Tibetan
མེད་ཅེ་ན། སོ་སོར་ཐར་པའི་གཟུངས་མེད་པ་ལ་བྱའོ། །རྣམ་པར་འཁྱམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བ་ལྔ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང༌། ཡི་དགས་དང༌། བྱོལ་སོང་དང༌། ལྷ་དང་མིའི་ནང་དུ་ཡང་ནས་ཡང་འཐོར་ཞིང་བརྒྱུད་པས། ནམ་དུའང་ཐར་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེའོ། །འཁྱམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་དོན་མེད་པར་འཕྱན་ཅིང་འཁྱམ་པ་ལྟར། སོ་སོར་ཐར་པའི་གཟུངས་མེད་ཅིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དོན་མི་ཚོལ་བས་རྟག་པར་འཁོར་བ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་འཁྱམ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེའོ། །དཔེར་ན་རྟ་བརྟོད་ལས་ཤོར་ཏེ། འཁྱམ་པའམ། མཛོ་རུ་དག་མེད་ན་ལས་ཀྱིས་མུ་སྟོར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སོ་སོར་ཐར་པའི་གཟུངས་མེད་པས་དོན་སྟོར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེའོ། །དེ་ཡན་ཆད་ཡང་དག་པར་མི་འཛིན་པའི་ཉེས་དམིགས་བསྟན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་བསྒོམ་ པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དགེ་འདུན་བཙུན་པ་གསོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གསོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་པོའི་མིས་འཁོར་ཉན་པ་རྣམས་ལ་བོས་ནས་སེམས་གཞན་དུ་མི་གཡེང་བར་ཉན་དུ་གཞུག་པའོ། །དགེ་འདུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་འདུན་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་བྱ་སྟེ། བཞི་འདུས་པས་ཚུལ་ནས་འབྱུང་བ་དང༌། བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང༌། དགེ་འདུན་གྱི་ལྷག་མའི་ཆད་པ་དབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ལྔ་འདུས་པས་ནི་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དང་དབྱུང་བར་མི་བྱའོ། །མཐའ་འཁོབ་ན་ནི་བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་ཡང་བྱའོ། །བཅུ་འདུས་པས་ནི་དབྱུང་བར་མི་བྱའོ། །ཉི་ཤུ་དང་ཉི་ཤུ་ལས་ལྷག་པས་ནི་ལས་ཐམས་ཅད་བྱའོ། །གསོ་སྦྱོང་བཅུ་བཞིའམ་བཅོ་ལྔ་ཞེས་སྨོས་པས་ནི། སྔོན་མུ་སྟེགས་ཅན་གཅིག་གིས་དགེ་སློང་དག་ལ་དི་རིང་ཚེས་གྲངས་ནི་དུ་གསོ་སྦྱོང་བྱེད་དམ་མི་བྱེད་ཅེས་དྲིས་པ་དང༌། དགེ་སློང་དག་གིས་མི་ཤེས་པར་གྱུར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་པ་དང༌། དེ་ནི་མུ་སྟེགས་ཟེར་བ་ཡང་བདེན་གྱི་དགེ་སློང་དག་གསོ་སྦྱོང་ཡང་གྱིས་ཤིག །ཚེས་གྲངས་ཀྱང་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལ་དགུན་གྱི་དུས་ཀྱི་ཟླ་བ་ཕྱེད་པ་རྒྱང་ལ་ཕྱེད་གསུམ་པ་དང༌། བདུན་པ་ནི་བཅུ་བཞི་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དགུན་ཟླ་ར་བ་གནམ་སྟོང་དགུན་ཟླ་ཐ་ཆུངས་གནམ་སྟོང༌། དཔྱིད་ཀྱི་དུས་ལ་ཕྱེད་བརྒྱད་ལ་བཅུ་བཞིའི་གསོ་སྤྱོང་དཔྱིད་ཟླ་འབྲིང་པོ་གནམ་སྟོང༌། །དབྱར་ཟླ་ར་བ་གནམ་སྟོང༌། དབྱར་གྱི་ཕྱེད་བརྒྱད་ལ་བཅུ་བཞིའི་གསོ་སྦྱོང་དབྱར་ཟླ་ཐ་ཆུངས་གནམ་སྟོང༌། སྟོན་ཟླ་འབྲིང་པོ་གནམ་སྟོང༌། དུས་ལ་བབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གསོ་སྦྱོང་གི་དུས་ལ་བབ་པའོ། །དུ
Chinese
