Tibetan
པ་ལ་བྱ། ཤེས་རབ་དང་ཞེས་པ་ནི་ཟག་པ་ཟད་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་སྟེ། བདེན་པ་བཞིའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་བསྒོམ་པ་ལ་བྱ། བསླབ་པ་དང་ངོ་ཞེས་པ་ནི་འདི་གསུམ་གདོད་སློབ་པ་དང་གོམས་ཟིན་པ་ལ་ མི་བྱའི་དོན་མ་ཆུད་ནས་བསྒོམ་པ་ལ་བྱ། འདི་གསུམ་གྱི་སྟེང་དུ་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པས་བསྣན་ཏེ། བསླབ་པར་ཡང་ནུས་པའོ། །སཱུ་ཏྲ་ལྟག་མའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་སེམས་དང་ཤེས་རབ་གསུམ་བདག་ཀྱང་བསྒོམས་ལ་གཞན་ལ་ཡང་སློབ་ནུས་པའི་སྟེང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པས་བསྣན་ཏེ་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག །དེ་ལྟར་ཀུན་སྤྱོད་པ་དང་འདུལ་བ་དང་སོ་སོར་ཐར་པ་ཡང་ངོ༌། །དེ་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་ལྷག་མ་བདག་ཤེས་པ་དང་གཞན་ལ་སྟོན་པ་ལྔ་ཕྲུགས་གཉིས་སུ་འདྲེན་པ་གཞན་དུ་འདི་ཡང་གཉིས་སུ་དྲང་ངོ༌། །ཀུན་སྤྱོད་པ་དང་ཞེས་པ་ནི་སྤྱོད་ལམ་བཞིར་གོས་བགོ་བ་དང་ཟན་བཟའ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ལ་བྱ། འདུལ་བ་དང་ཞེས་པ་ནི་བི་བང་ཀ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་ཀུན་ཤེས་པ་ལ་བྱ། སོ་སོར་ཐར་པ་ཡང་ངོ་ཞེས་པ་ནི་པི་བང་ཀའི་གཏམ་རྒྱུད་ཚུན་ཆད་ཤེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། འདིའི་སྟེང་དུ་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པས་བསྣན་ཏེ་བདག་ཤེས་པ་ལ་གཅིག་གཞན་ཤེས་པ་ལ་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག་སྟེ་གཉིས་ཡོད་དོ། །དད་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཐོས་པ་དང་གཏོང་བ་དང་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ངོ༌། །དད་པ་དང་ཞེས་པ་ནི་དཀོན་མཆོག་དང་ལས་དང་འབྲས་བུ་དང་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ལ་དད་པ་སྟེ། མདོར་ན་སྲོག་ལ་བབ་ཀྱང་མི་རུང་བ་ནི་དད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཞེས་པ་ནི་འདུལ་བ་ཤེས་ཤིང་འཛིན་པ་ལ་བྱའོ། །ཐོས་པ་དང་ཞེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང༌། གཏར་ཀ་དང་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་ཐོས་ཤིང་ཤེས་པའོ། །གཏོང་བ་དང་ཞེས་པ་ནི་ཆོག་ཤེས་པས་གཞན་ལས་མི་ལེན་པ་དང༌། ལུས་གང་གཙང་བདོག་པ་ལས་ཀྱང་ཕྲི་སྟེ་གཏོང་བ་དང་ཆགས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་གཏོང་བའོ། །ཤེས་རབ་དང་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་ཟབ་མོ་དང་ཕྲ་མོ་ཡང་ལྕིགས་ཤིང་ཕྱིས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་སྔ་ནས་རིག་པ་དང་གཅིག་ལས་མང་དུ་སྤྲོ་ནུས་པའོ། །ལྡན་པ་ཡང་ངོ་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་འདི་ལྔ་དང་ལྡན་ན་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག་ཏུ་བརྩི་སྟེ་གནས་བརྟན་དུ་ཆུད། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་དེའི་ཡེ་ཤེས་ མཐོང་བ་ཡང་ངོ༌། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཞེས་པ་ནི་འདུལ་བ་འབུམ་པ་ཤེས་ཤིང་འཛིན་པར་བྱེད་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཞེས་པ་ནི་འདུ་འཛི་མང་པོ
Chinese
应作。所谓“智慧”是指了解断绝烦恼的法，即通达四谛的意义后进行修习。所谓“学处”是指这三者最初学习和已经习惯。 对于不应作的事情，在没有理解其意义的情况下进行修习。在这三者的基础上，加上多闻和具足戒律，也能进行学习。律藏的戒律、心和智慧这三者，自己修习，也能教导他人，在此基础上加上多闻和具足戒律，成为五组之一。如此行持，也是指行为、调伏和别解脱。如此是指，剩余的自己了解和向他人展示，分为五组二类，其他方面也可以分为两类。所谓“行为”是指在四种行为中，如穿衣、吃饭等如法行持。所谓“调伏”是指除了比旺嘎之外，其他全部了解。所谓“别解脱也是”是指比旺嘎的故事等全部了解，在此基础上加上多闻和具足戒律，自己了解为一组，他人了解为五组一组，共有两组。具足信心、戒律、多闻、布施和智慧也是。所谓“信心”是指对三宝、业、果和法等生起信心，总之，即使面临生命危险也不放弃，这称为信心。所谓“戒律”是指了解并持有调伏。所谓“多闻”是指听闻并了解世间法和出世间法，三藏，声明和因明。所谓“布施”是指知足，不从他人处索取，从自身拥有的任何清净之物中减少并布施，以及布施执着之物。所谓“智慧”是指深入了解深奥和细微的法，预先知道未来会发生什么，并且能够从一中变幻出多种。所谓“具足也是”是指具足这五种法，可以被视为一组，成为住持。具足戒律、禅定、智慧、解脱和见其智慧 也是。所谓“戒律”是指了解并持有律藏十万颂。所谓“禅定”是指在众多喧嚣
English
