Tibetan
ཤ་པ་དང་དུ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་དང༌། རྒྱུར་མ་ངེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ངེས་པ་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་ངེས་པ་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་དེ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཡང་དེར་འགྱུར་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ལྡན་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར། ལྡན་པ་ཅན་སོགས་གང་དག་ལ། །དེ་འདྲའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་དག་འཁྲུལ་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར། །གཏན་ཚིགས་མིན་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། །རྟེན་དང་བརྟེན་པ་དག་ནི་ལྡན་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། ལྡན་པས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུ་བ་ཅན་ནི་རིགས་དང་བྱ་བ་དང༌། ཡོན་ཏན་གྱི་དངོས་པོ་དག་གོ །གཞིས་ནི་བརྟེན་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། གསལ་བ་ཞིག་པ་ན་འབའ་ཞིག་པར་རྟོགས་པས་རིགས་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་བརྟེན་པས་རྟེན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་འོན་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་གྱི། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མི་རུང་སྟེ། མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་ཉིད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། །དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན། །ངེས་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་ཡིན། །ངེས་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་བྱེད་མིན། །གཞན་གཞན་ལ་ངེས་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་ན་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རང་བཞིན་འབྲས་བུ་གྲུབ་དོན་དུ། །གཏན་ཚིགས་གཉིས་དང་བཟློག་པ་གཉིས། །སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་རྩོད་ཕྱིར་ཁྱད་པར་སྤྱི་དག་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱད་པར་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྟེ། གཅིག་ཏུ་ལྡོག་པ་ཅན་ནོ། །སྤྱི་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ནོ། །གཞན་དག་མ་ངེས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱང་གོ་བར་བྱེད་པར་སྨྲ་བས། དེ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་དེ་ལ་རིགས་མཐུན་ལ་ཡོད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ཏུ་ལྡོག་པ་ཅན་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ནར་རིགས་སོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་གཅིག་ ལས་གཅིག་ཏུ་ལྡོག་པར་གྲུབ་ན་བདེན་པ་ཞིག་ན་དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། ཕྱོགས་གཉིས་ལ་འཁྲུལ་པར་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། ལྡོག་པ་ཉིད་ནི་ངེས་པ་ཉིད། །མེད་ན་མི་འབྱུང་ཡིན་པར་བརྗོད། །དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་ལ་མེད། །དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་རྗེས་འགྲོ་གནས། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉིད་ཅི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་བདག་དང་བཅས་པ་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་ནའོ། །དེ་ཡང་མ་འབྲེལ་པ་དག་ལ་མི་འགྲུབ་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལས་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རང་གི་སྒོ་ནས་ལྡོག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་དེ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ནི་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ངེས་པར་འཛིན་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའི་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ངེས་པར་བཟུང་བས་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཡང་འཕེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ངེས་པའི་རང་བཞིན་མི་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར། གཞན་ཡོད་ན་ཡང་དེ་མེད་ན། །དེ་ཡོད་ན་ནི་ཡོད་ཉིད་དང༌། །གཞན་མེད་ན་ཡང་མེད་མིན་པ། །དེས་ན་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་རྟོགས། །གང་གི་ཚེ་ཅན་དན་གྱི་དྲི་གཞན་ཡོད་ཀྱང་འབྱུང་བ་མེད་པ། དེ་ཡོད་ན་ནི་ཡོད་པ་དེའི་ཙན་དན་གྱི་དྲི་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགྲུབ་ཀྱི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་གྲུབ་པོ། །དེ་ཡང་ལྡོག་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ལྡོག་པ་ཡང་གྲུབ་པོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་འདི་ནི་འདི་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཞེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་ཁྱད་པར་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མེད་དེ། འདི་ཉིད་ལས་ནི་འདི་སྐྱེ་ཞེས། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་རྟོགས་འགྱུར། །དེ་ཡང་གཞན་ལས་མི་སྐྱེ་བར། །དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན། །འདི་འདི་ལས་གཞན་དུ་ཡང་འབྱུང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འདི་ཉིད་ལས་འབྱུང་གི་གཞན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དེ་ལས་གཞན་ལས་སྔར་གྱི་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡོད་ན་དེ་མ་ཐག་ཉིད་དུ་ངེས་པ་རྣམས་ལ་རྟོགས་ པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གང་རུང་རུང་ལས་མི་སྐྱེར་ཟིན་ཀྱང་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་འབྱུང་བར་འ
Chinese
肉和烟的自性，作为原因不确定，那么同样地，使之理解也是不确定的。如果是确定的，怎么会不是使之理解的呢？因为有不确定的使之理解的理由。 如果说是随之而行，那么它就成为它的理由。如果不是那样，却变成那样，那就太过分了。如果说对于具有者也是如此，那是不对的。因为什么？对于具有者等哪些，没有那样的联系，那些可能会有错乱，所以说是非理性的。所依和能依是具有者，因为与具有相同。聚集者是种姓、作用和功德的事物。处所不是使能依理解，因为没有称为因和果的事物，就不会不产生。种姓也是如此，当清晰消失时，因为仅仅理解为单一，所以不是使理解具有种姓，因为因和果的事物是不可能的。然而，能依使所依理解，因为对于它来说，有无则不生。如果是那样，那么难道不是因和果的事物本身使之理解，而是想要说是无则不生本身吗？那也是不行的，无则不生的差别本身就是因和果的事物。因此说，即使有联系，那也是理解的成立者。确定则无则不生，不确定则不是成立者。对于其他其他是确定的，那就是因和果的事物本身。如果不是那样，那就不是使之理解的，已经说过了。自性、果在成立意义上，显示二种理和二种相违，是这样说的。那是争论的缘故，差别和共同，用“等”来解释。差别是不共的，是唯一相违的。共同是随行者。其他一些人说那两个不确定的也是使之理解的，对此，论师用“对于它，在同品类中有吗”等来显示不是使之理解的本身。
