Tibetan
་པ་ནི་མེ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྲེག་བྱེད་མ་ཡིན་པས་མེ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཉིད་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པས་གཞན་མེད་པ་སྒྲུབ་པའོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པ་ལས་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་དང་མེད་པ་དག་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །མ་གྲུབ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོས་སོ། །ཡལ་ག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་ལ་བརྡས་ཤིང་གི་ཐ་སྙད་ནི་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ལས་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། མེད་པ་ལ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་དམིགས་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང༌། མི་སྣང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ཡིན་ཡང་དེ་ཁོ་ན་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། སྣང་བ་མ་མཐོང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མི་དམིགས་པ་ཡང་སྣང་དུ་རུང་བ་ཞེས་བྱ་བས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་གྱི་མ་དམིགས་པ་ཙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །གང་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ངེས་པ་ཅན་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་མི་རུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རུང་བ་ཉིད་ལ་ནི་དམིགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པ་དང༌། དམིགས་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་ན་དམིགས་པ་བཞིན་དུའམ། ཤིང་ཉིད་བཞིན་དུ་སྣང་དུ་རུང་བ་མ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྣང་དུ་རུང་བ་མ་རྟོགས་པ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་ལ་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། འབྲས་བུ་ཡང་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ནི་མེ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ལ་མེ་ནི་དུ་བ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡོད་པ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དེ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་དེའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་དེའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་
Chinese
“有火则有”之说，所要表达的是“如是”，就像不能燃烧就不是火一样。而“彼亦”的意思是，不可得性本身并不存在。而“彼性”的意思是，通过不可得性来证明其他不存在。而“未成”的意思是，因为从不存在中无法获得知识。而“所立与能立”的意思是，要使不可得性和不存在这两者区分开来，并将其与“凡所说”联系起来。“未成”的意思是，以所立和能立的自性。对于存在的事物，比如具有树枝等，用“树”这个词来指代，难道不是仅仅通过看见而产生的吗？对于不存在的事物则不是这样，因为没有被观察到就没有被认识到，而且不显现的事物也是存在的。即使仅仅因为可能显现而有所不同，但那本身就是不可得的，应该说那是需要被区分的。如果这样想，那就是“若不见显现”。不可得性也是通过“可能显现”来区分的，而不仅仅是不可得性本身。因此，“如不见显现之不可得性”就是一种区分。如果说，凡是以这种不确定性遍及的不可得性也是不存在的，那么凡是存在的事物就是存在的，因为不可能不是这样。对于可能性本身，就像对于所见一样，并不依赖于它，而且对于所见来说，也不是非二元的，因为通过区分自和他而存在。如果成立，就像所见一样，或者就像树本身一样，仅仅因为没有看见可能显现的事物就没有被认识到，而不仅仅是因为不可得性，因为不是对境，就像树的树干一样。没有认识到可能显现的事物是原因，难道不是对结果不确定吗？因为结果也是确定的，所以是自性遍及，因为仅仅从那产生。烟不是仅仅从火产生，而火也不是仅仅因为有烟就存在，也是原因，因为是那样，所以不是自性。如果问，结果如何成为它的控制，那么，仅仅从那产生的事物不是它的控制。
English
The saying "if there is fire, then there is" is meant to express "suchness," just as not being able to burn means it is not fire. And "that also" means that the very nature of non-apprehension does not exist. And "that nature" means that through non-apprehension, the non-existence of others is proven. And "unproven" means that knowledge cannot be obtained from non-existence. And "what is to be established and what establishes" means that the non-apprehension and non-existence should be distinguished, and it should be connected to "whatever is said." "Unproven" means by the nature of what is to be established and what establishes. For existing things, such as those with branches, isn't the term "tree" used to refer to them, arising only from seeing? It is not so for non-existent things, because what is not observed is not recognized, and also because things that do not appear also exist. Even if it is different only because it is possible to appear, that itself is non-apprehension, and it should be said that it needs to be distinguished. If one thinks like this, then it is "if appearance is not seen." Non-apprehension is also distinguished by "being able to appear," and not just by non-apprehension itself. Therefore, "like the non-apprehension of not seeing appearance" is a distinction. If it is said that whatever non-apprehension is pervaded by such uncertainty is also non-existent, then whatever exists exists, because it is impossible for it not to be so. For possibility itself, just like for what is seen, it does not depend on it, and also for what is seen, it is not non-dual, because it exists through distinguishing self and other. If it is established, just like what is seen, or just like the tree itself, it is not recognized only because the possible appearance is not seen, and not just because of non-apprehension, because it is not an object, just like the trunk of a tree. Not recognizing the possible appearance is the cause, isn't it uncertain for the result? Because the result is also certain, it is pervaded by its own nature, because it arises only from that. Smoke does not arise only from fire, and fire does not exist only because there is smoke, it is also the cause, because it is like that, so it is not its own nature. If you ask how the result becomes its control, then what arises only from that is not its control.
