Tibetan
སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་འཇུག་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་ པར་དུ་འཕགས་ཤེ་ན། རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་ཙམ་དང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དང་ཟད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟད་པར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེས་གདོན་མི་ཟ་བར་གཞན་དག་ཀྱང་ཐོབ་སྟེ། ཡོན་ཏན་རྣམས་རིམ་གྱིས་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སོགས་པར་ཕྱེ་སྟེ་དེ་ལྟར་ཡིན་དང་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་ཟད་པར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་རྣམས་གཉི་ག་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འགོག་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ནི་འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདྲིས་པ་དང་མ་འདྲིས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདྲིས་པ་ནི་ཅི་རིགས་པར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་པའི་བར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་པས་ཐོབ་པ་སྔར་སྐྱེས་པའི་བཏང་བ་དག་གོ །དེའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པ་དག་ནི་འདོད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་འཐོབ་པོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་པར་ལྷག་མ་དག་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མ་འདྲེས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ་སྦྱོར་བ་འཐོབ་པོ། །ལྷག་མ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ་ལྷག་མ་ཡང་གང་ཞིག་ཅེ་ན་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་པོ་གསུམ་དང༌། ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང༌། ཟད་པར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དེ་དེ་དག་ནི་མིའི་རྟེན་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ལུང་གི་མཐུས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་ལྷ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ན་ལུང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ཏུ་གཟུགས་མེད་པ་དང༌། བསམ་གཏན་གྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་མེད་པར་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ན་ནི་འདོམས་པའོ་འཆད་པར་བྱེད་པ་པོ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུ་མེད་དོ། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ས་གང་དུ་སྐྱེས་པས་དེའི་གོང་མའི་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་བས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པས་གཟུགས་མེད་པ་དང་བསམ་གཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཏེ། གཟུགས་མེད་པ་དང་བསམ་གཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉེ་བ་དང་ཡ
Chinese
诸蕴乃是胜处蕴入所生。为何如此？因为由上而上更为殊胜的缘故。如何由上而上更为殊胜呢？因为仅是背向、胜伏和穷尽的缘故，所以这样由上而上更为殊胜。正因为如此，获得穷尽蕴者，不会被鬼神吞噬，也能获得其他功德，因为功德是依次安立的缘故。其他人说，因为小、中、大各不相同，所以分为解脱等等，是这样的，解脱等只是因，而穷尽蕴只是果，胜伏蕴则是二者都是。除了止灭解脱之外，那只是圣者的相续中才有，而不是凡夫的相续中才有。因为串习和不串习的缘故。串习是指从初禅到有顶之间，以离欲所获得的先前生起的舍。因此，初禅的行者是从欲界离欲而获得的。同样，其余的也应如是说。从不串习的加行中产生，即获得加行。其余是指广大的生起，其余又有哪些呢？即前三个解脱和八胜处蕴，以及八穷尽蕴，这些都只是人道的。为何如此？因为凭借教证的力量而生起，而在天等其他处则没有教证。如果说在色界和无色界中，无色和禅定的差别是如何生起的呢？没有教证又如何生起呢？因为在那里没有衡量者和讲说者。在色界和无色界中，生于何处，能够现证其上方的禅定和无色，那是因为比其更为殊胜，所以是无色和禅定的差别。无色和禅定的差别是如何生起的呢？近和
English
The spheres of existence arise from the entry of the spheres of overcoming. Why is this so? Because they are increasingly superior from higher to higher. How are they increasingly superior from higher to higher? Because of merely turning away, overcoming, and exhausting, they are thus increasingly superior from higher to higher. Precisely because of this, whoever obtains the sphere of exhaustion will not be devoured by demons, and will also obtain other qualities, because qualities are established in sequence. Others say that because small, medium, and large are different, they are divided into liberation, etc., and that liberation, etc., are only causes, while the spheres of exhaustion are only effects, and the spheres of overcoming are both. Except for the cessation of liberation, that is only present in the continuum of the noble ones, and not in the continuum of ordinary beings. Because of familiarity and unfamiliarity. Familiarity refers to the abandonment of previous births obtained by detachment from desire from the first dhyana to the peak of existence. Therefore, those in the first dhyana obtain it by detachment from desire from the desire realm. Similarly, the remainder should also be spoken of accordingly. It arises from unfamiliar application, that is, application is obtained. The remainder refers to the extensive arising, and what are the remainder? The first three liberations and the eight spheres of overcoming, and the eight spheres of exhaustion, these are only human realms. Why is this so? Because they arise by the power of scripture, and in other places such as the gods, there is no scripture. If it is said that in the form and formless realms, how do the formless and the distinctions of dhyana arise? How do they arise without scripture? Because there are no measurers or speakers there. In the form and formless realms, wherever one is born, whatever manifests the dhyana and formlessness above it, that is more superior than it, so it is the distinction of formlessness and dhyana. How does the distinction of formlessness and dhyana arise? Near and
Tibetan
