Tibetan
༌། རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་བདེ་ལ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ལུང་བསྟན་མིན་རྣམ་རིག་མིན་མེད། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ནི་སྟོབས་ཆུང་བས་དེའི་ཕྱིར་གང་འགག་ཀྱང་དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱེད་པའི་ལས་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་འཕེན་པར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་ནི་རྣམ་གསུམ། ལས་གཞན་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་གསུམ་མོ། །གཞན་གང་ཞིག་ཅེ་ན། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དང་སེམས་པའོ། །མི་དགེ་ནི། འདོད་པའི་མི་དགེ་བའི་ལས་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་འབའ་ཞིག་ན་ཡོད་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་དང༌། ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་ཁྲེལ་མེད་པ་སྦངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ནའང་རྣམ་རིག་མིན། །ཡང་གི་སྒྲས་ནི་འདོད་པ་ན་ཡང་ཡོད་དོ། །གཟུགས་མེད་པ་དག་ནི་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་དེ། གང་དུ་ལུས་དང་ངག་འཇུག་པ་དེར་ལུས་དང་ངག་གི་གི་སྡོམ་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་རིག་སྤྱོད་དང་བཅས་པ་ཡི། །ས་གཉིས་ཉིད་ན་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ན་ཡོད་ཀྱི་དེ་ཡན་ཆད་ན་ནི་མེད་དོ། །འདོད་པ་ན་ཡང་བསྒྲིབས་པ་མེད། །བསྒྲིབས་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ནི་འདོད་བའི་ཁམས་དག་ན་ཡང་མེད་དོ། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་འབའ་ཞིག་ན་ཡོད་དེ། །ཚངས་པ་ཆེན་པོའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་ནི་གཡོས་ཀུན་ནས་བསླང་བའོ་ཞེས་གྲག་གོ །ཅིའི་ཕྱིར་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡན་ཆད་ན། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མེད་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་དག་ན་ཡང་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་མེད་ཅེ་ན། གང་ཕྱིར་ཀུན་སླང་མེད། རྟོག་ པ་དང་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་ན། དེ་ཡང་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ན་མེད་ལ། བསྒོམས་ཏེ་སྤང་པར་བྱ་བས་ཡིན་ན། བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་དེ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་དག་ན་མེད་ལ། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ནི་ཁ་ནང་དུ་བལྟས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཅི་ཀུན་ནས་སློང་བའི་དབང་འབའ་ཞིག་གིས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་རིག་པར་བྱ་བའམ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དོན་དམ་པ་དང༌། རང་བཞིན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང༌། ཀུན་ནས་སློང་བས་སོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག །ཐར་པ་དམ་པའི་དོན་དུ་དགེ །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཞི་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་ཡིན་པས་
Chinese
五种方式解释容易，而非表色法则是善与非善两种。非记别，非表色法不存在。为什么呢？因为非记别的心的力量弱小，因此，无论什么停止，都不能投射出与其相符的、具有力量的业。其他则是三种。其他的业是善、非善和非记别三种。其他是什么呢？是表色法和心。非善是，欲界的非善业只存在于欲界，其他则不是，因为非善的根本等，无惭和无愧已经断除。善和非记别因为没有被遮止，所以在一切处都存在。其中，在色界中也没有表色法。又，以“又”字表示在欲界中也有。无色界则因为没有生起，所以不存在，在哪里身体和语言进入，那里就是身体和语言的律仪。表色法与行为并存，只存在于二地，即欲界和初禅，超过此则不存在。在欲界中也没有被染污。被染污的表色法即使在欲界中也不存在。只存在于梵天世界。据说，大梵天的身语业是摇动一切而生起的。为什么在梵天世界以上，没有表色法，而在欲界中也没有被染污和非记别呢？因为没有生起。因为具有寻和伺的心能生起表色法，而这在二禅等中不存在，因为是修习后要断除的。被染污和非记别的心也不存在于欲界中，因为是要通过见而断除的，是向内看的缘故。又，仅仅凭借生起的力量就能识别诸法的善与非善吗？回答说不是的。如何呢？有四种方式：胜义谛、自性、相应和生起。其中，首先，解脱是殊胜的意义上的善。一切痛苦完全寂灭就是涅槃，因为那是极度的安乐。
English
It is easy to explain in five ways, and non-revealing form is of two types: virtuous and non-virtuous. Non-indicative, non-revealing form does not exist. Why? Because the non-indicative mind is weak, therefore, whatever ceases, it cannot project the karma that is in accordance with it and has power. Others are of three types. Other karmas are of three types: virtuous, non-virtuous, and non-indicative. What are the others? Revealing form and thought. Non-virtuous: Non-virtuous karma of the desire realm exists only in the desire realm, not elsewhere, because the roots of non-virtue, such as shamelessness and lack of embarrassment, have been abandoned. Virtuous and non-indicative exist everywhere because they are not obstructed. Among them, there is no revealing form even in the form realm. Also, the word "also" indicates that it also exists in the desire realm. The formless realms do not exist because there is no arising. Where body and speech enter, there is the discipline of body and speech. Revealing form and behavior exist only in two grounds, namely the desire realm and the first dhyana, but not beyond that. There is no obscuration even in the desire realm. Obscured revealing form does not exist even in the desire realm. It exists only in the Brahma world. It is said that the body and speech karma of the Great Brahma is aroused by shaking everything. Why is there no revealing form above the Brahma world, and why is there no obscuration and non-indication in the desire realm? Because there is no arising. Because the mind with investigation and analysis can arouse revealing form, but this does not exist in the second dhyana and so on, because it is to be abandoned after cultivation. The obscured and non-indicative mind also does not exist in the desire realm, because it is to be abandoned by seeing, because it is looking inward. Also, is it only by the power of arising that one can recognize the virtue and non-virtue of all dharmas? It is said no. How? There are four ways: ultimate truth, nature, correspondence, and arising. Among them, first, liberation is virtuous in the sense of ultimate meaning. The complete pacification of all suffering is nirvana, because it is supreme bliss.
