Tibetan
་རྟོགས་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར། ཉམས་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་བརྗོད་པར་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་ཉིད་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ཙམ་ལ་ཡིན་པས་དེ་ལས་མ་ངེས་པ་བརྗོད་པར་མ་ཡིན་གྱི། འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་ནི་དེ་མངོན་སུམ་ཉིད་འདི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རིགས་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་རྩོད་པར་མི་བྱའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་དེའི་རིགས་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དེར་ཅིར་མངོན་སུམ་ཞུགས་ལ་འདི་ལ་ནི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །དེར་ནི་གསལ་བ་གཞན་ལ་ཞུགས་ལ་འདིར་ནི་དེ་ཉིད་ལ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་འབྱུང་བ་དང༌། འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་གཅིག་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐོང་བ་རིགས་གཅིག་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས། གཞན་དུ་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་གསལ་བ་གཞན་དང་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཉིས་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་དེས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གང་ན་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེར་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། གང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དེར་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བ་ཤིན་ཏུ་ཡང་གསལ་ལོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་ནི་རེ་ཞིག་དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཚད་མ་ ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་མེད་ན། འཁྲུལ་པ་དང་མ་འཁྲུལ་པ་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དོན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གི་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མི་སླུ་བ་མེད་པར་དོན་ཡོད་པ་དང་གཞན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་ལ་མི་གཞན་གྱིས་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཡོད་པས་མི་སླུ་བ་ཉིད་མེད་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བསམ་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ནི་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདི་ལྟར་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་མཐོང་སྟེ། འཁྲུལ་པས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་གལ་ཏེ་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཐོབ་ཅེ་ན་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མུན་པར་ལག་པས་བཙལ་བ་ལས་ཀྱང་ཐོབ་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་འབྲེལ་པའི་སྟོབས་ཉིད་ལས་སོ། །ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་སོ། །ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་རྟོགས་ཤེ་ན། མངོན་སུམ་ལ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཇི་ལྟར་རྟོགས། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གཉི་གར་ཡང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་དེར་ནི་མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྔར་གྱི་མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ཚད་མར་ཅི་སྟེ་མི་འདོད་དེ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་ཡང་མངོན་སུམ་འདས་པ་ཁོ་ནའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་དུས་མཉམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དུས་ན་ཡང་མངོན་སུམ་རྒྱུན་ཆགས་པར་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་མའི་མངོན་སུམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་དེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུན་ཆགས་པར་འབྱུང་བ་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འོ་ན་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔ་མ་དག་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་སྐྱེད་ན་ནི་ཕྱི་ མ་རྣམས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ནི་ངེས་པ་མ་ཡིན་ལ་དེས་ན་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་དང་གཞན་པ་དག་ཡུལ་གཅིག་ལ་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་སྔ་མ་རྣམས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་འཇུག་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར། འགའ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་མཐོང་སྟེ། ཅི་འདི་ལ་ཐོབ་པ་ཡོད་དམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་འཇུག་ན་དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །མངོན་སུམ་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་རྟོགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པའི་
Chinese
因为不能确定是否理解。如果经历，现量本身就不是量，而是比量。如果说因为是现量，所以说不确定是不合理的，那么，现量本身只是近处存在而已，所以不能从那里说不确定。对于将要发生的，现量本身不是这样的。对于那样的种类，因为是现量，所以对于那个也是现量，也不应该争论。比量的境也是那样的种类，是现量的境。在那里，现量进入什么，而对于这个则是进入，这是差别。在那里，明亮进入其他，而在这里则是进入它本身，所以不是现量共同的境。不是的，因为将要发生的和发生的不一样，而且因为不是现量，所以在共同的境上是相同的。将要发生的和看见的如何理解为同一种类？如果说因为以那样的方式看见，那么，这样一来，在所有的地方，都是明亮和其他共同的理解，所以现量和比量二者没有差别。如果说将要发生的必然会发生，因此不是不确定，那么，哪里有因，哪里就会必然发生。哪里有果，哪里就会必然发生，这非常明显。已经说明了，必然会发生的果就是因本身。因此，对于将要发生的进入，现量和比量没有差别。如果说现量暂时接触事物，因此是量，而比量不是，那么，这也是不合理的。如果没有可以获得的境，错误和不错误就没有差别。如果说存在有意义和没有意义的差别，不是的，因为没有不欺骗，就不能理解有意义和其他。如果说现量有其他人不欺骗，即使没有不欺骗，也是事物的境，那么，这也是比量所要理解的，所以没有差别。因此，因为思考是不欺骗的，所以是量。
English
Because it is not certain whether it is understood. If experienced, direct perception itself is not a valid means of cognition, but inference is. If it is said that because it is direct perception, it is unreasonable to say uncertain, then direct perception itself is only in the immediate vicinity, so uncertainty cannot be spoken of from there. For what is to come, direct perception itself is not like that. For that kind, because it is direct perception, it should not be argued that it is also direct perception for that. The object of inference is also that kind, which is the object of direct perception. There, what does direct perception enter, and for this, it is entering, this is the difference. There, brightness enters others, but here it enters itself, so it is not a common object of direct perception. No, because what is to come and what happens are not the same, and because it is not direct perception, they are the same in the common object. How is what is to come and what is seen understood as the same kind? If it is said that because it is seen in that way, then in all places, it is the understanding of brightness and others in common, so there is no difference between direct perception and inference. If it is said that what is to come will inevitably happen, therefore it is not uncertain, then where there is a cause, it will inevitably happen. Where there is a result, it will inevitably happen, which is very clear. It has been shown that the result that will inevitably happen is the cause itself. Therefore, for the entry of what is to come, there is no difference between direct perception and inference. If it is said that direct perception temporarily touches things, therefore it is a valid means of cognition, but inference is not, then this is also unreasonable. If there is no object to be obtained, there is no difference between error and non-error. If it is said that there is a difference between meaningful and meaningless, no, because without non-deception, one cannot understand meaningful and other. If it is said that direct perception has non-deception by others, even if there is no non-deception, it is the object of things, then this is also what is to be understood by inference, so there is no difference. Therefore, because thinking is non-deceptive, it is a valid means of cognition.
