Tibetan
་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་འདོད་པ་ལས་སོ། །འདོད་པ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པ་ཡིན་ན་དྲན་པ་དེ་ཡང་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་བློ་དག་ལས་ཡིན་ཏེ། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་འཛིན་པ་ནི་བདག་དང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་འདོར་ པའི་ཆེད་དུའོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་དྲན་པ་ནི་དྲན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་ན་གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་བློ་རྣམས་ཏེ་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་བློའི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ནི་སྔ་མའི་རང་གི་རིགས་རྣམས་ཡིན་པ་དེ་ལས་འབྱུང་བའོ། །ཕན་ཚུན་རྐྱེན་ཉིད་དུ་ལྟོས་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ལ་ཡང་བདག་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཉིད་ནི་བདག་གི་དངོས་པོ་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་པོའི་སྐྱེས་བུའི་མངོན་སུམ་མོ། །འདི་ནི་རང་ཉིད་གསལ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འདི་ཉིད་ལ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལུང་ཙམ་གྱིས་གོ་བྱར་འགྱུར་ཏེ། མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མཐོང་བ་ལས་བྱང་གྲོལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གདོལ་པའི་བར་ལའང་མ་བཙལ་བཞིན། །ལུང་ཉིད་ལས་ནི་སྣང་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ཆ་ལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ནི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དྲན་པ་ལས་མཐོང་བའི་ཐ་དད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ལ། དྲན་པ་པོ་དང་མཐོང་བ་པོ་དག་གི་ཡང༌། དེའི་ངོ་བོ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དྲན་པ་གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲན་པས་སོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་དྲན་པའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲན་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་ལས་ཤེ་ན། རྒྱུ་ཉིད་ལ་ནི་གཟུང་བར་ཤེས། །ཞེས་པའི་རིགས་པས་བསྟན་པ་ནི། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བདག་སྨྲ་བ་པོས་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ངེས་པ་ནི་དྲན་པ་ངེས་པའི་རྒྱུར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བདག་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདག་གི་ནུས་པས་དྲན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་འགྱུར་བ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེར་འགྱུར་ན་ནི་འགྱུར་ཕྱིར་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་བག་ཆགས་དག་གི་རྣམ་པར་འགྱུར་བས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་པོ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་དུས་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་གནས་པ་པོའོ། །མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། རིམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གནས་སྐབས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལུས་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་སྐབས་ལའོ། །ངེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གྲུབ་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་མེད་པ་གྲུབ་པའོ། །དྲན་པ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐ་དད་པ་དེ་ལ་དྲན་པ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདུ་བ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡང་འདི་ལ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ལ། དྲན་པ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཡང་ཡིན་ཞིང་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་དེ་དྲན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་པོ་དྲན་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་པོར་མི་འགྱུར་ལ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་དྲན་པ་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོའི་དབྱེ་བ་ནི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་ཏུ་གནས་པ་པོའི་དྲན་པ་གཞན་དུ་མི་འཐད་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་ལ་ཉམས་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་བདག་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་ཕྱིར་དྲན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉིན་ཞག་སྔ་མ་ལ་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་ཉིད་ཞག་ཕྱི་མ་ལ་བདག་གིས་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཤེས་པ་དེ་ལས་བདག་གཞན་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་ང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་ལ་ཆེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཡིད་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དགག་པ་མེད་པ་ ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྔོན་མཐོང་དྲན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀུན་རྫོབ་པ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་མཐོང་བ་དག་གི་རང་རིག་པའི་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བརྡ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱེད་ཅིང༌། ཤེས་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་བདག་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པ་ལས་མི་མཐུན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ནི་མཉན་པར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་མིན་ཉིད་ལས་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལས་སོ། །ལྡོག་པ་ནི་ཐ་དད་པའོ། །འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱ་ལས་ཀྱང་སྟེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ཀྱང་ངོ༌། །དེ་ནི་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྒོལ་བའོ། །འོ་ན་ཞས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ལས་ཀྱང་ངོ༌། །དོན་གྱིས་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་སོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་སོ། །གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ངོ༌། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་འཇུག་པ་མེད་པའོ། །མཚུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་དམ་མེད་པ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཟུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་གྱི་སོག་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་བསྒྲུབ་མིན་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་གྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་ཁྱད་པར་དགག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་དོན་དག་ལས་གཅིག་གིས་གཉི་ག་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་མཉན་པར་བྱ་བས་འདི་ལས་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་དོན་གོ་བས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ལྡོག་པའི་ངག་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟོན་པ་དང༌། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངག་གིས་ཀྱང་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་དོན་གོ་བས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་འདྲའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་སྟེ། བསྒྲུབ་མིན་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནམ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་མ་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བར་མ་རྟོགས་ཀྱང་གསུངས་པ་ལ་གསུངས་པ་ཁོ་ནར་གོ་པ་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་ན་ཁྱད་པར་དུ་ དགག་པ་ལ་དོན་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དགག་པས་ཡོད་ན་ཡོད་པ་འཕངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཞེས
Chinese
也是从欲望而来的。如果欲望也是体验的记忆，那么记忆也是从境、根、识等而来的。执持境和根是为了舍弃我和自在天等。从体验的习气产生的记忆，是能记忆的。如果没有它，其他也不应理。所谓“那些”，是指境、根、识等，境、根、识的刹那，是从先前的自类产生的。是互相观待为因，但其中也没有随顺我为因。所谓“我”，是指称说“这是我的事物”的人的现量。所谓“这是自性光明”，也是指这个，因为对其他没有量，只能通过教证来理解，因为不显现。从见到它也不是解脱。如同在贱民中也不寻觅一样。从教证本身显现，这不合道理。因此，所谓“仅仅是那个”，是指随顺和违逆的部分。从仅仅那个产生是究竟的，因为没有其他因，所以显示没有穷尽。从记忆中见到的差别是体验。对于记忆者和见到者也是，如果是与它的体性相关联，如果不是与它相关联，就显示不是它本身，即所谓“对于一个记忆”。所谓“以其他的差别”，是指以记忆。因为是由体验的习气所生，所以记忆如同体验的境一样，同样因为是由它的差别所生，所以显示不是它的差别的境，即所谓“从自己的因”。所谓“那个本身是记忆的因”，是指能记忆的意思。从何而来呢？要知道因本身是被执取的。以“因和果是理”的道理来显示，即所谓“因为因和果是理”，意思是说，通过执取和能执取本身。说我者也必须承认体验的习气的决定是记忆决定的因，这显示了我的存在。
English
And that also comes from desire. If desire is also the memory of experience, then that memory also comes from objects, senses, and consciousness. Holding onto objects and senses is for the sake of abandoning self and Ishvara, etc. Memory arising from the imprints of experience is what causes memory. Without it, others would also be unreasonable. "Those" refers to objects, senses, and consciousness; the moments of objects, senses, and consciousness arise from their own previous categories. They are mutually dependent as causes, but even then, they do not follow self as the cause. "Self" is the direct perception of the person who designates, "This is my thing." "This is self-luminous" also refers to this, because there is no valid cognition for others, and it can only be understood through scripture, because it is not visible. Liberation does not come from seeing it either. Just as one does not search among the outcasts. "It appears from scripture itself" is not reasonable. Therefore, "only that much" refers to the aspects of following and reversing. Arising from only that much is ultimate, and because there is no other cause, it is shown to be without end. The difference seen from memory is experience. Also, for those who remember and see, if it is related to its essence, if it is not related to it, it is shown that it is not itself, that is, "for one memory." "By the difference of others" means by memory. Because it is produced by the imprints of experience, memory is like the object of experience, and similarly, because it is produced by its difference, it is shown that it is not the object of its difference, that is, "from its own cause." "That itself is the cause of memory" means the meaning of causing memory. From what? One should know that the cause itself is apprehended. It is shown by the reasoning that "cause and effect are reason," that is, "because cause and effect are reason," meaning through apprehension and the ability to apprehend itself. Even the one who speaks of self must acknowledge that the determination of the imprints of experience is the cause of the determination of memory, which shows the existence of self.
Chinese
是为“伊是”之义。若说以我的能力就是忆念，那么转变就不是转变了。因此，为了显示仅仅是从体验的习气中产生的，故说“于彼转变则，以转变故”。意思是说，以体验和习气的形态转变而转变，这就是差别。所谓“随行还灭”，应与“若无体验者”相连。所谓“不转变”，应与“则成为因”相连。是与前后时相连的住者。不是现量，因为不是次第的缘故。有人说：因为什么缘故说是“时”呢？意思是说不是“时”的意思。所谓“他身”，是指“时”。所谓“于我方成立”，是指成立了无我。为了显示忆念和体验是各别的，因此没有忆念者等，故说“常性”。虽然是集合，但因为不是转变，所以知识的自性转变，于此也与常性不相违。忆念和体验的自性转变不是各别的，因此也是无常，并且为了证悟彼，也是分别念。有人这样想：如果它是忆念者，那么，如果它本身是证悟者、忆念者，就不会成为体验者。如果那样，就不会成为忆念者，因为事物的差别是自性差别的特征。所谓“彼”，是指常住者的忆念，其他不合理，仅仅是体验上的缺失，但由此并未成立我，为了显示这一点，故说“何以忆念”。难道不是在前一日所见之物，在后一日生起“我曾见过此物”的知识吗？有人这样想：从该知识中存在着其他的我。所谓“然则我”，所谓“识者”，是指不是从根产生的，不是现量，因为过于遥远。为了显示对于刹那和一切智者等，也没有遮止从意产生的知识。
English
This is the meaning of "this is." If it is said that it is remembrance by my power, then the transformation is not a transformation. Therefore, to show that it arises only from the habits of experience, it is said, "If it transforms there, then because of transformation." It means that it transforms by transforming the forms of experience and habits, and this is the difference. The so-called "following and reversing" should be connected with "if there is no experiencer." The so-called "not transforming" should be connected with "then it becomes the cause." It is the dweller connected with the former and latter times. It is not direct perception because it is not sequential. Someone says: For what reason is it called "time"? It means that it is not the meaning of "time." The so-called "other body" refers to "time." The so-called "established in our side" means that selflessness is established. To show that remembrance and experience are different, therefore there is no rememberer, etc., it is said, "constant nature." Although it is an aggregation, because it is not a transformation, the transformation of the nature of knowledge is also not contradictory to constancy in this. The transformation of the nature of remembrance and experience is not different, therefore it is also impermanent, and in order to realize it, it is also conceptual thought. Someone thinks like this: If it is the rememberer, then, if it itself is the one who realizes, the rememberer, it will not become the experiencer. If that is the case, it will not become the rememberer, because the difference of things is the characteristic of the difference of nature. The so-called "that" refers to the remembrance of the permanent dweller, which is not reasonable otherwise, it is only a deficiency in experience, but from this, the self is not established. To show this, it is said, "Why remembrance." Isn't it that for things seen on the previous day, the knowledge arises on the following day, "I have seen this"? Someone thinks like this: From that knowledge, there is another self. The so-called "however, I," the so-called "knower," refers to what is not produced from the senses, it is not direct perception, because it is too far away. To show that for the momentary and the omniscient, etc., there is also no prohibition of knowledge arising from the mind.
Chinese
名为“忆念”。所谓“仅是世俗”是指，追随见到前世后世之人的自证作用，如实执着于名言，并且施加于知识，意思是“具有我之知识”。这就像在所立宗上没有随行，因此不共之相的错乱，就像可听闻一样，也显示在生命等上也是如此，这称为“错乱本身”。“如何不成办本身，彼。”是指从不共之方本身。“遣返”是不同的。然而，从所立宗上也是，从共同之方上也是。那是“可听闻本身”是指辩论者。“那么”是指从所立宗上也是。意义上是指间接。“彼”是指间接。“于其他也是”是指于生命等也是。“此”是指在所立宗上没有进入。“相同”是指无论所立宗存在与否，也没有丝毫差别，这是它的意思。“可听闻本身”是遮遣所立宗，而生命等不是，因为从非所立宗本身而遮遣，认为这不是差别吗，因此说“于不成办本身”。因为差别的成立依赖于差别的否定，所以从声音和意义上，一个显示两个，否则，可听闻与此没有差别。显示它的是“以理解意义”。又以遣返之语显示随行，并且显示以随行之语也是遣返，这称为“因此彼之故，以理解意义”。“如此这般”是指可听闻本身与相不共，即“从不成办本身”是指具有必须执取的相，或者没有则不生起。“阿阇黎没有说”对于此，也是全部都说了，即使没有清楚地领悟，对于所说，也仅仅理解为所说，否则，在差别上 否定是没有意义的。同样，以否定没有则不生起，则抛弃了有则有，因此它本身就是如此。“此”是指