Tibetan
སྒྲིབས་པའི་ཡུལ་མི་འཛིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་ཡུལ་དང་ཕྲད་ཅིང་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐོགས་པས་ཐོགས་པར་གྱུར་ལ་དེ་ཕན་ཆད་དུ་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་བས་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པས་བསྒྲིབས་པའི་ཡུལ་མི་འཛིན་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཅི། དེ་ནི་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་མིག་གིས་བསྒྲིབས་པ་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །མཆིང་བུ་དང་ལྷང་ཚེར་དང་ཤེལ་དང་ཆུ་དག་གིས་བར་དུ་ཆོད་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཆིང་བུ་དང་ལྷང་ཚེར་དང་ཤེལ་དང་ཆུས་བར་དུ་ཆོད་ཅིང་བསྒྲིབས་པའི་གཟུགས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་མཐོང་སྟེ། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པས་ཆོད་པ་བཞིན་མཆིང་བུ་ལ་སོགས་པས་ཆོད་པ་ཡང་མིག་གིས་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། དེ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །གང་དུ་སྣང་བ་ལ་གེགས་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་ཡོད་ན་ཡུལ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་སྲིད་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ནི་འདི་སྐད་དུ་མིག་གི་དབང་པོ་མ་ཉམས་པ་ཡིན་ཡུལ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་མཆིང་བུ་ལ་སོགས་པས་བསྒྲིབས་པའི་གཟུགས་དེ་མེད་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཉིད་ལ་གང་ལ་མཆིང་བུ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐིབས་པོ་ཅན་དག་གིས་གེགས་ཡོད་པའི་བསྒྲིབས་པ་དེ་ལ་ནི་མི་སྐྱེའོ། །ཅི་ཞེ་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་བསྒྲིབས་པ་མི་མཐོང་སྟེ་ཁྱེད་ཀྱིས་ཅི་སྟེ་མི་སྐྱེ་ཞེས་རྒྱུ་དྲིས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྒྱུ་ནི་འདི་ཡིན་པར་སྨྲའོ། །འོ་ན་གང་མདོ་ལས་མིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མིག་གིས་གཟུགས་རྣམས་མཐོང་ནས་མཚན་མར་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་མངོན་རྟགས་སུ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་མིག་གིས་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་གང་ཟག་གི་མིག་གིས་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་དེར་ནི་ དགོངས་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེར་ནི་དགོངས་པ་ནི་མིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཐོང་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། དཔེར་ན་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཡིད་ལ་
Chinese
就像被遮蔽的地方无法看见一样，眼睛与境相遇，被墙壁等阻碍物阻挡，无法再往前移动，因此被墙壁等遮蔽的地方就无法看见了吗？这不合理。如果是这样，就不能说因为有阻碍，所以眼睛看不见被遮蔽的地方。那么，被李子、荆棘、玻璃和水等隔开的东西又怎么能看见呢？被李子、荆棘、玻璃和水隔开并遮蔽的物体又怎么能看见呢？因为有阻碍，就像被墙壁等隔开一样，如果被李子等隔开的东西眼睛也看不见，那么，这只能从宗义上才能看见。如果显现没有障碍，那么如果显现存在，境就会显现，产生意识是可能的，意识的因是这样的：眼睛的根没有损坏，境是显现的，由此产生的作意是近住的。因此，被李子等遮蔽的物体是不存在的，而眼睛的意识产生，对于那些不是李子等自性，而是被墙壁等厚重的东西阻碍的遮蔽，是不会产生的。什么呢？是眼睛的意识。因为没有产生，所以看不见遮蔽物，你们问为什么不产生，我说是这个原因。那么，经中广泛提到的“眼睛”是指什么呢？是指眼睛看见各种物体后，不会执着于相，也不会执着于显现的征相，这是广泛宣说的。因为眼睛看见，所以认为人是用眼睛看见的。论师说，那里的意图是依赖于此，说了“是这个”。那里的意图是依赖于眼睛，是说依赖于眼睛，意识看见之后的总结语。怎么知道呢？例如，说了“意识分别了意所对之法”。意
English
Just as a place that is obscured cannot be seen, when the eye encounters an object and is obstructed by obstacles such as walls, it cannot move forward. Therefore, is it the case that a place obscured by walls and the like cannot be perceived? That is not reasonable. If that were the case, one should not say that the eye does not see what is obscured because of the obstruction. Then, how can things separated by plums, thorns, glass, and water be seen? How can objects separated and obscured by plums, thorns, glass, and water be seen? Because there is an obstruction, just as being separated by walls and the like, if things separated by plums and the like cannot be seen by the eye, then it can only be seen from the perspective of established tenets. If there is no obstruction