Tibetan
ས་རྣམས་མི་དགེའི་རྩ་བ་ཡིན། །ཞེས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདོད་པའི་ཁམས་ན་འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་བ་དང༌། གཏི་མུག་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྨོངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་གི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང༌། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་གཏི་མུག་མ་གཏོགས་པའི་རྨོངས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །འདི་མདོ་ལས་མ་སྨོས་པར་ཇི་ལྟར་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། མི་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་ཞིག་མི་དགེ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡིན་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ལོག་པར་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྲ་རྒྱས་ལྷག་མ་རྣམས་ནི་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྲུབ་པོ། །ལུང་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་རྩ་ བརྒྱད་པོ་འདི་དག་ལས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་ནི་གསུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པ་ནི་ཉི་འོག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གསུམ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་བཞི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྲེད་དང་མ་རིག་བློ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལུང་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་གསུམ། །ཞེས་བྱ་བའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ཁོ་ནས་སྲེད་པ་དང་མ་རིག་པ་དང་བློ་དག་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །འདིར་ནི་བློ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ། །སྲེད་པ་གང་ཅུང་ཟད་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རོ་མྱང་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་དག་སྐྱེས་པའི་ཚེ་གཞལ་མེད་ཁང་ལ་སོགས་པ་ལ་སྟེ་འོས་འོས་སུ་སྦྱར་རོ། །མ་རིག་པ་གང་ཅུང་ཟད་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ན་ཡོད་པ་དང༌། འདོད་པའི་ཁམས་ན་ཡོད་པའི་འཇིག་ཚོགས་དང་མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང༌། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དེ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་གང་ཅུང་ཟད་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཐ་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡང་རུང་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ན་ཡོད་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང༌། སྤྱོད་ལམ་པ་དང
Chinese
诸地是不善之根本。如此回答，欲界中的贪欲、嗔恚和愚痴，所有这五种都是不善的根本，其他的细微差别则不是。无明，是愚痴的别名，与坏聚见和边执见相应的所有无明，除了愚痴之外。如果经典中没有提到这些，那又该怎么说呢？因为这是关于不善的场合，并且只展示了一个方面。因此，有人说，凡是不善且是不善之根本的，那才是真正的不善之根本。因为已经明确地确定了这一点，所以可以得出结论，邪见等其他的细微差别不是不善的根本。未说明的根本有三种。也就是说，在这九十八种细微差别中，未说明的根本有三种。提到“三种”是为了区别于其他学派的观点，表明只有三种，而不是四种。哪三种呢？那就是贪、无明和痴。这样说。“那”指的是未说明的，也就是说，通过“未说明的根本有三种”这句话中的“未说明”一词，贪、无明和痴才得以区分。这里，虽然痴不是烦恼的自性，但分别说者认为它是未说明的根本。哪种贪欲是稍微未说明的呢？就是当与品尝滋味相应的禅定和无色界产生时，与无量宫等相联系的那些，应该适当地联系起来。哪种无明稍微存在于色界和无色界中呢？以及存在于欲界中的坏聚见和边执见，与这些相应的那些。同样，哪种智慧是稍微未说明的呢？甚至是来源于异熟果的智慧也可以，存在于欲界中的来源于异熟果的智慧，以及威仪路等。
English
The grounds are the root of non-virtue. To answer thus, whatever desire, anger, and ignorance are in the desire realm, all five of those are the root of non-virtue only, and other subtle distinctions are not. Ignorance is a synonym for bewilderment, all bewilderment that is concordant with the view of the aggregates and the view of extremes, except for bewilderment. If this is not mentioned in the sutra, how can it be said? Because it is the occasion of non-virtue, and because it shows one aspect. Therefore, it is said that whatever is non-virtuous and is also the root of non-virtue, that alone is considered to be the root of non-virtue. Because it is definitely held as that alone, it is established that the remaining subtle distinctions, such as wrong views, are not roots of non-virtue. There are three roots that are not indicated. That is to say, among these ninety-eight subtle distinctions, there are three roots that are not indicated. Saying "three" is to distinguish it from the tenets of the lower ones, showing that it is only three and not four. What are the three? That is craving, ignorance, and dullness. It is said. "That" indicates that it is not indicated, that is to say, by this word "not indicated" in "three roots that are not indicated," craving, ignorance, and dullness are distinguished. Here, although dullness is not the nature of affliction, the Vaibhashikas consider it to be a root that is not indicated. Which craving is slightly not indicated? That is, when dhyana and the formless ones that are concordant with tasting flavors arise, it is related to the immeasurable mansion and so forth, and should be appropriately connected. Which ignorance is slightly present in the form and formless realms? And the view of the aggregates and the view of extremes that are present in the desire realm, those that are concordant with these. Similarly, which wisdom is slightly not indicated, even if it arises from maturation? That which is present in the desire realm, arising from maturation, and deportment, etc.
