Tibetan
འདི་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྔོན་གྱི་མཐའ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྔོན་གྱི་མཐའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་དོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཚོར་བའི་བར་ཡན་ལག་ལྔ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་མའི་མཐའི་འབྲས་བུ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤིའོ། །དེའི་རྒྱུ་ནི་སྲེད་པ་དང༌། ལེན་པ་དང༌། སྲིད་པ་དང༌། ཡན་ལག་གསུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡན་ལག་བདུན་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་པ་ཡིན་ལ། ལྔ་ནི་ཕྱི་མའི་མཐའ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་གང་ཞིག་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་མ་རིག་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དམ། འོན་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་སྙམ་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ཞིང་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །ལྟན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་མ་རིག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པས་སོ། །དེའི་དབང་གིས། དེ་དག་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཀུན་དུ་འབྱུང་བས་སོ། །ཀུན་དུ་ འབྱུང་བ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྟེ། རྨོངས་པ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་གི་མ་རྨོངས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་གཤེགས་སོ་ཞེས་བྱས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་གཤེགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་ན། ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་དང་དེའི་དབང་གིས་འབངས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེའི་ཞམ་འབྲིང་བ་འབངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་འོང་བར་གྲུབ་པ་དེ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་ན་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ན་མ་རིག་པའི་ཡན་ལག་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་ལྟ་བས་ན། ཉོན་མོངས་སྔོན་གནས་སྐབས་ཞེས་བཤད་ཀྱི་མ་རིག་སྔོན་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་བཤད་དོ། །བསོད་ནམས་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསོད་ནམས་དང༌། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང༌། མི་གཡོ་བའི་ལས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱ་པའི་ཐ་ཚིག་གོ །སྐྱེ་མཆེད་བཞི་དོད་ཚུན་ཆད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་སྲིད་པ་ཉིད་ན་བྱུང་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་དེར་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དོད་པའི་ཚེ་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ཏུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་གསུམ་འདུས་ཚུན་ཆད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་དེ་ནི་གསུམ་འདུས་ཚུན་ཆད་དེ་དབང་པོ་དང༌། ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་འདུས་ཚུན་ཆད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །རེག་པ་བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་ཀྱི། །རྒྱུ་ཤེས་ནུས་པ་ཚུན་ཆད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་དབང་པོ་དང༌། ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་འདུས་པ་ནི་རེག་པ་སྟེ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཚང་བ་ལ་འདུས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ ། གང་ཚུན་ཆུད་ཡིན་ཞེ་ན། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོང་བའི་རྒྱུ་དག་ཤེས་པར་ནུས་པ་ཚུན་ཆད་དེ། བྱིས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདེ་བའི་ཚོར་བའི་རྒྱུ་ནི་འདིའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བའི་རྒྱུ་ནི་འདིའོ། །བདེ་ བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ནི་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་གཅོད་མི་ནུས་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ནི་རེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་བྱིས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་མི་ཆོད་པས་མེ་ལ་ཡང་རེག་པར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་གཅོད་ནུས་ནས་ནི་ཚོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གང་ཚུན་ཆད་ཡིན་ཞེ་ན། འཁྲིག་ཚུན་ཆད་དེ་ཇི་སྲིད་དུ་འཁྲིག་པའི་འདོད་ཆགས་ཀུན་དུ་མི་སྤྱོད་པའི་བར་གྱི་གནས་སྐབས་དེ་ནི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །གནས་སྐབས་དེ་ནི་ཚོར་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཚོར་བའི་རྒྱུ་ཚོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྲེད་པ་ནི། ལོངས་སྤྱོད་འཁྲིག་པའི་ཆགས་ཅན་གྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང༌། འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པའི་འཁྲིག་པ་ལ་ཆགས་པ་ཅན་གྱི་གང་ཟག་གི་འདོད་ཆགས་དེ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་གནས་སྐབས་ནི་སྲེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདིས་ཡུལ་དང་བདག་གི་ངོ་བོ་ལེན་པས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡིན་ཏེ། གནས་སྐབས་དེ་ནི་ལེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྲིད་འབྲས་བུ་འབྱུང་འགྱུར་བའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་རྒྱུག་པར་སྟོན་ཏོ། །འདི་ལ་སྲིད་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡོད་པས་ན་སྲིད་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། ཡང་སྲིད་པའི་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་ནི་སྲིད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ན་སྲིད་པ་སྟེ་ལས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བའི་བར་ནི་རྒ་ཤི་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོར་བ་ལ་ཐུག་པའི་བར་ནི་རྒ་ཤི་སྟེ། མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་བཞིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ག
Chinese