如果问什么是“无”，那就是指没有别解脱戒的陀罗尼。所谓“遍游”，是指五道众生，即地狱众生、饿鬼、畜生、天人和人类，他们反复漂泊流转，永远无法解脱。所谓“游”，就像孩子无意义地游荡一样，因为没有别解脱戒的陀罗尼，也不寻求涅槃的意义，所以总是会在轮回中游荡。例如，就像马脱离了缰绳而游荡，或者犏牛没有了缰绳而因业力而迷失一样，这也是因为没有别解脱戒的陀罗尼而失去意义。以上是说明不正确持戒的过患。为了正确修习，说了“僧众比丘谛听”等。所谓“谛听”，是说法者呼唤听众，让他们不要心神涣散地听讲。所谓“僧众”，是指五种僧众：四人聚集可以如法受戒，可以授比丘戒，但不能解除僧众的残罪。五人聚集则不能授比丘戒和解除残罪。边地则可以五人授比丘戒。十人聚集则不能解除残罪。二十人或超过二十人则可以做一切羯磨。提到十四或十五自恣日，是因为以前一个外道问比丘们：“今天是什么日子，你们做不做自恣？”比丘们不知道，就去问世尊。世尊说：“外道说的是对的，比丘们，你们也要做自恣，也要知道日子。”其中，冬季的半月是第三个半月和第七个半月是十四，那是什么呢？冬月初一空缺日，冬月小空缺日，春季的第八个半月是十四自恣日，春月中空缺日，夏季初一空缺日，夏季的第八个半月是十四自恣日，夏月小空缺日，秋月中空缺日。所谓“时至”，是指自恣日的时间到了。
English
If asked what is "without," it refers to the absence of the Dharani of Pratimoksha. The so-called "wandering" refers to the five realms of beings, namely hell beings, hungry ghosts, animals, gods, and humans, who repeatedly wander and transmigrate, never being able to attain liberation. The so-called "wandering" is like a child wandering aimlessly, because they lack the Dharani of Pratimoksha and do not seek the meaning of Nirvana, so they will always wander in Samsara. For example, like a horse that has lost its tether and wanders, or a yak that has lost its rope and is lost due to karma, this is also because the meaning is lost due to the absence of the Dharani of Pratimoksha. The above explains the faults of not upholding the precepts correctly. In order to practice correctly, it is said, "Sangha, monks, listen attentively," etc. The so-called "listen attentively" is when the speaker calls out to the audience, asking them to listen without being distracted. The so-called "Sangha" refers to the five types of Sangha: a gathering of four can ordain according to the Dharma, can give the Bhikshu vows, but cannot remove the remaining sins of the Sangha. A gathering of five cannot give the Bhikshu vows or remove the remaining sins. In border areas, five can give the Bhikshu vows. A gathering of ten cannot remove the remaining sins. Twenty or more can perform all karmas. Mentioning the fourteenth or fifteenth Uposatha day is because in the past, a non-Buddhist asked the monks, "What day is it today, do you perform Uposatha or not?" The monks did not know, so they asked the Bhagavan. The Bhagavan said, "What the non-Buddhist says is true, monks, you should also perform Uposatha and know the days." Among them, the half-month of winter, the third half-month and the seventh half-month are the fourteenth. What are they? The first day of the winter month is a blank day, the small winter month is a blank day, the eighth half-month of spring is the fourteenth Uposatha day, the middle spring month is a blank day, the first day of the summer month is a blank day, the eighth half-month of summer is the fourteenth Uposatha day, the small summer month is a blank day, the middle autumn month is a blank day. The so-called "time has come" means that the time for Uposatha has arrived.
