Tibetan
།འདྲེན་མས། བུ་མོ་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པས་འདི་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཏེ་འདུག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་ཏེ། ལོགས་ལ་ལྟས་ནས་འཁོད་དོ། །བི་དཱུ་ཥ་ཀས། ཇོ་མོ་ཁྱོད་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་འདི་ན་གང་ཞིག་འགྲོན་པོ་འོངས་པ་ལ་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཕེབས་པར་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་པ་འདི་འདྲ་བའི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡོད་དམ་ཅི། འབངས་མོས་རྗེའི་སྲས་མོ། འགྲོན་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མཐུ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་འདི་དག་ལ་གུས་པར་བྱ་བ་ལ་རྨོང་པར་གནས། ཡང་ན་ཁྱོད་བཞུགས་ཤིག །ཁོ་མོ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དག་བྱའི། འདྲེན་པ་ལ་མཚོན་ཏེ་ཇོ་བོ་ལེགས་པར་འོངས་སམ། ཇོ་བོ་སྟན་ཡོང་སུ་བཟུང་བས་ཕྱོགས་འདི་བརྒྱན་བར་མཛོད་ཅིག །བི་དཱུ་ཥ་ཀས། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་འདི་ནི་ལེགས་པར་སྨྲའོ། །ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདུག་སྟེ་ངལ་གསོ་བར་བྱའོ། །འདྲེན་བས། ཁྱོད་ནི་རིགས་པར་སྨྲའོ། །གཉི་ག་འཁོད་དོ། །འདྲེན་མས་ཀྭ་ཡི་བཞད་གད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་དེ་ལྟར་མ་བྱེད། གལ་ཏེ་དཀའ་ཐུབ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་མཐོང་ན་འདི་ལས་བདག་དུལ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པར་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དཀའ་ཐུབ་པ་ཞུགས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བདག་པོ་ཀཽ་ཤི་ཀས་བདག་ལ་བཀའ་བསྒོས་པ། མཉེས་ གཤིན་ཤཱ་ཎ་ཌ་ལྱ། ཡབ་ཀྱི་བཀས། རྒྱལ་ཚབ་བཤེས་གཉེན་གྱི་དབྱིག་གཞོན་ནུ་སྤྲིན་གྱི་བཞོན་པ་རིག་པ་འཛིན་པའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་འགྱུར་བདག་རི་མ་ཡ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་ན་གནས་པ་སྲིང་མོ་མ་ལ་ཡ་ཅན་གྱི་ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱི་སླད་དུ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་དི་རིང་འོངས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་བལྟ་ཞིང་མ་ལ་ཡ་ཅན་གྱི་ཉི་མ་གུང་གི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་དུས་ཡོལ་བར་འགྱུར་སྲིད་དོ། །དེས་ན་དེ་བོས་ལ་ཤོག་ཤིག་ཅེས་སོ། །དེས་ན་བདག་རེ་ཞིག་གཽ་རཱིའི་ཁང་པ་ཉིད་དུ་འགྲོའོ། །འགྲོ་ཞིང་ས་ལ་རྣམ་པར་བལྟས་ནས། ཨ་ཡེ་རྡུལ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ན་རབ་ཏུ་གསལ་བའི་འཁོར་ལོས་མཚན་པའི་རྗེས་ཀྱི་ཕྲེང་བདག་སྣང་བ་འདི་སུ་ཞིག་གི་ཡིན། མདུན་དུ་བལྟས་ཏེ་སྤྲིན་གྱི་བཞོན་བ་ལ་ངེས་པར་བརྟགས་ནས་འདི་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་འདི་ཡིན་ནམ་སྙམ་མོ། །གཞན་ཡང༌། མགོ་ལ་གཙུག་ཏོར་འདི་གསལ་སྨིན་མའི་བར་ན་མཛོད་སྤུ་འདི་ནི་རྣམ་པར་མཛེས། །མིག་ནི་པདྨའི་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞིང་བྲང་གདེངས་འཕྲོག་བྱེད་དག་ལ་འགྲན་པར་བྱེད། །ལག་པ་འཁོར་ལོས་མཚན་པ་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དག་ནི་སུ་ཞིག་འདི། རིག་པ་འཛིན་པའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་གནས་དག་མ་ཐོབ་འདུག་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ། ཡང་ན་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འདི་ནི་སྤྲིན་གྱི་བཞོན་པ་ཡིན་པར་ངེས་སོ། །མལ་ཡ་ཅན་མལ་བལྟས་ནས་ཨ་ཡེ་འདི་ཡང་རྒྱལ་བོའི་བུ་མོའོ། །གཉི་ག་ལ་བལྟས་ནས། གལ་ཏེ་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འཚམ་པ་འདི་དག་འབྲེལ་པར་བྱེད་ན་བྱེད་པ་པོ་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་ན་རིག་པ་བྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཉེ་བར་བཏུད་ནས་ཁྱོད་ནི་དགེ་བར་གྱུར་ཅིག །འདྲེན་པས། བཅོམ་ལྡན་སྤྲིན་གྱི་བཞོན་པ་ཕྱག་བགྱིད་དོ་ཞེས་ཏེ་ལྡང་བར་འདོད་དོ། །དཀའ་ཐུབ་བས་མངོན་དུ་ལྡང་མི་དགོས་སོ། །ཀྱེ་མངོན་འོངས་ཀུན་གྱི་བླ་མ་ཉིད་ཅེས་པས། ཁྱོད་ཉིད་བདག་ཅག་གི་བླ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་བདེ་བར་བཞུགས་ཤིག །མ་ལ་ཡ་ཅན་མས། ཇོ་བོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དཀའ་ཐུབ་པས་དེ་མཐོང་ནས། རྗེས་སུ་འཚམ་པའི་བདག་པོའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག །རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ། ཁྱོད་ལ་རིགས་ཀྱི་བདག་པོ་ཀཽ་ཤི་ཀས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་དུས་ཡོལ་བར་འགྱུར་གྱིས་མྱུར་དུ་ཤོག་ཤིག་ཅེས་སོ། །འདྲེན་མས། མི་དགའ་བ་དང་བཅས་པར། གང་བླ་མས་བཀའ་སྩལ་པ་ཉིད་དོ། །རང་གི་ རྟོགས་པར། གཅིག་ནི་བླ་མའི་གསུང་དང་གཞན། །མཛའ་བོ་བལྟ་བའི་རྩེ་དགའ་བཟང༌། །འགྲོ་འམ་མི་འགྲོ་འགལ་བ་ལ། །བདག་སྙིང་འཕྱང་མོ་ཡུག་བར་འགྱུར། །ཤུགས་ཕྱུང་ཞིང་ལངས་ཏེ་ངོ་ཚ་བ་དང་བཅས་ཤིང་ཆགས་པ་དང་བཅས་པར་འདྲེན་པ་ལ་བལྟ་ཞིང་དཀའ་ཐུབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སོང་བར་གྱུར་ཏོ། །འདྲེན་པས། སྲེད་པ་དང་བཅས་པར་ཤུགས་ཕྱུང་ནས་འདྲེན་མ་ལ་བལྟ་ཞིང༌། ཚང་རའི་ཁྱོན་གྱི་ཁུར་ལྡན་ཞིག །དམན་པ་དག་ཏུ་འགྲོ་མ་འདི། །གཞན་དུ་འགྲོ་ཡང་བདག་གི་ནི། །སྙིང་ལ་གོམ་པ་བཀོད་པར་གྱུར། །འབང་སྨོས། ཚུར་ཤེག་ཆུར་ཤེག །རྗེའི་སྲས་མོ་ཞེས་ཏེ། མ་ལ་ཡ་ཅན་མ་འཁོར་དང་བཅས་པ་སོང་བར་གྱུར་ཏོ། །བི་དཱུ་ཥ་ཀས། ཀྱེ་གང་ཞིག་བལྟ་བར་བྱ་བ་དག་མཐོང་ངོ༌། །ད་ནི་ཉི་མ་གུང་གི་ཉི་མའི་གདུང་བ་ཉིས་འགྱུར་དུ་བྱས་པ་བཞིན་དུ་བདག་གི་ལྟོ་བའི་མེ་དག་ལྷབ་ལྷབ་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནས་སོང་སྟེ། གང་གིས་བྲམ་ཟེ་དག་གི་མགྲོན་དུ་འགྱུར་བར་བྱས་ནས་ཐུབ་པའི་སྐྱེ་བོ་ལས་དངོས་སུ་རྙེད་པའི་རྩ་བ་དང་ཆུ་བ་ལ་སོགས་པས་སྲོག་གཟུང་བར་བྱའོ། །འདྲེན་པས། སྟེང་དུ་བལྟས་ནས། ཨ་ཡེ། བཅོམ་ལྡན་འོད་ཟེར་སྟོང་ཕྲག་ལྡན་ནི་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ན་འཛེགས་ཏེ་བཞུགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང༌། གདུང་བས་དེ་དུས་ཙན་དན་ལ་བདར་ཐང་ཆུས་དཀར་བའི་འགྲམ་པ་འཛིན་བྱེད་ཅིང༌། །རང་གི་རྣ་
Chinese
