Tibetan
་རྣམས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་དེས་དེ་དག་བདག་མེད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་ཡང་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་དེ་ཁོ་ན་མ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་གང་ཆོས་རྣམས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་སྒྲོ་བཏགས་པ་དེ་དག་གི་དེ་མེད་ཀྱི། དེ་དག་གི་གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་མེད་པ་ཙམ་ལ་མི་བྱའི་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་ལ་ཚིག་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་སྦྱར་ཏེ། གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་དང་བྲལ་བ་དེ་བདག་མེད་པའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་བདག་མེད་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་བདག་མེད་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་ཡང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་བས་ན་ གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་པ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། མེད་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཡང་གང་ཟག་མེད་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་མ་ཡིན་གྱི། འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་གང་ཟག་མེད་དོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པར་རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་ལ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་ན། དེའི་ཚེ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་དེ་མ་ཡིན་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དང་བྲལ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བར་རྣམ་པར་གཞག་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་འཇུ་པ་ཡིན་གྱི་ཆོས་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐུར་པས་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་ན་ཅི་ཉེས་སྙམ་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་
Chinese
对于诸法，执著于能取和所取的体性，就是执著于能取和所取的体性之自性，因此它们是无我的。诸佛的不可言说的境界也不是不存在。这就是说，对于那些没有见到真如的人，他们执著于诸法为能取和所取的实物，那些东西是没有的。它们的他起和圆成实性，是如来智慧的境界，那不是没有的，这样来显示。因此，所谓“法无我”这个词，不应仅仅理解为不存在，而应区分其所指的处所。就像这样，将这个词如此分别运用：他起和圆成实的实物，远离了能取和所取的体性的自性，那就是无我。它的实物就是无我的。诸法的无我，就是说在他起和圆成实的诸法中，没有能取和所取，这是同义词。因此，显示了远离能取和所取的心的心所是无我的，但不是虚无的。人无我也不是仅仅指没有人，而是指在诸行中，没有由他所遍计的人。所谓“不可言说的自性”，就是指不能说，以自己的体性，这是同义词。为了显示如此这般地通达法无我的功德，因此说了“如此唯识亦”等等。如果通达了没有能取和所取就是法无我，那么，那时，心和心所也就不是那样了，因为通达了心和心所远离了他所遍计的能取和所取的体性的自性，所以就仅仅安立心和心所为远离能取和所取，这是不可能的。通过安立心和心所为远离能取和所取，就能通达一切法的无我，但不是以任何方式否定存在的诸法。如果不是这样认为，会有什么过失呢？因此，在其他地方
English
For dharmas, clinging to the nature of the grasping and the grasped is clinging to the self-nature of the grasping and the grasped, therefore they are without self. The inexpressible realm of the Buddhas is also not non-existent. That is to say, for those who have not seen Suchness, they cling to dharmas as the reality of the grasping and the grasped, those things are not there. Their other-dependent and perfectly established nature is the realm of the Tathagata's wisdom, which is not non-existent, thus it will be shown. Therefore, the term "dharma-no-self" should not be understood merely as non-existence, but should distinguish the place to which it refers. Just like this, apply this word separately like this: the reality of the other-dependent and perfectly established, which is separated from the self of the nature of the grasping and the grasped, that is no-self. Its reality is no-self. The no-self of dharmas means that in the other-dependent and perfectly established dharmas, there is no grasping and grasped, this is a synonym. Therefore, it is shown that the mind and mental factors that are separated from the grasping and the grasped are no-self, but not nihilistic. The no-self of a person is not merely referring to the absence of a person, but rather that in the aggregates, there is no person who is completely imputed by others. The so-called "inexpressible self-nature" means that it cannot be said, by its own nature, this is a synonym. In order to show the merit of fully grasping the dharma-no-self in this way, therefore it is said "thus, even mere consciousness" and so on. If it is understood that the absence of the grasping and the grasped is the dharma-no-self, then, at that time, the mind and mental factors will not be like that either, because it is understood that the mind and mental factors are separated from the self-nature of the grasping and the grasped that is completely imputed by others, so it is impossible to merely establish the mind and mental factors as being separated from the grasping and the grasped. By establishing the mind and mental factors as being separated from the grasping and the grasped, one can understand the no-self of all dharmas, but not by negating the existing dharmas in any way. If one does not think like this, what fault will there be? Therefore, elsewhere
Tibetan
ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བདག་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རིག་པ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་མི་འགྲུབ་བོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྙམ་པ་ལ། རྣམ་པར་རིག་པ་རྣམས་དོན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་ལྟར་དོན་དང་ལྡན་པ་ནི་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་འགྲུབ་པར་ག་ལ་འགྱུར། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ལ་བྱ་ན། གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་དེ་དག་འཛིན་ཏམ། གལ་ཏེ་གཞན་དག་ལ་ཡང་འཛིན་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུག་ལ་ འགྲུབ། འདི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དགག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལའོ། །དའི་ཕྱིར་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་ད་དུང་གི་བར་དུ་རིགས་པ་འགའ་ཡང་མ་བརྗོད་པས་དེའི་ཕྱིར་འདིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བས་ཕྱིར་གཞིལ་བའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགོངས་པ་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རང་གིས་བོན་དང་སྣང་བ་ལ་དགོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡོད་པར་གསུངས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ཡོད་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྣམ་པར་རིག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་མངོན། དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ན། གལ་ཏེ་འདིར་འགའ་ཞིག་རིགས་པ་དང་འགལ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དགོངས་པ་ཅན་དུ་ཡང་བརྟགས་པའི་ཡང་རིགས་ན། འདི་ལ་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ན་རིགས་པ་དང་འགལ་བ་འགའ་ཡང་མེད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགོངས་པ་ཅན་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་ཅེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་རིགས་པ་དང་འགལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར། དེ་ནི་གཅིག་ན་ན་འང་ཡུལ་མིན་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རགས་པ་དེ་གཅིག་པུ་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཕྲག་ཅན་དུ་གནས་པ་དུ་མ་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་མེད་པར་གནས་པ་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མདོར་བྱ
Chinese
说了“那”等等。如果心和心所不是由他所遍计的所取和能取的体性而无我的话，那么，那时识就会被承认为是为了其他，因此就不能成立唯识。为什么呢？说了“因为识是有义的”。像这样，有义在那时就不会成为识，那样又怎么能成立唯识呢？像这样，唯识的词语是指远离所取和能取的心和心所，如果有些执着那些，或者也执着其他的，那时唯识又如何成立呢？像这样，并非仅仅对色蕴遮止所取和能取，而是对一切法。因此，心和心所也将会远离所取和能取。那样，一切法就成立为无我了。由于尚未说到所取和能取无实有之间的任何道理，因此，为了驳倒在此说外境的人，世尊以这种意图说了“以这种意图”等等。世尊考虑到自己的本性和显现，说了色等生处是存在的，但为了真实义而存在的色等那些，并不是识的境的实物，这又显示了什么呢？那就是，如果按照字面意思，如果这里有些与道理相违背，那么也可以推测为是有意图的，但对于此，如果按照字面意思，没有任何与道理相违背的，那么为什么要推测为有意图呢？这将显示出来。在此，为了导师显示与道理相违背，像这样，说了“那如果是一，也不是境”等等。色等粗大的那一者也不是境。许多安住于微尘中的也不是境。那些微尘不存在也不是境，像这样，因为微尘本身不能成立，所以简而言之。
English
It is said, "Na," and so on. If the mind and mental factors are not without self due to the nature of the apprehended and the apprehender, which are imputed by others, then, at that time, consciousness will be admitted to be for the sake of others, and therefore, the mere consciousness will not be established. Why is that? It is said, "Because consciousnesses are meaningful." Like this, being meaningful will not become consciousness at that time, and how can the mere consciousness be established then? Like this, the term "mere consciousness" refers to the mind and mental factors that are free from the apprehended and the apprehender. If some cling to those, or also cling to others, then how can the mere consciousness be established? Like this, it is not only the skandha of form that is negated from the apprehended and the apprehender, but all phenomena. Therefore, the mind and mental factors will also be free from the apprehended and the apprehender. In that way, all phenomena are established as selfless. Since no reason has yet been given for the non-substantiality of the apprehended and the apprehender, therefore, in order to refute those who speak of external objects here, the Blessed One spoke with this intention, "With this intention," and so on. Considering his own nature and appearance, the Blessed One said that the sense bases such as form exist, but those such as form that exist for the sake of the true meaning are not the objects of consciousness, what does this show? That is, if according to the literal meaning, if there is something here that contradicts reason, then it can also be inferred as intentional, but for this, if according to the literal meaning, there is nothing that contradicts reason, then why should it be inferred as intentional? This will be shown. Here, in order for the teacher to show the contradiction with reason, like this, it is said, "That which is one is not an object," and so on. That which is coarse, such as form, is not an object. Many that abide in numerous atoms are also not objects. Those atoms that do not exist are also not objects, like this, because the atoms themselves cannot be established, so in short.