Tibetan
ར་དཔྱད་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོའི་བཤད་སྦྱར་ལས་རིག་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་མདོ་དང་མི་འགལ་ཏེ། མདོ་སྡེ་དག་ལས་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་དང༌། གཞན་གྱི་དབང་དང༌། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་གསུངས་སོ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་གང་གིས། །དངོས་པོ་གང་གང་རྣམ་བརྟགས་པ། །དེ་ཉིད་ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་ཡི། །ངོ་བོ་ཉིད་དེ་དེ་མེད་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ནང་དང་ཕྱིའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐའ་ཡས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་གང་གིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དངོས་པོ་གང་གང་རྣམ་བརྟགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་དང་ཕྱིའི་དངོས་པོ་སྟེ། ཐ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་འདིར་གཏན་ཚིགས་སྨོས་པ་ནི། དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་ལྟར་རང་བཞིན་མེད་པས་མེད་པའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་དེ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་སྟེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་གཅིག་དང་དེ་མེད་པ་ལ་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དུ་མ་འཇུག་པ་མ་མཐོང་སྟེ། དངོས་པོ་གཅིག་པའམ། དེ་མེད་པ་ལ་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་དུ་མའི་རང་བཞིན་མི་རུང་ངོ༌། །དེ་བས་ན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ཉིད་དེ། དོན་དེ་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་རབ་འབྱོར་ཇི་ལྟར་ བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་འོག་ཏུ་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད། །རྣམ་རྟོག་ཡིན་ཏེ་རྐྱེན་ལས་བྱུང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་ཏོ། །རྐྱེན་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་དེས་ནི་གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བརྗོད་པའི་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་ཀུན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང༌། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པ་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ནི། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཁམས་གསུམ་པ། །ཞེས་བཤད
Chinese
关于“然”（ར་）的分析，应该从五蕴的解释中去理解。如果这些仅仅是唯识，那么如何与经部不相矛盾呢？因为经部中说了遍计所执性、依他起性和圆成实性这三种自性。答：在唯识本身中安立三种自性是没有矛盾的。如何安立呢？因此说：由任何分别，对任何事物作分别，那即是遍计所执的自性，那个是不存在的。这里是为了显示由分别内外事物的差别而产生的无量分别。说了“由任何分别”。“对任何事物作分别”，这里的事物指的是内外事物，乃至佛法也包括在内。这里说明理由是：那个是不存在的。凡是被分别的对境事物，因为没有自性，所以是不存在的。因此，那个事物仅仅是遍计所执性，而不是依赖因缘的自性。像这样，没有见到对一个事物和它的不存在，会同时产生许多互相矛盾的分别。一个事物或者它的不存在，不可能具有许多互相矛盾的自性。因此，这些全部仅仅是分别，因为那个事物是遍计所执性的缘故。经部中也说，如理应知，就像孩童们执着于各自的个体一样，法也是不存在的。在遍计所执性之后，将要解释依他起性，因此说：依他起性的自性，是分别，是从因缘产生的。这里说“分别”，是为了显示依他起性的自性。“从因缘产生”，这显示了被称为依他起的产生之因。其中，普遍的分别指的是善、不善和无记的差别，也就是三界的心和心所。如是说：非理作意遍计者，心及心所三界性。
English
The analysis of "ra" should be understood from the explanation of the five aggregates. If these are merely consciousness-only, how can they not contradict the sutras? Because the sutras speak of the three natures: the completely imputed nature, the dependent nature, and the thoroughly established nature. Answer: There is no contradiction in establishing the three natures within consciousness-only itself. How is it established? Therefore, it is said: By whatever discriminations, whatever things are discriminated, that itself is the completely imputed nature, that does not exist. This is stated to show the infinite discriminations arising from discriminating the differences between internal and external things. It says, "By whatever discriminations." "Whatever things are discriminated" refers to internal and external things, even including the Dharma of the Buddha. The reason given here is: that does not exist. Whatever object of discrimination exists, because it has no self-nature, it does not exist. Therefore, that thing is only the completely imputed nature, and not the nature dependent on causes and conditions. Like this, it has not been seen that many contradictory discriminations arise simultaneously towards one thing and its non-existence. One thing or its non-existence cannot have many contradictory natures. Therefore, all of these are merely discriminations, because that thing is of the completely imputed nature. It is also said in the sutras that, as the wise know, just as children are attached to their individual selves, so too do phenomena not exist. After the completely imputed nature, the dependent nature will be explained, therefore it is said: The nature of the dependent, is discrimination, it arises from conditions. Here, "discrimination" is stated to show the nature of the dependent. "Arising from conditions" shows the cause of arising that is called dependent. Among these, universal discrimination refers to the differences between virtuous, non-virtuous, and neutral, which are the minds and mental factors of the three realms. As it is said: Non-reasoning completely imputed, mind and mental factors of the three realms.