Tibetan
ས་ལ་མ་བབ་པ་དང་དུས་ལས་ཡོལ་བར་བྱས་ན། ཉེས་བྱས་སོ། །བཟོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་དགེ་སློང་དག་མི་གཙང་ངམ། ལས་ཀྱིས་བྲེལ་ཏམ། མི་མཐུན་པར་འགྱུར་ན་ཁ་ཏོན་དུ་འདོད་པའི་གང་ཟག་ལ་མི་དད་ཅིང་མི་བཟོད་པར་འགྱུར་བས་ན་དེ་ལྟ་བུ་མེད་དེ། བཟོད་ཅིང་དད་ན་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་གདོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གནང་བར་མཛོད་ཅིག་ཅེས་བ་ནི་བདག་འདོན་པར་དགེ་འདུན་གྱིས་གནང་ཤིག་པའོ། །སུས་འདོན་ཞེ་ན། དགེ་འདུན་གྱི་གནས་བརྟན་གྱིས་སོ། །དེ་ཡང་མི་ཤེས་ན་གནས་བརྟན་དང་འོག་གིས་ གདོན་ཏོ། །དེ་ཡང་མི་ཤེས་ན་གསོལ་བ་བཏབ་ནས་འདོན་པ་པོ་བསྐོ་བར་བྱའོ། །འདི་ནི་སོ་སོར་ཐར་པ་འདོན་པ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གོ །ཅིའི་ཕྱིར་དགེ་འདུན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་གདོན་ཞེ་ན། ཀུན་གྱིས་མཐུན་པར་ཡང་མི་ཐོན་ལ། ཆོས་ཉན་པའི་ཚུལ་དུ་ཡང་མི་རུང་ལ། རིང་དུ་ཐོགས་པ་དང༌། སྒྲ་ཅ་ཅོས་མ་ཞི་བའི་ཉེས་པར་འགྱུར་བས་ན་གཅིག་གིས་སྟོན་ལ་གཞན་ཆོས་ཉན་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་ལ་ལྟུང་བ་ཡོད་པ་ཡང་དྲན་པར་འགྱུར་རོ། །རང་རང་གི་གནས་སུ་སོ་སོར་ཐར་པ་གདོན་ན་ཅི་ཉེས་ཤེ་ན། དེ་ཡང་དགེ་འདུན་མ་འདུས་པས་གསོ་སྦྱོང་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །འདི་ནི་གསོལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་མཐའ་སྟོན་ཏོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་གསོ་སྦྱོང་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་གསོ་སྦྱོང་བྱ་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ལུས་སྣད་པ་འམ་རྨ་དང་ལྡན་པ་ལ་སྨན་པས་སྨན་བྱས་ན་ནད་ལས་སོས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་འདྲ་བར་སེམས་ཀྱི་ནད་དང་རྨ་ནི་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྡིག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མི་དགེ་བ་སེལ་ཞིང་བྱ་དགའ་སྦྱིན་པས་ན་གསོ་སྦྱོང་ངོ༌། །ཡང་ན་དེ་ལྟར་གཉེན་པོ་ལ་བརྟེན་ཞིང་བྱས་པས་སྡིག་པའི་ཆོས་རྣམས་སྤོང་ཞིང་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་བརྟས་པར་བྱེད་པས་ན་དགེ་བརྟས་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐ་ན་བཞི་འདུས་པ་མཐུན་པས་ཀྱང་སོ་སོར་ཐར་པ་གདོན་ཏོ། །བཞི་གནས་པས་དད་པ་མི་བླང་ངོ༌། །གསུམ་མན་ཆད་གནས་པ་ནི་སྟ་གོན་བྱས་ལ་ཁ་ཏོན་བྱ། ཞི་བར་བྱ་སྟེ་དགེ་སློང་གཞན་ཉུང་ན་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པོ། །བྱ་བའི་གནས་ནི་སྤངས་ཤིང་དབེན་པར་རོ། །དེའི་ཉིན་མོ་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཚུན་ཆད་ཀྱི་ཉེས་པ་བསམ་མོ། །མཐོལ་བ་ནི་ལྟུང་བ་འདྲ་བའི་མདུན་དུ་མི་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ལྟུང་བ་འདྲ་ན་གཅིག་གུད་དུ་མཐོལ་དུ་བཏང་ལ་དེ་ཚངས་ནས་ཀུན་གྱིས་དེ་ལ་བྱའོ། །འགྲོ་བར་སུའང་མ་དད་ན་གསོལ་བས་སྤྱིར་བསྔོའོ། །གསོ་སྦྱོང་དུས་སུ་མ་བྱས་སམ།
Chinese
如果未着地和过了时间，则犯了轻罪。所谓“容忍”，如果比丘们不净，或因事务繁忙，或不和合，那么对于想要念诵的人不信任且不容忍，所以不能那样。如果容忍且信任，则是念诵别解脱经的结束语。所谓“请赐予”，是僧团请允许我念诵。谁念诵呢？僧团的长老念诵。如果那也不懂，就由长老和下座念诵。如果那也不懂，就祈请后任命念诵者。这是别解脱经念诵者自己的话。为什么不让所有僧团都念诵呢？因为大家一起念诵也念不出来，而且也不能作为听法的规矩，会拖得很长，以及会有声音嘈杂不静的过失，所以由一个人宣说，其他人听法，那样既没有那样的过失，也能忆念起有堕罪。如果在各自的住所念诵别解脱经有什么过失呢？那也是因为僧团没有聚集，所以没有做布萨。所谓“这是祈请”，是显示需要了解的结尾。所谓“具寿，应做布萨”，为什么要布萨呢？譬如，如果一个人身体受伤或有伤口，医生用药治疗，就能从疾病中痊愈。同样，心的疾病和伤口是不善之法罪恶，因此去除不善并给予奖励，所以是布萨。或者，像那样依靠对治并做了，就能舍弃罪恶之法，增长善法，所以也称为“善增长”。做什么样的行为呢？即使只有四个人聚集和合，也能念诵别解脱经。四个人在，不接受信心。如果少于三个人，就做好准备后念诵。要寂静，如果比丘很少，就加持。行事的地方要舍弃且僻静。在那一天，要思考半个月以内的罪过。忏悔不能在相似的堕罪者面前做。如果大家都相似于堕罪者，就让一个人单独忏悔，那人清净后，大家再向他忏悔。如果谁也不相信要离开，就用祈请来共同回向。没有在布萨时做吗？
