Tibetan
ས་ལས་བཟློག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དེའི་ལུགས་ལས་བཟློག་པ་སྟེ། འགགས་མ་ཐག་པའི་གནས་སྐབས་གཞན་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །ཐོད་རྒལ་དུ་ཡང་དྲན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚེ་གཅིག་གམ་གཉིད་ཐོད་རྒལ་དུ་རྒལ་ནས་ཀྱང་དྲན་ནོ། །གནས་གཙང་མ་རྣམས་ཇི་ལྟར་དྲན་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁོ་ན་དྲན་ནའོ། །གནས་གཙང་མ་རྣམས་འདིར་འོང་བ་ནི་མེད་དེ་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིར་དེ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དོ། །དེར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དེར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེས་གནས་གཙང་མ་པའི་ལྷ་རྣམས་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐོས་པས་སོ། །ཉམ་སུ་མྱོང་བ་རྣམ་ གཉིས་ཏེ། །མཐོང་བས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང༌། །ཐོས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའོ། །ཕ་རོལ་པོའི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཤེས་པ་ནི་བསམ་གཏན་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན་པས་དེས་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སེམས་མི་འཛིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ཕ་རོལ་པོའི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེད་ཅེ་ན། ཕ་རོལ་པོའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་མ་ཐག་པའི་མཚན་མ་བཟུང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྦྱར་རོ། །གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་གཟུགས་མེད་པ་ནས་ཤི་འཕོས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཤེས་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེད་དེ་སླ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྫུ་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དང༌། ལྷའི་རྣ་བ་དང༌། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་གསུམ་པོ་དག་གི་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྦྱོར་བ་ནི་ཡང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་རྣ་བའི་སྦྱར་བ་ནི་སྒྲ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་མིག་གི་ནི་སྣང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ཇི་ལྟར་འཐོབ་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐོབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདྲི་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འདྲིས་པ་དང་མ་འདྲིས་པ་གཉི་ག་ཡང་སྦྱོར་བ་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ། །མ་འདྲིས་པ་རྣམས་ནི་སྦྱོར་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཅན་ཏེ་སྔོན་མ་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྦྱོར་བས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་འཐོབ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དང༌། སྦྱོར་བས་འཐོབ་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངོ༌། །སྒྲ་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ནི་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པར་མི་བྱེད་དེ། འདོད་པར་གཏོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གལ་ཏེ་མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་ན། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཤི་འཕོས་པ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུར་ཤེས་ཏེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ནི་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པར་མི་འཛིན་ནོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བ་བསྡུའོ། །དེ་ནི་དེས་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེས་མི་ཤེས་སོ། །འོ་ན་གང་གིས་ཤེས་ཤེ་ན། དེ་ལས་ གཞན་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ལྷག་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་གནས་དང་ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དག་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ཆར་གྱི་རང་བཞིན་དག་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པ་བཅུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་དྲུག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ལུས་དང་ཚོར་བ་དང་སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་མ་འོངས་པ་དག་འཐོབ་བོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་ས་པར་འགྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་ཤེས་པ་དང༌། རྣ་བའི་ཤེས་པ་དང་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ས་པ་ནི་མེད་དེ། མིག་དང་རྣ་བའི་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཉིས་པ་སོགས་ན་ལུས་མིག་དང༌། །རྣ་བའི་རྣམ་ཤེས་རྣམ་རིག་སློང༌། །གང་ཡིན་དེ་ནི་དང་པོར་གཏོགས། །ཞེས་ཁྱད་པར་འགྱུར་རོ། །རྟེན་གྱི་དབང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་རྟེན་མིག་དང་རྣ་བའི་དབང་གིས་དེ་དག་གི་ཤེས་པ་དག་ཀྱང་བསམ་གཏན་བཞི་བའི་ས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མིག་དང་རྣ་བ་དག་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་ས་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ །དེ་ནི་གཙོ་བོའམ་ཕལ་ཆེ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ན་གཙོ་བོ་སྟེ། ཕལ་ཆེ་བ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་དགེ་བ་ནི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་བཅུ་ནི་ཤེས་རབ་དགེ་བའི་ཞེས་བསྟན་པར་མཛད་དོ། །ཡང་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཕལ་ཆེར་དགེ་བ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་ཏེ། མོན་སྲེན་སྡེའུ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཡང་
Chinese
“从地转变”是指从那个心的行境转变，忆念刚停止的其他状态。 “也能超脱地忆念”是指一生或超脱睡眠也能忆念。 “清净处如何忆念”是指如果仅仅忆念先前体验过的。 清净处不会来到这里，因为是不还者。 因此，在这里没有体验过那些。 在那里也不是，因为异生不会生在那里。 “因为听闻而体验”是指因为听闻而知晓清净处的诸神是这样的。 体验有两种： 见到而体验和听闻而体验。 “依赖于他者的相续而生起”是指忆念先前住处之智是被禅定所摄持的，因此，如果它在无色界不执持所行之心，那么如何依赖于他者的相续而生起呢？ 详细解释为：抓住他者心之识刚停止的相。 “其他”是指那些不是从无色界死亡转生的，他们的忆念先前住处之智是依赖于自己的相续而生起的，因为容易。 “神变等”是指神变、天耳和天眼这三种神通。 按照顺序，神变的加行是意念轻安，天耳的加行是意念声音，天眼的加行是意念显现。 “这些如何获得”是指就获得而言而提问，显现出来是通过串习和未串习两种方式，都只是通过加行。 “未串习者是通过加行”是指有差别的，即先前未生起的一切。 “一切也都是通过加行而生起”是指那些通过离欲而获得的，以及那些通过加行而获得的，都是指这些。 “除了声音”是指声音因为是间断的，所以不会变化，因为是属于欲界的变