Tibetan
༌། བཟོའི་གནས་པ་དང༌། སྤྲུལ་པའི་སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང༌། འཇིག་ཚོགས་དང་མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང༌། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ན་ཡོད་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་དང༌། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་དག་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་དོ། །རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇུག་པས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇུག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ནི་རྩ་བ་ཡིན་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇུག་པའི་སྒོ་ནས་གཡོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁེངས་པའི་མཚན་ ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁེངས་པའི་མཚན་ཉིད་དེས་མཐོན་པོར་འཇུག་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ང་རྒྱལ་ནི་རྩ་བ་ཡིན་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྩ་བ་རྣམས་ནི་བརྟན་པ་དང་འོག་ནས་གནས་པ་དག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩ་བ་དང་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེ་ཚོམ་ནི་མི་བརྟན་པའི་ཕྱིར་རྩ་བ་མ་ཡིན་ལ། ང་རྒྱལ་ནི་མཐོན་པོར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྩ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ན་ཡོད་པའོ། །ལྟ་བ་ཡང་དེ་དག་ན་ཡོད་པ་དང་འདོད་པའི་ཁམས་ན་ཡོད་པའི་འཇིག་ཚོགས་དང་མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་གོ །མ་རིག་པ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་ན་ཡོད་པ་དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཁོ་ན་དང༌། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ན་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །སྲེད་པ་དང་ལྟ་བ་དང༌། ང་རྒྱལ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་དག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་རོ་མྱོང་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་བསམ་གཏན་སྒོམ་པ་དེ་ནི་སྲེད་པ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ལྟ་བ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་ཡིན་ནོ། །ང་རྒྱལ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་ནི་གང་ཞིག་དེས་བདག་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དག་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རློམ་པ་སྟེ། དེ་ནི་ང་རྒྱལ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་ལ་སྲེད་པ་ཤས་ཆེ་ཞིང་སྲེད་པ་ལྷག་པ་སྒོམ་པའི་ངང་ཚུལ་ཡད་པས་ན་སྲེད་པ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པའོ། །ཡང་ན་སྲེད་པ་ཤས་ཆེ་བ་ཡང་ཡིད་ལ་བསམ་གཏན་པ་ཡང་ཡིན་པས་སྲེད་པ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་སྟེ། སྲེད་པ་ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ལྟ་བ་ཤས་ཆེ་བའི་བསམ་གཏན་པ་དང༌། ང་རྒྱལ་
Chinese
工巧处，以及与幻化心相应，以及与坏聚见和有身见相应，存在于色界和无色界中。所有与烦恼相应的智慧，以及与异熟等相应的智慧，都是无记。名为“进入二性”者，二性的自性即是二性本身。因为进入二性，所以是进入二性。因此，怀疑不应是根本，因为它是通过进入二性的方式而动摇的。名为“以骄慢的体性”，即以骄慢的体性而高举，因此我慢不应是根本。名为“根本是稳固且从下而住”，因为根本与法不相符。怀疑因为不稳固所以不是根本，我慢因为高举所以不是根本，应如是说。名为“无记的贪”，即存在于色界和无色界中。见也是存在于那些界中，以及存在于欲界的坏聚见和有身见的自性。无明也是仅仅与存在于欲界的那些相应，以及存在于色界和无色界中的所有。名为“贪、见、慢心重的禅定者”，即如果有人修习与品尝相应之禅定，那就是贪心重的禅定者。如果有人依靠禅定而生起常见等见解，那就是见心重的禅定者。慢心重的禅定者，即如果有人因此而自认为我获得了四禅，而其他人并非如此，那就是慢心重的禅定者。对于此，因为此人贪心重且以贪欲增上的状态修习，所以是贪心重的禅定者。或者，因为既是贪心重，又是以意作禅定者，所以是贪心重的禅定者，是名为“贪欲增上”的同义词。见心重的禅定者和慢心
English
The place of craftsmanship, and corresponding to the mind of illusion, and corresponding to the view of the aggregate of destruction and the view of holding to an extreme, exist in the realm of form and the formless realm. All wisdom corresponding to afflictions, and wisdom corresponding to ripening and so on, are unindicated. As for the term "entering into duality," the nature of duality is duality itself. Because it enters into duality, it is entering into duality. Therefore, doubt should not be the root, because it wavers through the means of entering into duality. As for the term "by the nature of pride," it is by the nature of pride that it enters into elevation, therefore conceit should not be the root. As for the term "roots are stable and abide from below," it is because the root does not agree with the Dharma. Doubt is not the root because it is unstable, and conceit is not the root because it enters into elevation, it should be said. As for the term "unindicated craving," it exists in the realm of form and the formless realm. View is also the nature of the view of the aggregate of destruction and the view of holding to an extreme that exists in those realms and in the realm of desire. Ignorance is also only corresponding to those that exist in the realm of desire, and all that exist in the realm of form and the formless realm. As for the term "meditators with strong craving, view, and pride," if someone meditates on meditation that corresponds to tasting, that is a meditator with strong craving. If someone relies on meditation and generates views such as permanence, that is a meditator with strong view. A meditator with strong pride is someone who, because of this, thinks that I have attained the four meditations, but others have not, that is a meditator with strong pride. For this, because this person has strong craving and meditates in a state of increasing craving, therefore he is a meditator with strong craving. Or, because he is both strong in craving and a meditator in mind, he is a meditator with strong craving, which is a synonym for "increasing craving." Meditators with strong view and pride