ང་དང་ཡང་དུ་གོམས་པ་ལས་སོ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི། ཉེ་བ་ལས་དང་ཡང་དང་ཡང་དུ་གོམས་པ་ལས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ཤིང་གཟུགས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་བ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་ནས། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་སྟེ། དེར་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཉེ་བ་དང་ཡང་དང་ཡང་དུ་གོམས་པ་དང༌། སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལས་གཟུགས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་འོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་ཏེ། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་དེའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་འོག་ཏུ་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་བརྗོད་དོ། །རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པ་ལ་ལན་གྲངས་གཞན་མ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་དང་མཐུན་པའི་རྒྱུད་གནས་ཏེ། འོག་མ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བས་ནི་གོང་དུ་སྐྱེ་བར་མི་ནུས་སོ། །རྒྱུའི་སྟོབས་དང་ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་གཟུགས་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ཏུ་གཟུགས་མེད་པར་སྐྱེའི། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པའི་དབང་གིས་གཟུགས་མེད་པ་དག་ཏུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་སྟེ། བསམ་གཏན་འོག་མར་སྐྱེས་པ་ལས་བསམ་གཏན་གོང་མ་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདོད་པའི་ཁམས་སུ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་ནས་ཡོངས་སུ་ཉམས་ཏེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་སྐྱེས་པ་ཞིག་སྔོན་གོམས་པའི་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་དེ་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་བསམ་གཏན་རྣམས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟའོ། །ལུས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་གང་གི་ཚེ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེས་པའམ། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ས་པའི་ལན་གྲངས་གཞན་མ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེས་པས་ན། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། དགེ་ བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཤས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་པའི་ཚེ། དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་འཇུག་པ་སྟེ། གང་དག་ལ་དེར་ཤས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི། དར་འཇུག་པའི་ཤས་ཆེ་བའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི།
Chinese
“与串习故”是指：从亲近和反复串习而来。如何理解呢？即生于欲界，获得无色定的禅定，从该禅定中完全退失后，生于无色界。对于生于彼处者，又因亲近和反复串习，以及具备等分之因的力量，而生起无色定。同样，从入于识无边处生处定中完全退失后，入于空无边处生处定，也同样生起该等持。对于其下生起者，也同样宣说。 “因的力量”是指，详细地说，生于色界者，由于未曾经历其他次数的业的异熟果报接近存在。由此，与未离贪欲相符的相续存在。由于未离下界的贪欲，就不能生于上界。凭借因的力量和业的力量，于色界和无色界中无色而生。不是自性如此，因为凭借坏灭的力量，不会生于无色界。 “于色界中，其他有情”是指，详细地说，从生于下禅定中生起上禅定，是这个意思。在欲界中，生起第二禅等后完全退失，生于第一禅者，凭借先前串习的因的力量，生起第二禅等，因此凭借因的力量，于色界中生起禅定，就是这样。 “身体的力量”是指，当生于第一禅等，或者未曾经历第二禅等地的其他次数的业的异熟果报接近存在之时。由于生于第一禅等，就能生起第二禅等。 “因为善法的进入占多数”是指，坏灭之时，哪些是善业之道，那些的进入，对于哪些在那里占多数，那些就是增长进入的多数。它的实物是：
English
"Because of familiarity and practice" means: it comes from closeness and repeated practice. How to understand it? That is, being born in the desire realm and obtaining the samadhi of the formless realm, after completely falling away from that samadhi, one is born in the formless realm. For those born there, the formless samadhi arises again due to closeness and repeated practice, as well as possessing the power of an equal cause. Similarly, after completely falling away from entering the sphere of infinite consciousness, one enters the sphere of infinite space, and that same samadhi arises in the same way. For those born below it, it is also spoken of in the same way. "The power of the cause" means, in detail, that for those born in the form realm, the ripening of karma that has not been experienced other times is close to existing. From this, the continuum that is in accordance with not being separated from desire exists. Because one is not separated from desire in the lower realm, one cannot be born in the upper realm. By the power of cause and the power of karma, one is born formlessly in the form and formless realms. It is not by nature, because by the power of destruction, one will not be born in the formless realms. "In the form realm, other sentient beings" means, in detail, that from being born in a lower dhyana, a higher dhyana arises, that is the meaning. In the desire realm, after generating the second dhyana etc. and completely falling away, for one born in the first dhyana, by the power of the cause of previous practice, the second dhyana etc. arise, therefore by the power of the cause, dhyanas arise in the form realm, that is how it is. "The power of the body" means, when one is born in the first dhyana etc., or when the ripening of karma that has not been experienced other times in the second dhyana etc. is close to existing. Because one is born in the first dhyana etc., one can generate the second dhyana etc. "Because the entry of virtuous dharmas is predominant" means, at the time of destruction, whichever are the paths of virtuous karma, the entry of those, for whichever there is a majority there, those are the majority of increasing entry. Its actual thing is: