Tibetan
མས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་དམིགས་པ་མེད་དོ། །མ་དམིགས་པ་ལ་ནི་དམིགས་སོ་ཞེས་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ནི་གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱིས་མི་དམིགས་ན་ཡིད་ཀྱིས་དྲན་པར་ཡང་མི་འགྱུར། འདིར་དེ་ལས་གཞན་གང་གིས་ཀྱང༌། །རང་གིས་རིག་དྲན་ནམ་ཡང་མེད། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་ཤེས་པས་བཟུང་བ་ཡིད་ཀྱིས་དྲན་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་ཀྱང་བཟུང་བ་དྲན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས། །དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་ཅན། །ཡིད་ནི་ཡུལ་གཞན་ཉིད་འཛིན་བྱེད། །དེ་ཕྱིར་ལོང་བས་མཐོང་བ་མིན། །རང་གི་ཡུལ་གྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་ཡུལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་དབང་པོའི་ཤེས་པས་བསྐྱེད་པའི་ཡིད་ཀྱང་མངོན་སུམ་མོ། །གལ་ཏེ་དེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དུས་མཉམ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་ནི། དེ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ན་ཡིད་དོན་མེད་དོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྒྱུན་འཆད་ན་གཞན་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་གང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། གོམས་ལས་མདུན་ན་གནས་པ་ལ། །འདིའོ་ཞེས་སོགས་ཤེས་པ་གང༌། །མངོན་དུ་བྱེད་ཕྱིར་དེ་ལ་ནི། །ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་འདོད། །འདི་ཞེས་མདུན་ན་གནས་པ་ལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པས་འཇུག་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་མོ། །འོན་ཏེ་མིག་གི་བྱེད་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་མིག་གི་ཤེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་གི་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་སྣང་བ་ཙམ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡིན་ལ་སྔར་གོམས་པ་ནི་ངེས་པ་ལ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་མིག་གི་བྱེད་པ་མེད་པས་ཡིད་སྔར་གོམས་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྣམ་པ་དེ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཡིད་དོན་མེད་དོ་སྙམ་ན་མོས་པ་ལྷག་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་དོ། །འོ་ན་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ལས་གཞན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ན་ཡང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་ལྟ་བུའི་ཡིད་ནི། སྔར་གཟུང་བ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེའི་དུས་ཕྱིས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་སྔར་གྱི་འཛིན་པ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་དུས་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། འོ་ན་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། རབ་རིབ་ཅན་གཉིས་ཀྱིས་ཟླ་བ་གཉིས་མཐོང་བའི་ཚུལ་དུ་སྐྱོན་མེད་དོ། །འོན་གོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་མདུན་ན་གནས་པའི་རྣམ་པར་འཛིན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ། དེ་ནི་ཉམས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་མ་ཉམས་པས་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་དོ། །དབང་པོ་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བ་དང་བདེ་བ་མ་ཡིན་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། འདིར་ཡང་རྩ་བའི་སློབ་དཔོན་གྱི་ཚིག་དང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཆགས་པ་དང༌། སྡང་བ་དང༌། གཏི་མུག་དང༌། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པ་ནི་དབང་པོ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །འོ་ན་ནི་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་དང་བདེ་བ་མ་ཡིན་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གྲགས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བདེ་བའི་རྒྱུ་རོ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཀྱང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཚ་བ་དང་ཞིམ་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཡང་ན་རྟོག་པ་མེད་པར་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཉིད་ལ་དེ་སྐད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་མི་འགལ་ལོ། །གལ་ཏེ་ཡིད་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འཛིན་ཅིང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་གཞན་དུ་འཛིན་ན། འོ་ན་རྣམ་པ་དུ་མར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་གོམས་པ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་དུ་མར་འཇུག་པ་མི་ཟློགས་སོ། །དེ་ལྟ་བུ་འོ་ན་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ཡང་གོམས་པ་ལས་དབང་པོས་བསྐྱེད་ བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཡིད་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བྱེད་པ་གཞན་ཡང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཡིད་ཀྱིས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་འདི་དེ་ཞེས་བྱ་བར། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བ་ལ་ཡང་ཅི་ལྟར་མི་འཇུག་ཅེ་ན། འདི་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ལ་འཇུག་པ་ནི། །མངོན་དུ་བྱེད་པས་འཇུག་མིན་པ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད། །ཡིན་ཞེས་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་ཡིན། །མངོན་སུམ་གྱི་དོན་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །ཡིད་དེ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ལ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ལ། འགའ་ཞིག་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བ་ག་ལས་ཤེ་ན། འོ་ན་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ། འགའ་ཞིག་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་རབ་རིབ་ཀྱི་ཚོགས་པ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཚོགས་པ་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར། རང་དོན་རྗེས་འགྲོའི་དོན་ལྟོས་ཅན། །དབང་སྐྱེས་བློ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་འདི་གཞན་འཛིན་ན་ཡང། །ངེས་པ་འཛིན་པར་འདོད་པ་ཡིན། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་གི་དོན་སྐད་ཅིག་དང་པོའམ། རྒྱུན་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དོན་གྱི་སྐད་ཅིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་ཡིད་སྐྱེད་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་ཚོགས་པ་འདིས་མ་བསྐྱེད་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཡུལ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་གཞན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡུལ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་འདི་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཚངས་པས་དམོད་པ་མ་འདོར་བའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་ཡང་མཚུངས་སོ། །སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཡང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མདུན་ན་གནས་པའི་རྣམ་པའང་གསལ་བ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་མངོན་སུམ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཅི་ལྟར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འདི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་ རྐྱེན་ཡིན། རང་གི་ཤེས་པའི་དུས་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་ནི་སྔར་གྱི་ཤེས་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་ཐ་དད་པ་དག་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེན་འདི་ལ་བཤད་པ། དེ་དང་བྱེད་དུས་མཚུངས་མེད་ཅན། །རང་ཤེས་དུས་ཅན་དོན་དག་ནི། །ཅི་ལྟར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡི། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། །མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར། མེད་པ་སྔར་ནུས་མེད་ཕྱིར་དང༌། །ཕྱིས་ཀྱང་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་ཕྱིར། །རྒྱུ་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྔར་ཡོད་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་རང་བློ་བཅས་དོན་མིན། །ཡིད་ཀྱི
Chinese
在其他方面没有体验过的形态是没有目标的。如果对于没有目标的事物说有目标，那是不合理的，因为没有量。其他人说，如果意识没有目标，那么意识也不会回忆。在这里，除了意识之外，没有任何东西能够：自己认识和回忆。如果因为不同，感官的意识所抓住的事物不是意识所回忆的，那么有分别念所抓住的事物也不会被回忆，因为它们也是不同的。如果说是意识的缘故，那么也可以说是知识的缘故。因此，感官的意识，从紧随其后的因缘而生起，意识是执持其他对境的，因此盲人无法看见。与自己的对境紧随其后的对境一同作用，由感官的意识所产生的意识也是现量。如果它与感官的意识同时产生，那么因为它被感官的意识本身所抓住，所以意识就没有意义了。如果感官的意识中断，因为没有其他的目标，那么这是什么的特征呢？这里说到：从串习中，对于面前的事物，凡是“这是”等等的知识，为了显现，对于它，认为是意识的现量。以“这是”来显现面前的事物的方式进入，就是意识的现量。如果说是从眼睛的作用本身产生的就是眼睛的意识，那不是的，因为眼睛的意识仅仅对于显现的形象是接近需要的，而以前的串习是对确定的。因为这没有眼睛的作用，所以意识是从以前串习的特征中产生的。这才是意识的现量。如果认为那个形态是被眼睛等意识本身所抓住的，所以意识没有意义，那是因为存在更强烈的意乐的可能性。这是通过“这是”来进入的。因此，因为是进入的方式，所以是量。如果感官的意识不会进入，那不是的，因为从非常串习之外，在分别念中也会进入。因此，像这样的意识，不是对先前抓住的事物的理解，而是那个时候之后产生的。也不是对抓住的事物的执持。
English
There is no object for a form that has not been experienced in other ways. It is not reasonable to say that there is an object for something that has no object, because there is no valid cognition. Others say that if the mind does not perceive, then the mind will not remember. Here, nothing other than the mind can: know and remember by itself. If, because of being different, what is grasped by sensory consciousness is not remembered by the mind, then what is grasped by conceptual thought will not be remembered either, because they are also different. If it is said to be because of the mind, then it can also be said to be because of knowledge. Therefore, sensory consciousness, arising from the immediately preceding condition, the mind holds other objects, therefore the blind cannot see. The mind produced by sensory consciousness, which acts together with the object immediately following its own object, is also manifest. If it arises simultaneously with sensory consciousness, then because it is grasped by sensory consciousness itself, the mind is meaningless. If the stream of sensory consciousness is interrupted, since there is no other object, what is this characteristic of? Here it is said: From habituation, for what is in front, whatever knowledge of "this is" etc., in order to manifest, for that, it is considered to be the direct perception of the mind. Entering in the manner of manifesting what is in front with "this is" is the direct perception of the mind. If it is said that what arises from the action of the eye itself is the consciousness of the eye, that is not so, because the consciousness of the eye is only closely needed for the appearance of form, while previous habituation is for certainty. Because there is no action of the eye in this, the mind arises from the characteristic of previous habituation. This is the direct perception of the mind. If it is thought that that form is grasped by the consciousness of the eye etc. itself, so the mind is meaningless, it is because there is a possibility of greater interest. This is entered through "this is". Therefore, because it is the way of entering, it is a valid cognition. If sensory consciousness does not enter, that is not so, because even in conceptual thought, it will enter from outside of very habituation. Therefore, such a mind is not an understanding of what was previously grasped, but arises after that time. It is also not a holding of what is grasped.
