Tibetan
ན་ཏེ། དཔེར་ན་བུད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མར་འདུ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཅན་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཡན་ལག་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་པའི་དགོས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །མ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པའི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་མངོན་བར་ཞེན་པ་བྱས་པས་གཞན་ལ་ཡང་འགྲུབ་པ་དེ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཚད་མས་བྱས་པའི་ཡན་ལག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ནི་བག་ཆགས་བརྟན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཞན་ལ་ནི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རིག་པར་སྨྲ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མ་དང༌། ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དཔྱད་པ་ན། བག་ཆགས་བརྟན་པ་དང་མི་བརྟན་པ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཉེ་བར་ལེན་ཏོ། །རང་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཡུལ་ཅན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་འཇོག་ལ། ཆོས་ཅན་ནི་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ། །སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཞེན་པ་འཁྲུལ་པར་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་མི་འདྲ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྨིག་རྒྱུ་དང་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྨིག་རྒྱུ་ཆུ་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ན། ཆུ་ཆུ་གཞན་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་སྨིག་རྒྱུ་དང་ཆུ་ལ་ཆུར་ཞེན་པ་ནི་ཆུ་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ལ་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ འདི་ནི་འཁྲུལ་པར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཆུ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆུར་ཤེས་པ་ནི་མི་བསླུ་ལ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་ཉིད་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་ཡིན་ཡང་ཆུ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཆུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཆུའི་འབྲས་བུར་རུང་བས་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན་ན་མི་རུང་བ་ལས་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་སྟེ་མི་རུང་བས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་རུང་བ་ལ་མི་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ཉིད་རིགས་མཐུན་པ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་ངེས་པར་ཁས་བླང་བ་ནི་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སྨོས་པ་ནི། གལ་ཏེ་མི་རུང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་བརྩད་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མི་རུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འདི་དག་རུང་བའམ་མི་རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་
Chinese
比如，就像以认识女性的特点为对境的极寂静支一样。同样，对量和显现于量的事物进行辨别，虽然这没有目标，但却成为论证量和非量的必要支分。对于“无自性”的证成，凡是极寂静的，就是那样显现执着，对其他也是同样的成立。同样，虽然不是量，但那样进行辨别，就成为量所作的支分，因为对于一个来说，串习稳固，而对于另一个来说，则没有串习。唯识宗在考察世俗的量和非量的自性时，仅仅将串习稳固与否作为理由来接受。自己对唯识以及无我等事物的辨别，是以事物为对境的现量和比量来确立的，而有法者则是以自证现量来确立的。虽然对阳焰执著为水与错乱没有差别，但为了显示不同，所以说了“阳焰”等。如果阳焰是从水中返回的，那么水也是从其他水中返回的。因此，对阳焰和水执著为水，是从与水相异的事物上产生的，因此是从相异的事物上产生的。因此，这与错乱没有差别。虽然如此，从水中产生的认识为水是不欺骗的，而其他的则不是。如果认识为水是从水自身产生的，那怎么会是错乱呢？因为虽然是其他的，但却确定为水自身。如果水的分别念是水的果，是可以产生的，那么从不相容的（事物）上怎么产生呢？如果是从不相容的（事物）上产生，那么就不会变成相容的了。仅仅承认从同类产生是不可行的，这就是说“如果从不相容的（事物）上”。相对于从相容的（事物）上产生，而对从不相容的（事物）上产生进行辩驳，这是近似的表示，同样，也应该依靠不相容的（事物）来理解。为了迎接这个疑问而进行解释，就是“分别念等”。这是这样说的：如果这些是从相容的或者不相容的（事物）上产生的，那么
English
For example, like the limb of perfect quiescence that has as its object the recognition of the characteristics of a woman. Similarly, this distinction between valid cognition and what appears therein, although it has no object, becomes a necessary limb for proving valid and non-valid cognition. Whatever is the perfect quiescence of proving non-self, that is precisely how it is established for others by having manifest attachment in that way. Similarly, although it is not valid cognition, such a distinction becomes a limb made by valid cognition, because for one, the habit is stable, and for the other, it is not. The Mind-Only proponents, when examining the nature of worldly valid and non-valid cognition, take only the stability and instability of habit as the reason. The distinction of oneself as merely mind and the objects such as selflessness is established by valid cognition of inference with objects as objects, and the subject is established by self-awareness manifest cognition. Although there is no difference between mistaking a mirage for water and delusion, "mirage" is mentioned to show the difference. If a mirage is different from water, then water is different from other water. Therefore, the attachment to water in a mirage and water occurs in an object that is different from water, and therefore it arises from a different object. Therefore, this is no different from delusion. However, the knowledge of water arising from water is not deceptive, but the other is not. If the knowledge of water arises from water itself, how can it be delusion? Because even though it is other, it is determined to be water itself. If the conceptualization of water is produced by what is compatible as the result of water, how can it arise from what is incompatible? If it is to be produced by what is incompatible, then it will not become compatible. Merely asserting that arising from similar kinds is impossible is what is said as "if from what is incompatible." Arguing about arising from what is incompatible in relation to arising from what is compatible is an approximate indication, and similarly, it should also be understood by relying on what is incompatible. Explaining by welcoming this doubt is "conceptualizations, etc." This is what is said: If these arise from what is compatible or incompatible, then
