Tibetan
ཕོ་དང་མོའི་དབང་པོ་དང་དབང་པོ་བཅུ་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །མཚན་གཅིག་པ་ཞིག་ན་ནི་དགུའོ། །མཚན་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་བརྒྱད་དེ། ཅིག་ཅར་འཆི་བ་ལ་ནི་ཚུ་ལ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །རིམ་གྱིས་འཆི་བ་དག་ལ་བཞི། རིམ་གྱིས་འཆི་ན་ལུས་དང་སྲོག་དང་ཡིད་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་དག་དང་དབང་པོ་བཞི་འགག་སྟེ། དེ་རྣམས་ལ་ནི་སོ་སོར་འགག་པ་མེད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ཀྱིས་འཆི་བ་ལ་ནི་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་དགེ་བའི་སེམས་ལ་གནས་ཏེ་འཆི་བ་དེའི་ཚེ་ནི། དགེ་བ་ཐམས་ཅད་དག་ཏུ་ལྔ། དགེ་བའི་སེམས་ལ་གནས་ཏེ་འཆི་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དབང་པོ་རྣམས་དང༌། ལྷག་པར་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་འགག་སྟེ། དེ་རྣམས་ནི་དགེ་བའི་སེམས་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་མེད་པ་ན་ནི་བརྒྱད་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ན་ནི་བཅུ་གསུམ་མོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བརྩི་བར་བྱའོ། །དབང་པོའི་སྐབས་སུ་དབང་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། དགེ་སྦྱོང་གི་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་གང་ཞིག་དབང་པོ་དུ་དག་གིས་འཐོབ་ཅེ་ན། འབྲས་བུ་ཐ་མ་གཉིས་ནི་དབང་པོ་དགུས་འཐོབ་བོ། །ཡང་ཐ་མ་གང་དག་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང༌། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའོ། །བར་མ་གང་དག་ཡིན་ཞེ་ན། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའོ། དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཀུན་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་མ་གཏོགས་པ་དག་དང༌། ཡིད་དང༌། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་དག་དང་དགུས་འཐོབ་སྟེ། ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་རིག་པར་བྱའོ། །ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་རིག་པར་བྱའོ། །གཉིས་ཀྱང་དེ་འཐོབ་སྟེ། གོ་ རིམས་བཞིན་དུ་བྲལ་བའི་འཐོབ་པ་འདྲེན་པར་བྱེད་པ་དང༌། རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་མ་གཏོགས་པ་དག་དང༌། ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་དང༌། བདེ་བ་དང༌། ཡིད་བདེ་བ་དང༌། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དང་དགུས་འཐོབ་བོ། །གཉིས་ནི་བདུན་དང་བརྒྱད་དང་དགུས། །ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དག་ནི་རེ་རེ་ཞིང་དབང་པོ་བདུན་ནམ་བརྒྱད་དམ་དགུ་དག་གིས་འཐོབ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་མཐར་གྱིས་འཐོབ་ལ་དེ་ཡང་འཇི
Chinese
男根和女根以及十种根将会止息。如果是一个名称，那么就是九种。如果是没有名称，那么就是八种。突然死亡就是像那样。逐渐死亡的有四种。如果逐渐死亡，身体和生命和意和舍的根等四种根止息，对于那些来说，没有各自的止息。应当了知以烦恼和无记的心而死亡也是像那样的道理。当安住在善心中而死亡的时候，一切善法中有五种。如果安住在善心中而死亡，总的来说如所说的那样，诸根，特别是信等五种止息，那些对于善心是确定存在的。那样的话，在无色界中有八种止息。在色界中就是十三种，应当详细计算。在根的章节中，应当考察一切根的法，什么是修行的果实以多少根获得呢？最后的两种果实以九根获得。又是哪些最后的呢？入流果和阿罗汉的果实。中间的是哪些呢？一来果和不来果。其中，入流果是除了信等和具有遍知之外的诸根，以及意和舍的根等九种获得，遍知之根应当了知是无间道。遍知之根应当了知是解脱道。两种也获得它，按照顺序是牵引分离的获得，并且是所依的缘故。阿罗汉是除了信等和遍知之根之外的诸根，以及意的根和乐和意乐和舍的根等任何一种和九种获得。两种是以七种和八种和九种。一来果和不来果的果实各自以七种或者八种或者九种根获得，如何呢？暂时如果一来果逐渐获得，并且也是
English
The male and female faculties and the ten faculties will cease. If it is one name, then it is nine. If it is without a name, then it is eight. Sudden death is like that. Gradual deaths have four. If one dies gradually, the body, life, mind, and equanimity faculties, and these four faculties cease. For those, there is no separate cessation. It should be understood that dying with an afflicted and unspecified mind is also like that. When one dies abiding in a virtuous mind, there are five in all virtuous