Chinese
不是对所取境的执著，因为对于安住者来说，先前的执著不会产生。如果这样，那么是否会同时获得两种相呢？这不是两种相吗？如果这样，怎么会执著于一呢？就像患有眼翳的两个人看到两个月亮一样，没有过失。然而，从串习中产生的，执著于面前安住之相的快乐等等，也会变成意识现量的自性。那么，被称为从根识产生的快乐会消失吗？是的，那是会消失的。因为这个没有消失，所以一点作用也没有。如果说，因为从根识产生快乐和非快乐，所以这相违，那么，这里也与根本论师的言教相违，因为贪著、嗔恨、愚痴、快乐、痛苦等等自证，不依赖于根识，是意识的现量。如果这样，那么法称的“从根识产生的快乐和非快乐”这句话，岂不是不成立了吗？快乐等词语是指快乐的因，如味道等，即使不分别，根识也会显现为热和甜等。或者，因为不分别而与法相符顺，所以对意识本身这样说，并不相违。如果意识执著于其他相，根识也执著于其他相，那么是否会变成多种相呢？不是的，对于根识来说，也会变成过失。根识也像串习一样，进入多种相是不可避免的。如果是这样，那么这种“这”的意识，也是从串习中由根识所生，而不是意识本身吗？因为也了知其他的作者。这个“这”是由意识所作的，因为如实了知。那么，意识的这个“这”，对于隐蔽的事物，怎么不会产生呢？这不是好的，因为对于隐蔽的事物产生，不是通过显现来产生的。因此，那个是现量，怎么能确定是呢？现量。
English
It is not clinging to what is grasped, because for one who abides, the previous clinging does not arise. If so, would two aspects be obtained at the same time? Is this not two aspects? If so, how can one cling to one? Just as two people with cataracts see two moons, there is no fault. However, the happiness and so on that arise from habituation, clinging to the aspect of being present in front, will also become the nature of mental direct perception. Then, will the happiness that arises from the senses, as it is called, disappear? Yes, that is what disappears. Because this has not disappeared, there is nothing to be done at all. If it is said that because happiness and non-happiness arise from the senses, that is contradictory, then here too it will contradict the words of the root teacher, because attachment, hatred, delusion, happiness, suffering, and so on, self-awareness does not depend on the senses, it is the direct perception of the mind. If so, then is it not the case that Dharmakirti's statement, "happiness and non-happiness that arise from the senses," is not established? The word "happiness" and so on refers to the cause of happiness, such as taste and so on, even though it does not discriminate, the sense consciousness appears as hot and sweet and so on. Or, because it is non-discriminating and in accordance with the Dharma, it is not contradictory to say that to the mind itself. If the mind clings to another aspect, and the sense consciousness also clings to another aspect, then would it become many aspects? No, it would become a fault for the sense consciousness as well. It is unavoidable that the sense consciousness also enters into many aspects, just like habituation. If that is the case, then is this consciousness of "this" also produced by the senses from habituation, and not the mind itself? Because other agents are also known. This "this" is done by the mind, because it is known as it is. Then, how is it that this consciousness of the mind, as "that," does not arise for hidden things? This is not good, because arising for hidden things does not arise through manifestation. Therefore, that is direct perception, how can it be determined to be? Direct perception.