English
If it is not grounded and is done past the time, it is a minor offense. "Tolerance" means that if the monks are impure, or busy with work, or discordant, then they will not trust or tolerate the person who wants to recite, so it should not be like that. If they are tolerant and trusting, then it is the concluding remark of reciting the Pratimoksha Sutra. "Please grant" means that the Sangha should allow me to recite. Who recites? The elder of the Sangha recites. If that is not known, then the elder and the junior recite. If that is not known, then after praying, appoint a reciter. These are the words of the Pratimoksha reciter himself. Why don't all the Sangha recite? Because everyone cannot recite together, and it cannot be a way of listening to the Dharma, it will take a long time, and there will be the fault of noisy sounds not being quiet, so one person explains and others listen to the Dharma, so there is no such fault and one can remember having committed offenses. If one recites the Pratimoksha in their own residence, what is the fault? That is because the Sangha has not gathered, so the Uposatha has not been done. "This is a prayer" means that it shows the end of what needs to be known. "Venerable ones, the Uposatha should be done," why should the Uposatha be done? For example, if a person's body is injured or has a wound, if a doctor treats it with medicine, they will recover from the disease. Similarly, the diseases and wounds of the mind are non-virtuous Dharma, sins, so removing the non-virtuous and giving rewards, therefore it is Uposatha. Or, like that, relying on the antidote and doing it, one can abandon sinful Dharmas and increase virtuous Dharmas, so it is also called "increasing virtue." What kind of actions should be done? Even if only four people gather harmoniously, they can recite the Pratimoksha. If four people are present, faith is not accepted. If less than three people are present, then prepare and recite. Be quiet, if there are few monks, then bless them. The place of action should be abandoned and secluded. On that day, think about the faults within half a month. Confession should not be done in front of those who are similar to offenders. If everyone is similar to offenders, then let one person confess separately, and after that person is purified, everyone should confess to him. If no one believes in leaving, then dedicate it to everyone with a prayer. Was it not done at the time of Uposatha?