這是為了依次敘述先前的邊際（過去際）及其果，以及後來的邊際（未來際）及其因。其中，先前的邊際之因是無明和行。其果是從識到受的五支。後來的邊際之果是生和老死。其因是愛、取、有三支。這樣一來，七支是先前的邊際，五支是後來的邊際，這樣說是可以成立的。再者，有人問，無明等等這些是什麼呢？意思是，僅僅是無明本身嗎？還是所有的煩惱？還是煩惱的狀態？心生疑惑而提問。因為一同行持，意思是，像這樣，煩惱等是與無明一同行持的緣故。由於它的力量，那些都出現的緣故。意思是，像這樣，由於無明的力量，那些煩惱都出現的緣故。出現就是隨順它，愚昧時煩惱會出現，不愚昧時則不會。如果說國王駕崩了，意思是，例如，如果說國王駕崩了，因為一同行持並且由於它的力量，臣民等等那些都出現的緣故，他的侍從臣民等等也會到來，這與此相似。這樣一來，由於無明的力量，無明的支分是煩惱的狀態，這是總結。因此，說煩惱先前的狀態，而沒有說無明先前的狀態。福德等等業的狀態，意思是福德、非福德和不動業的狀態的總結。直到四處生起為止，之所以這樣說，是因為身和意的生處，在出生的有（srid pa）的狀態中就已經產生了。在那時在那裡安立的緣故，意思是，在眼等生處生起的時候，安立為身和意的生處的緣故。那是直到三者聚合為止。
English
This is because the previous extreme, along with its result, is mentioned in order, and the later extreme, along with its cause, is mentioned. Among them, the causes of the previous extreme are ignorance and formation. Its results are the five limbs from consciousness to feeling. The results of the later extreme are birth and old age and death. Its causes are craving, grasping, and existence, the three limbs. In this way, it will be said that seven limbs are the previous extreme, and five are the later extreme. Furthermore, what are these such as ignorance? That is, is it just ignorance itself? Or all the afflictions? Or is it the state of affliction? Doubts arise and questions are asked. Because they act together, it means that the afflictions act together with ignorance. Because of its power, those all arise. It means that because of the power of ignorance, those afflictions all arise. Arising means following it; afflictions arise when there is ignorance, but not when there is no ignorance. If it is said that the king has passed away, it means that, for example, if it is said that the king has passed away, because they act together and because of its power, those subjects and so on all arise, so his attendants, subjects, and so on will also come, which is similar to this. In this way, due to the power of ignorance, the limb of ignorance is the state of affliction, which is the conclusion. Therefore, the previous state of affliction is mentioned, but the previous state of ignorance is not mentioned. The state of meritorious and other actions is the conclusion of the state of meritorious, non-meritorious, and unwavering actions. It is said that it is up to the arising of the four sources, because the sources of body and mind have already arisen in the state of existence at birth. The reason for establishing them there at that time is that when the sources of eyes and so on arise, they are established as the sources of body and mind. That is up to the union of the three.
Chinese
所谓的“触”，是指六处，即三者聚合为止，也就是指根、境和识三者聚合为止。所谓“触是苦乐等的因，能知能力为止”，是指根、境和识六者聚合是触，因为六处齐全才有聚合，所以在出生的时候进行分别。什么为止呢？是指能够知晓苦乐以及非苦非乐感受之因的能力为止。也就是说，孩子还不能完全分辨出什么是快乐感受的因，什么是痛苦感受的因，什么是非苦非乐的因，这个阶段就叫做触。比如，孩子不能完全确定这是痛苦的因，所以会去触摸火。能够完全分辨的时候，就是感受的阶段了。什么为止呢？是指性行为为止，也就是指在没有完全进行性行为的欲望之前的阶段，就叫做感受。这个阶段是感受最为突出的阶段，因为感受是感受的因。渴爱是“享受性行为的贪恋者”，是指对于欲望的对境，如色等特征的享受，以及世间所说的性行为产生贪恋之人的欲望，完全进行享受的阶段，就叫做渴爱。因为这会执取境和我的体性，所以是近取，也就是四种烦恼，这个阶段就叫做取。所谓“直至果报将生”，其中的“彼”字，表示完全周遍。因为这会产生有之果，所以说是有之果将生，也就是有的业。所谓“彼是有”，是指因为这会产生，所以说是有，也就是业的异名。所谓“感受之间是老死”，是指与感受相连的是老死，也就是名色等四支的自性。世尊
English
The so-called "contact" refers to the six sense sources, that is, up to the aggregation of the three, that is, the aggregation of the root, object, and consciousness. The so-called "contact is the cause of pleasure and pain, etc., up to the ability to know" means that the aggregation of the six roots, objects, and consciousnesses is contact, because the six sense sources are complete before there is aggregation, so it is distinguished at the time of birth. What is the limit? It refers to the ability to know the causes of pleasure, pain, and neither pleasure nor pain. That is, the child cannot fully distinguish what is the cause of pleasant feelings, what is the cause of painful feelings, and what is the cause of neither pleasant nor painful feelings. This stage is called contact. For example, a child cannot fully determine that this is the cause of pain, so he will touch the fire. When you can fully distinguish it, it is the stage of feeling. What is the limit? It refers to sexual behavior as the limit, that is, the stage before the desire for sexual behavior is not fully carried out is called feeling. This stage is the most prominent stage of feeling, because feeling is the cause of feeling. Craving is "a greedy person who enjoys sexual behavior", which refers to the desire of a person who is greedy for the enjoyment of the characteristics of the object of desire, such as form, and the sexual behavior mentioned in the world, and the stage of complete enjoyment is called craving. Because this will grasp the nature of the object and the self, it is close grasping, that is, the four defilements, and this stage is called grasping. The so-called "until the fruit will be born", the word "that" means complete pervasiveness. Because this will produce the fruit of existence, it is said that the fruit of existence will be born, that is, the karma of existence. The so-called "that is existence" means that because this will produce it, it is said to be existence, that is, another name for karma. The so-called "between feelings is old age and death" means that what is connected to feelings is old age and death, that is, the nature of the four limbs such as name and form. The Blessed One