Tibetan
གོག་པ་དང༌། ལམ་གྱི་བདེན་པ་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་བ། །ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཟག་མེད་གོང་མའི་ཡུལ་ཅན་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དངོས་པོ་གང་ཞིག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་སྲིད་པ་དག་གིས་བདག་གིས་བྱས་པ་དེ་ལ་ཕྲ་རྒྱས་གཞན་དག་ཀྱང་རྒྱས་པར་ནུས་ཏེ། སྣམ་བུ་གཤེར་བ་ལ་རྡུལ་ཆགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཟག་པ་མེད་པ་ཡང་དེ་ ལྟ་མ་ཡིན་ལ། ས་གོང་མ་ཡང་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་དམིགས་པ་རྣམས་དེ་དག་ལ་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དག་གང་དག་ཡིན་པ་དང༌། ཅི་ལྟར་ཡིན་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཟག་མེད་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་བཀག་པ་ཁོ་ན་ལས་འདི་ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་སྨོས་ཤེ་ན། མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་བཞིན་དུ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དགག་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དག་ལས་བཀོལ་བ་ཡིན་ཡང་ཟག་པ་མེད་པར་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་ལ་བཀོད་པ་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དག་ཏུ་བཀག་པས་དོན་གྱིས་ཟག་མེད་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མ་བསྟན་པར་ཡང་དོན་གྱིས་ཤེས་ན་ནི། འདུས་བྱས་རྣམས་ཟག་བཅས་ཞེས་བྱ་བས་འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་མ་བསྟན་པ་ཁོ་ནར་ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་གཉིས་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་གནས་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། གཞན་དུ་འདུས་མ་བྱས་ལ་ཡང་ཟག་པ་མེད་པ་སྨོས་བར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ལན་མ་ཡིན་ནོ། །ལམ་གྱི་སྒྲ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་འགྲོ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འདིར་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལས་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཟག་མེད་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང༌། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཞེས་སྨོས་པར་མཛད་དོ། །འཇིག་རྟེན་པ་ནི་ལམ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ལམ་གྱི་བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲེལ་བ་ལས་ཀྱང་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལམ་གྱི་བདེན་པ་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཡང་ན་གྲུབ་བཞིན་དུ་བརྩམ་པ་ནི་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ཏེ། ལམ་གྱི་བདེན་པ་འདུས་བྱས་དག་ལས་བཀོལ་བས་ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བཞིན་དུ་སླར་ཡང་ཟག་པ་མེད་པ་དག་གི་ནང་དུ་སྨོས་པ་ནི་ངེས་བར་བྱ་བའི
Chinese
是说关于那些退失和道谛的意义。如何不增长呢？这是因为“不是无漏上地的对境”等等。在任何事物中，如果见和有以我所造作，其他的微细增长也能增长，就像湿布上积聚灰尘一样。无漏不是那样，也不是上地，因此对它们的专注不会在它们之上增长。哪些是有漏的，以及如何是有漏的，已经说过了。“无漏道谛”等等。如果仅仅遮止有漏，难道不是因此就知道这是无漏吗？又为何在此无漏的范畴中说呢？这是为了按照经部宗的观点，要遮止名相上的有漏和无漏。即使是从有漏中分离出来，也没有确信是无漏的理由。这不是这样的，如果在两种范畴中安立，从有漏中遮止，实际上就知道了是无漏。如果即使不指示也能实际上知道，那么“有为法是有漏”这句话，即使不指示无为法，也仅仅因此就知道是无漏了。或者说，不可能存在于两种范畴的并列之外，或者说，也不应该对无为法说无漏，这不是回答。道的词语，世间道和出世间道都是行，但在此是为了从世间道中区分开来，所以说了“无漏道谛”。因此才说“道谛”。世间道仅仅是道，而不是道谛，因为被苦谛和集谛所摄。因为依赖于注释中也将要解释的内容，所以说“除了道谛”。或者，已经成立而又开始造作是为了确定的缘故，道谛从有为法中分离出来，已经成立是无漏，但再次在无漏的范畴中说，是为了确定的缘故。
English
It means those that are lost and the truth of the path. How does it not increase? This is because "it is not the object of the higher uncontaminated ground," and so on. In whatever thing, if views and existence are made by me, other subtle increases can also increase, just like dust accumulating on a wet cloth. The uncontaminated is not like that, nor is it the higher ground, therefore focusing on them will not increase on them. Which are the contaminated, and how they are contaminated, has been said. "The uncontaminated truth of the path," and so on. If merely blocking the contaminated, isn't it therefore known that this is uncontaminated? And why is this mentioned in the category of the uncontaminated? This is in order to refute the nominal contaminated and uncontaminated according to the Sautrantika school. Even if it is separated from the contaminated, there is no reason to be certain that it is uncontaminated. This is not so, if it is established in two categories, and blocked from the contaminated, it is actually known to be uncontaminated. If even without indicating it can be actually known, then the statement "conditioned phenomena are contaminated," even without indicating the unconditioned, it is known to be uncontaminated merely by that. Or, it is impossible to exist outside the juxtaposition of two categories, or, one should not say uncontaminated for the unconditioned either, this is not an answer. The word "path" means both worldly and transcendental paths are going, but here it is in order to distinguish it from the worldly path, so it is said "uncontaminated truth of the path." Therefore, it is said "truth of the path." The worldly path is only the path, not the truth of the path, because it is included in the truth of suffering and the truth of origin. Because it depends on what will be explained in the commentary, it is said "except for the truth of the path." Or, starting to create what is already established is for the sake of certainty, the truth of the path is separated from conditioned phenomena, it is already established as uncontaminated, but saying it again in the category of the uncontaminated is for the sake of certainty.