Tibetan
་རྒྱས་པར་ཡོངས་སུ་བྱང་བ་མ་ཡིན་པའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཞེ་སྡང་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཏི་མུག་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཏི་མུག་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྔོན་གྱི་མཐའ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་མི་ཤེས་ པ་དང༌། དབུས་ཀྱི་མཐའ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ནང་མི་ཤེས་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ལས་མི་ཤེས་པ་དང༌། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ལས་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ལས་ལེགས་པར་བྱས་པ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ལས་ཉེས་པར་བྱས་པ་མི་ཤེས་པ་དང༌། ལས་ལེགས་པར་བྱས་པ་དང་ཉེས་པར་བྱས་པ་མི་ཤེས་པ་དང༌། རྒྱུ་མི་ཤེས་པ་དང༌། རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས་རྣམས་མི་ཤེས་པ་དང༌། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང༌། ངན་པ་དང༌། བཟང་པོ་དང༌། གནག་པ་དང༌། དཀར་བ་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་མི་ཤེས་པ་དང༌། རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་མི་མཐོང་བ་དང༌། མུན་པ་དང༌། རྨོངས་པ་དང༌། མ་རིག་པའི་མུན་པ་དང༌། གློག་དང༌། རྙོག་པ་ཅན་དང༌། བསྒྲིབས་པ་དང༌། ཆོད་པ་དང༌། ལོང་པར་བྱེད་པ་དང༌། མིག་མེད་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཤེས་རབ་དང་མི་མཐུན་པ་དང༌། ཕོངས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་དང༌། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། མ་རིག་པ་དང༌། མ་རིག་པའི་ཆུ་བོ་དང༌། མ་རིག་པའི་དུག་གི་རྩ་བ་དང༌། མ་རིག་པའི་དུག་གི་སྡོང་པོ་དང༌། མ་རིག་པའི་དུག་གི་ལོ་མ་དང༌། མ་རིག་པའི་དུག་གི་མེ་ཏོག་དང༌། མ་རིག་པའི་དུག་གི་འབྲས་བུ་དང༌། རྨོངས་པ་དང༌། ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང༌། རབ་ཏུ་རྨོངས་པ་དང༌། གཏི་མུག་དང༌། གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་གཏི་མུག་ཅེས་བྱའོ། །མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཆོས་དེ་མི་དགེ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མང་པོའི་རྩ་བ་ཡང་ཡིན་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ནད་ཀྱི་རྩ་བ་ནས། ཡོངས་སུ་བྱང་བ་མ་ཡིན་པའི་རྩ་བ་ཡིན་པའི་བར་དུ་སྦྱར་ཏེ། ད་བས་ན་གཏི་མུག་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང༌། ཀ་ཅ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཞེ་སྡང་ལས་བྱུང་བ་དང༌། གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བའོ། །མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་འདི་ན་ཁ་ཅིག་ཡོ
Chinese
乃至广为清净之根本之间连接起来，因此称为嗔恚不善之根本。愚痴不善之根本是什么呢？答：所谓愚痴，即不了解过去际，不了解未来际，不了解中间际，不了解内部，不了解外部，不了解内外，不了解业，不了解异熟，不了解业与异熟，不了解善业，不了解恶业，不了解善业与恶业，不了解因，不了解从因所生的诸法，不了解有罪，不了解无罪，不了解恶，不了解善，不了解黑，不了解白，不了解以分别的方式详细解释缘起之法，不了解、不见如实了知六触入处，黑暗，愚昧，无明的黑暗，眩惑，混浊，遮蔽，断绝，使盲，使无眼，与智慧不合，与贫乏之方相合，成为不能出离痛苦之因，无明，无明之河流，无明之毒根，无明之毒树，无明之毒叶，无明之毒花，无明之毒果，迷惑，普遍迷惑，极度迷惑，愚痴，以及从愚痴所生的一切，这称为愚痴。什么是不善之根本呢？答：此法是不善的，并且它是许多不善法的根本，因此，它从疾病的根本乃至与完全清净的根本相连，因此称为愚痴不善之根本。十不善业道是杀生、不予取、邪淫。假说有三种，即贪欲所生、嗔恚所生、愚痴所生。不予取是贪欲所生的是什么呢？答：例如，在此有些人
English