Tibetan
འདི་གཉི་ག་ལྟར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་ཞིག་ན་འདི་དག་ནི་དོན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདི་དག་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་ནི་དོན་དང་འབྲེལ་པས་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་ལས་སྐྱེ་ཞེས་བཤད་ཅེ་ན། ཕྱིར་བཤད་པ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་བ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་བ་ལས་ཆུར་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཆུ་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་དོན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་དོན་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆུ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་དོན་གྱིས་རང་གི་རྣམ་པར་གཞག་པས་དོན་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དོན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆུ་ལས་མ་ སྐྱེས་པར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་དོན་གསལ་བ་ཉིད་མེད་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་ལོ། །འོ་ན་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་དོན་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་རང་གི་རྣམ་པར་གཞག་བསམ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བས་བོན་ལས་མ་སྐྱེས་བས་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ཉིད་ལ་ནི་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་ལས་ནི་གཞན་ཡིན་ནོ། །ཆུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ནི་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཆུ་གཅིག་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་གཅིག་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱང
Chinese
如果说这二者都不是确定的，那么如果这是真实的，这些就根本不是从意义中产生的。如果问这是为什么，因为分别念被说成是“如实义”，如果这些与意义相关，那就只会如实义一样，就像现量一样。因为那是意义显现的自性，所以才与意义相关。但分别念不是这样，因此它与意义相关，所以不是确定的。如果问，那么怎么解释说它产生于正确和不正确呢？回答说，就像说“如果看到海市蜃楼”。因为从看到海市蜃楼而误以为是水，所以说从海市蜃楼产生，但并不是因为与意义相关，而是说与非水之义相连。如果与意义相关，那么以意义显现的自性，会从意义中产生，即使那样，以与非水相异的意义来安立自己，如果意义显现，就会被意义所产生，但那是不存在的。如果问，难道不是以错觉本身就成立了不是从水中产生的吗？如果那样，那么意义显现本身就不存在，而是非常明显了。如果问，那么根识也不应与意义相关，因为二月之识产生了认为有两个月亮的自相，那么回答说，因为二月之识不是那样产生的，所以不迷惑也不是不产生的，因为是其他的缘故。就像烟不是从种子中产生，所以推论出不会产生苗芽一样。如果那样，那么分别念与意义相关就只是不迷惑吗？回答说，那样的能力是不存在的，因为蓝色和黄色等知识，虽然在知识的自性上没有差别，但由于体验境的差别而作了差别，由于各自的因的差别是确定的，所以对于蓝色本身来说，就是蓝色的识，从其他来说就是其他的。对于水的分别念来说，这不存在。因为所有这些都是以认识一个水的方式，是具有共同境的，所以由于没有成立相互之间的差别，如果成立和安乐不是无差别的一体关联，那么所有也
English
If it is said that these two are not certain, then if this is true, these are simply not produced from meaning. If asked why, it is because conceptualizations are said to be "as-is meaning," and if these are related to meaning, then they will only be like as-is meaning, just like direct perception. Because that is the nature of the manifestation of meaning, it is related to meaning. But conceptualization is not like that, therefore it is related to meaning, so it is not certain. If asked, then how is it explained that it arises from correct and incorrect? The answer is, like saying "if one sees a mirage." Because from seeing a mirage one mistakes it for water, it is said to arise from the mirage, but it is not because it is related to meaning, but it is said to be connected with the meaning of non-water. If it is related to meaning, then with the nature of the manifestation of meaning, it will arise from meaning, even so, by establishing itself with the meaning that is different from non-water, if meaning manifests, it will be produced by meaning, but that is non-existent. If asked, is it not established by the illusion itself that it is not produced from water? If that is the case, then the manifestation of meaning itself does not exist, but it is very obvious. If asked, then sense consciousness should also not be related to meaning, because the consciousness of two moons arises thinking that there are two moons' own characteristics, then the answer is, because the consciousness of two moons is not produced like that, so not being deluded is also not not produced, because it is for other reasons. Just like smoke is not produced from seed, so it is inferred that sprouts will not be produced. If that is the case, then is conceptualization related to meaning only non-deluded? The answer is, that kind of ability does not exist, because the knowledge of blue and yellow, etc., although there is no difference in the nature of knowledge, but due to the difference of experiencing the object, differences are made, and because the differences of their respective causes are certain, so for blue itself, it is the consciousness of blue, and from others it is other. For the conceptualization of water, this does not exist. Because all of these are with the way of knowing one water, are having a common object, so because the differences between each other are not established, if establishment and happiness are not the same inseparable connection, then all also