Tibetan
བྱེད་པ་དང༌། ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ལ་གཞན་སེལ་བའི་སྒྲ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྒྲ་ལ་ནི་ཅིག་ཅར་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བར་མཚུངས་པ་ཡིན་གྱི་རང་གི་དོན་སོ་སོར་སྤོང་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་སྒྲས་ཀྱང་རང་གི་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་དོན་གཞན་སེལ་བ་ནི། ཐ་དད་ཀྱི་སྒྲ་ཆེད་ཆེར་མི་འཛིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཤིང་ཤ་པ་ནི་པ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་པ་སྒྲའི་དོན་གཞན་སྤོང་བ་ལ་ལན་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་སྒྲ་རང་གི་འདོད་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཉེ་བར་འགོད་པར་བྱེད་པ་ན་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་རྣམས། ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་སྒྲ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་མི་ལྟོས་པ་ཡིན། །དེ་བཞིན་དུ། འགལ་མེད་ཕྱིར་ན། ཚོགས་སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་ལ་གཞན་སེལ་བ་སླར་ཡང་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པ་ཡང༌། དེ་བཞིན་དོན་གཞན་བརྗོད་པར་བྱེད། །དེ་བཞིན་དུ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་སྒྲ་དག་གི་རང་གི་དོན་ལ་སྤྱི་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པས་ན་གཉིས་སམ་མང་པོ་ཡང་རུང་སྟེ། དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དོན་གཞན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། སྔར་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་བརྗོད་པ། དེ་ཙམ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད། །རང་དང་སྤྱི་ཡིས་བར་མ་ཡིན། །མ་བཟུང་ན་ནི་དོན་གཅིག་ལ། འདི་དག་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་པར་མཚུངས། །དུས་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྤྱི། །བཟུང་ན་ཐ་དད་ཀྱིས་མི་འཁྲུལ། །ཁྱད་པར་བྱེད་དང་ཁྱད་པར་དུ། །བྱ་བ་དེ་དག་ཉིད་མཚུངས་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་གོ །ཅི་ཡང་རྒྱུ་གང་གིས་ན་ཐ་དད་པའི་སྒྲའི་དོན་གཞན་སེལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ཐ་དད་ཐ་དད་གཞན་རྣམས་དང༌། །འགལ་བའི་ཕྱིར་ན་སེལ་བར་བྱེད། །ཐ་དད་པའི་དོན་གྱི་སྒྲ་ནི་རང་དང་ སྤྱིའི་དོན་དབང་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོའི་བུ་བཞིན་ཕན་ཚུན་དུ་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་གྱིས་བཟོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་ཤིང་ཤ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས། ཤིང་ཤ་པའི་སྒྲ་ཤིང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྦྱར་བས་སེང་ལྡེང་ལ་སོགས་པའི་ཤིང་རྣམ་པར་སྤྱད་ནས་རང་གི་ཡུལ་དུ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཅིག་ཤོས་ལ་ཡང་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་རེ་ཞིག་ཐ་དད་པའི་སྒྲ་ལ་རྫས་གཅིག་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་གཞན་གྱི་སྒྲའི་དོན་སེལ་བར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མ་འབྲེལ་པའི་སྤྱི་གཞན་ཐ་དད་པའི་དོན་ལ་ཅི་ལྟར་སེལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། འདི་ལྟར། སྤྱི་གཞན་ཐ་དད་དོན་རྣམས་ཀྱི། །རང་དང་སྤྱི་དག་འགལ་བ་ཡིན། །ཤིང་གི་སྒྲས་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ས་ལས་བྱུང་བ་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེས་སྤང་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ལ་གྲོགས་པོའི་སྒྲ་བཞིན་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད་དོ། །དོན་ལ་ཡང་དེ་དེས་སྤངས་སོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་དག་གིས་ནི་སྤྱི་གཞན་གྱི་ཐ་དད་པ་རྣམས་དང༌། ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དང༌། དེའི་བྱེ་བྲག་རྣམས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང༌། འབྲེལ་པ་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་གྲོགས་པོ་དང་གྲོགས་པོའི་སྒྲ་བཞིན་དང༌། སེལ་བར་བྱེད་པ་དང༌། བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང༌། དེ་དེའི་དངོས་སུ་བསིལ་བྱིམ་ན་། །ཤིང་ཤ་པའི་སྒྲས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དངོས་སུ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྤྱི་ནི་མཚུངས་པ་ཉིད་མ་ཡིན། ། གལ་ཏེ་དངོས་སུ་སེལ་བར་བྱེད་ན་ནི། ཤིང་གི་སྒྲ་དང་དོན་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་ཁྱད་པར་གཞན་རྣམས་ནི། །དེ་ཡིས་སེལ་བར་འགྱུར་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ཤིང་གི་སྒྲས་པ་ལ་ཤ་ལ་སོགས་པ་སེལ་བར་མི་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤིང་ཤ་པའི་སྒྲས་ཀྱང་སེལ་བར་མི་བྱེད་དེ། དེས་མཚུངས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཉེས་པ་མེད་དེ་ཉུང་ངུ་དང་མང་པོར་སེལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཤིང་དང་ཤིང་ཤ་པའི་སྒྲ་དག་ནི། ཤིང་ཉིད་དང་ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཤིན་ ཏུ་ཐ་དད་པའི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་དོན་མ་འདྲེས་པར་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། ཉུང་ངུ་དང་མང་པོར་སེལ་བ་ཞེས་པ་ནི་དོན་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་དོན་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་གང་འདི་ཡོན་ཏན་དང་ཡོན་ཏན་གཞན་གྱིས་གཞི་མཐུན་པ་སྟེ། རོ་མངར་པ་ལ་སྣུམ་པ་དང༌། བསིལ་བ་དང༌། ལྕི་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། །གཞི་ཡི་མི་འགལ་བར་བྱས་ཉིད། །རྫས་ཡོད་པ་གྱུར་པ་སྟེ། །ཡོན་ཏན་དང་ནི་ཡོན་ཏན་གཞན། །དེ་རྫས་གཅིག་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། །གཞི་ཡི་མི་འགལ་བར་བྱས་ཉིད། །རྫས་ཡོད་པ་ལ་ནི། རོ་མངར་བ་ལ་སྣུམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཉེ་བར་འདོ
Chinese
以及，特别是作为能别（排除他者）之语，用于所别（被区别者）的各种名称的声音的意义。为什么呢？因为没有矛盾的缘故。暂时来说，对于名称的声音，因为一起结合的缘故，在排除他者上是相同的，但是放弃各自的意义是不合理的。总体的声音也对自己的差别进行意义上的他者排除，也不是特别执着于差别的声音，因为是为了追求意义。比如，这不是树木沙罗树等，同样也不是瓶子等。这些是对非总体（非共相）的声音排除其他意义的回应。同样，总体的声音在安置自己想要意义的境时，作为能别（排除他者）的那些，对于所别（被区别者）的声音，怎么会不依赖呢？同样，因为没有矛盾的缘故，对于集合总体等声音的意义，再次进行他者排除不是不合理的。集合也是，同样阐述其他意义。同样，总体和差别的声音，因为对自己的意义进入总体，所以两个或多个都可以，由此对差别的事物进行其他阐述，这才是合理的，如同之前所说的那样。再次陈述：仅仅因为想要那个，所以是差别。自己和总体不是中间。如果不执取，则是一个意义。这些同样产生怀疑。即使在非时执取，也是总体。如果执取，则不会与差别混淆。能别和所别，所作的那些本身并不相同。这些是总结的偈颂。那么，凭借什么原因，差别的声音才能排除其他意义呢？因为差别、差别与其他事物，相互矛盾的缘故，所以进行排除。差别的意义的声音，因为掌握着自己和总体的意义，如同国王的儿子一样，彼此之间是矛盾的。因此，其他的意义无法容忍，例如说“这是树木沙罗树”，沙罗树的声音与树木一起结合，从而舍弃了紫檀木等树木，而将自己安置在自己的境中。同样，对于其他的也是如此。同样，暂时对于差别的声音，对于一个事物采取舍弃的方式
English
And, especially as a term of exclusion (excluding others), it is used for the meaning of the sounds of various names of the object to be distinguished (that which is to be distinguished). Why? Because there is no contradiction. For the time being, for the sound of names, because they are combined together, they are the same in excluding others, but it is not reasonable to abandon their respective meanings. The general sound also excludes other meanings for its own differences, and it is not particularly attached to the sounds of differences, because it is to pursue meaning. For example, this is not a tree, such as a sal tree, and it is also not a vase, etc. These are responses to the sound of non-totality (non-universal) excluding other meanings. Similarly, when the general sound places the object of its desired meaning, how can those that distinguish (exclude others) not depend on the sound of the object to be distinguished? Similarly, because there is no contradiction, it is not unreasonable to exclude others again for the meaning of the sound of aggregate totality, etc. The aggregate also similarly explains other meanings. Similarly, the sounds of totality and difference, because they enter into totality for their own meaning, so two or more are possible, and thus it is reasonable to explain other things about the differentiated object, as stated before. To state again: It is different only because it wants that. Self and totality are not in between. If not grasped, it is one meaning. These similarly create doubt. Even if grasped at the wrong time, it is totality. If grasped, it will not be confused with difference. The distinguisher and the distinguished, those that are done are not the same. These are summarizing verses. So, by what cause does the sound of difference exclude other meanings? Because difference, difference, and other things contradict each other, therefore they exclude. The sound of the meaning of difference, because it controls the meaning of self and totality, is contradictory to each other like the son of a king. Therefore, other meanings cannot be tolerated, for example, saying "This is a tree, a sal tree," the sound of the sal tree is combined with the tree, thus abandoning sandalwood and other trees, and placing itself in its own realm. Similarly, it is the same for others. Similarly, for the time being, for the sound of difference, taking a way of abandoning for one thing
Chinese
特别是，应该通过推理来消除其他声音的含义。如果与瓶子等无关的、普遍的、不同的事物，如何消除呢？ 就像这样：普遍的、不同的事物，自身和普遍性是矛盾的。树的声音之所以矛盾，是因为它指的是从土地上产生的瓶子等事物。因此，它像朋友的声音一样，赞同应该抛弃的事物。也要知道，事物也被它抛弃了。通过这些，要知道普遍的、不同的事物，以及品质等等，以及它们的各个方面，如形状等等，以及有联系的和没有联系的事物，都像朋友和朋友的声音一样，进行消除和保持中立。而且，如果它直接冷却，那么树皮的声音并不能直接消除瓶子等事物。为什么呢？因为普遍性不是同一性。如果直接消除，那么树的声音和含义就会变得相同。同样，其他的特殊性也不能被它消除。就像树的声音不消除叶子和肉等等一样，树皮的声音也不消除，因为它使之相同。如果说没有过错，因为通过消除少量和大量而不同，那么这样做是不合理的。就像树和树皮的声音，因为它们表达了被树本身和树皮本身区分的事物，所以表达了非常不同的含义。同样，在这里也会出现不混合事物的情况，即消除少量和大量，这也会影响到事物本身。如果说它消除了其他特殊性的含义，那么，如果这种品质和其他品质在同一基础上是一致的，例如甜味具有油性、凉性和沉重性，那又该如何呢？为了进入这个，基础的不矛盾性本身，变成了存在的物质，品质和另一种品质，因为它进入了同一种物质，所以基础的不矛盾性本身，对于存在的物质，甜味具有油性等等品质是接近的。
English
In particular, it is appropriate to eliminate the meaning of other sounds through reasoning. If universal, different things unrelated to vases, etc., how are they eliminated? Like this: Universal, different things, their own and the universal are contradictory. The sound of a tree is contradictory because it refers to things like vases that arise from the earth. Therefore, it agrees with the things to be abandoned, like the sound of a friend. Also know that things are also abandoned by it. Through these, one should understand that universal, different things, as well as qualities and so on, and their various aspects, such as form and so on, and things that are related and unrelated, are like the sound of a friend and a friend, eliminating and remaining neutral. Moreover, if it cools directly, then the sound of bark does not directly eliminate things like vases. Why is that? Because universality is not identity. If it eliminates directly, then the sound and meaning of the tree will become the same. Similarly, other particularities cannot be eliminated by it. Just as the sound of a tree does not eliminate leaves and flesh and so on, the sound of bark does not eliminate either, because it makes it the same. If it is said that there is no fault, because it is different by eliminating small and large amounts, then it is not reasonable to do so. Just as the sounds of tree and bark, because they express things distinguished by the tree itself and the bark itself, express very different meanings. Similarly, here too, the situation of not mixing things will arise, that is, eliminating small and large amounts, which will also affect things themselves. If it is said that it eliminates the meaning of other particularities, then, if this quality and other qualities are consistent on the same basis, such as sweetness having oiliness, coolness, and heaviness, then how is that? In order to enter this, the non-contradiction of the basis itself, becomes the existing substance, quality and another quality, because it enters the same substance, so the non-contradiction of the basis itself, for the existing substance, the sweetness has oiliness and other qualities are close.