Tibetan
དོན་དམ་པར་དེ་གེ་བ་སྟེ། ནད་མེད་བ་བཞིན་ནོ། །རྩ་བ། ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །དགེ་བའི་རྩ་བ་གསུམ་དང༌། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང༌། ཁྲེལ་ཡོད་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་བ་སྟེ། མཚུངས་པར་གཞན་གྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་བ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཕྲོད་པའི་སྨན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་ལྡན་རྣམས་མཚུངས་ལྡན་གྱིས། །དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་དང་མི་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་དགེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྨན་དང་བསྲེས་པའི་བཏུང་བ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་ནས་བསླང་བས་བྱ་ལ་སོགས། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་དུ་བསླང་བའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་དང་སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཀུན་ནས་བསླང་བས་དགེ་བ་སྟེ། སྨན་དང་བཏུང་བ་ལས་བྱུང་བའི་འོ་མ་བཞིན་ནོ། །དགེ་བ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་དེ་ལས། བཟློག་པ་མི་དགེ །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། འཁོར་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མཆོག་ཏུ་མི་བདེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་མི་དགེ་བའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་ཁྲེལ་མེད་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སོ། །དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་སོ། །དེས་ ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་དང༌། ཐོབ་པ་དང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། ཀུན་ནས་བསླང་བ་སྟེ། ནད་དང་མི་འཕྲོད་པའི་སྨན་པ་སོགས་པས་དཔེར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་འཁོར་བའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའམ་དགེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དོན་དམ་པར་དེ་སྐད་དུ་བཤད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཕྱིར་ལུང་དུམ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། རྣམ་པར་སྨིན་ཡིད་དུ་འོང་བ་ལ་ནི་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ལུང་དུམ་བསྟན་པ་ཙམ་ལ་ནི་དེའི་ཕྱིར་དོན་རྣམ་པར། ལུང་དུམ་བསྟན་བསྟན་པ་དག །འདུས་མ་བྱས་གཉིས་ཏེ། ནམ་མཁའ་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་ནི་རྣམ་གྲངས་མེད་པར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་སྟེ། སྤང་བར་བྱ་བའི་སེམས་ནི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་བཤད་པ། འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལོག་པར་ལྟ་བ་ལས་ནི་ལོག་པར་རྟོག་པ་དང༌། ལོག་པའི་ངག་དང༌། ལོག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་ཤེ་ན། འདི་ནི་མི་
Chinese
究竟而言，那是善，如無病一般。根本：知慚有愧者，以善之根本三者，知慚與有愧是自性之善，同樣不待他者之策發故，如適宜之醫師。與彼相應者，以相應故，善之根本與知慚與有愧彼等自身，與之同樣相應之法，是因相應故為善，以不與彼等相應者無有善故，如與藥調和之飲料。以策發故，業等，善之根本等彼等自身，與之同樣相應之法之策發之身語之業，及心與不相應之行等，是以策發故為善，如從藥與飲料所生之乳。從如是所說之善，反之則不善。如何耶？輪迴是一切痛苦進入之自性，以極不適意故，是究竟之不善。善之根本與無慚與無愧是自性故。與彼同樣相應之法是因相應故。以彼 策發之身語之業，及獲得與生等是，以策發故，以病與不適宜之醫師等為例。若如是，則以屬於輪迴之故，有漏者是少分亦不記別或不成為善耶？究竟而言，是如是說，然以異熟故，所記別者即名為不記別，異熟悅意者則名為善。若究竟而言，僅是不記別者，是故義異。不記別者，有為與無為二者，虛空與各別未作之滅是無數之不記別。見故，應斷之心非為變異之策發者，如是所說。若爾，為何薄伽梵說從邪見則生起邪思惟與邪語及邪業邊際等耶？此乃非
English
Ultimately, that is good, like being without illness. Root: Those who have shame and embarrassment, with the three roots of virtue, knowing shame and having embarrassment are good by nature, equally not relying on the instigation of others, like a suitable doctor. Those who possess it, by correspondence, the roots of virtue and knowing shame and having embarrassment themselves, the dharmas that correspond equally with them, are good because of correspondence, because those who do not correspond with them have no good, like a drink mixed with medicine. By instigation, actions, etc., the roots of virtue, etc., themselves, the actions of body and speech that are instigated by the dharmas that correspond equally with them, and the formations that do not correspond with the mind, etc., are good because of instigation, like milk produced from medicine and drink. From the good as described above, the opposite is non-virtue. How so? Samsara is the nature of all suffering entering, because it is extremely unpleasant, it is ultimately non-virtue. The roots of virtue and shamelessness and lack of embarrassment are by nature. The dharmas that correspond equally with them are because of correspondence. By that, the actions of body and speech that are instigated, and acquisition and birth, etc., are because of instigation, exemplified by illness and an unsuitable doctor, etc. If so, then because it belongs to samsara, is that which is contaminated not mentioned at all or does it not become good? Ultimately, it is said as such, but because of ripening, that which is mentioned is called unmentioned, and that which is pleasing in ripening is called good. If, ultimately, only that which is unmentioned, therefore the meaning is different. That which is unmentioned, the two conditioned and unconditioned, space and cessation that is not separately fabricated are countless unmentioned. Because of seeing, the mind that should be abandoned is not the instigator of transformation, as it is said. If so, why did the Bhagavan say that from wrong view arise wrong thought and wrong speech and the limits of wrong action, etc.? This is not