Should do. "Wisdom" means understanding the Dharma that eliminates defilements, that is, comprehending the meaning of the Four Noble Truths and then practicing. "Training" refers to these three, initially learning and already being accustomed to. For things that should not be done, practicing without understanding their meaning. On top of these three, adding extensive learning and possessing discipline, one can also learn. The discipline, mind, and wisdom of the Sutra Pitaka, these three, one cultivates oneself and can also teach others. On top of this, adding extensive learning and possessing discipline, it becomes one of the five groups. Acting in this way also refers to conduct, taming, and individual liberation. "Thus" means that the remaining part, understanding oneself and showing it to others, is divided into two groups of five, and in other aspects, it can also be divided into two categories. "Conduct" refers to acting properly in the four conducts, such as wearing clothes and eating food. "Taming" refers to knowing everything except for the Vibhanga. "Individual liberation also" refers to knowing all the stories of the Vibhanga, etc. On top of this, adding extensive learning and possessing discipline, understanding oneself is one group, understanding others is one group of five, there are two groups in total. Also possessing faith, discipline, learning, generosity, and wisdom. "Faith" refers to having faith in the Three Jewels, karma, results, and Dharma, etc. In short, even if faced with the danger of life, one does not give up, this is called faith. "Discipline" refers to understanding and upholding the Vinaya. "Learning" refers to hearing and understanding worldly and transcendental Dharma, the three pitakas, grammar, and logic. "Generosity" refers to being content, not taking from others, reducing and giving from any pure thing one possesses, and giving away objects of attachment. "Wisdom" refers to deeply understanding profound and subtle Dharma, knowing in advance what will happen in the future, and being able to transform from one into many. "Also possessing" means that possessing these five dharmas can be regarded as one group, becoming a sthavira. Also possessing discipline, concentration, wisdom, liberation, and seeing its wisdom. "Discipline" refers to understanding and upholding the hundred thousand verses of the Vinaya Pitaka. "Concentration" refers to being in many noisy
Tibetan
་དང་བྲལ་ཞིང་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཐུབ་པར་རྒྱུན་དུ་བསྒོམ་པའོ། །ཤེས་རབ་དང་ཞེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཚིག་གཅིག་ལས་མང་དུ་སྤྲོ་ནུས་པའོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་ཞེས་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བར་ཡིད་ཆེས་ཤེས་པའོ། །དེའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཡང་ངོ་ཞེས་པ་ནི་མཉན་པ་དང་བསམ་པས་དགྲ་བཅོམ་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་ཞི་བ་མཐོང་བའོ། །འདི་ལྔ་དང་ལྡན་ན་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག་སྟེ། གནས་བརྟན་དུ་རུང་ངོ༌། །བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དང་ཤེས་རབ་ཏུ་བཅས་པ་དང་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དང་ཞེས་པ་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱིས་དགེ་བ་བྱ་བར་སེམས་ཀྱིས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པ་དང་ལུས་ཀྱིས་བརྩམས་པའོ། །ཤེས་རབ་དུ་ཞེས་པ་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཤེས་ཤིང་གཅིག་ལས་མང་དུ་སྤྲོ་ནུས་པ་དང༌། ཕྱིས་ཅི་འབྱུང་བ་སྔ་ནས་ཤེས་པའོ། །བཅས་པ་དང་སྟེ་ཞེས་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་གཅིག་གི་གྲོགས་སུ་གཅིག་འགྱུར་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ལྔའི་ཡན་ལག་གཉིས། དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ངོ༌། །སྔན་ཅད་བཤད་ཅིང་བསླབས་པའི་རྣམས་མ་བརྗོད་པར་དྲན་པ་དང༌། ད་བསླབས་པ་ཕྱིས་མི་བརྗེད་པའོ། །སྔ་མ་གཉིས་དང་འདི་དང་གསུམ་གྱི་སྟེང་དུ་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྣན་ཏེ་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག་སྟེ་དབེན་པ་ཡང་ངོ༌། །ལུས་དབེན་པ་དང་སེམས་དབེན་པ་དང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུས་དབེན་པ་ནི་དགོན་པ་ན་གནས། སེམས་དབེན་པ་ནི་མྱ་ངན་མེད་པའོ། །འདིའི་སྟེང་དུ་བརྩོན་འགྲུས་དང་ཤེས་རབ་དུ་བཅས་པས་བསྣན་པའི་སྟེང་དུ་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྣན་ཏེ་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག །སེམས་གཅིག་ཏུ་འདུས་པ་ཡང་ངོ༌། །མི་དགེ་བ་ལ་ནི་མི་སེམས་དགེ་བ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་རྒྱུན་དུ་སེམས་པའོ། །དེའི་སྟེང་དུ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་དང་ཤེས་རབ་དང་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་འདི་བཞིས་བསྣན་ཏེ་ ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག་སློབ་པ་ཡང་ངོ༌། །གང་ཟག་བདུན་ལ་བྱ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་དེའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་སྦྱོང་བ་སྟེ་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག །མ་རབས་སློབ་པ་དང་མི་འདྲི་སྟེ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའོ། །མི་སློབ་པ་ཡང་ངོ༌། །དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་བྱ་སྟེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་དེའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་དང༌། ལྔ་གྲུབ་ཟིན་པས་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་ལྔ་ཕྲུགས་གཅིག་ཏུ་བརྩིའོ། །འབྱུང་
Chinese
并且远离，一心一意地恒常禅修。所谓智慧，是指超越世间的智慧，能从一个词语扩展出许多意义。所谓解脱，是指相信自己能超越三界的痛苦。所谓见到它的智慧，是指通过听闻和思考，见到阿罗汉寂灭的自性。具备这五种，就是一组五法，可以成为住持。精进努力和具备智慧，所谓精进努力，是指身、语、意三门行善，心生精进，身体力行。所谓智慧，是指了解因缘，能从一扩展到多，并且预先知道未来会发生什么。所谓具备，是指精进和智慧二者互相帮助，成为彼此的助伴。这是五法的两个支分。还具备正念，是指忆持以前所说和所学的内容，不忘失，并且不忘记现在所学的内容。在前两个的基础上，加上多闻和具足戒律，这二者，就是一组五法，也就是远离。远离有两种，身体的远离和内心的远离。身体的远离是指住在寂静的地方，内心的远离是指没有痛苦。在这个基础上，加上精进和具备智慧，再加上多闻和具足戒律这二者，就是一组五法。一心专注也是如此，不思恶事，一心一意地恒常思善事。在这个基础上，再加上精进、智慧、多闻和具足戒律这四者，就是一组五法，也就是学习。这是针对七种人而言的，行持和修习戒律、禅定、智慧、解脱以及对它们的智慧这五者，就是一组五法。不询问下劣的学习，也就是不退转。无学也是如此，是指阿罗汉，具足戒律、禅定、智慧、解脱以及见到它们的智慧，五者已经圆满，因此具备五种功德，被视为一组五法。生起
English
And to be separated and to meditate constantly with one-pointed mind. Wisdom means the wisdom that transcends the world, and it can expand from one word to many meanings. Liberation means believing that one can transcend the suffering of the three realms. Seeing its wisdom means seeing the peaceful nature of the Arhat's passing away through hearing and thinking. Having these five is a set of five dharmas, which can be a stable abode. Diligent effort and endowed with wisdom, diligent effort means that the three doors of body, speech, and mind do good deeds, the mind generates diligence, and the body puts it into practice. Wisdom means knowing the causes and conditions, being able to expand from one to many, and knowing in advance what will happen in the future. Endowed means that diligence and wisdom help each other and become companions to each other. These are two branches of the five dharmas. Also endowed with mindfulness, it means remembering what has been said and learned before without forgetting, and not forgetting what is being learned now. On top of the first two, adding the two of much learning and possessing discipline, this is a set of five dharmas, which is also solitude. There are two kinds of solitude, physical solitude and mental solitude. Physical solitude means living in a quiet place, and mental solitude means being without suffering. On this basis, adding diligence and being endowed with wisdom, and adding the two of much learning and possessing discipline, is a set of five dharmas. Being single-mindedly focused is also like this, not thinking about evil deeds, but constantly thinking about good deeds with one-pointed mind. On this basis, adding the four of diligence, wisdom, much learning, and possessing discipline, is a set of five dharmas, which is learning. This is for the seven kinds of people, practicing and cultivating the five of discipline, meditation, wisdom, liberation, and their wisdom, is a set of five dharmas. Not asking about inferior learning, which is non-retrogression. Non-learning is also like this, referring to the Arhat, possessing discipline, meditation, wisdom, liberation, and seeing their wisdom, the five have been completed, so possessing five qualities, is regarded as a set of five dharmas. Arising