Tibetan
དོད་ཆགས་བྲལ་བར་འགྱུར། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ལ་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་མུ་བཞི་སྲིད། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ལ་བཟོད་པ་དང། ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྤོང་ན་ཡིད་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དག་སྤོང་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །སྔ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དག་སྤོང་ན་གཉིས་ཀ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དག་མི་སྤོང་ན་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལམ་གྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞིག་བདེན་པ་རྣམས་ལ་ལྟ་ན་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དག་མི་སྤོང་ངོ༌། །ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྦྱོར་བ་དང༌། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་རྣམས་ཀྱང་མི་སྤོང་ངོ༌། །ལམ་དང་གང་ཟག་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་མཛོད་ཀྱི་གནས་དྲུག་པའོ།། །།བཟོད་པ་རྣམས་དང༌། ཞེས་པ་རྣམས་དང༌། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་རྣམས་དང༌། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་ན། ཅི་བཟོད་པ་དག་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དྲི་མེད་བཟོད་རྣམས་ཤེས་པ་མིན། །དེས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་ཐེ་ཚོམ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་དག་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བཟོད་པ་རྣམས་ལྟ་བ་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་རྣམས་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཟད་དང་མི་སྐྱེའི་བློ་ལྟ་མིན། །ཡང་ དག་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་བསམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་འཕགས་བློ་གཉིས་ཀ །བཟོད་པ་དང༌། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དག་ལས་གཞན་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ལྟ་བ་དང་ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཤེས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཤེས་རབ་བོ། །དྲུག་ནི་ལྟ་བའང་ཡིན། ལྟ་བ་ལྔ་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་དེ་དྲུག་ལྟ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་དང་གཞན་དག་ཀྱང་ཤེས་པ་ནི་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྙེད་ཅིག་གིས་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ཤེ་ན། ཤེས་པ་བཅུ་བསྡུས་སོ། །མདོར་བསྡུ་ན། ཤེས་པ་ཟག་བཅས་ཟག་པ་མེད། །དེ་གཉིས་ལས་ཀྱང༌། དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱའོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཟག་མེད་རྣམ་གཉིས་ཆོས་དང་ནི། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན། །ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ནི་གསུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཡུལ་ནི་ཐམས་ཅད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོ། །ཆོས་ཤེས་བྱ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །འདོད་སྡུག་བསྔལ་སོགས། ཆོས་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང༌། དེའི་ཀུན་འབྱུང་བ་དང༌། འགོག་པ་དང༌། ལམ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །རྗེས་ཤེས་པའི། སྤྱོད་ཡུལ་གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ་སོགས། །རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ཉིད་བདེན་བྱེ་བྲག་གིས། །བཞི་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་བཞི་དེ་དག་ནི། མི་སྐྱེ་བ་དང་ཟད་པ་ཤེས། །དེ་དག་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་བཞི་སྟེ། ཟད་པ་ཤེས་པ་དང༌། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་གཉིས་དང་པོ་སྐྱེས་པ་ནི། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་རྗེས་ཤེས་པ་ཡིན། །སྡུག་བསྔལ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་ལས་ཕ་རོལ་སེམས་རིག་པ། །ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་རིག་པ་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང༌། ལམ་དང༌། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་རྣམས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེའི་ངེས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་ས་དབང་གང་ཟག་འདས། །ཞིག་དང་མ་སྐྱེས་མི་རིག་གོ །ས་འདས་པ་མི་རིག་པ་ནི་བསམ་གཏན་འོག་མའི་ས་པས་བསམ་གཏན་གོང་མའི་ས་པའོ། །དབང་པོ་ འདས་པ་མི་ཤེས་པ་ནི་དད་པས་མོས་པ་དང༌། དུས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱིས་མཐོང་བས་ཐོབ་པ་དང་དུས་དང་མི་སྦྱོར་བར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་མོ། །གང་ཟག་འདས་པ་མི་ཤེས་པ་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་འོག་མས་གོང་མའོ། །ཞིག་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་མི་ཤེས་པ་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའོ། །གཞན་ཡང༌། ཆོས་རྗེ་བློ་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་མིན། །ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་སེམས་མི་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་གཞན་ཡང་ངོ༌། །མ་ཐོབ་པའི་ལམ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མེད་དོ། །དེའི་དམིགས་པ་ནི་ཡོད་དེ། དེ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་མཐོང་བའི་ལམ་ཤེས་པར་འདོད་པས་སྦྱོར་བ་བྱས་པ། ཉན་ཐོས་མཐོང་བའི་སྐད་ཅིག་གཉིས། །རིག་སྟེ་བསེ་རུ་ལྟ་བུས་གསུམ། །སངས་རྒྱས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་ཀུན། །ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ཤེས་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། ཆོས་ཤེས་པའོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ལ་དམིགས་པ་ནི་སྦྱོར་བ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་དང་པོ་གཉིས་དང༌། བརྒྱད་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང༌། གསུམ་ཤེས་ཏེ་སྦྱོར་བ་ཆུང་བའི་ཕྱིར། གཞན་དག་ན་རེ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དང་བཅོ་ལྔ་པ་རྣམས་ཤེས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་སྦྱོར་བ་མེད་པར་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཏོ། །ཡང་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་ཤེས་པ་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཟད་པ་ཤེས་པ་བདེན་རྣམས་ལ། །ཡོངས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་ངེས་པའོ། །ཡོངས་ཤེས་བྱར་མེད་ཅེས་ལ་སོགས། །མི་སྐྱེ་བ་ཡི་བློར་འདོད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས། སྤངས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས། བསྒོམས་པ་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ནས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ངེས་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཤེས་པའོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་དང༌། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང༌། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང༌། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དང༌། འགོག་པ་ཤེས་པ་དང༌། ལམ་ཤེས་པ་དང༌། ཟད་པ་ཤེས་པ་དང༌། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་ པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་གསུམ་ཡོད་ལ་བཅུར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། རང་བཞིན་དང་ནི་གཉེན་པོ་དང༌། །རྣམ་པ་རྣམ་པ་སྤྱོད་ཡུལ་དང༌། །སྦྱོར་དང་བྱ་བ་བྱས་ཉིད་དང༌། །རྒྱུ་བྱས་པ་ལས་བཅུ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ལས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སྟེ། །དོན་དམ་པ་ནི་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉེན་པོ་ལས་ནི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དག་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་དང༌། ཁམས་གོང་མའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ལས་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང༌། །ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་དག་སྟེ། རྫས་ལ་དམིགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དང་དམིགས་པ་ལས་ནི་འགོག་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་དག་སྟེ། རྣམ་པ་དང་དམིགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ལས་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་སྟེ། སེམས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྦྱོར་བ་བྱས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡང་ཤེས་སོ། །བྱ་བ་བྱས་པ་ལས་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་ལྟ། བྱ་བ་བྱས་པའི་རྒྱུད་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་རྒྱས་པ་ལས་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་སྟེ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཐམ
Chinese
将离贪欲。以忍和智对苦等进行断除烦恼的一切，也将离贪欲。那样的话，四句成为可能。其中，如果以对苦和集（苦谛和集谛）的忍和智不能断除烦恼，那就只有厌离。如果以对灭和道（灭谛和道谛）的忍和智断除烦恼，那就只有离贪欲。如果以先前的（忍和智）断除烦恼，那就是两者都有。如果以后面的（忍和智）不能断除烦恼，那就是两者都没有。其中，如果以世间道离贪欲，观察诸谛，以法智忍不能断除烦恼。以智和合道，以及解脱道和殊胜道所摄持的（烦恼）也不能断除。名为道和补特伽罗的阐述，是俱舍论的第六品。 忍等，以及正见等，也出现正智，如果问：难道是忍而不是智吗？是正智而不是正见吗？答：无垢忍非智，因为其未断除应断的细微怀疑。因为它们是如实分别和寻求的自性，所以是见。如同忍是见而智不是那样，灭尽和无生智非见，因为其没有如实分别和寻求的意念。除此以外，两种圣智，即忍和灭尽、无生智以外的无漏智慧，既是见也是智。其他是智，是世间智慧。六者也是见，五见和世间正见以及世间智这六种是见，其他的不是见。这些和其他的也都是智。如果问：以多少能总摄一切智？答：以十智总摄。简而言之，智有有漏和无漏。从这二者来说，第一个称为世俗智。凡是有漏的，那就是世俗智。无漏的
English
It will be free from attachment. All that eliminates afflictions with patience and wisdom towards suffering, etc., will also be free from attachment. In that case, four possibilities exist. Among them, if patience and wisdom towards suffering and origin (the truths of suffering and origin) cannot eliminate afflictions, then there is only aversion. If patience and wisdom towards cessation and path (the truths of cessation and path) eliminate afflictions, then there is only freedom from attachment. If the former (patience and wisdom) eliminate afflictions, then it is both. If the latter (patience and wisdom) cannot eliminate afflictions, then it is neither. Among them, if one becomes free from attachment through the worldly path, observing the truths, the patience of knowing the Dharma cannot eliminate afflictions. The wisdom and the paths combined with the path of liberation