and connects up to the root that is not fully purified. Therefore, it is called the root of hatred, which is unwholesome. What is the root of ignorance, which is unwholesome? Answer: Ignorance is not knowing the past extreme, not knowing the future extreme, not knowing the middle extreme, not knowing the inside, not knowing the outside, not knowing the inside and outside, not knowing karma, not knowing ripening, not knowing karma and ripening, not knowing good karma, not knowing bad karma, not knowing good and bad karma, not knowing cause, not knowing the dharmas born from cause, not knowing what is blameworthy, not knowing what is blameless, not knowing evil, not knowing good, not knowing black, not knowing white, not knowing the dharmas of dependent origination with detailed distinctions, not knowing and not seeing the six sense spheres of contact as they truly are, darkness, delusion, the darkness of ignorance, bewilderment, turbidity, obscuration, severance, causing blindness, causing eyelessness, being incompatible with wisdom, being compatible with the side of poverty, becoming the cause of not being able to escape suffering, ignorance, the river of ignorance, the root of the poison of ignorance, the trunk of the poison of ignorance, the leaves of the poison of ignorance, the flower of the poison of ignorance, the fruit of the poison of ignorance, delusion, complete delusion, extreme delusion, ignorance, and whatever arises from ignorance, this is called ignorance. What is called the root of unwholesomeness? Answer: This dharma is unwholesome, and it is also the root of many unwholesome dharmas. Therefore, it is connected from the root of disease to the root of complete purification. Therefore, it is called the root of ignorance, which is unwholesome. The ten paths of unwholesome actions are killing, taking what is not given, and sexual misconduct. There are three kinds of false speech: those arising from attachment, those arising from hatred, and those arising from ignorance. What is taking what is not given that arises from attachment? Answer: For example, here some people
Tibetan
་བྱད་གང་འདོད་པ་དེ། དེས་གཞན་དག་ལས་མ་ བྱིན་པར་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་ཏེ་བདག་ཉིད་མི་འདོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། སེམས་ཅན་བདག་ལ་སྡུག་པ་དང༌། གཅེས་པ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། ཡིད་དུ་འོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་མཁོ་བ་དང༌། འཆང་བ་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་དེ་དག་གི་དོན་དུ་གཞན་དག་ལས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་གཞན་དག་དེ་ལ་འདི་སྐད་དུ་ཁྱོད་ཚུར་ཤོག་ལ། མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལས་མ་བྱིན་པར་ལོང་ཤིག་དང༌། ངས་ཁྱོད་ལ་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྦྱིན་ནོ། །འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱའོ་ཞེས་བསྒོ་ནས། དེས་ལོངས་སྤྱོད་དེ་དག་འདོད་ནས། གཞན་དག་ལས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེ་སྡང་ལས་བྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་འདི་ན་ཁ་ཅིག་གང་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་དང༌། ཁྲོ་བའི་སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་དང༌། ཁྲོ་བའི་སེམས་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་དག་གི་ཡོ་བྱད་སྡུག་པ་དང༌། གཅེས་པ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། ཡིད་དུ་འོང་བ་དེ་རྣམས་དེ་དག་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་དང༌། ཁྲོ་བའི་སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེ་དག་ཡུན་རིང་པོར་མི་བཟོད་ཅིང༌། མི་ལ་སེམས་མངོན་བར་མི་དགའ་བར་འགྱུར་བར་བྱའོ་སྙམ་ནས། དེས་དངོས་པོ་དེ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི། ཞེ་སྡང་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། བྲམ་ཟེ་དག་འདི་སྐད་དུ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བྲམ་ཟེ་རྣམས་དབང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མཐུ་ཆུངས་པས་ན། དམངས་རྣམས་ཀྱང་སྤྱད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་དག་ལ་ཕ་རོལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་འདུ་ཤེས་མེད་པ་མ་ཡིན་ན། ལས་དེ་ལ་ཅི་ཡང་མི་འོང་བར་ལྟ་ཞིང༌། འབྲས་བུ་མེད་པར་ལྟ་ལ། འདི་ལྟར་ལྟ་ཞིང་འདི་སྐད་དུ་སྨྲ་སྟེ། ལས་འདི་མེད་དོ། །ལས་འདིའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཏེ། ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཞེ་སྡང་ལས་བྱུང་བ་དང༌། གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བའོ། །འདོད་པ་ལས་ ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་འདི་ན་ཁ་ཅིག་གང་ལ་ལྟ་ཞིང་སེམས་ཆགས་པ་དེ་ལས་འདོད་པ་ལས་ལོག་པར་གཡེམ་པར་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་ཏེ་བདག་ཉིད་ལྟ
Chinese
某人想要什么东西，他就从他人那里不予而取。不是那样，即使自己不想要，但他这样想：对于我所爱、所珍视、所喜欢、所悦意的一切众生，这些东西可以成为他们的必需品、可以被他们拥有、可以被他们享用，想到这些，为了他们的缘故，就从他人那里不予而取。或者，其他人对他说：你过来，从名叫这个的人那里不予而取吧，我会给你这个和这个，我会做这个和这个，这样教唆之后，他贪图那些享用，从他人那里不予而取，像这样就是贪欲所生。嗔恨所生是怎样的呢？回答说：比如，这里有些人因为对某人总是心怀恼怒和嗔恨，就从那人那里不予而取。不是那样，即使他没有对那人心怀恼怒和嗔恨，但那些东西，那些可爱、可珍视、可喜欢、可悦意的用具，因为那些人对它们心怀恼怒和嗔恨，他就这样想：我要让他们长期无法忍受，让他们对人明显地不高兴，想到这些，他就把那些东西不予而取，像这样就是嗔恨所生。愚痴所生是怎样的呢？回答说：婆罗门们这样说：这些东西全部都是婆罗门所拥有的，但是因为力量弱小，所以平民也享用。对于那些没有被他人完全占有的东西，他们认为那个行为什么也不会发生，认为没有果报，像这样认为并且这样说：这个行为没有，这个行为的果报不会成熟，像这样就是愚痴所生。邪淫有三种：贪欲所生、嗔恨所生、愚痴所生。什么是贪欲所生的邪淫呢？回答说：比如，这里有些人看到什么东西，心里产生贪恋，就普遍地行邪淫。不是那样，自己看
English
Whatever someone desires, they take it from others without being given. It's not like that; even if they don't want it themselves, they think like this: For all the beings who are dear, precious, pleasing, and agreeable to me, these things can become their necessities, can be possessed by them, can be enjoyed by them. Thinking of this, for their sake, they take from others without being given. Or, others say to them: Come here, take from someone named this without being given, and I will give you this and this, I will do this and this. After being instructed like this, they desire those enjoyments and take from others without being given. Such is born from attachment. What is born from hatred? It is said: For example, here some people, because they always harbor annoyance and anger towards someone, take from that person without being given. It's not like that; even if they don't harbor annoyance and anger towards that person, but those things, those lovely, precious, pleasing, and agreeable utensils, because those people harbor annoyance and anger towards them, they think like this: I will make them unable to endure for a long time, and make them obviously unhappy with people. Thinking of this, they take those things without being given. Such is born from hatred. What is born from delusion? It is said: Brahmins say like this: All these things are owned by the Brahmins, but because of their weak power, the common people also enjoy them. For those things that are not completely possessed by others, they think that that action will not cause anything to happen, they think there is no result. Thinking like this and saying like this: This action does not exist, the result of this action will not ripen. Such is born from delusion. There are three types of sexual misconduct: born from attachment, born from hatred, and born from delusion. What is sexual misconduct born from attachment? It is said: For example, here some people see something and develop attachment in their minds, and then universally engage in sexual misconduct. It's not like that; they themselves see