English
"Turning away from the earth" means turning away from the realm of that mind, remembering other states that have just ceased. "One can also remember transcendentally" means that one can remember even after transcending one life or sleep. "How are the pure abodes remembered?" means if one only remembers what one has previously experienced. The pure abodes do not come here because they are non-returners. Therefore, there is no experience of them here. Nor is it there, because ordinary beings are not born there. "Because of experiencing through hearing" means that one knows that the gods of the pure abodes are like this because of hearing. There are two kinds of experience: experiencing through seeing and experiencing through hearing. "Arising dependent on the continuum of others" means that the knowledge of remembering previous abodes is encompassed by meditative concentration, so if it does not grasp the mind that is practiced in the formless realm, then how does it arise dependent on the continuum of others? It is explained in detail as: grasping the sign of the consciousness of the mind of others that has just ceased. "Others" refers to those who have not died and transmigrated from the formless realm, their knowledge of remembering previous abodes arises dependent on their own continuum, because it is easy. "Miraculous powers, etc." refers to the three kinds of superknowledge of miraculous powers, divine ear, and divine eye. In order, the application of miraculous powers is to contemplate lightness, the application of divine ear is to contemplate sound, and the application of divine eye is to contemplate appearance. "How are these obtained?" means asking in terms of obtaining, manifesting is through both familiarity and unfamiliarity, and it is only through application. "The unfamiliar ones are through application" refers to the differentiated ones, that is, all that has not arisen before. "Everything is also generated through application" means those that are obtained through detachment from desire, and those that are obtained through application, all refer to these. "Except for sound" means that sound does not transform because it is intermittent, because it belongs to the realm of desire.
Chinese
蕴处则说是外处四。 那么，什么是“若”呢？ 广说就是，如果眼的现识的对境是色处，那么，如何以知死生智了知这些有情具有以身行恶等等呢？ 因为眼识不执持具有语和意的业。 “等等”这个词包括邪见。 “彼不能知”的意思是，具有语和意的业等等，是眼识不能知的。 那么，由谁来知呢？ 说了“其他的，成为现识之眷属的识”，这就是“是意的”的同义词。 “剩余的”是指宿住随念和漏尽现识等，都是四念住的自性。 怎样漏尽现识是四念住的自性呢？ 因为是十识的自性。 即使是六识的自性，也能获得身、受、心念住未来。 那么，如何这些在第四禅地成立呢？ 就是眼识和耳识以及第二禅等的地是没有的，因为与眼和耳识不相应。 这些在第二禅等中也是没有的，因为二禅等中，身眼和耳的识生起分别，凡是这些都是属于第一禅的，这样就有了差别。 “依于所依”广说就是，依于所依眼和耳的缘故，它们的识也是第四禅的地，眼和耳是在第四禅地中安立的。 “这是显示主要或大多数”的意思是，因为是主要的，所以是主要，大多数也与此相同。 现识是善的，因为是主要的，因此依于此，十现识被显示为智慧善。 或者，现识大多数是善的，因此这样显示，即使有门善天等
English
The aggregates are said to be the four external sources. So, what is "if"? The extensive explanation is that if the object of the eye's direct perception is the source of form, then how can one know that these sentient beings possess evil deeds of the body, etc., through the knowledge of death and birth? Because eye consciousness does not grasp the deeds of speech and mind. The word "etc." includes wrong views. "That cannot be known by it" means that the deeds of speech and mind, etc., cannot be known by eye consciousness. So, by whom is it known? It is said, "Other consciousness that has become the retinue of direct perception," which is synonymous with "is of the mind." "The remainder" refers to the direct perceptions of past lives and the exhaustion of defilements, etc., which are all of the nature of the four mindfulnesses. How is the direct perception of the exhaustion of defilements the nature of the four mindfulnesses? Because it is the nature of the ten consciousnesses. Even if it is the nature of the six consciousnesses, one can still obtain the future mindfulnesses of body, feeling, and mind. So, how do these become established in the fourth dhyana realm? That is, the realms of eye consciousness and ear consciousness, as well as the second dhyana, etc., do not exist, because they are not in accordance with eye and ear consciousness. These are also not present in the second dhyana, etc., because in the second dhyana, etc., the consciousnesses of body, eye, and ear arise separately, and whatever these are belong to the first dhyana, thus there is a difference. "Dependent on the support" is explained extensively as follows: dependent on the support of the eye and ear, their consciousnesses are also of the fourth dhyana realm, and the eye and ear are established in the fourth dhyana realm. "This is to show the main or the majority" means that because it is the main, it is the main, and the majority is also the same. Direct perception is virtuous, because it is the main, therefore, relying on this, the ten direct perceptions are shown as wisdom-virtuous. Or, the majority of direct perceptions are virtuous, therefore it is shown in this way, even though there are Mon gods, etc.