and the excellent path also cannot eliminate (afflictions). The explanation of the path and the individual is the sixth chapter of the Abhidharmakosha. Patience, etc., and right view, etc., also appear as right knowledge. If asked: Is it patience but not wisdom? Is it right knowledge but not right view? Answer: Immaculate patience is not wisdom, because it has not eliminated the subtle doubts to be abandoned. Because they are of the nature of truly distinguishing and seeking, they are views. Just as patience is a view but wisdom is not, the wisdom of cessation and non-arising is not a view, because it does not have the intention of truly distinguishing and seeking. Other than that, the two noble wisdoms, other than patience and the wisdom of cessation and non-arising, the uncontaminated wisdom is both view and wisdom. Others are wisdom, worldly wisdom. Six are also views, the five views and worldly right view and worldly wisdom, these six are views, the others are not views. These and others are all wisdom. If asked: How many encompass all wisdom? Answer: Ten wisdoms are encompassed. In short, wisdom is contaminated and uncontaminated. Of these two, the first is called conventional wisdom. Whatever is contaminated, that is conventional wisdom. Uncontaminated
Chinese
二者是法和，随知而已。这二种知是三。其中世俗境是所有。世俗知的对境是所有法。法所知的行境是，欲苦等。法知的对境是欲中行苦，及其集，灭，道等。随知者的，行境是上界的苦等。随知的对境是色和无色中行者的苦等。彼等以真谛差别，为四，是苦等之知，因其为对境之故。此四者是，知不生和知灭。彼等是法和随知四者，名为知灭和知不生。彼二者最初生者是，苦因随知。以苦和，集之相，缘于有顶之蕴故。四者之外他心智，他心智是法和随知，道和，世俗智等中应当观察。其决定是此，彼不能知地，自在，补特伽罗已逝，坏灭和未生。不知已逝之地是下禅定者之上禅定者。不知已逝之自在是信胜解和，以时解脱道见所获得及时与不时解脱道。不知已逝之补特伽罗是不还者和阿罗汉和声闻和，独觉和，佛陀之下道胜上道。不知坏灭和未生是已逝和未来。其他，法随知方互相非。以他心智与法智方相同，亦不识与随知方相同之心。如是其他之其他也。于未得之道无他心智。其对境是有，其中以他心智欲知见道而作加行。声闻见道之二刹那，知，如犀牛角喻者三。佛陀无加行而
English
The two are Dharma and, subsequent knowledge only. These two knowledges are three. Among them, the mundane realm is all. The object of mundane knowledge is all dharmas. The realm of activity of Dharma to be known is, desire, suffering, etc. The object of Dharma knowledge is the suffering experienced in desire, and its origin, cessation, and paths. Of the subsequent knower, the realm of activity is the suffering of the higher realms, etc. The object of subsequent knowledge is the suffering, etc., of those who practice in form and formlessness. These themselves, by the distinction of truth, are four, which are the knowledges of suffering, etc., because they are the objects. These four are: knowing non-arising and knowing cessation. These are the four dharmas and subsequent knowledges, called knowing cessation and knowing non-arising. The first of these two to arise is, subsequent knowledge of the cause of suffering. Because it focuses on the aggregates of the peak of existence with the aspects of suffering and origin. Apart from the four, knowledge of others' minds, knowledge of others' minds should be observed in Dharma and subsequent knowledge, path, and mundane knowledge, etc. Its certainty is this: it does not know the past, destroyed, and unborn of the ground, power, and person. Not knowing the past ground is the lower meditative state of the upper meditative state. Not knowing the past power is faith-inclination and, the path of liberation in time obtained by seeing, and the path of liberation that is both timely and untimely. Not knowing the past person is the non-returner and Arhat and Hearer and, Solitary Buddha and, the lower path surpassing the upper path of the Buddha. Not knowing destruction and non-arising is the past and the future. Furthermore, Dharma and subsequent knowledge are not mutually exclusive. Because the knowledge of others' minds is similar to the aspect of Dharma knowledge, it also does not know the mind that is similar to the aspect of subsequent knowledge. Likewise, the other of the other. There is no knowledge of others' minds on the path that has not been attained. Its object exists, in which the knowledge of others' minds desires to know the path of seeing and makes effort. Two moments of the Hearer's path of seeing, knowing, like the horn of a rhinoceros, three. The Buddha without effort
Chinese
彼（指他心通）以知他心者知二刹那，即于苦，有法智忍与法智。缘于随知品相顺者，是因由其他加行所成办之故。独觉知最初二者，及第八集之随知，与第三知，因加行小故。其他则说知最初与第二及第十五者。佛陀则于无加行中，知见道之所有刹那。复次，何为尽智与无生智之差别耶？尽智于诸谛，有遍知等之决定。无有遍知之所作等，于不生之智中许之。于苦等一切，有遍知，断，现证，修习之决定，是为尽智。如是，从无有应遍知，至无有应修习之间之决定，是为无生智。如是彼等是十智，即法智，随知，世俗智，他心智，集智，灭智，道智，尽智，无生智。 何故彼等三者而立为十耶？自性与对治，相与相之行境，加行与作业已作，因已作故成十。自性者，乃世俗智，因不识真实义故。对治者，乃法与随知，因是对治欲界与上界之故。相者，乃苦与集智，因缘于事物无差别故。相与所缘者，乃灭与道智，因相与所缘各别故。加行者，乃他心智，因为了知他心而作加行，由彼所成故，亦知心所。作业已作者，如尽智。因于作业已作之相续中，生为实物之自性故。因增长者，乃无生智，因一切无漏智