Chinese
执著于根识的对境并非是必要的。如果不是这样，那么现量本身就不会成为量。对此应该这样解释：见到以其他方式的认识，也就是说，通过错觉也能见到认识。或者，如果存在进入的意义，那么从那之中以其他方式，以其他的自性进行了知，也是能见到的。如何获得呢？因为对境是存在的缘故。凡是存在的，就是应该获得的。比如在黑暗中用手摸索也能见到获得。如何确定呢？完全是依靠关联的力量。存在本身也是依靠具有关联的存在。如何了知具有关联的自性呢？如果对于现量也会产生，那么如何了知关联呢？如果说因为见到就是那样的，那么在二者上是相同的，所以没有争论。如果说在那里现量本身是量，因为产生了分别念的缘故。如果说因为产生了比量，为什么不认为之前的现量是量呢？如果说因为已经过去了。在认识产生的时候，现量也只是过去而已。原因和结果不是同时的，这将要显示出来。如果说在分别念产生的时候，现量是持续存在的，所以有差别。不是的，因为后来的现量的刹那不是量。如果说后来的也是量，如果不是这样，那么持续产生就不确定了。那么一切都会变成非量，因为没有应该获得的对境的缘故。如果说之前的生起了确定，那么后来的就不是量。如果犹豫，那么就不是确定，那样也不是犹豫，因为不承认确定和其他在同一个对境上。如果说之前的根本不是量，如果是那样，因为没有进入的缘故，什么也不是量。暂时见到，如果以“这上面有获得吗，或者没有”的想法进入，那么这对于比量也是相同的。想要显现为现量的认识，也是以其他方式见到其他的自性，是进入的。
English
Grasping the object of root consciousness is not necessary. If it were not so, then direct perception itself would not become valid cognition. In this regard, it should be explained as follows: seeing a cognition in a different way, that is, through illusion, one can also see cognition. Or, if there is a meaning of entering, then from that, knowing in a different way, with a different nature, is also visible. How is it obtained? Because the object exists. Whatever exists is what should be obtained. For example, even groping with a hand in the dark, one can see obtaining. How is it determined? It is entirely dependent on the power of connection. Existence itself also depends on having a connected existence. How is the nature of having a connection known? If it also arises for direct perception, then how is the connection known? If it is said that because seeing is just like that, then it is the same in both, so there is no dispute. If it is said that direct perception itself is valid cognition there, because it generates conceptual thought. If it is said that because it generates inference, why not consider the previous direct perception as valid cognition? If it is said because it has passed. At the time when cognition arises, direct perception is only past. Cause and effect are not simultaneous, this will be shown. If it is said that at the time when conceptual thought arises, direct perception is continuously present, so there is a difference. It is not so, because the later moments of direct perception are not valid cognition. If it is said that the later ones are also valid cognition, if it were not so, then continuous arising would be uncertain. Then everything would become non-valid cognition, because there is no object to be obtained. If it is said that the previous ones generate certainty, then the later ones are not valid cognition. If there is doubt, then it is not certainty, and that is not doubt either, because certainty and otherness are not admitted on the same object. If it is said that the previous ones are definitely not valid cognition, if that is the case, because there is no entering, nothing is valid cognition. Seeing for a while, if one enters with the thought, "Is there attainment on this, or not?", then this is the same for inference as well. The cognition that wants to appear as direct perception is also seeing another nature in another way, it is entering.