Tibetan
་དོན་དུའོ། །ཁ་ཅིག་དགྲ་བཅོམ་པའི་གཟུགས་དང༌། མ་ཟིན་པའི་གཟུགས་ཟག་པ་མེད་པར་འདོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་དག་ལས་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཁོ་ན་ཟག་བ་མེད་པ་ཡིན་གྱི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་འདི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཁ་ཅིག་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་ཁོ་ན་འདུས་མ་བྱས་དང༌། ཟག་པ་མེད་པར་ཁས་ལེན་གྱི། ནམ་མཁའ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འདུས་བྱས་ཏེ། སྒྲ་དེ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པ་ནི་ཁས་མི་ལེན་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་དག་ནི་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པ་གསུམ་བརྟགས་པར་ཁས་ལེན་གྱི། རྫས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་བསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། འདུས་མ་བྱས་ཉིད་དང༌། ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་བླང་བར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདུས་མ་བྱས་རྣམ་གསུམ་ཡང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཟག་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་དང༌། མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པར་བྱས་ཟིན་ཏེ། ལམ་མ་གཏོགས་པ་འདུས་བྱས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་རང་གི་ངོ་བོའོ། །གང་ཕྱིར་དེ་དག་ལ། ཟག་རྣམས་ཀུན་དུ་རྒྱས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟག་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་དང༌། མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པར་བྱ་དགོས་པས་དེའི་ཕྱིར། ཟག་མེད་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང། །འདུས་མ་བྱས་རྣམ་གསུམ་ཡང་སྟེ། །རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་སྨོས་ལ། མཚན་ཉིད་ནི། གང་ཕྱིར་དེ་དག་ལ། ཟག་རྣམས་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སྨྲས་ཟིན་པ་བཟློག་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་ཟིན་པའི་དོན་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་འདུས་མ་བྱས་ནི་རྟེན་གྱི་ཕྱིར་དང༌། རབ་ཏུ་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་སྨོས་སོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་བསྡུ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ཏོ། །ལུགས་གཞན་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡང་འདུས་བྱས་སུ་འདོད་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་གང་གི་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཁོ་ན་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་བདེན་པའི་ཁོངས་སུམ་གཏོགས་ པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཐབས་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཞར་ལ་ཟག་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་བསྟན་ཏོ། །དེ་དག་ལ་ཟག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་མི་ཐོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདུས་མ་བྱས་ནི་བརྗོད་བྱ་ཉུང་བས་དེ་བསྟན་པའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བཤད་པར་རྩོམ་སྟེ། བརྗོད་བྱ་མང་པོའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ནི་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། དྲིས་པ་དང༌། ནམ་མཁའ་དང་ནི་འགོག་པ་གཉིས། །ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །ནམ་མཁའ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་རབ་ཏུ་གྲགས་པས་སྔར་སྨོས་སོ། །འགོག་པ་ཉིད་ནི་འགར་ཡང་མ་གྲགས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་གང་ཞེ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་དག་ལ་ཟག་པ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་མི་ཐོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ནམ་མཁའ་མི་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་མི་སྒྲིབ་པ་ལ་དངོས་པོ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར། མི་སྒྲིབ་པ་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་ལ། སྒྲིབ་པ་ལས་གཞན་པ་དག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྒྲིབ་པ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ལ། འདི་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་སྟེ། སྒྲིབ་པའི་འགལ་ཟླའི་ཆོས་ཏེ། དོན་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དགག་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ནམ་མཁའ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ན་གཟུགས་ཀྱི་གོ་ཡོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བྱ་བའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་འདི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ནི་ཡུལ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་གཞན་དག་ཏུ་སྐྱེ་བ་གོ་མི་འབྱེད་པ་མི་རྙེད་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་དག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་གཟུགས་ཉིད་ལ་དེ་སྐད་དུ་བཤད་དོ། །འདི་ནི་ཕུང་པོའི་གཟུགས་ཡོངས་སུ་ བཟུང་གི་སྐྱེ་མཆེད་
Chinese
意义在于此。有些人认为阿罗汉的色身和未证得的色身是无漏的。因此，在所有有为法中，只有道谛是无漏的，其他的有为法不是，这才是确定的。同样，有些人只承认分别抉择灭是无为法和无漏法，而不承认虚空。因为虚空是有为法，它仅仅是由声音产生的。他们不承认非分别抉择灭。另一些人则承认三种无为法是假立的，而不是实有的。因此，即使已经排除了无为法本身是有漏的，为了让人知道应该承认无为法本身、无漏法本身和实有法本身，所以才说了“三种无为法也是”。另一方面，如果将一切法简要归纳，可以归纳为两种：有漏法和无漏法。对于有漏法，已经从其自性和特征方面进行了阐述，即“除了道以外的有为法”是其自性。“因为在这些法中，烦恼会增长”是其特征。同样，对于无漏法，也需要从其自性和特征方面进行阐述，因此才说“无漏道谛，以及三种无为法也是”。这是从其自性方面说的，而特征则是“因为在这些法中，烦恼不会增长”。这是通过反面的方式来理解的。因此，这既是为了阐述特征，也是为了复述已经说过的内容，所以提到无为法是为了作为所依和不广为人知。连词“和”是 جمع（集合）的意思。语气词“也”是 निश्चित（确定的）意思。为了驳斥其他观点，它表明只有这三种。例如，有些人认为缘起也是有为法。