འདྲེན་མས། བུ་མོ་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པས་འདི་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཏེ་འདུག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་ཏེ། ལོགས་ལ་ལྟས་ནས་འཁོད་དོ། །（འདྲེན་མས།）女儿因为非常害怕，不能直接面对着这里坐着。于是，她看着旁边坐下了。བི་དཱུ་ཥ་ཀས། ཇོ་མོ་ཁྱོད་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་འདི་ན་གང་ཞིག་འགྲོན་པོ་འོངས་པ་ལ་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཕེབས་པར་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་པ་འདི་འདྲ་བའི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡོད་དམ་ཅི། །（滑稽者说：）尊贵的，在你的苦行林中，对于来访的客人，连一句“请进”都不说，有这样的规矩吗？འབངས་མོས་རྗེའི་སྲས་མོ། འགྲོན་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །（侍女说：）公主，款待客人是应该的。དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མཐུ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་འདི་དག་ལ་གུས་པར་བྱ་བ་ལ་རྨོང་པར་གནས། །因此，对于这些具有大威力的人，应该如何恭敬对待呢？ཡང་ན་ཁྱོད་བཞུགས་ཤིག །ཁོ་མོ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དག་བྱའི། །或者你坐着吧，我自己来做应该做的事情。འདྲེན་པ་ལ་མཚོན་ཏེ་ཇོ་བོ་ལེགས་པར་འོངས་སམ། །（指着滑稽者说：）尊贵的，您好吗？ཇོ་བོ་སྟན་ཡོང་སུ་བཟུང་བས་ཕྱོགས་འདི་བརྒྱན་བར་མཛོད་ཅིག །尊贵的，请您坐到垫子上，把这里装饰一下。བི་དཱུ་ཥ་ཀས། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་འདི་ནི་ལེགས་པར་སྨྲའོ། །（滑稽者说：）朋友，这话说的真好。ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདུག་སྟེ་ངལ་གསོ་བར་བྱའོ། །稍微坐一会儿，休息一下吧。འདྲེན་བས། ཁྱོད་ནི་རིགས་པར་སྨྲའོ། །（侍女说：）你说的是对的。གཉི་ག་འཁོད་དོ། །两人坐下了。འདྲེན་མས་ཀྭ་ཡི་བཞད་གད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་དེ་ལྟར་མ་བྱེད། །（侍女说：）喂，不要那样嬉笑。གལ་ཏེ་དཀའ་ཐུབ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་མཐོང་ན་འདི་ལས་བདག་དུལ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པར་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །如果被一些苦行者看到，会怀疑我是一个不驯服的人。དེ་ནས་དཀའ་ཐུབ་པ་ཞུགས་ཏེ། །这时，一个苦行者进来了。རིགས་ཀྱི་བདག་པོ་ཀཽ་ཤི་ཀས་བདག་ལ་བཀའ་བསྒོས་པ། །种姓之主 कौशिक (kauśika， कौशिक， 乔尸迦， 意为 कौशिक 仙人)吩咐我：མཉེས་གཤིན་ཤཱ་ཎ་ཌ་ལྱ། །悦意 शाण्डिल्य (śāṇḍilya， शाण्डिल्य， 赏提里雅， 意为姓氏)！ཡབ་ཀྱི་བཀས། རྒྱལ་ཚབ་བཤེས་གཉེན་གྱི་དབྱིག་གཞོན་ནུ་སྤྲིན་གྱི་བཞོན་པ་རིག་པ་འཛིན་པའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་འགྱུར་བདག་རི་མ་ཡ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་ན་གནས་པ་སྲིང་མོ་མ་ལ་ཡ་ཅན་གྱི་ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱི་སླད་དུ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་དི་རིང་འོངས་ཏེ། །父亲吩咐说，王位继承人、朋友之子、年轻的云乘、持明转轮王，我的儿子哩摩耶，今天为了看望住在附近的妹妹摩罗耶वती (malayāvatī， मलायावती， 摩罗耶瓦帝， 意为摩罗耶女)的家眷而来了。གལ་ཏེ་དེ་བལྟ་ཞིང་མ་ལ་ཡ་ཅན་གྱི་ཉི་མ་གུང་གི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་དུས་ཡོལ་བར་འགྱུར་སྲིད་དོ། །如果他去看望，摩罗耶女的午间祭祀时间可能会错过。དེས་ན་དེ་བོས་ལ་ཤོག་ཤིག་ཅེས་སོ། །因此，叫他过来吧。དེས་ན་བདག་རེ་ཞིག་གཽ་རཱིའི་ཁང་པ་ཉིད་དུ་འགྲོའོ། །因此，我暂时去高里的住所。འགྲོ་ཞིང་ས་ལ་རྣམ་པར་བལྟས་ནས། །走着，仔细地看着地面。ཨ་ཡེ་རྡུལ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ན་རབ་ཏུ་གསལ་བའི་འཁོར་ལོས་མཚན་པའི་རྗེས་ཀྱི་ཕྲེང་བདག་སྣང་བ་འདི་སུ་ཞིག་གི་ཡིན། །哎呀，这在尘土飞扬的地方，如此清晰的轮宝印记是谁的呢？