Tibetan
་བ་དང་ལྡན་ཞིང་སེམས་ཆགས་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། སེམས་ཅན་བདག་ལ་སྡུག་པ་དང༌། གཅེས་པ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། ཡིད་དུ་འོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ། མཁོ་བ་དང༌། འཆང་བ་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས། དེ་དག་གི་དོན་དུ་གཞན་ལ་འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་ནས་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་གཞན་དག་དེ་ལ་འདི་སྐད་དུ་ཁྱོད་ཚུར་ཤོག་ལ་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་ཅིག་དང༌། ངས་ཁྱོད་ལ་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྦྱིན་ནོ། །འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱའོ་ཞེས་བསྒོ་ནས། དེས་ལོངས་སྤྱོད་དེ་དག་འདོད་ནས་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི། ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བ། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང༌། ཕྲ་མ་དང༌། ཚིག་རྩུབ་པོ་དང༌། ཚིག་ཀྱལ་པ་དང༌། བརྣབ་སེམས་དང༌། གནོད་སེམས་དང༌། ལོག་པར་ལྟ་བ་སྟེ། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་གི་རྒྱུ་དང༌། རྩ་བ་དང༌། འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། གཞི་དང༌། བྱེད་རྒྱུ་དང༌། སྐྱེད་པ་དང༌། རྐྱེན་དང༌། ཀུན་ནས་སློང་བའོ། །ལས་གདགས་པ་ཚིགས་གཉིས་པའོ།། །།སྡོམ་ནི། རྒྱུ་གང་རྣམ་རིག་བྱེད་མིན་གཟུགས། །ཐོགས་བཅས་དང་ནི་སེམས་ལས་བྱུང༌། །ཆགས་པ་དང་ནི་ཞེ་སྡང་གསུམ། །རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན། །མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ནི། སྲོག་གཅོད་པ་ནས། ལོག་པར་ལྟ་བའི་བར་དག་གོ །སྲོག་གཅོད་པའི་རྒྱུ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང༌། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྲོག་གཅོད་པའི་རྒྱུའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་གང་གི་རྒྱུ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྲོག་གཅོད་པ་ནི་སྲོག་གཅོད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་ཅི་ལས་བྱུང༌། ཀུན་འབྱུང་བ་ནི་གང༌། ཀུན་ནས་སློང་བ་ནི་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང༌། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ནས་ སློང་བའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་གང་གིས་ཀུན་ནས་བསླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པའི་སེམས་དང༌། སེམས་ལས་བྱུང་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིའོ། །སྲོག་གཅོད་པ་ཅི་ལས་དམིགས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་སོ། །སྲོག་གཅོད་པ་གང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྲོག་གཅོད་པ་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པའི་སེམས་དང༌། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིའོ། །སྲོག་གཅོད་པའི་འབྲས་བུ་ཅི་
Chinese
即使具有（道德）和不执着的心，他也会这样想：对于众生来说，什么是对我可爱、珍视、欢喜和令人愉悦的呢？想到这些可以成为他们的需要、拥有和享受，为了他们的缘故，他会普遍地从事邪淫。或者，其他人对他说：你过来，对名为某某的人普遍地从事邪淫吧，我会给你这个和那个，我会做这个和那个，这样劝说后，他贪图那些享受，为了他人的缘故普遍地从事邪淫。像这样，从贪欲产生的，说谎，离间，恶语，绮语，贪婪，害心，邪见，这三个不善的根本，是不善的十业道的因，根本，结尾，基础，作用，产生，条件和普遍的策动者。业的安立第二品完毕。偈颂是：何因非能辨，有色具碍及，心所生贪嗔，三相而生起。不善的十业道是：从杀生到邪见之间。什么是杀生的因呢？回答说：不善的根本和不如理作意是杀生的因。杀生是什么的因呢？回答说：杀生是杀生的异熟因。杀生从何而生？什么是生起？什么是策动？回答说：不善的根本和不如理作意是杀生的策动。杀生被什么策动呢？回答说：策动杀生的心和心所法。杀生以什么为对境呢？回答说：以众生为对境。杀生是什么的对境呢？回答说：策动杀生的心和心所法。杀生的果报是什么