Tibetan
ར་ཞེ་ན། དོགས་པ་འདི་བསུ་ནས་བཤད་པ་ནི་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་སྣང་བའི་དབང་གིས་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་སྣང་བ་ཡོད་པ་བཀག་པ་མ་བྱས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྔར་མངོན་སུམ་ནི་གང་གི་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་བཀག་པ་ལྟར་རོ། །འོན་ཀྱང་འདི་ནི་འཛིན་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྣང་བ་ཡོད་ཀྱང་འདི་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་དེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་བཤད་པ། གང་ཞིག་ངེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལྟོ་བ་ཡངས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་བུམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་དེའི་ཡུལ་ཅན་དང་འགལ་བར་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བས་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གལ་ཏེ་འདི་སྣང་བས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཛིན་པར་ཡང་འགྱུར་ན་དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་འགའ་ཞིག་ངེས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཞན་ལ་མ་ངེས་པར་འཇུག་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་པོ་འཇུག་གི་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཆུ་ལྡུགས་པའི་དོན་དུ་གཉེར་བ་བུམ་པ་ཞེས་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ལ་འཇུག་གི །མི་རྟག་པའོ་ཞེས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བར་མ་ངེས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་མོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་ཐ་དད་པས་དངོས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་འདྲ་བར་ཏེ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་གཞོལ་བར་མི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ཏེ་འགའ་ཞིག་ལ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ན་ངེས་པ་ཇི་ལྟར་བ་ཁོ་ནར་རིགས་སོ། །ངེས་པ་ཡང་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་མྱོང་པའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་ སྡུད་པ་སྟེ་ངེས་པ་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཡིན་གྱི་ཡོད་ཀྱང་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་གང་གི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གང་ལ་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་ཞེན་པའི་དབང་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་རོལ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ན་ཡུལ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་ནི་དོན་ལ་གཞོལ་བར་བརྗོད་དོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ནི་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་འཁྲུལ་པས་ངེས་པར་མི་ཟིན་པ་བཞིན་དུ། རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལས་ཡང་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ངེས་གང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསལ་བ་ན་མངོན་སུམ་ཡང་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་མགོ་མཉམ་པ་དེ་ལས་བཟློག་པར་བསྟན་པས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་མངོན་སུམ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་མོད། དེ་ལྟ་ཡང་ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལས་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དག་འཇུག་པར་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དོན་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་དོན་ཡུལ་དུ་བྱེད་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པའི་སྐབས་མེད་དོ། །དེ་ལ་སྲིད་ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་མགོ་མཚུངས་པར་སྟོན་པས་ཕ་རོལ་པོ་དག་སྤང་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཅི་སྟེ་ངེས་པ་མི་འབྱུང༌། དངོས་པོ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་དང་པོ་གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཐ་དད་པར་མི་རུང་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་བུམ་པ་ཞེས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོའི་དབྱིབས་དང་ལྡན་པའི་ ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་དབྱིབས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ་རྒྱུའི་བྱེད་པས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ནི་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་གྱིས་ནི་མི་འཇིག་པ་ལས་སོ། །དེས་ན་འདི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་མ་ངེས་པ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་ལ་ག་ལ་ལྟོས། ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་ཙམ་གྱིས་ངེས་པར་འགྱུར་ན་གང་གིས་འདི་སྐད་རྩོད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དྲན་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་ཙམ་གྱིས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གཞ
Chinese
若问：迎接此疑问而说，是说诸决定者并非如此。分别不是由显现的力量而执取与不执取。此处并未遮止显现的存在，如前说现量并非对任何事物作决定，像那样遮止了决定本身。然而，此处是遮止了作为执取之自性。因此说，即使有显现，此执取与不执取，也不是自性。解释理由：所谓“任何决定”。如实现量所见瓶等之相，腹部宽大等相，那样的瓶之相，在不明显的分别中，因与彼境相违而有差别，故是显现。刹那等之相也同样如此。因此，如果此由显现而执取，刹那等也应执取，但并非如此。因为瓶等之体性，虽决定了某些，但刹那等之体性，对于其他未决定而趣入，故是各别的。如何决定其体性，认识者就如何趣入，如何未决定，就如何不趣入。如此，寻求注水之义者，趣入于瓶，如是决定，而非趣入于无常。若问：分别也与现量相同，即使未决定，也执取如是之相吗？答：并非如此。因为由各别显现而直接执取本身，并未成立。如现量般，由显现本身而专注于事物，并未成立。观待于决定本身，于某事物上安立为执取时，唯有如决定之方式才是合理的。决定亦非体验之自性，而是体验之法，将要如此显示。因此，是总结之词，为了决定：决定本身是执取者，是存在的，但显现则不是。如果不如是承认，那么，直接执取本身是不可能的，那么，分别识的究竟是
English
