produced. The conclusion of the argument named "the object of another." Therefore, having thus concluded what is to be proven and what proves it, then concluding the occasion itself, that is why it is called "because of clarity." This is proven to be the result of those things. If it is not dependent on clarity, then the clear things will not become the apprehended object of that consciousness, that is said to be "merely." That is not reasonable, it has already been explained. Thus, following and reversing the following. Because it does not change, and it is impossible to benefit the general. When the clear things are proven to be powerless, the opponent abandons the way of speaking and says that it has power, that is, "if because it appears to consciousness." The clear things that are simultaneous with one thing become the basis of undifferentiated consciousness, that is just this. For it, these are the powers, but if it is impossible, or because it is impossible it becomes powerless, then it exists, but it is not from existence. For the consciousness of an object, the power is only to become the object, and not anything else, this is the thought. Explaining that it is not, that is, "those who have not established benefit." If the object itself becomes the power, then not producing consciousness is not becoming the object of knowledge. If how, saying like this, that is, if it is not producing things, consciousness itself holds with the holding power of the established object, then it will become holding everything, therefore everything will know everything, so it will be too extreme. Therefore, what does not benefit is not the object. If it is not the object, then because it does not appear, how can it be said to have power because it appears? If the object is to be known, and that is only the benefactor, therefore
Tibetan
ར་དྲན་པ་དང་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་རྟོགས་པ་དང༌། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་རིག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ཡུལ་འགའ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཕན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་དག་གི་ཤེས་པ་རྣམས་ཡུལ་མེད་དུ་ཟད་མོད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གྱིས་བྱས་པའི་ཡུལ་གསལ་བ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ནི། ཡུལ་གྱིས་ཕན་མ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སུ་ཡུལ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་དེ་ལ་གསལ་བ་ཡོད་པའི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་དེའི་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མཁྱེན་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ན་འོན་ཏེ་དེ་དག་གིས་ཅི་རིག་ཅེ་ན། ཡུལ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ་ན་འདིར་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རིག་པར་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་གི་རིག་པ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནའོ། །ཤེས་པའི་སྣང་བ་དེ་ནི་དེའི་དུས་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་སྣང་བའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡོད་པ་དང༌། གང་མེད་ན་ནི་མེད་པ་དེར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནུས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་གྱི། སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་ཉིད་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དེ་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་རྒྱུ་ཡིན་ན། སྣང་བ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་སྣང་བ་ཅམ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པའི་ཕྱིར། མི་སྣང་ཡང་ནུས་པ་དང་སྣང་ཡང་མི་ནུས་པ་སྟོན་པ་ནི་གསལ་བ་ལས་མ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་བློ་ཁྲ་བོར་སྣང་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་རང་བཞིན་གཞན་གྱིས་དབེན་པར་མི་སྣང་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ཉིད་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་པས་ནི་དེ་ཤེས་
Chinese
而且，对于忆念和过去与未来之认识，以及兔角等之知识，如果有人说，就像这些知识一样，没有任何如实存在的对境，那么，这就是所谓的“无益”。对此，如果有人说，这些知识仅仅是无对境的，那么，这就是说，这些知识都耗尽于无对境之中。如果由对境所产生的知识具有对境的显现，那么，在对境没有给予帮助的各种识中，就不会有对境的显现。对于由自身成立的、具有显现的各种识来说，就不需要依赖于对境的帮助，例如一切智者的智慧。如果它们是无对境的，那么，它们又认识什么呢？因此，就说了“即使耗尽于无对境之中”。像这样，由理由所产生的、成为自身自性的显现，当它存在时，就像在这里显现的某些事物一样被认识。对于这个，外境的认识是不存在的，然而，当自己的认识成为自性时，情况就不同了。知识的显现虽然是那个时候的事情，但由于特别执着的影响，过去、未来和兔角等就被确定为对境。有人说：“因为显现的缘故，所以是显现之能力。”对此，如果有人说，显现不是能力的理由，那么，这就是所谓的“存在与不存在”。如果某物存在，那么它就是存在的；如果某物不存在，那么它就是不存在的，这就是能力之真实，而显现不是能力。能力本身被认为是理由。对此，仅仅依靠显现是无法发挥作用的。如果对境是理由，那么，显现就仅仅是跟随存在与不存在的。即使它不是理由，也仅仅是显现而已，而不是能力。因此，为了建立宗义，显示了不显现也有能力，以及显现也没有能力，这就是所谓的“从显现中无法理解”等等。由于承认总相显现为模糊的意识，所以总相的自性仅仅是不显现为与他者分离。即使是这样，它也仅仅是存在的，因为存在本身就具有能力的特殊性。因为存在之缘故，所以解释说，它知道
English
Moreover, if someone says that for recollection and the cognitions of the past and future, and for knowledge of things like rabbit horns, there are no objects that exist as they are, just like these knowledges, then this is what is called 'unbeneficial.' To this, if someone says that these knowledges are merely without objects, then this is to say that these knowledges are exhausted in being without objects. If the knowledges produced by objects possess the clarity of objects, then in the various consciousnesses that have not been aided by objects, there will be no clarity of objects. For the various consciousnesses that are established by themselves and possess clarity, there is no need to rely on the aid of objects, just like the wisdom of the omniscient ones. If they are without objects, then what do they cognize? Therefore, it is said, 'Even though exhausted in being without objects.' In this way, the appearance that is produced by reason and has become one's own nature, when it exists, it is cognized as if something appears here. For this, the cognition of external objects does not exist, but it is different when one's own cognition becomes one's own nature. The appearance of knowledge, although it is a matter of that time, due to the influence of particular attachment, the past, future, and rabbit horns, etc., are determined as objects. Someone says, 'Because of appearance, it is the power of clarity.' To this, if someone says that appearance is not the reason for power, then this is what is called 'existence and non-existence.' If something exists, then it exists; if something does not exist, then it does not exist, that is the reality of power, but appearance is not power. Power itself is considered to be the reason. To this, it is not possible to function merely by appearance. If the object is the reason, then appearance merely follows existence and non-existence. Even if it is not the reason, it is merely appearance, but not power. Therefore, in order to establish the tenet, it is shown that there is power even without appearance, and there is no power even with appearance, this is what is called 'not understood from appearance,' and so on. Because it is admitted that the general characteristic appears as a vague consciousness, therefore the nature of the general characteristic is merely not appearing as separate from others. Even so, it is merely existent, because existence itself has the particularity of power. Because of existence, it is explained that it knows.