Tibetan
་བཤད་ལ་གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་གསུམ་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་བཤད་ཅེ་ན། སྡུག་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལུས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་པ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །བརྒྱད་པ་ཡང་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་ལུས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་པ་ཞེས་འབྱུང་བས་སོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ་ཞེ་ན་འདིར་སྨྲས་པ། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་བས་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་པ་གནས་གྱུར་པའི་སྒོ་ནས་གཟུགས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་སྤངས་པས་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསུམ་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བརྒྱད་པ་ཡང་གནས་གྱུར་པའི་སྒོ་ནས་གཟུགས་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་མངོན་དུ་བྱ་བར་བཤད་དོ། །ཁམས་དང་སའི་མཐའ་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་སའི་མཐའ་ན་གནས་པ་ཡིན་ལ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ཡང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དང་སའི་མཐའ་ན་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གཟུགས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ཆེན་པོ་ཁ་དོག་བཟང་པོ་དང་ཁ་དོག་ངན་པ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ཁོ་ན་བཞིན་ དུ་ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ཆུང་ངུ་ཁ་དོག་བཟང་པོ་དང་ཁ་དོག་ངན་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་གསུམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ཆེན་པོ་ཁ་དོག་བཟང་པོ་དང་ཁ་དོག་ངན་པ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བཞི་པོ་དེ་དག་དང༌། གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་དང་དམར་པོ་དང་དཀར་པོ་རྣམས་ལ་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སྔོན་པོ་ཁ་དོག་སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ། འོད་སྔོན་པོ་འབྱུང་བ་དཔེར་ན་ཟར་མའི་མེ་ཏོག་གམ། ཡུལ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་རས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྔོན་པོ་ཁ་དོག་སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ། འོད་སྔོན་པོ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་གཟུགས་དེ་དག་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་ཤེས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་འདུ་ཤེས་པར་གྱུར་པ་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་པའོ། །ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སེར་པོ་ཁ་དོག་སེར་པོ་སེར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་འོད་སེར་པོ་འབྱུང་བ་དཔེར་ན་དོང་ཀའི་མེ་ཏོག་གམ། ཡུལ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་རས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སེར་པོ་ཁ་དོག་སེར་པོ་སེར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་འོད་སེར་པོ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དང༌། ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་དམར་པོ་ཁ་དོག་དམར་པོ་དམར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་འོད་དམར་པོ་འབྱུང་བ་དཔེར་ན་བན་དུ་ཛི་བ་ཀའི་མེ་ཏོག་གམ། ཡུལ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་རས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དམར་པོ་ཁ་དོག་དམར་པོ་དམར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་འོད་དམར་པོ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བདུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དང༌། ནང་གཟུགས་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་དཀར་པོ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་དཀར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་འོད་དཀར་པོ་འབྱུང་བ་དཔེར་ན་སྐར་མ་པ་བ་སངས་སམ། ཡུལ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་རས་ཕུན་སུམ་ ཚོགས་པ་དཀར་པོ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་དཀར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ། འོད་དཀར་པོ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་འབྱུང་སྟེ། སྔ་མ་བཞི་དང་འདི་བཞིན་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཉིས་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་པོ་བཞིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་པོ་གཟུགས་ཅན་གཟུགས་རྣམས་ལ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བདག་ལ་ཡོད་པའི་གཟུགས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་ལྟར་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་པོ་དག་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །དེ་གཉིས་ལས་གཅིག་ནི་བདག་ཡོད་པའི་གཟུགས་ལ་ལྟ་ཞིང་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པའི་གཟུགས་ལ་ལྟ་སྟེ་འདི་སྐད་དུ་ནང་གཟུགས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ངོ༌། །གཉིས་པ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་དང་འདྲ་སྟེ། ཁྱད་པར་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ
Chinese
说“对于解释是这样，对于其他则不是”。如果问：如何解释第三解脱是现证的？答：经中说，以身体现证丑陋的解脱，并圆满安住。第八解脱也是如此，经中说，以身体现证灭尽想受，并圆满安住。其中，“现证”一词与“现证了”是同义词。“圆满安住”的意思是安住于那些禅定之中。如果有人问：答：这里说，由于第三解脱通过转依的方式，舍弃了所有有色解脱的障碍，因此比第一和第二解脱更重要，所以说第三解脱是现证的。同样，第八解脱也通过转依的方式，舍弃了所有无色解脱的障碍，因此更重要，所以说是现证的。之所以说“处于界和地的边际”，是因为第四禅处于色界和地的边际，而有顶天也处于无色界和地的边际。同样，“与大者们”是指，由于将内在视为色，所以观察外在的巨大色，即好的颜色和坏的颜色等等，直到“这是胜伏一切处之第二”。同样地，如果问：如何理解“内在不视为色”？答：由于内在不视为色，所以观察外在的微小色，即好的颜色和坏的颜色等等，直到“这是胜伏一切处之第三”，与之前相同。同样，由于内在不视为色，所以观察外在的巨大色，即好的颜色和坏的颜色等等，直到“这是胜伏一切处之第四”，与之前相同。像这样，这四者以及“仅仅观想无色，即蓝色、黄色、红色和白色”等等。如果问：如何理解？答：由于内在不视为色，所以外在的蓝色，颜色是蓝色，显现为蓝色一般，光芒
English
