Tibetan
ག་ལས་གཞན་པ་ནི། དེ་ དག་ལས་གཞན་པའོ། །དེ་ཅི་ཞེ་ན། གཟུགས་ཏེ་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལས་གཞན་པ་དེ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་འདུས་མ་བྱས་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ནུས་པ་ངེས་པའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ཅེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་དཔེར་ན་རི་དགས་དག་ཡོད་ཅེས་ཏེ་ནས་མི་རྨོ་བ་མ་ཡིན་གྱི་རྨོ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དགག་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན་རྣམས་མ་གོ་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་དང༌། དཔེར་ན་སྦྲང་བུ་དག་ཡོད་ཅེས་ཏེ། ལ་དུ་མི་བཟའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། བཟའ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སུན་འབྱིན་པ་དག་ཡོད་ཅེས་ཏེ། ལུང་ཆོས་མངོན་པའི་བསྟན་བཅོས་དག་དོར་དུ་ནི་མི་རུང་ངོ༌། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྐྱོན་རྣམས་ལ་ཡང་ལན་གདབ་པར་བྱ་སྟེ། ཕ་རོལ་པོས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་སྐྱོན་རྣམས་ལ་ཡང་ལན་གདབ་པར་བྱ་ལ་གྲུབ་པའི་མཐའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་ཡང་བྱ་སྟེ། ཡོངས་སུ་མི་དོར་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པ་ནི། །མིང་དང་ངག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་གི་ཚོགས་ནི་མིང་གི་ཚོགས་སོ། །ངག་གི་ཚོགས་ནི་ཚིག་གི་ཚོགས་སོ། །ཡི་གེའི་ཚོགས་ནི་ཡི་གེའི་ཚོགས་སོ། །མིང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐད་ཡིན་ནོ། །མིང་བྱེད་པ་དང་མིང་འདོགས་ཕ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་སྨྲ་བ་པོ་འདིའི་མིང་ལྷ་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བར་འདོགས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །མིང་གི་བྱེད་པ་ནི་མིང་བྱེད་པ་སྟེ་གང་གིས་ན་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་འདུ་ཤེས་བྱེད་ཅིང་སྐྱེད་པའོ། །ཡང་ན་མིང་ཉིད་བྱེད་པས་ན་མིང་བྱེད་པ་སྟེ་མིང་སྨོས་པ་ནི་གཞན་བྱེད་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པ་སྨོས་པ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་གལ་ཏེ་མིང་ནི་མིང་སྟེ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་ཡང་སེམས་ལས་བྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །མིང་བྱེད་པ་ ནི་མིང་སྟེ་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ངག་ནི་ཚིག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིས་གོ་བར་འགྱུར་ཞིང་རྟོགས་པར་གྱུར་པས་ན་ཚིག་གོ །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ཙམ་གྱིས་འདོན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བར་སྨོས་སོ། །ཀྱེ་མ་འ
Chinese
其他的又是什么呢？是那些之外的。那是什么呢？是色，比如怎样是那些之外的呢？比如那些不能被感受等因素产生，同样，色和感受等所有因素也不能产生虚空等非复合事物。前者是从确定自身体性的角度说的，这是从确定能力的角度说的。驳斥者存在，这指的是详细阐述，例如“山中有鹿”，意思是“不是不耕种，而是仅仅耕种”，这样的词语会使人无法理解两个否定的含义。又如“有蜜蜂”，意思是“不是不吃蜜”，而是“仅仅吃蜜”，同样，“驳斥者存在”的意思是，经律论的论典不能舍弃。因此，对于过失也应当回答，对于对方提出的过失也应当回答，并且应当追随已成立的宗派，不要全部舍弃，这是所思考的。名的集合等等是：名和语和字的集合。所谓名的集合，就是名的集合。语的集合，就是词的集合。字的集合，就是字的集合。所谓“名作者”，这是世间的语言。所谓“名作者”和“名安立者”，是同义词，例如世间说：“给这位说话者的名字安立为‘天施’”。名的作者是名作者，即凭借它，从心所生的法产生认识和生起。或者，名本身是作者，所以是名作者，说名是为了遣除其他作者。说作者是为了区别于心所，如果说“名是名”，那么心所也会变成心所。名作者是名，例如色、声等等。所谓语是词，意思是凭借它能够理解和领悟，所以是词。因此，才说了“无论发出多少声音都是圆满的”。唉！
English
What else is there? It is other than those. What is that? It is form, such as how it is other than those? For example, those cannot be produced by factors such as feeling, similarly, all factors such as form and feeling cannot produce unconditioned things such as space. The former is spoken from the perspective of determining its own nature, this is spoken from the perspective of determining its ability. There are those who refute, this refers to detailed explanations, such as "There are deer in the mountains," meaning "It is not that they do not cultivate, but only cultivate," such words would make it impossible to understand the meaning of the two negations. Also, such as "There are bees," meaning "It is not that they do not eat honey," but "only eat honey," similarly, "There are those who refute" means that the scriptures of the Sutras, Vinaya, and Abhidharma should not be abandoned. Therefore, one should also answer faults, one should also answer the faults raised by the opponent, and one should also follow the established tenets, and not abandon everything, this is what was thought. The collection of names, etc., is: the collection of names, speech, and letters. The collection of names is the collection of names. The collection of speech is the collection of words. The collection of letters is the collection of letters. The so-called "name-maker" is the language of the world. The so-called "name-maker" and "name-establisher" are synonyms, for example, the world says: "The name of this speaker is established as 'Devadatta'." The maker of name is the name-maker, that is, by which the mental dharma produces cognition and arises. Or, the name itself is the maker, so it is the name-maker, saying name is to eliminate other makers. Saying maker is to distinguish it from mental factors, if it is said "name is name," then mental factors will also become mental factors. The name-maker is name, such as form, sound, etc. The so-called speech is word, meaning that it can be understood and comprehended by it, so it is word. Therefore, it is said, "No matter how much sound is emitted, it is complete." Alas!