English
The self-nature of meat and smoke, being uncertain as a cause, similarly, making it understood also becomes uncertain. If it is certain, how can it not be what makes it understood? Because there is a reason for the uncertain to make it understood. If it is said to follow it, then it becomes its reason. If it is not so, but it becomes so, then it would be too extreme. If it is said that it is the same for the possessor, that is not right. Because of what? For those who have, etc., there is no such connection, those may have confusion, so it is said to be irrational. The support and the supported are possessors, because they are the same as having. The gatherer is the object of genus, action, and quality. The place is not what makes the dependent understood, because without the so-called object of cause and effect, there will be no non-arising. Genus is also the same, when clarity disappears, because it is only understood as singular, so it is not what makes one understand having a genus, because the object of cause and effect is impossible. However, the dependent makes the support understood, because for it, there is non-arising if it is absent. If that is the case, then is it not the object of cause and effect itself that makes it understood, but is it intended to be said that it is non-arising itself? That is also not permissible, the difference of non-arising itself is the object of cause and effect. Therefore, it is said, even if there is a connection, that itself is the establisher of understanding. Certainty is non-arising if absent, uncertainty is not the establisher. Certainty to others is the object of cause and effect itself. If it is not so, then it is not what makes it understood, it has already been said. In the sense of establishing self-nature and fruit, it is said that two reasons and two contradictions are shown. That is for the sake of argument, difference and commonality, explained by "etc.". Difference is uncommon, it is uniquely contradictory. Commonality is the follower. Others say that those two uncertain things also make it understood, to this, the teacher uses "For it, is there in the same category?" etc. to show that it is not the very thing that makes it understood.
Chinese
如此行事。如果说，唯有具有一种反体才能理解，那么，如果从一者中成立了对一者的反体，这才是真实的，但这是不成立的，因为会错误地附加在两个方面。例如：反体即是确定。若无则说不成。此亦于无关联者不成立。因此，随行而住。生命等无我等如何成立呢？如果说，唯有具有我者才不成，那么，这对于无关联者是不成立的，因为不会从一切不相顺的方面退回，因为不能从自身方面退回。以何者能知晓“彼无”之说，一切不相顺的方面皆非可见。唯有通过随行才能知晓。因为确定执持者即是执持关联，而这又是现量之作用。因此，确定执持亦能抛弃他者，若非如此，则不能执持确定的自性。例如：他者若有彼亦无，彼若有则唯有彼，他者若无亦非无，因此能知彼之果。何时旃檀之香，他者虽有亦不生，彼若有则有者彼之旃檀之香，成立是彼之果，因非他故，确定成立。此亦因无反体则无。成为彼之自性的反体亦成立。如果说，一切时分，此从此生之随行亦不成立差别，那么，并非如此，此从此生，仅此就能知晓彼。此亦不从他生，如是知晓彼。此从此亦从他处生之说，并非理解之因，然而，唯从此生，非从他生。如是，亦因未见彼从他处先前之生。彼若有，则于彼无间确定者皆有知晓。如果说，虽不从任何他者而生，却从他者之差别而生，
English
Thus it is done. If it is said that only that which has a single opposite can be understood, then, if the opposite of one is established from one, that is true, but it is not established, because it will be mistakenly attached to both sides. For example: The opposite itself is certain. If it is not, it is said that it does not arise. This also does not hold for those who are unrelated. Therefore, abide by following. How can the selflessness of life and so on be established? If it is said that only those with self do not arise, then this does not hold for those who are unrelated, because they will not retreat from all incompatible aspects, because they cannot retreat from their own aspect. By what can one know the saying "that is not," all incompatible aspects are not visible. Only through following can one know. Because the one who holds on to certainty is the one who holds on to connection, and this is the function of direct perception. Therefore, holding on to certainty also throws away others, if it is not so, then one cannot hold on to the nature of certainty. For example: If the other exists, then it does not exist, if it exists, then only it exists, if the other does not exist, then it is not non-existent, therefore one can know its fruit. When the scent of sandalwood, even if the other exists, does not arise, if it exists, then the scent of sandalwood of the one that exists, it is established that it is its fruit, because it is not other, it is certainly established. This is also because if there is no opposite, then there is nothing. The opposite that has become its nature is also established. If it is said that at all times, the following of this arising from this does not establish a difference, then it is not so, this arises from this, only this can know it. This also does not arise from others, thus it is known. The saying that this arises from this and also from other places is not the cause of understanding, however, it arises only from this, not from others. Thus, also because the previous birth of that from other places has not been seen. If it exists, then all those who are certain without interruption have knowledge. If it is said that although it does not arise from any other, it arises from the difference of others,