It says, "It is so for explanation, but not for others." If asked, how is the third liberation explained as being directly realized? The answer is: It is stated in the sutra that one abides, having directly realized the ugly liberation with the body and having perfected it. The eighth liberation is also the same, as it is stated in the sutra that one abides, having directly realized the cessation of perception and feeling with the body and having perfected it. Among these, the word "directly realized" is synonymous with "having directly realized." "Abiding in perfection" means abiding in those samadhis. If someone asks: The answer is: Here it is said that because the third liberation, through the means of transformation, abandons all the obscurations of the liberation of form, it is more important than the first and second liberations, so it is said that the third liberation is directly realized. Similarly, the eighth liberation, through the means of transformation, abandons all the obscurations of the formless liberation, so it is more important, so it is said to be directly realized. The reason for saying "being situated at the edge of the realm and the earth" is that the fourth dhyana is situated at the edge of the form realm and the earth, and the peak of existence is also situated at the edge of the formless realm and the earth. Similarly, "with the great ones" means that because one perceives the inner as form, one observes the outer great forms, i.e., good colors and bad colors, etc., up to "this is the second of the all-surpassing spheres." Similarly, if asked, how is "not perceiving the inner as form" understood? The answer is: Because one does not perceive the inner as form, one observes the outer small forms, i.e., good colors and bad colors, etc., up to "this is the third of the all-surpassing spheres," as before. Similarly, because one does not perceive the inner as form, one observes the outer great forms, i.e., good colors and bad colors, etc., up to "this is the fourth of the all-surpassing spheres," as before. Like this, these four and "merely contemplating the formless, i.e., blue, yellow, red, and white," etc. If asked, how is it understood? The answer is: Because one does not perceive the inner as form, the outer blue, the color is blue, appearing like blue, the light
Chinese
例如，蓝色显现如同蜂斗菜的花朵，或者，波罗奈斯地方（Varanasi）的绸缎，完美地呈现蓝色、颜色是蓝色、是蓝色。观看着如同蓝色光芒显现的事物，通过制伏这些形色来认知，通过制伏来观看。像这样产生认知，这是制伏的第五生处。内心认知为无色，外观看外在的黄色形色，显现如同黄色、颜色是黄色、是黄色，例如金盏花的花朵，或者，波罗奈斯地方（Varanasi）的绸缎，完美地呈现黄色、颜色是黄色、是黄色，观看着如同黄色光芒显现的事物，从“观看着”开始，直到详细阐述“这是制伏的第六生处”为止。内心认知为无色，外观看外在的红色形色，显现如同红色、颜色是红色、是红色，例如班度吉瓦嘎的花朵，或者，波罗奈斯地方（Varanasi）的绸缎，完美地呈现红色、颜色是红色、是红色，观看着红色光芒显现的事物，从“观看着”开始，直到详细阐述“这是制伏的第七生处”为止。内心认知为无色，外观看外在的白色形色，显现如同白色、颜色是白色、是白色，例如晨星，或者，波罗奈斯地方（Varanasi）的绸缎，完美地呈现白色、颜色是白色、是白色。观看着白色光芒显现的事物，从“观看着”开始，直到详细阐述“这是制伏的第八生处”为止。前面四个和这个一样，就变成了八个。所谓“二者如同第一解脱”，就像第一解脱“有色者观看诸色”一样，如同观看自身拥有的形色，以及观看外在的形色一样，最初的制伏生处也与之相似。这二者中的一个，是观看自身拥有的形色，以及观看外在存在的形色，就像这样，从“内心认知为有色，外观看外在的微小形色”开始，详细阐述。第二个也与此相同，不同之处在于观看外在的巨大形色。
English
For example, blue appears like the flower of a zarma, or the silk of Varanasi, perfectly presenting blue, the color is blue, is blue. Looking at things like the appearance of blue light, knowing by subduing these forms and colors, seeing by subduing. When such cognition arises, this is the fifth source of subjugation. Perceiving internally as formless, looking at the external yellow form, appearing as yellow, the color is yellow, is yellow, like the flower of a dongka, or the silk of Varanasi, perfectly presenting yellow, the color is yellow, is yellow, looking at things like the appearance of yellow light, from "looking" onwards, until the detailed explanation "this is the sixth source of subjugation." Perceiving internally as formless, looking at the external red form, appearing as red, the color is red, is red, like the flower of bandhujivaka, or the silk of Varanasi, perfectly presenting red, the color is red, is red, looking at things like the appearance of red light, from "looking" onwards, until the detailed explanation "this is the seventh source of subjugation." Perceiving internally as formless, looking at the external white form, appearing as white, the color is white, is white, like the morning star, or the silk of Varanasi, perfectly presenting white, the color is white, is white. Looking at things like the appearance of white light, from "looking" onwards, until the detailed explanation "this is the eighth source of subjugation." The previous four and this one are the same, thus becoming eight. The saying "the two are like the first liberation" is like the first liberation "those with form contemplate forms," just as one looks at the form one possesses and looks at external forms, the first sources of subjugation are also similar to that. One of these two is looking at the form one possesses and looking at the form that exists externally, like this, from "perceiving internally as having form, looking at the external small form" onwards, the detailed explanation arises. The second is also the same as this, the difference being the contemplation of the external large forms.