Tibetan
་ན་ཕྱོགས་ཙམ་སྟེ། ཆོས་མངོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་ལས་ཉུང་དུ་འདི་དག་གིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །སུ་དག་ལ་ཞེ་ན་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དམ་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ཞེ་ན། རང་གི་མཐུ་ཡིས་རྣམ་འཕེལ་བའི། །དུག་ལ་རྨ་ཡི་ཕྱོགས་བཞིན་དུ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གི་དུག་ནི་ནང་གི་མཐུས་རྨའི་ཕྱོགས་ཁྱབ་ནས་ཡན་ ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་ཇི་ལྟར་ན་འདི་འཕེལ་བར་འགྱུར་སྙམ་སྟེ། དེའི་རྨ་འབྱིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་རྣམས་ནི་རང་གི་མཐུས་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་དུག་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་མགོ་སྨོས་པས་གོ་བ་ཤེས་རབ་ཅན་དེ་དག་ལ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་ན་གཞུང་ཉུང་དུས་ཆོས་མངོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་ཁ་ཆེའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ལུགས་གྲུབ་པ་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་སྟེ་འདི་བསྟན་ཏོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདི་ནི་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བདག་མེད་པར་དགག་པ་འདི་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་གིས་མངོན་པའི་ཆོས་འདི་ཕལ་ཆེར་ནི། །ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་སྨྲའི་ཚུལ་གྲུབ་པ་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དེ་བཤད་ཟིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །མཛོད་ཀྱི་གནས་བརྒྱད་པ་དང་འགྲེལ་པ་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་འདི་ཡང་རྫོགས་སོ།། །།ཆོས་མངོན་སྣ་ཚོགས་དོན་གྱི་ཟ་མ་ཏོག །ཆོས་མངོན་མཛོད་འདི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡི། །དགེ་བ་བདག་གིས་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་དེས། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱི་བདེ་བ་འབྱུང་གྱུར་ཅིག །བསྟན་བཅོས་པདྨ་མཚོ་ལས་སྐྱེས་པ་གཙང༌། །བདུད་རྩིའི་རོ་རྨད་བྱུང་བ་སྲེད་སེལ་གནས་གྱུར་པ། །བདག་གི་བཤད་ཚིག་ཉི་ཟེར་དག་གིས་གསལ་བྱས་འདི། །སྐྱེ་བོ་མཁས་པའི་བུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟེན་པར་ཤོག །གང་གིས་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་གྱུར་ནས། །མཁས་པའི་གྲགས་ཐོབ་གྲགས་པའི་བཤེས་གཉེན་དེས། །རྣམ་པར་བཤད་པ་གཞན་ལ་མ་མགུ་ནས། །རྣམ་པར་བཤད་པ་འདི་ནི་བྱས་པ་ཡིན། །དེ་ཡིས་རྣམ་པར་བཤད་པ་འདི། །དཔལ་དང་ཚིག་གི་བདག་པོ་སྟེ། །དམ་པའི་དོན་ལུང་དོན་གཉེར་བ། །ལྷ་སྐུ་ལྷ་དང་འདྲ་ཕྱིར་བྱས། །ཆོས་མངོན་པའི་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་དོན་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སློབ་དཔོན་རྒྱལ་པོའི་སྲས་གྲགས་པའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་བི་ཤུདྡྷ་སིཾ་ཧ་དང༌། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་དཔ
Chinese
那么只是一部分。经部大论中，用这些简略地显示，这是多余的词句。对谁而言呢？是对非常聪明的人而言，意思是对于圣者而言。怎么样呢？如是说：以自己的力量而增长的，对于毒药如疮口的蔓延一样。如是说，譬如有些毒药由内部的力量蔓延疮口，在所有肢体和细微部分中增长，心想怎么样才能增长呢？就像除去那个疮口一样，非常聪明的人因为以自己的力量增长，所以和毒药一样。因此，首先提到非常聪明的人，是为了让有智慧的人明白，我怎么样才能用简略的经文，使他们从意义上领悟到经部大论，即克什米尔分别说部的主张成立呢？因此显示了这个。其他人说，这只是一部分，这是只就否定无我而说的。我说，这部阿毗达磨大部分是，克什米尔分别说部的宗义成立的说法。因为已经用这个说明了那个意义，所以这样说。俱舍论的第八品和解释人分别决定的部分也完成了。阿毗达磨各种意义的宝箧，这部阿毗达磨俱舍论的分别，我所获得的善，愿能使世间一切安乐。论典如莲花从海中生出清净，甘露的味道奇妙，成为断除贪欲的处所。我的讲说词句被阳光照亮，愿能成为智者蜜蜂所依。谁能通达所有论典，获得智者的名声，成为名声的善知识，不满足于其他的解释，而做了这个解释。他所做的这个解释，是吉祥和词句的主人，为了寻求圣者的意义和教义，为了像天神一样，为了天神而做。阿毗达磨俱舍论的注释，名为《义明》，是学者的王子，名称为格拉巴的善知识所著，圆满了。印度的堪布比修达星哈，和校对的译师班德
English
Then it is only a part. In the great treatises of the Abhidharma, these are briefly shown, which is a superfluous phrase. To whom is it for? It is for those who are very intelligent, meaning for the noble ones. How is it? It is said: "By one's own power, it increases, for poison, like the spread of a wound." It is said, for example, some poison spreads the wound by internal power, growing in all limbs and subtle parts, thinking how can it grow? Just like removing that wound, very intelligent people are like poison because they grow by their own power. Therefore, first mentioning very intelligent people is to make wise people understand how I can use brief scriptures to make them understand from the meaning the establishment of the Abhidharma's great treatise, that is, the doctrine of the Kashmir Vaibhashikas. Therefore, this is shown. Others say that this is only a part, which is said only in terms of negating selflessness. I say that most of this Abhidharma is the statement that the doctrine of the Kashmir Vaibhashikas is established. Because that meaning has already been explained by this, so it is said. The eighth chapter of the Treasury and the part of explaining the determination of persons are also completed. The treasure chest of various meanings of Abhidharma, the distinction of this Abhidharma Treasury, whatever merit I have obtained, may it bring happiness to all the world. The treatise is like a lotus born from the ocean, pure, the taste of nectar is wonderful, becoming a place to cut off desire. May my words of explanation be illuminated by the sun, may it be relied upon by the wise bees. Whoever understands all the treatises, obtains the name of a wise person, becomes a virtuous friend of fame, not satisfied with other explanations, and made this explanation. This explanation made by him is the master of auspiciousness and words, seeking the meaning and doctrine of the holy ones, like a god, made for the gods. The commentary on the Abhidharma Treasury, called "Meaningful," was written by the scholar's prince, whose name is Gelaba's virtuous friend, is completed. The Indian Khenpo Bishudha Simha, and the reviser Bande
Tibetan
ལ་བརྩེགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། འདི་ལ་ཤློཀ་ནི་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་ཡོད་དོ། །བམ་པོ་ནི་དྲུག་ཅུར་བྱས་སོ།། །། ཆོས་མངོན་པའི་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད། གྲགས་པ་བཤེས་གཉེན།
Chinese
由拉策（ལ་བརྩེགས་）翻译、校订并确定。此中有颂一万八千。已作成六十卷。 《阿毗达磨俱舍论》的注释。名称是格拉巴谢年（གྲགས་པ་བཤེས་གཉེན）。
English
Translated, revised, and finalized by Latsé (ལ་བརྩེགས་). This contains eighteen thousand shlokas. It has been made into sixty volumes. A commentary on the Abhidharmakosha. The name is Drakpa Shenyen (གྲགས་པ་བཤེས་གཉེན).