to appearance, then if appearance exists, the object will appear, and it is possible for consciousness to arise. The cause of consciousness is as follows: the eye faculty is not damaged, the object appears, and the attention arising from it is closely present. Therefore, the object obscured by plums and the like does not exist, and the consciousness of the eye arises. For those obscurations that are not the nature of plums and the like, but are obstructed by thick things like walls, it does not arise. What is it? It is the consciousness of the eye. Because it does not arise, the obscuration is not seen. You ask why it does not arise, and I say that this is the reason. Then, what does the "eye" that is extensively mentioned in the sutras refer to? It refers to the fact that after the eye sees various objects, it will not cling to the signs, nor will it cling to the manifest signs, which is extensively proclaimed. Because the eye sees, it is thought that a person sees with the eye. The teacher said that the intention there is to rely on this, and said "it is this." The intention there is to rely on the eye, which is the concluding remark after consciousness sees relying on the eye. How do you know? For example, it is said, "Consciousness distinguishes the objects of the mind." Mind
Tibetan
བརྟེན་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་འདས་མ་ཐག་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ནི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་མི་ཤེས་པ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་གནས་སྐབས་ན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བརྟེན་པའི་ལས་རྟེན་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟེན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལས་མཐོང་བ་རྟེན་མིག་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཐོང་བ་ལ་མིག་གིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཁྲིའུ་དག་འབོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་ན་ཁྲིའུ་ལ་འདུག་པའི་མི་དག་འབོད་པ་ལ་ཁྲིའུ་དག་འབོད་དོ་ཞེས་ཉེ་བར་འདོགས་པ་དེ་དང་འདྲའོ། །ཇི་ལྟར་མདོ་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཀྱང་མིག་གིས་ནི་རྣམ་པར་མི་ཤེས་སོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་སྡུག་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེར་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྟེན་པའི་ལས་རྟེན་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བར་བྱ་བ་ལ་སྒོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒོ་དང་འདྲ་བས་ན་སྒོ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུང་འདིས་ནི་མིག་གི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཐོང་ངོ་ཞེས་དེ་ལ་བརྟེན་ཏོ་ཞེས་བཤད་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེར་ནི་ལྟ་བ་ལ་སྒོ་ཞེས་བྱ་བར་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ན་བྲམ་ཟེ་མིག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བར་བྱ་བ་ལ་སྒོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་རོ། །མིག་ནི་གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བར་བྱ་བ་ལ་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་ཚིག་ཏུ་མི་རུང་བས་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ བསམས་པའོ། །གལ་ཏེ་འདིས་ལྟ་བས་ན་མཐོང་བའོ་ཞེས་བྱེད་པ་ཡིན་པ་འམ་ལྟ་བར་བྱེད་པས་ན་བྱད་པ་པོ་ཡིན་པ་འམ་ལྟ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ངོ་བོ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཡང་མཐོང་བ་ནི་ལྟ་བ་ཡིན་པས་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་རུང༌། འདི་ལྟར་མིག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་མཐོང་བ་ནི་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་མེད་དེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་འདི་ལས་གཞན་ཡོད་པར་ནི་མ་མཐོང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་དོན་མིག་ནི་གཟུགས་རྣམས་བལྟ་བར་
