Tibetan
པ་ལ་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་མིང་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་གཙོ་བོར་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པ་ནི་གཞན་ལས་ཏེ། དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལས་ནི་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ལས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ཙུག་ཀྱང་རིགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འདིར་བསྟན་པ། རང་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཚད་མར་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་ནི་མི་རིགས་ཏེ། གཞན་གྱི་ངོ་བོའི་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རིགས་པའི་དུས་སུ་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་ཉིད་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་ཉིད་ནི་གང་ལས་དེའི་བྱེད་པོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་ལས་གཞན་པ་དེ་ལ་དོན་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དོན་དུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་རྟོགས་པ་ཡང་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ལྟོས་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་རིག་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་པོ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་གཟུང་བྱ་སྔོན་པོའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པ་དོན་དམ་པ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རང་ལས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདེ་བ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ཡང་རང་རིག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་ཚུན་པའི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་ཉིད་ལས་མི་གཞན་པའི་དོན་བྱེད་པ་ནི་བདེ་བ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མངོན་སུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ལ། མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལས་གཞན་པ་དང༌། དུས་གཞན་པ་ཡང་ཕྱི་རོལ་ནི་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པ་ནི། མངོན་སུམ་ནི་མངོན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཙམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐོབ་བྱ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན། ཇི་ལྟར་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དོན་མ་བཟུང་བར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ཡང་ཕྲད་བྱ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་རིག་པ་མ་ཡིན་ལ། རིག་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱིས་རང་ལས་སམ་གཞན་ལས་ཀྱང་རུང་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་མི་སྲིད་དོ། །འདི་སྐད་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ཡོད་པར་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་ཚེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་ཡོད་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཐོབ་བྱ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་མེད་པ་ཡང༌། དུས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཡིན་པ་དེས་ན་སྔར་ནི་གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཀྱང་རང་ལས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐོབ་བྱའི་དོན་འཛིན་པ་མེད་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། དེས་ན་དེ་ལ་ཐོབ་བྱ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ། ཐོབ་བྱ་ཡང་དེར་ཉེ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཚད་མ་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་ཙམ་ནི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟློས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལན་ནི། ཐོབ་བྱའི་རང་བཞིན་དང་འབྲེལ་པའི། །ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བྱས་པ་མེད་ན་ཤེས་པ་ཙམ་ནི་ཚད་མས་རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་ཐོབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་ཞིག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དོ། །ཐོབ་བྱ་ཉེ་བར་བྱས་པ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ཤེས་པས་ཤེས་པའམ། འདི་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ཤེས་པ་ཞེས་ཤེས་བྱ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཇི་ལྟར་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་ནི་རང་ཉིད་དམ། རང་གི་ཡུལ་ཡང་རུང༌། དེ་དག་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པས་ཚད་མ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། ཐོབ་བྱ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལས་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད
Chinese
由於無始以來的習氣所產生的、具有名言名稱的遍計分別，以之為主的隨後以比量所證悟的，是從他而來，並非是真實的，因為不是以現量等量所證悟的緣故。從此，如何從所見而安立為彼性，為了顯示二者如何都是合理的，這裡說道：從自性而證悟自性。這就是說，認識的自性成立為量是合理的，因為在認識他性的時候，比如在認識青色等的時候，在道理上能認識到安樂等。如同安樂一樣，認識的自性本身並非是青色等的作用者，因為外境本身不會變成從何處而有彼的作用者。從何處認識自性之外的其他事物，對於那裡的作用者，施設名稱者也包括在內。因為依賴於它的作用者本身，與能認識的作用者是不同的，所以如同與安樂不相符的所取青色的自性一樣，認為無有證悟的真實存在。因此說道：從自性而證悟自性。如同安樂一樣，青色也僅僅是自證，因為沒有差別的緣故。因為沒有相互的作用，所以從自證本身之外，對於不相干的作用者，如同安樂一樣，對於自相續的作用沒有任何妨礙，這是它的含義。從何得知呢？感官所依賴的是現量，這句話的意思是，雖然已經確立了所依賴的本身，但是現量的聲音是顯示能顯現的體性，而能顯現的本身並非是隱蔽的。為了顯示與真實的認識不同，以及不同的時間，外境是不可能不隱蔽的，說道：現量是顯現的證悟。如同剎那間的認識等一樣，與所獲得的相關聯的本身也是認識的自性本身，因此，如何不顯現呢？如果這樣想，所要獲得的
English
