Tibetan
འི་དངོས་པོ་སྟེ། སྤྱི་འདི་ནི་དངོས་སུ་དེ་དག་གི་ཡིན་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་གྱི། དེ་རྣམས་སྤྱིའི་བློ་ལ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུར་ཀུན་དུ་འཕྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་ནའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ། ཕྱིའི་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུར་འཕྲོ་བའི་རྒྱུར་ཡང་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་མི་གསལ་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློས་བསྟན་པའི་ངོ་བོར་བློ་ལ་སྣང་བ་རྣམས་ཁོ་ནའི་སྤྱི་ཡིན་ན་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་གཞན་སེལ་བ། རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པ་དེ་དག་གི་བདག་ཉིད་དུ་རྒྱུར་པ་ཁོ་ན་སྤྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་དེ། འདི་ལྟར་གོང་ཉིད་དུ་ཅིག་ཤོས་དང་མ་འབྲེལ་པ་ནི། དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདྲ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་བཤད་དོ་ཞེ་ན་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བས། དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་སྣང་བའི་དེ་ཉིད་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་འོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་དངོས་སུ་སྒྲའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་གྱི་ཅིག་ཤོས་དང་མ་འབྲེལ་པ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པས་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་འདི་ཙམ་ཁོ་ནས་གསལ་བ་རྣམས་ལ་འདྲ་བ་ཉིད་ཉེ་བར་བཏགས་སོ་ ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་དེ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་ལ་སྣང་བ་འཛིན་པ་ན་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་ངོ༌། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་རང་སྣང་བ་ལ་དོན་མེད་ཀྱང༌། དོན་དུ་འཛིན་པར་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་དེ་ནི་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ན་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་པར་ཤེས་ཀྱི་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་བསམ་པ་མ་རིག་ནས་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་སོ། །སྤྱི་ལས་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ནང་གི་དང་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་བསྡུ་བ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པ་ནི་ཕན
Chinese
的事物。总的来说，这些事物实际上是它们的，而不是它们自身的特征。因为这些事物不会显现在总的智慧中。所谓“像外境一样普遍显现”，仅仅是显现在智慧中的一种特殊方式，意思是“像外境一样显现”。之所以说“作为像外境一样显现的原因，也完全执着于形态的差别”，是因为它遵循着外境事物的颜色和形状不清晰的缘故。如果具有分别念的智慧所显示的自性，仅仅是显现在智慧中的总相，那么它如何排除其他事物呢？仅仅是那些与自身特征的不同种类相违背的事物的自性，才是总相，这样说。像这样，在上面本身与他者不相关联，就是与它相违背的事物的相似性，这样说，如果有人这样说，那么有宗派的人会说：说了“那本身”等等，具有分别念的智慧所安立的显现的那本身就是排除他者的，因为它是通过看到与他者不同的事物的方式而来的。那本身实际上是声音的使用对象，而所说的与他者不相关联的相似性，那是通过比附而说的，因为仅仅凭这个理由，就对比附于那些显现的事物以相似性，为了显示这个道理。具有分别念的智慧，在执着于“那本身”的智慧所显现的事物时，会像执着于事物一样显现。为什么呢？因为分别念本质上是错误的，即使仅仅是自己的自性显现，也没有意义，但它错误地执着于事物。具有分别念的智慧，由于特别执着的力量，当从与它不同的事物，仅仅从它自身的特征中产生时，要知道它是以果的方式与不同的境相关联的，但并不是因为事物自身的自性作为境。其他人因为不了解（我的）想法，所以说了“外道”等等。从总相来说，外道就是“自身的特征”的意思，这样一来，就变成了包括内道和外道了。差别是有益的。
English
of things. In general, these things are actually theirs, not their own characteristics. Because these things do not appear in the general wisdom. The so-called "appearing universally like external objects" is merely a special way of appearing in wisdom, meaning "appearing like external objects." The reason for saying "as the cause of appearing like external objects, also completely clinging to the difference of forms" is because it follows the reason that the color and shape of external objects are not clear. If the nature shown by the wisdom with discrimination is only the general appearance appearing in the wisdom, then how does it exclude other things? Only the nature of those things that contradict the different kinds of their own characteristics is the general appearance, so it is said. Like this, being unrelated to the other in itself above is the similarity of things that contradict it, so it is said, if someone says this, then the person with a sectarian view will say: Saying "that itself" and so on, that appearance established by the wisdom with discrimination is itself excluding others, because it comes through seeing things different from others. That itself is actually the object of the use of sound, and the similarity of being unrelated to the other that is said, that is said through attribution, because only for this reason, similarity is attributed to those appearing things, in order to show this reason. The wisdom with discrimination, when clinging to the things appearing in the wisdom of "that itself", will appear like clinging to things. Why? Because discrimination is inherently wrong, even if it is only the appearance of its own nature, it has no meaning, but it mistakenly clings to things. The wisdom with discrimination, due to the power of special clinging, when it arises from things different from it, only from its own characteristics, one should know that it is related to different objects in the way of fruit, but not because the nature of the thing itself is the object. Others, because they do not understand (my) thoughts, so they said "outsiders" and so on. In terms of the general appearance, outsiders mean "their own characteristics", in this way, it becomes including insiders and outsiders. Difference is beneficial.
Tibetan
་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའོ། །དེ་དག་ལས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའོ། །དེ་དག་ལས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ལ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེ་ཞེ་ན། འཆད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་ཏེ། དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་རྣམ་པར་འཇོག་པ་དེ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལས་སྣང་བ་ཡང་གཞན་ཡིན་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་རང་གི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་སྣང་བ་ཁོ་ནའོ། །སྣང་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་བརྟགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ནི་སྤྱི་སྣང་བ་སྟེ། དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅིང་སྒྲས་ཀྱང་བརྗོད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མོས་པར་བྱས་ནས་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའི་དོན་ལ་འཇུག་གོ །ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་བསམ་པའི་དབང་གིས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་སྐྱ་བ་ན་ཞེས་དེ་ སྐད་ཅེས་བརྗོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུ་བ་སྟེ། དེ་དག་གི་བསམ་པའི་དབང་གིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བ་ན་ཞེས་བརྗོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་དེ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་པོ་སྒྲས་དེ་བྱེད་པ་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ལྡོག་པའི་དོན་རྣམས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་དོན་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཅི་སྟེ་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སེམས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སེམས་པ་ནི་རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་འཆད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སོ། །སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་ནི་གསལ་བར་སྣང་གི་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་བསལ་བ་ཉིད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་སྣང་བ་འགགས་ཀྱང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་མི་འགག་པ་དང༌། དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང་མི་
Chinese
乃至自性不相符。從這些之中，是否不容許分別念生起呢？這是不符合自性。從這些之中，是否不容許分別念生起呢？這是對於自性而言。如果問：它們如何生起具有分別念的智慧呢？回答是：以「能詮釋者」等來回答，如實安立事物如何存在，那些是從分別念的智慧所顯現的，也是其他的自性，像這樣進行辨別。施設名言者不是那樣進行辨別，因為施設名言者，那些只是自已的對境，只是顯現於具有分別念的智慧。顯現是自性。所應分別的事物是共同的顯現。將這些合而為一，只是自已的自性，成為具有分別念的智慧的對境，並且也用語言表達，像這樣信解之後，就進入了進行事物的作用的意義。當那些施設名言者的想法，在不同的事物上產生分別念的智慧時，就這樣說道。 如是等，如是等是總結，由於它們的想法，在自已的自性上產生具有分別念的生起時，不僅僅是這樣說，而且如是說者，以語言作為能作者的原因，也顯示了從非作者中遣除的意義。如果能辨別者也認為顯現和所應分別的事物是相同的，為什麼不會產生疑惑呢？因此說了「思維彼性者」，思維彼性者是隨順理性的能詮釋者。從顯現不同等角度來說，顯現是清晰地顯現，但所應分別的不是，因為與分別念相關聯的遮除是不允許的。等字表示，即使顯現消失，所應分別的也不會消失，以及進行事物的作用和不
English
Even the characteristics are not compatible. From these, is it not permissible for conceptualization to arise? This is inconsistent with one's own nature. From these, is it not permissible for conceptualization to arise? This is in relation to one's own characteristics. If asked, how do they give rise to wisdom with conceptualization? The answer is: answering with "those who can explain," etc., establishing how things exist as they are, those that appear from the wisdom of conceptualization are also other characteristics, and thus distinguish them. Those who apply terms do not distinguish in that way, because those who apply terms, those are only their own objects, only appearing to the wisdom with conceptualization. Appearance is one's own characteristic. The object to be distinguished is the common appearance. Putting these together, only one's own characteristic becomes the object of the wisdom with conceptualization, and is also expressed in language, after believing in this way, one enters into the meaning of performing the function of things. When the thoughts of those who apply terms, the wisdom of conceptualization arises on different things, it is said like that. Like that, etc., like that is a summary, due to their thoughts, when the arising of conceptualization occurs on their own characteristics, not only is it said like that, but the one who says like that, with language as the cause of the agent, also shows the meaning of removing from non-agents. If those who can distinguish also think that appearance and the object to be distinguished are the same, why would there be no doubt? Therefore, it is said "those who think about that nature," those who think about that nature are those who can explain following reason. From the perspective of different appearances, etc., appearance appears clearly, but what should be distinguished does not, because the exclusion related to conceptualization is not allowed. The word "etc." indicates that even if appearance disappears, what should be distinguished will not disappear, and performing the function of things and not