Tibetan
དེ་ལྟར་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། འདོད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་སུ་བ་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་ལ་འབྲས་ བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་ནི་རྒྱུའི་རང་གི་ཡང་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲེལ་པར་རོ། །གཞན་དག་ནི་འདིར་ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པའི་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་རུང་བ་ཉིད་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དེ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མཐོང་སྟེ། དེའི་ཚེ་མེད་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་པར་ཡོད་པའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གྲུབ་པས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་གྱི་འདོད་པའོ། །སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་འདོད་པའོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ནི་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །འདི་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་སད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དྲན་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་སྟོན་པ་ཡིན་ནམ་ཅི་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཡུལ་ཡོད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་མི་བརྗོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐ་སྙད་མི་དྲན་ན་སྙིང་སྟོབས་ལ་རྡུལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པ་ནི་མ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པར་ནི་འཇི་བའི་གོང་བུ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྡ་དྲན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བསྡུ་བ་ནི་གནས་སྐབས་གཙོ་བོར་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ། །མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དང། ཡོད་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་མེད་པ་དང༌། མ་དམིགས་པ་དག་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པའམ་ཐ་སྙད་དུ་སེམས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་མཐོང་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་དང་མཐོང་བ་དག་གིས་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་རྟོགས་ནས་དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་
Chinese
因此，因为不言说，并且仅仅由欲望所生，实际上不会像牛一样改变，而果实必定会产生，这也是因的自性。因为是果实，所以也是本体，因为因本身遍及一切，所以能成就。这是注释中的内容。其他人说，这里是知识和言说的可能性。对此，可能性本身就是具备这种可能性，如果它存在，那么它就仅仅是存在，而不是其他。这是所见。那时，因为没有领悟到不存在，所以不会犹豫，而是存在的遍及者。这是它的意思。关于“成就”这个词，如果说在建立名言方面也有，那么这是前一种观点。仅仅凭借这个理由，这是先前学者的观点。具有心，这是自己的观点。为了显示如此见到的缘故，是“事物不存在”的意思。与那心相应，就是与不存在的知识相应。对此，如果因为它的自性等而体验到苏醒的习气，如果不忆念，是否会显示境等名言呢？不是的，因为没有观察到。因此，显示了丝毫也没有建立，这就是“即使境存在”的意思。如果随后不言说，也就是说，如果不忆念名言，那么成立了“勇气没有尘垢”是因为不领悟的理由，这与泥土团也相同。这仅仅是使人忆起符号，而不是使之成立。总结是，这是以状态为主的意思。因为没有观察到，所以不存在，这是因为随顺所立和能立的本体，并且因为存在所以是无常。如果是这样，那么对于不存在和没有观察到，在没有区分或者认为是名言时，如何能见到呢？以见到和见到等是果和因的本体，在领悟到所立和能立的本体之后，就像它的名言的境本身是境一样，对于它来说，它的境本身也是如此。因为存在，所以不是刹那，也就是说，不存在不是刹那。
English
Therefore, because it is unspeakable, and merely arises from desire, it does not actually change like a cow, and the fruit will inevitably arise, which is also the self-nature of the cause. Because it is the fruit, it is also the essence, because the cause itself pervades everything, so it can accomplish. This is the content of the commentary. Others say that here is the possibility of knowledge and speech. To this, the possibility itself is possessing this possibility, if it exists, then it is only existence, not other. This is what is seen. At that time, because there is no understanding of non-existence, there will be no hesitation, but the pervader of existence. This is its meaning. Regarding the word "accomplishment," if it is said that there is also in establishing terminology, then this is the former view. Merely by this reason, this is the view of the previous scholars. Having mind, this is one's own view. In order to show that it is seen in this way, it means "things do not exist." Corresponding to that mind is corresponding to the knowledge of non-existence. To this, if because of its nature, etc., the awakened habit is experienced, if it is not remembered, will it show the terminology of objects, etc.? No, because it is not observed. Therefore, it shows that there is no establishment at all, which is the meaning of "even if the object exists." If it is not spoken afterwards, that is, if the terminology is not remembered, then it is established that "courage has no dust" because of the reason of not understanding, which is the same as the lump of mud. This only makes people remember the symbol, but it does not make it established. The summary is that this is the meaning of focusing on the state. Because it is not observed, it does not exist, this is because it follows the essence of what is to be established and what can be established, and because it exists, it is impermanent. If so, then for non-existence and not observing, when there is no distinction or it is considered as terminology, how can it be seen? Seeing and seeing, etc., are the essence of fruit and cause, after understanding the essence of what is to be established and what can be established, just as the object of its terminology itself is the object, for it, its object itself is also like that. Because it exists, it is not momentary, that is, non-existence is not momentary.