Tibetan
པ་དག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་པོ་དག་གིས་འཁོར་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་ལ། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་ནི་སྦྱིན་པ་དང༌། སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང༌། དོན་སྤྱོད་པ་དང༌། དོན་མཐུན་པའོ། །འཁོར་ནི་དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང༌། དགེ་བསྙེན་མ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བསྡུ་པའི་དངོས་པོ་དག་གིས་ནི་འཁོར་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་གཞན་བསྡུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་འདྲ་བས་སོ། །རེས་འགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ནི་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ལ། དེའི་དངོས་པོ་ནི་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དེ། རེས་འགའ་བ་ཉིད་དེའི་ཕྱིར་རོ། །བརྡར་བཏགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་སྔར་དང་ཕྱིས་མེད་པས་ན་རེས་འགའ་བའོ། །བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་དག་གིས་ནི་འཁོར་རྣམས་བདག་གིར་བྱེད་པར་ཟད་དོ། །འོ་ན་ནི་གང་ཕུང་པོ་གསུམ་གྱིས་ལམ་བསྡུས་སོ་ཞེས་དེ་སྐད་བརྗོད་ཅེ་ན། དེར་ནི་བསྡུ་བའི་སྒྲས་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་དོ། །རང་གི་ངོ་བོས་བསྡུས་པས་ནི་རྟག་པ་དང་དོན་དམ་པ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་གྱི་དབྱེ་བས་ཁམས་དབྱེ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདྲི་བ་ནི། མིག་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དག་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བའོ། །རིགས་དང༌། སྤྱོད་ཡུལ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དབྱེ་བས་ཁམས་དབྱེའི། རྟེན་གྱི་དབྱེ་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཁམས་ཐ་དད་པ་ནི་རིགས་དང༌། སྤྱོད་ཡུལ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ལས་སོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་ཁམས་རྣམས་ནི་རིགས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ལས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དྲུག་ནི་རིགས་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ལས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁམས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའི། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འདི་སྐད་དུ་ཁམས་ཆེད་མེད་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་སྣ་དག་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་འདྲ་བ་ནི་སོ་སོར་ གཉིས་ཀ་ཡང་རྣ་བ་དང་སྣའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱོད་ཡུལ་འདྲ་བ་ནི་སྒྲ་དང་དྲིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདྲ་བ་ནི་སོ་སོར་གཉིས་ཀ་རྣ་བ་དང་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིགས་དང༌། སྤྱོད
Chinese
不是以彼等（指蕴）来分。例如，广泛出现的是以四摄事来“聚集眷属”。四摄事是布施、爱语、利行、同事。眷属是指比丘、比丘尼、优婆塞、优婆夷。不是以摄事作为眷属的自性。以他者聚集他者，是因为不相同。因为是“有时有”等等。“有时有”是指有时产生，它的事物就是“有时有”本身，因为是“有时有”本身。假立是指名言之义。因为它没有先后，所以是“有时有”。摄事仅仅是使眷属成为自己的。如果这样，那么为什么说“三蕴聚集了道”呢？在那里，摄取的词语仅仅是说随顺而已。因为以自性聚集，所以是为了显示是常和胜义谛。以所依的差别，以界分类的角度来提问，就是“眼、耳、鼻等”广泛出现。为了显示是以种姓、行境、识的差别来分界，而不是以所依的差别来分，所以说了“不会改变”等等。其中，眼等相互之间是不同界，是因为种姓、行境、识不同。色等境的界，是因为种姓和识不同。六识界是因为种姓和行境不同。如果不是这样，难道不会变成二十一个界吗？不应该这样说。那么应该怎么说呢？应该这样说：不会变成无意义的界。同样，对于耳和鼻等也应该类推。种姓相同，是因为各自两个都是耳和鼻的自性。行境相同，是因为是声音和气味的境。识相同，是因为各自两个都是耳和鼻的识的所依。正因为如此，种姓和行
English
It is not by those (referring to the aggregates). For example, it widely appears that the four objects of gathering "gather retinues." The four objects of gathering are giving, kind speech, beneficial conduct, and acting in accordance. Retinue refers to monks, nuns, laymen, and laywomen. It is not that the objects of gathering are the self-nature of the retinues. That one gathers another is because they are not the same. Because it is "sometimes existing," and so on. "Sometimes existing" means sometimes arising, and its thing is "sometimes existing" itself, because it is "sometimes existing" itself. Imputation means the meaning of designation. Because it has no before and after, it is "sometimes existing." The objects of gathering merely make the retinues their own. If so, then why is it said that "the three aggregates gather the path"? There, the word "gathering" merely refers to being in accordance. Because it gathers by its own nature, it is to show that it is permanent and the ultimate truth. Asking from the perspective of dividing the elements by the division of the basis is what widely appears as "eye, ear, nose, etc." To show that the elements are divided by the divisions of lineage, sphere of activity, and consciousness, and not by the division of the basis, it is said, "it does not change," and so on. Among them, the eye, etc., are different elements from each other because of the differences in lineage, sphere of activity, and consciousness. The elements of objects such as form are different because of the differences in lineage and consciousness. The six elements of consciousness are different because of the differences in lineage and sphere of activity. If it were not so, wouldn't it become twenty-one elements? One should not say that. Then what should one say? One should say this: it would not become meaningless elements. Similarly, it should be applied to the ear and nose as well. The same lineage is because each of the two is the nature of ear and nose. The same sphere of activity is because they are objects of sound and smell. The same consciousness is because each of the two is the basis of the consciousness of ear and nose. For that very reason, lineage and
Tibetan
་ཡུལ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདྲ་བས་ཕོ་དང་མོའི་དབང་པོ་དག་ལུས་ཀྱི་ཁམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་རྣམ་པར་མ་བཞག་གོ །གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཁམས་གཅིག་ཉི་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་གཅིག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མཛེས་བྱའི་ཕྱིར་ན་གཉིས་འབྱུང་ངོ༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་འབྱུང་བ་རྒྱུའི་དབང་གིས་ཡིན་གྱི། དགོས་པའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་འདི་ནི་ད་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར། མཛེས་བྱའི་ཕྱིར་ན་གཉིས་འབྱུང་ངོ༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཤེ་ན། ཇི་ལྟར་ད་ལྟའི་སེམས་ཅན་སོ་སོར་རིགས་མཐུན་པ་རྣམས་མིག་ལ་སོགས་པ་དག་གི་རྟེན་ཐ་དད་པས་ཡན་ལག་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་རྟེན་ལ་མཛེས་པར་མངོན་པར་རློམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ཡིན་པར་གདོན་མི་ཟ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྲེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་ལུས་ལ་དགོངས་ན་མཛེས་བྱའི་ཕྱིར་ན་གཉིས་སུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེ་བསྐྱེད་པའི་ལས་ཀྱི་གཞི་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རྒྱན་མཛེས་པ་ལ་དམིགས་པའི་འདུན་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་མཛེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། ཇི་ལྟར་གདུ་བུ་ལ་སོགས་ལ། །མཛེས་བྱའི་དོན་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། །མཛེས་འདུན་བྱ་བ་ཡིན་པ་ལྟར། །མིག་སོགས་ཉིས་འགྱུར་བརྗོད་དེ་བཞིན། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྟེན་གཉིས་པར་མ་གྱུར་ན་ནི་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟེན་གཉིས་པའི་ཚིག་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་མཛེས་པར་མངོན་པར་རློམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ༌། །ངེས་པའི་ཚིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྤུངས་དང་སྐྱེ་སྒོ་རིགས་ཀྱི་དོན། །ཕུང་པོ་སྐྱེ་མཆེད་ཁམས་རྣམས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་རྣམས་ལ་སྤུངས་པ་དང༌། སྐྱེ་བའི་སྒོ་དང༌། རིགས་དག་ ཡོད་པས་ན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་སྐྱེ་མཆེད་ཁམས་རྣམས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲ་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །ཕུང་བོའི་དོན་ནི་སྤུངས་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། མདོ་ལས། དེ་དག་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་འགྲོའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་གི་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་ཉིད་དོ། །གཟུགས་འདས་པ་ནི་མི་རྟ
Chinese
以及处所，因为和识相似，所以没有将男性和女性的根源从身体的界限中单独划分出来。如果眼睛等都是同一个界限，为什么它们的所依不是同一个呢？因此，说了“为了美观，才出现两个”。如果事物产生是由于因的支配，而不是由于需要的支配吗？这是因为现在就是这样。为什么说了“为了美观，才出现两个”呢？就像现在各个有情众生中，同类的眼睛等所依不同，在区分肢体的所依上显得美观一样，过去的时候也一定是这样，毫无疑问。因此，如果考虑到被贪欲驱动的业所成就的身体，就说“为了美观，才出现两个”，这是为了显示产生它的业的基础。例如，因为装饰品是针对美观的欲望的因所产生的业的果报，所以说是为了美观的目的。这里说到：如同手镯等，说为了美观的目的，就像美观的愿望是需要做的一样，眼睛等加倍地说也是一样。不是这样的，如果眼睛等没有变成两个所依，就会非常美观，因为在两个所依的词语等方面显得美观。蕴、界、处的意思会详细解释。如果从决定的词语的角度来说：积聚和生门种类的意义，是蕴、处、界。这样说了，因为这些有积聚、出生的门和种类，所以这样组合词语。那些又是什么呢？是蕴、处、界。这样说，声音等是词语的剩余部分。蕴的意思是积聚的意思，如何理解呢？经中说：将它们全部汇集在一起，就归于称为色蕴的范畴。一个的物体就是一个。色已逝去就是不恒
English
and places, because they are similar to consciousness, the male and female faculties are not separated from the body's elements. If the eyes and so on are all one element, why are their supports not the same? Therefore, it is said, "For the sake of beauty, two arise." If things arise due to the power of cause, and not due to the power of need, then this is because it is now. Why is it said, "For the sake of beauty, two arise"? Just as now, among various sentient beings, those of the same kind have different supports for the eyes and so on, and appear beautiful in the support that distinguishes the limbs, so it is undoubtedly the same in the past. Therefore, if you consider the body accomplished by the karma driven by craving, it is said, "For the sake of beauty, two arise," which is to show the basis of the karma that produces it. For example, because ornaments are the result of karma caused by the desire for beauty, it is said to be for the purpose of beauty. Here it is said: Just as with bracelets and so on, saying for the sake of beauty, just as the desire for beauty is something to be done, the doubling of the eyes and so on is the same. It is not like that, if the eyes and so on did not become two supports, they would be very beautiful, because they appear beautiful in the words of the two supports and so on. The meaning of aggregates, elements, and sources will be explained in detail. If we consider it from the perspective of definitive words: The meaning of accumulation, the gate of birth, and kinds, are the aggregates, sources, and elements. It is said that because these have accumulation, the gate of birth, and kinds, the words are combined in this way. What are those? They are the aggregates, sources, and elements. It is said that sounds and so on are the remainder of the words. How is the meaning of aggregate understood as the meaning of accumulation? It is said in the sutra: Gathering them all together, they are counted as the aggregate of form. One object is one. Form that has passed is imperm