Since the conceptualizations with names of terms arising from beginningless habitual tendencies are primarily cognized by inference, they come from others and are not real, because they are not cognized by valid cognition such as direct perception. From this, how to establish that both are reasonable from what is seen as that very nature, it is said here: From oneself, one realizes one's own nature. This means that it is reasonable for the self-nature of knowledge to be established as valid cognition, because when recognizing otherness, such as recognizing blue, etc., one can reasonably recognize happiness, etc. Like happiness, the self-nature of knowledge itself is not the agent of blue, etc., because the external environment itself will not become the agent of it from where it exists. From where one recognizes something other than one's own nature, the applier of names is also included for the sake of the agent there. Because the agent that relies on it is different from the agent that can recognize, it is thought that there is no real existence of realization, just like the nature of the object of grasping blue that does not match happiness. Therefore, it is said: From oneself, one realizes one's own nature. Like happiness, blue is also only self-aware, because there is no difference. Because there is no mutual action, from self-awareness itself, there is no obstacle to the action of one's own continuum, just like happiness, for an irrelevant agent. What is known from? What the senses rely on is direct perception, which means that although the reliance itself has been established, the sound of direct perception shows the nature of what can appear, and what can appear itself is not hidden. In order to show that it is different from the true knowledge, and at different times, it is impossible for the external environment not to be hidden, it is said: Direct perception is the realization of appearance. Just like momentary knowledge, etc., the very connection with what is to be obtained is also the self-nature of knowledge, so how can it not appear? If you think so, what is to be obtained
Chinese
未作意者，如是说。犹如处所等与火相关联一般，了知也是与所取相关联，因为依赖于他者，所以不是自性。那本身不是智慧，因为不会成为智慧，无论从自身还是从他者，都不可能成为量。将要如此显示：某物在某时存在，则确定那时它存在，而在其他时候则不然。隐蔽的事物不能确定存在，因为将要产生的所取受到损害，它的不存在也是在那个时候，因此先前没有损害的，是具有特征的量，而另一个也不是从自身了悟的。虽然如此，但说是自性。因为如果没有执持所取之义，则也不会执持与它的关联。因此，显示了对于它来说，与所取有关联，并且所取也接近于它。然而，如果量本身是自性，则会说是具有关联的自性。仅仅具有关联就是关联，这并非不是重复。回答是：与所取的自性相关联的，是智慧的自性。凡是有关联的，就是具有关联者，是其他所接近的事物，但不是仅仅是事物的意思。显示了如果没有其他所接近的，则仅仅是智慧就不能获得量所作的区分，即仅仅是自性。那个“它”就是量本身。如果所取没有接近，那么智慧的自性也不合理吗？因为会说“此以智慧知”或“此以智慧而知”，是安住于所知，所以如何 自性是量，又如何认为它的自性不是量呢？因此说了“智慧的自性不是量”，智慧不是自身，也不是自身的境，仅仅是那些是不行的，因为仅仅是那些，一切都有，所以没有量和非量的区别。因为通过所取的有和无来区分，所以与它的关联才是量。
English
It is said, "without taking hold." Just as a place, etc., is related to fire, so too, understanding is related to the object to be attained, but because it depends on another, it is not its own nature. That itself is not wisdom, and because it will not become wisdom, it is impossible for it to be a valid means of cognition, whether from itself or from another. It will be shown thus: When something exists at a certain time, it is certain that it exists at that time, but not at other times. Hidden things cannot be determined to exist, because the object to be attained that is about to arise is harmed, and its non-existence is also at that time, therefore, that which was previously without harm is a valid means of cognition with characteristics, and the other is not understood from itself either. Although that is so, it is said to be its own nature. Because if there is no grasping of the meaning of the object to be attained, then there will also be no grasping of the connection with it. Therefore, it is shown that for it, there is a connection with the object to be attained, and the object to be attained is also close to it. However, if the valid means of cognition itself is its own nature, then it will be said to be the nature of having a connection. Merely having a connection is a connection, which is not not a repetition. The answer is: That which is related to the nature of the object to be attained is the nature of wisdom. Whatever has a connection is that which has a connection, it is a thing approached by another, but it does not mean merely a thing. It is shown that if there is no other that is approached, then merely wisdom cannot obtain the distinction made by a valid means of cognition, that is, merely its own nature. That "it" is the valid means of cognition itself. If the object to be attained is not approached, then is the nature of wisdom also not reasonable? Because it will be said, "This is known by wisdom" or "This is known by wisdom," it is abiding in the knowable, so how is it that its own nature is a valid means of cognition, and how is it thought that its own nature is not a valid means of cognition? Therefore, it is said, "The nature of wisdom is not a valid means of cognition," wisdom is not itself, nor is it its own object, merely those are not sufficient, because merely those are present in everything, so there is no distinction between a valid means of cognition and a non-valid means of cognition. Because it is distinguished by the presence and absence of the object to be attained, therefore the connection with it is the valid means of cognition.