མདུན་དུ་བལྟས་ཏེ་སྤྲིན་གྱི་བཞོན་བ་ལ་ངེས་པར་བརྟགས་ནས་འདི་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་འདི་ཡིན་ནམ་སྙམ་མོ། །向前看去，仔细地辨认云乘，心想，这难道就是那位大人物吗？གཞན་ཡང༌། །此外：མགོ་ལ་གཙུག་ཏོར་འདི་གསལ་སྨིན་མའི་བར་ན་མཛོད་སྤུ་འདི་ནི་རྣམ་པར་མཛེས། །头上顶髻光明显赫，眉间白毫灿烂美丽。མིག་ནི་པདྨའི་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞིང་བྲང་གདེངས་འཕྲོག་བྱེད་དག་ལ་འགྲན་པར་བྱེད། །眼睛如同莲花般柔美，胸膛高耸足以傲视群雄。ལག་པ་འཁོར་ལོས་མཚན་པ་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དག་ནི་སུ་ཞིག་འདི། །双手带有轮宝的印记，这样的人究竟是谁呢？རིག་པ་འཛིན་པའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་གནས་དག་མ་ཐོབ་འདུག་པ་ཡིན་ནམ་ས། །难道是还没有获得持明转轮王果位的人吗？ྙམ། 另外，用疑惑做什么呢？非常清楚地，这肯定是云的坐骑。玛拉雅佳娜看着说：哎呀，这也是国王的女儿啊！看着两个人说：如果互相适合的这些人能联系起来，那么做这件事的人，在很久以后也会变得聪明。靠近后说：祝你吉祥！引者说：世尊云之乘要行礼，想要起身。苦行者说：不必特意起身。说：哎呀，是未来一切的导师啊！您是我们的导师啊！那么，请您安乐地坐着吧！玛拉雅佳娜说：向主尊顶礼！苦行者看到后说：愿你具有适合者的主人的福分！国王的女儿：种姓的主人高希迦对您说：您的供养时间要过了，快点来！引者不高兴地说：凡是上师所说的，就是这样。自己的 领悟：一是上师的教言，二是观看朋友的快乐美好。去还是不去，在矛盾中，我的心像悬挂的秋千一样摇摆不定。用力站起来，带着羞愧和爱恋，看着引者，和苦行者一起走了。引者：带着贪恋，用力地看着引者。承担着整个家族的重担！这个卑微的女子不要去别的地方，即使去了别的地方，也在我的心里迈出了步伐。仆人说：过来，过来！公主殿下。玛拉雅佳娜和随从一起走了。比度夏迦说：哎呀，该看的东西都看到了。现在正午的阳光加倍地炙烤着，我的肚子里的火也呼呼地燃烧着。因此从这里走开，用那些能成为婆罗门客人的东西，用从能忍的人那里实际获得的树根和水等来维持生命。引者抬头看着说：哎呀！世尊千光照耀者升到了天空的中央安坐着。即使这样， 痛苦在那时用檀香涂抹，用樟脑水使之变白的脸颊，抓住自己的耳朵
English
（The maid said:）"Daughter, because she is very afraid, she cannot sit directly facing this way." So, she looked to the side and sat down. (Vidūṣaka said:) "Noble lady, in your hermitage, is there such a custom that when a guest arrives, you don't even say 'Welcome'?" (The princess's maid said:) "It is proper to treat guests with hospitality." Therefore, how should we respectfully treat these powerful ones? Or, you sit down. I myself will do what is appropriate. (Pointing to Vidūṣaka, she said:) "Noble one, are you well? Noble one, please sit on the cushion and adorn this place." (Vidūṣaka said:) "Friend, that's well said. Let's sit for a moment and rest." (The maid said:) "You speak correctly." Both sat down. (The maid said:) "Hey, don't be so giggly. If some ascetics see it, they will suspect that I am not well-behaved." Then, an ascetic entered. The lord of the lineage, Kauśika, commanded me: "Pleasing Śāṇḍilya! By the command of your father, the young Cloud Vehicle, son of the regent and friend, who will become a Vidyādhara Chakravartin, my son Rīmaya has come today to see the family of his sister Malayāvatī, who lives in some part of this place. If he goes to see her, the time for Malayāvatī's midday sacrifice may pass. Therefore, call him here." Therefore, I will go to the house of Gaurī for a while. Walking and looking