Tibetan
་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཞན་གྱི་དབང་བྱ་བས་གཞན་གྱི་དབང་སྟེ། སྐྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། བདག་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་རྣམས་ལ་རག་ལས་ཤིང་སྐྱེ་བ་བྱ་བར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་གྱི་དང་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། གྲུབ་ནི་དེ་ལ་སྔ་མ་པོ། །རྟག་ཏུ་མེད་པར་གྱུར་པ་གང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །མི་འགྱུར་བས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་ངོ༌། །སྔ་མ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་ཀུན་བརྟགས་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཀུན་བརྟགས་པ་ཀུན་བརྟགས་ཞེས་བྱའོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དེ་དང་གཞན་གྱི་དབང་དེ་རྟག་ཏུ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གཏན་དུ་བྲལ་བ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་གཞན་དབང་ལས། །གཞན་མིན་གཞན་པ་མིན་པ་མིན། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་གྱི་དབང་དང་རྟག་ཏུ་བྲལ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་སྟེ། བྲལ་བ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཆོས་ཉིད་ཆོས་ལས་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པར་མི་རུང་ངོ༌། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ཆོས་ཉིད་དེ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དབང་ལས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་གཞན་གྱི་དབང་ལས་གཞན་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་གོ་ཀུན་བརྟགས་པས་གཞན་གྱི་དབང་སྟོང་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟ་གཞན་མ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཞན་གྱི་དབང་བཞིན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུག་ཞན་གྱི་དབང་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་འདྲའོ། །མི་རྟག་ལ་སོགས་བཞིན་དུ་བརྗོད། །གཞན་དང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དང༌། བདག་མེད་པ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་གཞན་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་གོ་འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྟེ་གཞན་མ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞིག་ནས་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉི
Chinese
就像那样。由于受到其他因缘的支配，所以是“他之支配”，是“生”这个词的同义词，意思是依赖于自身之外的因缘，并且表示产生的作用。关于“他”已经解释过了。那么，什么是“圆满成就”呢？因此，说了“成就即是彼之先，恒常灭无为何者”。因为不变，所以是“圆满成就”。“彼”指的是“他之支配”。“先”指的是“遍计所执”。对于那个分别，遍计所执为能取和所取的对境，就像在那里没有能取和所取一样，遍计所执称为遍计所执。能取和所取，以及那个他之支配，总是、在任何时候、永远分离，那就是圆满成就的自性。因此，“彼即是他之支配，非异非非异”。因此，所谓“彼即是”，就像这样，遍计所执的自性与他之支配恒常分离，那就是圆满成就，分离本身就是法性。法性不可能与法既异又非异。圆满成就就是他之支配的法性，因此，必须理解，从他之支配来说，圆满成就既非异也非非异。如果圆满成就与他之支配是异体，那么遍计所执就不会使他之支配空性。如果不是异体，那么圆满成就也不会成为完全清净的对境，因为就像他之支配一样，它是完全染污的自性。同样，他之支配也会成为完全染污的自性，因为它与圆满成就不是异体，所以与圆满成就相同。就像无常等一样宣说。“异与非异”是未尽之语。例如，无常性、痛苦性、无我性，与无常等既非异也非非异。如果诸行中的无常性是异体，那么诸行就不会成为无常。如果不是异体，那么诸行也会坏灭而消失，因为是无常性。
English
It is like that. Because it is dominated by other causes and conditions, it is 'other-powered,' which is a synonym for the word 'birth,' meaning that it depends on causes and conditions other than itself and indicates the function of arising. The 'other' has already been explained. So, what is 'perfected'? Therefore, it is said, 'Accomplishment is prior to that, whatever is constantly annihilated.' Because it is unchanging, it is 'perfected.' 'That' refers to 'other-powered.' 'Prior' refers to 'completely imputed.' For that distinction, the completely imputed is imputed as the object of the grasper and the grasped. Just as there is no grasper and grasped there, the completely imputed is called completely imputed. The grasper and the grasped, and that other-powered, are always, at all times, eternally separated, and that is the nature of the perfected. Therefore, 'That itself is from other-power, not other, not non-other.' Therefore, the so-called 'that itself' is like this: the nature of the completely imputed is eternally separated from the other-powered, and that is the perfected. Separation itself is the dharma-nature. The dharma-nature cannot be both different and not different from the dharma. The perfected is the dharma-nature of the other-powered, therefore, it must be understood that, from the other-powered, the perfected is neither different nor non-different. If the perfected is different from the other-powered, then the completely imputed will not make the other-powered empty. If it is not different, then the perfected will not become a completely pure object, because like the other-powered, it is the nature of complete defilement. Similarly, the other-powered will also become the nature of complete defilement, because it is not different from the perfected, so it is the same as the perfected. Speak as in the case of impermanence, etc. 'Different and not different' is the remainder of the words. For example, impermanence itself, suffering itself, selflessness itself, are neither different nor non-different from impermanence, etc. If impermanence in the aggregates is different, then the aggregates will not become impermanent. If it is not different, then the aggregates will also decay and disappear, because it is impermanence.