English
The meaning lies in this. Some believe that the form of an Arhat and the form of one who has not attained are without outflows. Therefore, among all conditioned phenomena, only the truth of the path is without outflows, and other conditioned phenomena are not, this is certain. Similarly, some only acknowledge that discriminative cessation is unconditioned and without outflows, but not space. Because space is conditioned, it arises solely from sound. They do not acknowledge non-discriminative cessation. Others acknowledge that the three unconditioned phenomena are imputed, but not substantial. Therefore, even though it has been refuted that the unconditioned itself is with outflows, in order to make it known that one should acknowledge the unconditioned itself, the without outflows itself, and the substantial itself, it is said, "the three unconditioned phenomena are also." On the other hand, if all phenomena are briefly summarized, they can be summarized into two types: phenomena with outflows and phenomena without outflows. Regarding phenomena with outflows, they have already been explained in terms of their own nature and characteristics, that is, "conditioned phenomena other than the path" is their own nature. "Because in these phenomena, afflictions increase" is their characteristic. Similarly, for phenomena without outflows, it is also necessary to explain them in terms of their own nature and characteristics, therefore it is said, "the truth of the path without outflows, and the three unconditioned phenomena are also." This is said in terms of their own nature, while the characteristic is "because in these phenomena, afflictions do not increase." This is understood through the opposite way. Therefore, this is both to explain the characteristics and to reiterate what has already been said, so mentioning the unconditioned is to serve as a basis and because it is not widely known. The conjunction "and" means collection. The particle "also" means certainty. In order to refute other views, it shows that there are only these three. For example, some people think that dependent origination is also a conditioned phenomenon.
Chinese
如果不是，因为那二者不属于真实的范畴。与虚空和非择灭的区分，虽然不是烦恼寂灭的方便，但即便如此，也顺带显示了一切无漏法。因为它们不会变成无漏，这被称为“不退转”。未生法则因所诠释的少，所以在显示它的结尾处开始讲述，因为所诠释的多，所以不是有为法，因为没有这样出名。哪三种呢？提问说：虚空和灭尽二者。这样说。虚空在世间也极为出名，所以之前已经说过了。灭尽本身谁也没有听说过，正因为如此，才说那二者是什么呢？因为它们不会增长烦恼，这被称为“不退转”。其中，对于称为虚空无障碍的，其中有三种未生法。其中，因为对于无障碍，一切无事物和无阻碍也会变成虚空本身。无障碍不仅仅是没有障碍，也不是与障碍不同的其他，那么是什么呢？是自性的差别，正因为如此，才说无障碍的自性。障碍是障碍，而这是无障碍的自性，所以是无障碍，是障碍的相违之法，就像非义一样。遮遣是因为是不顺品之义，因此说这具有无障碍的自性。正因为如此，感受等不会变成虚空本身，因为感受等不是无障碍的自性，因为是体验等的自性。哪里有色法的处所呢？这样说，也通过作用的方式显示了这确实存在。因为色法安住于处所，所以在其他处所产生，不能辨别处所是找不到的，其他的则不是，因为不安住于处所。因此对色法本身这样说。这是总摄蕴的色处
English
If not, it is because those two do not belong to the category of truth. The distinction between space and non-discriminating cessation, although not a means of pacifying afflictions, even so, incidentally reveals all uncontaminated dharmas. Because they will not become uncontaminated, this is called "non-retrogression." Unconditioned phenomena are discussed at the end of their exposition because of the few things they explain, and conditioned phenomena are not, because they are not famous for explaining many things. What are the three? The question is asked: space and cessation are two. This is said. Space is very famous in the world, so it has been mentioned before. Cessation itself has not been heard of by anyone, and that is why it is said, what are those two? Because they do not increase defilements, this is called "non-retrogression." Among them, for what is called unobstructed space, there are three kinds of unconditioned phenomena. Among them, because for unobstructedness, everything without things and without obstacles will become space itself. Unobstructedness is not just without obstruction, nor is it anything other than obstruction, so what is it? It is a difference in nature, and that is why it is said to be the nature of unobstructedness. Obstruction is obstruction, but this is the nature of unobstructedness, so it is unobstructedness, it is the opposite of obstruction, just like non-meaning. Negation is because it is the meaning of the opposite side, therefore it is said that this has the nature of unobstructedness. For this reason, feelings and so on will not become space itself, because feelings and so on are not of the nature of unobstructedness, because they are of the nature of experience and so on. Where is the place of form? By saying this, it also shows that this does exist by way of function. Because form abides in a place, it is impossible to find the place of birth in other places that cannot be distinguished, but not by others, because it does not abide in a place. Therefore, it is said of form itself. This is the form element that encompasses the aggregates.