carefully at the ground, he said: "Alas, whose are these clear wheel-marked footprints in this dusty place?" Looking ahead and carefully examining the Cloud Vehicle, he thought, "Could this be that great man?" Furthermore: "The crest jewel on his head is bright, and the ūrṇā between his eyebrows is beautiful. His eyes are like lotuses, and his chest rivals those who steal hearts. Who is this man with wheel-marked hands? Could he be someone who has not yet attained the state of Vidyādhara Chakravartin?"ྙམ། Furthermore, what is there to do with doubt? It is very clear that this is definitely the cloud chariot. Mālaya-janā looked and said: Alas, this is also the king's daughter! Looking at both of them, he said: If these people who are suitable for each other can be connected, then the one who does this will become intelligent after a long time. Approaching, he said: May you be well! The guide said: The Blessed One, the cloud chariot, wishes to pay homage and wants to rise. The ascetic said: There is no need to get up specifically. Saying: Alas, you are the teacher of all who are to come! You are our teacher! Therefore, please sit comfortably! Mālaya-janā said: I prostrate to the Lord! The ascetic saw this and said: May you have the fortune of the master of those who are suitable! The king's daughter: The master of the lineage, Kauśika, has commanded you: Your time for offering is passing, come quickly! The guide said unhappily: Whatever the teacher has said is so. One's own realization: One is the teacher's teaching, and the other is the joy of watching a friend. Whether to go or not to go, in contradiction, my heart swings like a hanging swing. He stood up forcefully, with shame and love, looked at the guide, and went with the ascetic. The guide: With desire, he looked forcefully at the guide. Bearing the burden of the entire family! May this humble woman not go elsewhere, even if she goes elsewhere, she has taken steps in my heart. The servant said: Come here, come here! Princess. Mālaya-janā and her entourage left. Vidūṣaka said: Alas, I have seen what is to be seen. Now the midday sun is doubly scorching, and the fire in my belly is burning fiercely. Therefore, I will leave from here and sustain my life with those things that can become guests of the Brahmins, with roots and water, etc., actually obtained from the patient one. The guide looked up and said: Alas! The Blessed One, the thousand-rayed one, has ascended to the center of the sky and is seated. Even so, Suffering at that time, he rubbed sandalwood, used camphor water to whiten his cheeks, and grabbed his ears.