If asked: Welcoming this question and saying, it means that those who are certain are not like that. Discrimination is not grasping or not grasping by the power of appearance. Here, the existence of appearance is not prevented, just as before, direct perception does not determine anything, just like that, the determination itself is prevented. However, here, it is the self-nature of grasping that is prevented. Therefore, it is said that even if there is appearance, this grasping and not grasping is not self-nature. Explaining the reason: The so-called "any determination". Like the appearance of a vase etc. seen by direct perception, the appearance of a wide belly etc., that appearance of a vase, in indistinct discrimination, is different because it contradicts that object, so it is an appearance. The appearance of a moment etc. is also the same. Therefore, if this is grasped by appearance, a moment etc. should also be grasped, but it is not like that. Because the nature of a vase etc., although some are determined, the nature of a moment etc., for others who are not determined, enter, so they are separate. How the nature is determined, the knower enters how, how it is not determined, it does not enter how. Thus, the seeker of the meaning of pouring water, enters into the vase, thus determined, but not into impermanence. If asked: Is discrimination also the same as direct perception, even if it is not determined, does it grasp such an appearance? Answer: It is not like that. Because directly grasping itself by separate appearances is not established. Like direct perception, focusing on things by appearance itself is not established. When relying on the determination itself, and establishing grasping on something, only the way of determination is reasonable. Determination is also not the nature of experience, but the Dharma of experience, it will be shown like this. Therefore, it is a concluding word, in order to determine: determination itself is the grasper, it exists, but appearance is not. If it is not admitted like this, then directly grasping itself is impossible, then, the ultimate of the discriminating consciousness is
Chinese
因此，对于任何事物都不会产生执着。如果这是由于执着的控制而倾向于外境，那么由于在外境中不存在，因此究竟而言，根本没有所缘。对于证悟的自性，则说是专注于意义。对此的解释是“如果不是那样”。这意味着，正如对显现的对境产生错觉而无法确定一样，如果从分别念所缘的对象中再引入其他量，也是如此。通过“确定者如何否定不确定者”等方式进行驳斥，从而表明显现也具有确定的自性，并从平等性中反过来进行驳斥。现在，虽然显现不是确定的自性，但即便如此，从一个意识所缘的对象出发，其他随之而来的意识自然会产生，就像比量所缘的对象一样。因此，如果显现也以成立的自性来缘取对象，那么由于在一切方面都能产生确定性，因此没有引入其他量的余地。如果对此有异议，那么分别念也会改变，这是通过以其他方式显示平等性来驳斥对方。即使生起对与一切不同的事物的自性的如实体验，为什么不会像从与一切体验不同的事物中产生一样，产生确定性呢？事物之所以与他物不同，是因为它具有与其他事物不同的自性。如果不是这样，那么没有自性的事物就无法不同。因此，这个瓶子之所以与不是瓶子的事物不同，是因为它具有特殊的形状。由于通过因的作用来证明，因此它与非所作不同，具有坏灭的性质则与不坏灭不同。因此，对于仅仅在这种自性上产生不确定性，又何必依赖其他量呢？如果仅仅通过体验就能确定，那么谁会这样争辩呢？这就是所说的“忆念”。这是通过仅仅体验的行相来证明的，因为其他原因
English
Therefore, there will be no clinging to anything. If this is due to the control of clinging and tends to external objects, then since it does not exist in the external, ultimately there is no object at all. For the nature of realization, it is said to be focused on meaning. The explanation for this is "if it is not so." This means that just as one is deluded by the object of appearance and cannot be certain, it is also the case if another valid cognition is introduced from the object of conceptualization. By refuting with "How does the certain negate the uncertain," etc., it is shown that appearance also has the nature of certainty, and it is refuted by reversing from equality. Now, although appearance is not the nature of certainty, even so, from an object cognized by one consciousness, other subsequent consciousnesses naturally arise, just like the object cognized by inference. Therefore, if appearance also takes the object with the nature of establishment, then since certainty can be generated in all aspects, there is no room for introducing other valid cognitions. If there is an objection to this, then conceptualization will also change, which is to refute the opponent by showing equality in other ways. Even if a true experience of the nature of things that are different from everything arises, why wouldn't certainty arise just as it arises from things that are different from all experiences? A thing is different from another thing because it has a nature that is different from other things. If it is not so, then things without nature cannot be different. Therefore, this pot is different from things that are not pots because it has a special shape. Since it is proven by the action of cause, it is different from the unmade, and having the nature of destruction is different from the indestructible. Therefore, why rely on other valid cognitions when uncertainty arises only on such a nature? If certainty can be achieved merely through experience, then who would argue in this way? This is what is said as "memory." This is proven by merely the aspect of experience, because other reasons