Chinese
依靠意识的显现而了知，是需要了知的，但刚过去的意并不能完全了解诸法，因为现在的情况下正在起作用。或者说，依靠的作用是接近所依，也就是说，依靠显现的意识的作用，看到所依眼，是接近的。因为意识通过眼看到，所以接近地说眼看到了。例如，就像说“呼唤椅子们”一样。例如，就像呼唤坐在椅子上的人们时，接近地说“呼唤椅子们”一样。正如经部中详细描述的“眼的意识所要了知的”那样，分别说者们也认为眼并不能完全了解。那么是什么呢？就是“意识了解”。然而，经中说“眼的意识所要了解的美丽的色”，在那里，毫无疑问，是把依靠的作用说成是依靠。要理解这一点。还说“色是看到的门”，意思是说，因为像门一样，所以是门，是原因和所依。这段经文正是要建立这样的观点：通过眼的门，意识看到，所以依靠它。在那里，说“看是门”就结束了，比如婆罗门说“眼是这样的，是看到色的门”。“眼是看到色的看”这种说法是不行的，因为在这里，这句话是不行的，所以这样认为。如果说“因为这个看，所以看到”，或者说“因为看，所以是作者”，或者说“为了看”而成立本体，但看到就是看，所以“为了那个看到”怎么行呢？像这样，除了眼之外，没有其他的看到。如果认为“是看”，那么除了意识之外没有其他的，只有意识是看，没有看到有其他的。如果说眼是为了看色，
English
It is necessary to know by knowing through the manifestation of consciousness, but the immediately past mind cannot fully understand the dharmas, because it is acting in the present situation. Or, the function of relying is close to the support, that is, the function of relying on the manifestation of consciousness, seeing the support eye, is close. Because consciousness sees through the eye, it is close to saying that the eye sees. For example, it is like saying "call the chairs". For example, just like calling the people sitting on the chairs, it is close to saying "call the chairs". Just as the sutras describe in detail "what is to be known by the consciousness of the eye", the Vaibhashikas also believe that the eye cannot fully understand. So what is it? It is "consciousness understands". However, the sutras say "the beautiful form to be understood by the consciousness of the eye", there, without a doubt, it is saying that the function of relying is the support. This must be understood. It is also said that "form is the door to seeing", meaning that because it is like a door, it is a door, it is the cause and the support. This scripture is precisely to establish the view that through the door of the eye, consciousness sees, so it relies on it. There, saying "seeing is the door" ends, like the Brahmin saying "the eye is like this, it is the door to seeing form". The statement "the eye is the seeing that sees form" is not acceptable, because here, this statement is not acceptable, so it is thought. If it is said that "because of this seeing, it is seen", or that "because of seeing, it is the author", or that the entity is established "for the sake of seeing", but seeing is seeing, so how can it be "for that seeing"? Like this, there is no other seeing other than the eye. If it is thought that "it is seeing", then there is no other than consciousness, only consciousness is seeing, it has not been seen that there is another. If it is said that the eye is for seeing form,
Tibetan
བྱ་ཞིང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་སྒོ་དང་ཁུང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བཟུང་ན་དེ་ནི་རུང་ངོ༌། །དཔེར་ན་ཤེས་རབ་འགའ་ཞིག་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་འདིས་ནི་མཐོང་བ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་དོན་གྱི་ངོ་བོ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གང་ཞིག་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་བྱེ་བྲག་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ལྟ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་འཕགས་བློ་གཉི་ག །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་མདོ་ལས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཤེས་ཤིང་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་ཅེས་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་པར་འགྱུར་ཏེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལྟ་བར་བྱ་བ་གཞན་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡོད་པས་དེ་ནི་མཐོང་བར་རུང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཀླན་ཀར་མི་རུང་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བྱ་བ་གཞན་གང་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་བརྗོད་དགོས་པས་མཚུངས་པར་ཀླན་ཀར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དག་ལ་བྱེ་བྲག་གཞན་ཉིད་མེད་མོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱེད་པ་པོ་ དང་བྱ་བ་འབྲེལ་བར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡང་ཡོད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་མིག་གིས་ལྟའོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བས་དེ་ནི་ཀླན་ཀར་མི་རུང་ངོ༌། །གཞན་དག་ན་རེ་མཐོང་བ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་དེའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དཔེར་ན་དྲིལ་སྒྲོགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དྲིལ་སྒྲོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འཇིག་རྟེན་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་མཐོང་བའོ་ཞེས་གྲགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མཐོང་བའོ་ཞེས་གྲགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་གྲགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་དེ་སྐྱེས་ན་གཟུགས་མཐོང་ངོ་ཞེས་ནི་མི་ཟེར་རོ
Chinese
如果认为，为了进行识别，（眼等）是门和孔，那是可以的。例如，某些智慧也被称为“见”，也被称为“极为了解”，这个近似的陈述表明，见和识别在本质上并没有什么不同。如果有人问，那样说的区别是什么呢？那就是说，什么是具有观看的自性呢？因为经中说：“除此之外，还有殊胜的智慧二者。”并且经中也说：“像那样了解，像那样看见。”因为说了“某些识别”，所以也可以说，不是所有的识别都能看见，比如眼识能见，而耳识等则不能。如果有人认为，还有什么是能被看见的呢？因为有能作为对境的事物，所以那是可以被看见的。如果有人提出异议，那是不允许的。详细地说，即使识别能够识别，但因为识别成为了能作者，所以必须说明识别还有什么其他的作用，这样就同样变成了异议。对此，能作者和作用也没有区别，意思是说，能作者识别和作用识别的体性并没有其他区别，但是，识别能够识别，这样能作者和作用之间存在着关联，也会使用这样的词语。同样，在这里也可以说“眼睛能看”，所以这是不允许提出异议的。还有一些人说，见就是眼识，因为它是眼识的所依，所以才说“见”，就像因为是铃铛的所依，所以才说“敲铃铛”一样。所谓“作为识别的所依”，意思就是作为眼识的所依。世间上都说“识别就是见”，意思是说，世间上都说“见”，但没有说“识别”。怎么知道呢？因此，不会说“它生起时，色就见到了”。
English
If it is held that (eyes, etc.) are doors and holes for the purpose of cognition, that is acceptable. For example, some wisdom is also called 'seeing,' and is also called 'thoroughly knowing.' This approximate statement indicates that seeing and cognition are not different in essence. If someone asks, what is the difference in saying it that way? That is, what is said to be of the nature of seeing? Because it says in the scripture, 'Besides that, there are two kinds of superior wisdom.' And also in the scripture it says, 'Knowing it like that, seeing it like that.' Because it says 'some cognition,' it can also be said that not all cognition can see, such as eye consciousness can see, but ear consciousness, etc., cannot. If someone thinks, what else is there to be seen? Because there are things that can be objects, therefore that can be seen. If someone raises an objection, that is not allowed. In detail, even if cognition can cognize, but because cognition becomes the agent, it must be explained what other function cognition has, and this would similarly become an objection. To this, there is no difference between the agent and the action, meaning that there is no other difference in the nature of the agent cognition and the action cognition, but, cognition can cognize, so there is a connection between the agent and the action, and such words are also used. Similarly, here too it can be said that 'the eye sees,' so it is not allowed to raise an objection. Some others say that seeing is eye consciousness, because it is the basis of eye consciousness, so it is said 'seeing,' just as because it is the basis of the bell, it is said 'ringing the bell.' The so-called 'being the basis of cognition' means being the basis of eye consciousness. In the world, it is said that 'cognition is seeing,' meaning that in the world, it is said 'seeing,' but it is not said 'cognition.' How is it known? Therefore, it is not said 'when it arises, form is seen.'