Tibetan
དུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི། སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། །སྐྱེས་ནས་འགག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །དེ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བ་བདེ། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་བསྡུའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིའི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྟག་པ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་ཆོད་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེས་ནས་འགག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་སྟེ། གང་དག་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ནི་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདུས་བྱས་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་འཆད་དོ། །གཞན་དག་ན་རེ་འདི་ནི་དེ་དག །སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་སྐྱེས་ནས་འགག་པར་འགྱུར་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག །སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ནི་རྣམ་གྲངས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདི་ལྟར། སྐྱེས་ནས་འགག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བ་བདེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་མི་རྟག་པ་དེ་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བ་བདེ། །ཞེས་གདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་སྦྱོར་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་བྱ་བ་དང་ཡོན་ཏན་དང་དུས་ཀྱི་འབྲེལ་པའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་འཆད་དོ་འདོན་ཏོ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་དང༌། ནག་པོའི་དཀར་ཤམ་ པོའོ་དམར་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་དང༌། འཚེད་ངོ་འཚེད་པར་འགྱུར་རོ་བཙོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་བྱ་བ་དང༌། ཡོན་ཏན་དང༌། དུས་རྣམས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚིག་སྤྱི་ལ་འདུག་པ་རྣམས། ཁྱད་པར་ལ་འཇོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངག་གི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་མིང་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཚིག་ནི་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་པའི་ཁྱད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡི་གེ་ནི་ཡི་གེ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གེ་ཡིན་ནོ
Chinese
诸行无常。如是等等，以“等等”之声，总摄“生灭法”。生已灭尽，彼息为乐。如是等等。此偈之义如下：嗟乎，诸行无常。此乃立宗。生灭法。此乃因，以其具有生灭之法，故为无常，如是通达。生已灭尽。此乃譬喻。凡是生者，皆归于灭，譬如瓶等。有为法亦与之相同，如是宣说。另有说者，此即“彼等，生灭法”。此如何得知耶？如是，以见生已灭尽之故，是故以未成立之因成立之，如是说。另有说者，嗟乎，诸行无常。生灭法。此二者乃是异名。何以故？答曰：如是，生已灭尽。此乃是说因。如是说。彼息为乐。凡是无常者，皆是痛苦的，是故，彼息为乐。如是调伏所化之士。以何能了知行为、功德与时间之关联差别耶？譬如说，如说、取、行等，又如黑色、白色、杂色、红色等，又如煮、将煮、已煮等，行为、功德与时间之关联差别能了知者，即是词。如是，词汇总集所包含者，凡是安立于差别者，即是语言之义，如是说。如是，名诠自性，词诠行为等关联差别，如是宣说。字母即是字母，如是说，即是字母。
English
All conditioned things are impermanent. Such and so on, by the sound of "and so on," summarizes "the law of arising and ceasing." Having been born, they cease; their pacification is bliss. Such and so on. The meaning of this verse is as follows: Alas, all conditioned things are impermanent. This is the proposition. They are of the nature of arising and ceasing. This is the reason, because they possess the nature of arising and ceasing, therefore they are impermanent, thus it is fully understood. Having been born, they cease. This is the example. Whatever arises, that will cease, like a pot and so on. Conditioned things are also the same, thus it is explained. Others say, this is "they are of the nature of arising and ceasing." How is this known? Thus, because it is seen that having been born, they cease, therefore it is establishing what is not established as a reason, thus they say. Others say, alas, all conditioned things are impermanent. They are of the nature of arising and ceasing. These two are expressed as synonyms. Why? It is said: Thus, having been born, they cease. This is stating the reason, thus they say. Their pacification is bliss. Whatever is impermanent is suffering, therefore, their pacification is bliss. Thus, it is making a connection with those who are to be tamed. By what is the difference in the relationship of action, quality, and time understood? For example, like saying, taking, going, and so on, and like black, white, mixed color, red, and so on, and like cooking, will cook, has cooked, and so on, that which understands the difference in the relationship of action, quality, and time is a word. Thus, those that reside in the general collection of words, whatever is established in the particular is the meaning of speech, thus they say. Thus, a name expresses its own characteristic, and a word expresses the difference in the relationship of action and so on, thus it is explained. A letter is a letter, thus it is said, it is a letter.