Tibetan
་པ་སྟེ། བླ་མས་ནི་མི་དགེ་བ་ལས་ལྡོག་པ་དང༌། དགེ་བ་ལ་འཇུག་པ་བསྟན་ཏོ། །བགོ་བཤའ་བྱེད་པ་ལ་ནི། བག་ཚ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གི་ཕ་མ་ལ་སོགས་བའོ། །གློ་བུར་དུ་འོངས་པ་ལ་ནི་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མགྲོན་ལ་མཉེས་གཤིན་པའོ། །དུལ་བ་དང་གུས་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་འབད་པར་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དུལ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའོ། །གུས་པར་བྱ་བ་ནི་ལུས་ངག་གི་ཡང་དག་པར་འཇུག་པའོ། །ཚུལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅད་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་ཐ་མ་དང༌། བར་མ་དང༌། དམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། ཤི་བས་འཇིགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཐ་མ་ནི་ཕྱུགས་ལྟར་བསད་པས་འཇིགས་པ་སྟེ། གང་ཐ་མ་ནི་དེས་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་བར་བྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངན་འགྲོས་འཇིགས་པ་དང༌། བདེ་འགྲོར་འགྲོ་བ་ལ་སྲེད་པས་སོ། །རིགས་ཀྱིས་ང་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་རིགས་མཐོ་བས་བསྙེམས་པའི་ཚུལ་ལོ། །གྲགས་པ་བསྲུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲེལ་ཡོད་པས་སྐྱོད་པ་སྟེ། གསུམ་ལས་བར་མའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པའོ། །བསམ་པ་དག་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་དགེ་བ་རྒྱུད་ལ་བསྟན་པ་དེས་སོ། །ངོ་མཚར་ཤེས་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ལ་འཇིགས་པར་ལྟ་བའོ། །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ ནི་དམ་པ་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་བསྟན་ཏོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དེའི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བོ་ཆོས་འབད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་ལ་འབད་པ་ནི་བསྟན་མ་ཐག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུས་སོ། །གཡོས་པར་མ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བརྟན་པར་གྱུར་པ་བསྟན་ཏོ། །གྲོགས་དང་ལྡན་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡོ་བྱད་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་གྲོགས་ལྡན་ཡོ་བྱད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟེ་དེ་ལའོ། །ཕོངས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་རབ་ཏུ་མགུ་བ་ཡང་ཡིན་པས་ཕོངས་པ་རབ་ཏུ་མགུ་བའོ། །དེའི་བསྟོད་པ་དེས་རབ་ཏུ་འཕེལ་བའི་ཚིག་ནི་ཕོངས་པས་རབ་ཏུ་དགའ་བས་བསྟོད་པའི་ཚིག་གོ །སྣ་ཚོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་དུ་མའོ། །གོས་དང་རྒྱན་རྣམས་ནི་གོས་དང་རྒྱན་ནོ། །གོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་མང་པོ་དང༌། རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བ་སྟེ། གོས་དང་རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པས་བརྒྱན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་མང་གོས་དང་སྣ་ཚོགས་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པའོ། །སྐྱེ་བོ་ངེས་པར་ཆོས་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལྡོག་པའི་ཚུལ་དང་འཇུག་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འབད་པའོ།
Chinese
是故，上师乃是教示断除不善，行持善法者。关于分配，所谓“无有顾忌”是指对内如父母等。对于突然来临者，所谓“欢喜”是指对客人和蔼可亲。关于调伏和恭敬，所谓“应当努力”中，调伏是指烦恼得以平息。恭敬是指身语的如实行持。所谓“律”的这个偈颂的概括意义是，阐述了进入下品、中品和上品律仪的原因。所谓“因死亡而恐惧”中，所谓下品是指像牲畜一样被宰杀而恐惧，因此下品者会守护戒律。所谓“来世之心”是指畏惧恶趣，以及贪恋前往善趣。所谓“以种姓而骄傲”是指以自己的种姓高贵而自傲的态度。所谓“守护名声”是指因羞耻而行动，这三者阐述了进入中品律仪的原因。所谓“心怀纯净”是指先前善根在相续中增长。所谓“以知稀有”是指将自己置于主导地位，并视违规行为为可怖。这两者阐述了上品者随学戒律。为了阐述随学彼戒律之心的原因，所以有了“如何如何众生勤于法”的偈颂。如何勤于法，是指刚刚所阐述的原因。所谓“未曾动摇”是指已于戒律稳固。具有友伴且圆满资具者，即是具有友伴且资具圆满者。既贫穷又极度满足，故为贫穷且极度满足者。以彼赞颂而极度增长之语，即是以贫穷而极度欢喜的赞颂之语。多种多样是指多种形态。衣服和饰品是指衣服和饰品。多种多样的衣服众多，多种多样的饰品众多，以多种多样的衣服和饰品庄严者，即是以众多衣服和多种饰品庄严者。所谓“众生必定行法”是指以断除之理和行持之理而勤于戒律。
English
Therefore, the Lama is the one who teaches to abandon non-virtue and practice virtue. Regarding distribution, "without hesitation" refers to one's own parents, etc. To those who come suddenly, "joy" means being amiable to guests. Regarding taming and reverence, in "should strive," taming means that afflictions are pacified. Reverence means the truthful conduct of body and speech. The summarized meaning of this verse called "discipline" is that it explains the causes for entering the lower, middle, and higher disciplines. In "fearing death," the lower refers to fearing being slaughtered like livestock, so the lower one will protect the precepts. "The mind of the next life" refers to fearing bad destinies and craving to go to good destinies. "Pride in lineage" refers to the attitude of being arrogant because one's own lineage is noble. "Protecting fame" refers to acting out of shame, and these three explain the causes for entering the middle discipline. "With a pure mind" refers to the previous roots of virtue increasing in the continuum. "Knowing the wondrous" refers to placing oneself in a dominant position and viewing transgressions as terrifying. These two explain that the higher ones follow the discipline. In order to explain the cause of following the mind of that discipline, there is the verse "How, how beings strive in Dharma." How to strive in Dharma refers to the reasons just explained. "Never wavered" means having become stable in discipline. One who has companions and complete resources is the one who has companions and complete resources. Being both poor and extremely content is being poor and extremely content. The words of praise that greatly increase with that praise are the words of praise that are extremely joyful in poverty. Various means many forms. Clothes and ornaments refer to clothes and ornaments. Many kinds of clothes are numerous, and many kinds of ornaments are numerous, and one who is adorned with many kinds of clothes and ornaments is the one who is adorned with many clothes and many ornaments. "Beings must practice Dharma" means striving in discipline through the principle of abandonment and the principle of practice.
Tibetan
།སྐྱེ་བོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་མང་པོས་གང་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །མངོན་པར་མཐོ་བ་ཉམས་དགའ་བར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་འབྱོར་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །བརྒྱ་བྱིན་ནི་མཆོད་སྦྱིན་བརྒྱ་བའོ། །གསོད་ཅིང་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ཕྱུགས་དུ་མ་གསོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམན་པ་འབྲས་བུ་འདོད་པ་དེས་འཚེ་བ་ལ་ཞེན་པའོ། །དམན་པ་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་ཏེ། དམན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གྲགས་པའི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་འདོད་པ་མེད་པས་གྲགས་པ་མངོན་པར་འཕེལ་བའོ། །སྐྱེ་དགུ་བུ་བཞིན་དུ་སྐྱོབ་པ་ནི་སྲུང་བའོ། །དེའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདིར་དབང་དུ་གྱུར་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་པའོ། །འཇིག་རྟེན་བདེ་ལ་ཕྱོགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་བདག་ལ་དད་པའི་འཇིག་རྟེན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པར་བྱས་པའོ། །དེ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ། མཁས་པ་མ་ལགས་པ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འཇུག་པ་ཡོངས་མ་མཆིས་པའོ། །གཞན་ལ་ཕན་ཞིང་བདེ་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་དུ་དེ་གཉིས་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། མཁས་ཤིང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་སྙིང་སྟོབས་དང་ལྡན་ན་ནི་བདག་ལ་ཆགས་པ་མེད་པར་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་གཉིས་ལ་འཇུག་སྟེ། སྙིང་སྟོབས་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ནི་ཚེ་འདིར་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་ལ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ་ཡང་བདེ་འགྲོ་ཐོབ་པའོ། །གྲགས་པ་དང་བདེ་བ་ཐོབ་བ་ནི་ཚེ་འདིར་ཡང་བདེ་བ་ཐོབ་ཅིང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ་ཡང་བདེ་བ་འཐོབ་པའོ། །སློབ་དཔོན་དཔའ་བོས་མཛད་པའི་སྐྱེས་པའི་རབས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ལས་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་སྐྱེས་པའི་རབས་ཏེ་བཅུ་པའོ།། །།བདག་གིས་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་གོ་བར་ཟད་དེ། ལྷག་མ་ནི་གཞན་དག་ཏུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །སྡོམ་ལ། སྟག་མོ་ཤི་པི་ཀོ་སལ་བདག །ཚོང་དཔོན་གཉིས་དང་རི་བོང་དང༌། །ཨ་གསྟ་དང་ཤ་བྱིན་དང༌། །ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་དང་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད། །སྐྱེས་པའི་རབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་གོ་རིམས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་ནི་རིམ་པ་གང་གིས་བཀོད་པའི་སྐྱེས་པའི་རབས་བཅུ་པོ་འདི་དག་གི་གོ་རིམས་ལྟར་ནི་བདག་གིས་མ་མཐོང་གི །འདི་ནི་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོས་བཀོད་པའི་རིམ་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ
Chinese
“སྐྱེ་བོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་མང་པོས་གང་ཞིང་（充满众多极其欢喜的民众）”这句话表明了众生的数量圆满。“མངོན་པར་མཐོ་བ་ཉམས་དགའ་བར་སྣང་བ་（显现高尚且令人愉悦）”这句话表明了众多民众的财富圆满。百施（བརྒྱ་བྱིན་）指进行一百次祭祀的人。“གསོད་ཅིང་（杀戮）”是因为他要宰杀众多的牲畜。下劣者因为贪求果报而执着于伤害。与下劣者相违背的一方是戒律。以下劣者相违背，以名声的庄严来修饰，是因为不贪求果报而使名声显着增长。སྐྱེ་དགུ་བུ་བཞིན་དུ་སྐྱོབ་པ་（如救护子女般救护众生）即是守护。དེའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་（成为其所支配）指的是在此世间成为其所支配，以及在来世的享受中成为其所支配。“འཇིག་རྟེན་བདེ་ལ་ཕྱོགས་ཤིང་（倾向于世间安乐）”指的是显着地倾向于世间的安乐，无论如何都要使信仰我的人们具备戒律。དེ་གཉིས་（那二者）指的是布施和戒律。不贤善的人不能完全进入布施和戒律。利益他人并进入安乐，是因为完全了解功德，所以为了他人的利益而进入这二者。如果贤善且完全了解，具备勇气，那么就不会执着于自己，从而进入布施和戒律这二者，因为勇气没有欠缺。善妙地获得是指今生也会增长，来世也会获得善趣。获得名声和安乐是指今生也获得安乐，来世也获得安乐。导师勇士所着的《本生传广释》中的《祭祀本生传》第十品。我仅仅理解了这些，其余的应该参考其他的。总结：虎女、尸毗、俱舍罗王、商主二者和兔子，阿耆达和舍身者，全部救度和祭祀者。为了安置本生传的传承次第，我没有看到按照什么次第安排这十个本生传。这是导师勇士安排的次第，为什么呢？因为
English
"Filled with many extremely joyful people" indicates the perfection of the number of sentient beings. "Appearing noble and delightful" indicates the perfection of the wealth of many people. Hundredfold Giver refers to one who performs a hundred sacrifices. "Killing" is because he slaughters many livestock for that purpose. The inferior one, desiring results, clings to harming. The opposite of the inferior one is discipline. The opposite of the inferior, adorned with the ornament of fame, is because not desiring results, fame manifestly increases. "Protecting beings like children" means guarding. "Becoming subject to him" means becoming subject to him in this world and becoming subject to the enjoyment of the next world. "Inclining towards worldly happiness" means manifestly inclining towards worldly happiness, ensuring that those who believe in me are endowed with discipline. "Those two" refer to generosity and discipline. Those who are not wise do not fully engage in generosity and discipline. Benefiting others and entering happiness, because of fully understanding merit, one engages in these two for the benefit of others. If one is wise and fully understands, possessing courage, then one will not be attached to oneself, and thus engage in these two, generosity and discipline, because courage is not lacking. Obtaining well means that in this life also one will increase, and in the next life also one will obtain a good rebirth. Obtaining fame and happiness means that in this life also one will obtain happiness, and in the next life also one will obtain happiness. The tenth chapter, the Jataka of Sacrifice, from the Extensive Explanation of the Jataka Tales composed by the Teacher Hero. I have only understood this much; the rest should be consulted elsewhere. Summary: Tigress, Sibi, Kausalya, the two merchants and the rabbit, Agasti and the body-giver, all saviors and sacrificers. As for the reason for arranging the order of the Jataka lineage, I have not seen according to what order these ten Jatakas were arranged. This is the order arranged by the Teacher Hero. Why? Because