dharmas. If one dies abiding in a virtuous mind, in general, as has been said, the faculties, especially the five such as faith, cease. Those are definitely present for the virtuous mind. Thus, in the formless realm, eight cease. In the form realm, there are thirteen, which should be calculated in detail. In the section on faculties, all the dharmas of the faculties should be examined. What is the fruit of practice that is obtained by how many faculties? The last two fruits are obtained by nine faculties. And which are the last ones? The fruit of stream-enterer and the fruit of Arhatship. Which are the intermediate ones? The fruit of once-returner and the fruit of non-returner. Among them, the fruit of stream-enterer is obtained by nine faculties, excluding faith and the faculties with omniscience, and the faculties of mind and equanimity. The faculty of omniscience should be understood as the path of no interruption. The faculty of omniscience should be understood as the path of liberation. Both also obtain it, because they lead to the attainment of separation in order and are the basis. Arhatship is obtained by nine faculties, excluding faith and the faculty of omniscience, and any one of the faculties of mind, pleasure, joy, and equanimity. The two are with seven, eight, and nine. The fruits of once-returner and non-returner are each obtained by seven or eight or nine faculties. How is it? For a while, if the fruit of once-returner is gradually obtained, and also
Tibetan
ག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འཐོབ་ན་ནི་དེ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང༌། བཏང་སྙོམས་དང་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་དང་དབང་པོ་བདུན་དག་གིས་འཐོབ་བོ། །འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་འཐོབ་ན་ནི་དེས་དབང་པོ་བརྒྱད་དག་གིས་འཐོབ་སྟེ། བརྒྱད་པ་ནི་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཕལ་ཆེར་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞིག་གིས་འཐོབ་ན་ནི་དེ་དགུས་འཐོབ་སྟེ། གང་དག་ཁོ་ནས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་འཐོབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་མཐར་གྱིས་འཐོབ་ལ་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འཐོབ་ན་ནི་དེ་དབང་པོ་བདུན་གྱིས་འཐོབ་སྟེ། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་འཐོབ་ན་ནི་དེ་དབང་པོ་བརྒྱད་ཀྱིས་འཐོབ་སྟེ། དེ་དང་འདྲའོ། །ཅི་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞིག་གིས་འཐོབ་ན་ནི་དེ་དགུས་འཐོབ་སྟེ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ། རྟེན་གྱི་བྱེ་བྲག་ལས་བདེ་བ་དང་ཡིད་བདེ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་མཐར་གྱིས་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དགུ་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་བསམ་གཏན་ལ་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དབང་པོ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་འཐོབ་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དགུ་པ་ལ་ནི་ཡིད་བདེ་བའི་དབང་པོ་བརྒྱད་པ་ཡིན་ནོ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་ནི་རྟག་ཏུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ནི་ གཉི་གས་ཀྱང་འཐོབ་བོ། །འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པས་འཇུག་ན་ནད་དབང་པོ་དགུས་འཐོབ་སྟེ། དགུ་པ་ནི་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཆོས་མངོན་པ་ལས་དབང་པོ་དུ་ཞིག་གིས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་འཐོབ་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། བཅུ་གཅིག་གིས་འཐོབ་པོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དགུ་དག་གིས་འཐོབ་ཅེས་བཤད་ཅེ་ན། དེ་ནི་དགུ་ཁོ་ནས་འཐོབ་སྟེ། བཅུ་གཅིག་དག་གིས་དགྲ་བཅོམ་ཉིད། །འགའ་ཞིག་སྲིད་ཕྱིར་བཤད་པ་ཡིན། །གང་ཟག་གཅིག་འགའ་ཞིག་ཡོངས་སུ་ཉམས་ཤིང་ཡོངས་སུ་ཉམས་ནས་བདེ་བ་དང༌། ཡིད་བདེ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་དག་གིས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་འཐོབ་པ་སྲིད་པ་ཡོད་པས་དེའི་ཕྱིར་བཅུ་གཅིག་གིས་ཞེས་བཤད་ཀྱི། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་སྲིད་པ་ནི་མེད་དོ། །འདི་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཡོངས་སུ་ཉམས་ཕན་ཆད་ནམ་ཡང་
Chinese
如果以何为所依的道获得，那么以信等五者，以及舍和意根和七根获得。如果以出世间的道获得，那么以八根获得，第八是遍知根。如果以对大多数事物离欲者获得，那么以九者获得，仅仅是那些获得入流果者。如果以渐次获得不来果，而且是以世间道获得，那么以七根获得，如同一来果一样。如果以出世间道获得，那么以八根获得，和那相同。如果以离欲者获得，那么以九者获得，如入流果一样。这是差别，从所依的差别来说，是乐根、喜根和舍根中的任何一个。当这是渐次者，在第九解脱道以世间道入禅定时，也以八根获得不来果，对于那第九解脱道来说，是喜根第八。在无间道上，总是只有舍根，那是 二者也能获得。如果以出世间道进入，那么以九根获得，第九是遍知根。那么，在法蕴论中，以多少根获得阿罗汉果呢？回答说：说是以十一根获得。那么，怎么说以九根获得呢？那是以九根获得，以十一根获得阿罗汉果，是由于有些情况可能发生才这样说的。因为有些人完全退失，退失后以乐根、喜根和舍根获得阿罗汉果是可能发生的，因此才说以十一根获得。但是，乐等同时发生是不可能的。如果这样，对于不来者来说，怎么不会有过失呢？这是完全退失之前，任何时候都不会
English
If it is attained by the path that relies on what, then it is attained by the five, such as faith, and equanimity, and the mind faculty, and the seven faculties. However, if it is attained by the path that transcends the world, then it is attained by the eight faculties, the eighth is the faculty of complete knowledge. If it is attained by someone who is mostly free from desire, then it is attained by nine, only those who attain the fruit of entering the stream. If the fruit of non-returning is gradually attained, and it is also attained by the worldly path, then it is attained by the seven faculties, just like the fruit of once-returning. However, if it is attained by the path that transcends the world, then it is attained by the eight faculties, it is the same as that. If it is attained by someone who is free from desire, then it is attained by nine, just like the fruit of entering the stream. This is the difference, from the difference of the basis, it is any one of the faculties of pleasure, joy, and equanimity. When this is a gradual one, and when entering meditation on the ninth path of liberation by the worldly path, then also the fruit of non-returning is attained by the eight faculties, for that ninth path of liberation, it is the eighth faculty of joy. On the uninterrupted path, it is always only the faculty of equanimity, that is both can also be attained. However, if entering by the path that transcends the world, then it is attained by the nine faculties, the ninth is the faculty of complete knowledge. Then, in the Abhidharma, by how many faculties is the state of Arhat attained? It is said: it is said that it is attained by eleven faculties. Then, how is it said that it is attained by nine faculties? That is attained only by nine, the state of Arhat is attained by eleven faculties, it is said because some situations may occur. Because it is possible for some people to completely degenerate, and after degenerating, attain the state of Arhat by the faculties of pleasure, joy, and equanimity, therefore it is said that it is attained by eleven faculties. However, it is impossible for pleasure and so on to occur simultaneously. If so, how will there not be a fault for the non-returner? This is never before complete degeneration