Tibetan
ས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སྙིང་རྗེ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་སོ། །གཏན་དུ་བའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་མར་མེའི་འོད་བཞིན་དུ་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་ནས་གཟུགས་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་གནས་སོ། །གོང་ན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འདིས་ཀྱང་དེ་དག་གི་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་གོང་ན་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང༌། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་གོང་ན་ནི་ཐེག་པ་གཞན་མེད་པས་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དོན་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་སྡུད་དེ། སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །རྣམ་ལྡན་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྣམ་ པ་ལྔ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འདས་པ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའོ། །དེའི་བགེགས་སུ་གྱུར་བའི་ལས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་མཐུ་མངའ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ནོར་ལ་སོགས་པ་མི་སྒྲུབ་པ་དེ་བརྗོད་དེ། དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་དང་སྦྱར་རོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ཀྱི་བར་དུ་གཅོད་པའི་ལས་མཐོང་ནས་སྤྱད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་དུ་འོང་ཞེས་དེ་དག་ལ་མི་སྦྱིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་དག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྒྲུབས་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་མི་ནུས་པས་འདི་བསྒྲུབས་ཀྱང་ཅི་ཕན་སྙམ་མོ། །དཔེར་ན། མ་ནི་བྱིས་པའི་བུ་རྣམས་ལ། ནུ་ཞོ་བླུད་པར་ནུས་མོད་ཀྱི། །ཁ་ཡི་བུག་ཟུམས་པ་ཡི། །བུ་ལ་མས་ནི་ཇི་ལྟར་བྱ། ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ལོངས་སྤྱོད་དེ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་ན་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེ་བའི་བར་དུ་གཅོད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་བསྒྲུབས་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་བགེགས་སུ་གྱུར་པའི་ལས་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་དེ་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་ནས་བག་མེད་པས་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བར་མཐོང་ན་མི་སྒྲུབ་སྟེ། འདི་ནི་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་དབུལ་པོར་གྱུར་པ་ནི་བླའི། འདི་ཚེ་རབས་གཞན་དག་ན་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་ཞེས་མི་སྒྲུབ་པོ། །འདི་ལྟ་བུས་ཀྱང་མི་སྒྲུབ་སྟེ། ཀུན་དུ་སྐྱོ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བདག་ནི་དབུལ་པོའོ་ཞེས་གང་ཞིག་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་པར་མཐོང་ན་དེ་ལ་ཡང་མི་སྒྲུབ་སྟེ། ལོངས་སྤྱོད་བསྒྲུབས་པས་བདེ་བར་གྱུར་ན་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ཀྱང་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་མི་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་མོ། །མི་དགེ་བའི་ཆོས་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་བསྒྲུབས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེས་རྒྱགས་ནས་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་སོགས་པར་མཐོང་བ་དེ་ལ་ཡང་མི་སྒྲུབ་སྟེ། དཔེར་ན་བློ་གྲོས་ཡངས་པ་རྣམས་ལ་ནོར་མེད་དགེར་ འགྱུར་ཏེ། །ཉིས་ན་དབུལ་བར་གྱུར་ཉིད་བླ་ཡི་སྡིག་སྤྱོད་དེ་ལྟ་མིན། མ་རབས་སེམས་རྒྱགས་གྱུར་ན་དབང་པོའི་རྟ་འཁྲུལ་ཏེ། །རིགས་པ་མིན་དང་ཕོངས་པ་ཀུན་གྱི་སྣོད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་ཅན་ཆེས་མང་བ་དག་ལ་གནོད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སུ་དབང་ཕྱུག་ཐོབ་ནས་སེམས་ཅན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་དག་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡང་མི་སྒྲུབ་སྟེ། འདི་གཅིག་པུ་དབུལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ནི་བླའི། འདིས་གཞན་མང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་མོ། །དོན་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅས་པས་སྡུད་དེ། ལས་དང་སྒྲིབ་དང་མངོན་གྱུར་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤང་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གཉེན་པོ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་འོག་ཏུ་སྤོང་བའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་དོ། །མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཉན་ཐོས་ལྟར་འཁར་བ་དང་མྱ་ངན་འདས་པ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང༌། དེ་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་དང་བཅས་པ་སྟེ། དེའི་མཐུ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་པའི་གནས་ཏེ། གནས་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་གྱུར་པ་དེ་ལ་གཟུགས་མེད་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་ཀྱང་མི་འབྱེད་ལ། སྙིང་རྗེའི་གཞན་གྱི་དབང་གིས་འཁོར་བ་ཡང་མི་འདོར་རོ། །གནས་ནི་གང་དེའི་གྱུར་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། འཁོར་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏོ། །འཁོར་བ་ནི་འཁྲུལ་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་དབྱངས་ཐག་ལ་འཕྱང་མོ་ཉུག་བའི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་རྣམ་པའི་ཆོས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆར་གཏོགས་པ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཅར་གཏོགས་པའོ། །གནས་ནི་དེ་ཉིད་གཉི་གའི་ཆར་གཏོགས་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་དབང་ངོ༌། །གང་གི་གནས་ཤེ་ན། གྱུར་བའི་སྟེ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གྱུར་པ་ནི་དེ་ཡོངས་སུ་ གྱུར་པའོ། །ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི། །སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཡིན་ནོ། །གནས་གྱུར་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཇི་ལྟར་ནི་འགྱུར་གྱུར་པ་དེ་གང་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། གཞན་གྱི་དབང་འཁྲུལ་པའི་བདག་ཉིད་དེའི་གཉེན་པོ་སྐྱེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་ནའོ། །ཀུན་ནན་ཉོན་མོངས་པའི་ཆ་ལྡོག་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཆ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དེ། ལྡོག་པ་ནི་གཞན་དུ་གྱུར་པའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆར་གྱུར་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པའི་དངོས་པོར་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །ཉམ་ཆུང་བར་བྱེད་ཅིང་རྒྱས་པར་གྱུར་པ་སྟེ། མོས་པའི་དབང་གིས་ཐོས་པའི་བག་ཆགས་བསྐྱེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཉམ་ཆུང་བར་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་བྱང་བ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའོ། །མོས་པ་དང་ཐོས་པའི་བག་ཆགས་གནས་པས་འཛེམས་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །རྟོགས་ནས་གྱུར་པ་ནི་སར་ཆུད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་དང་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་སྣང་བ་སྟེ། བར་ཆད་དང་བཅས་པ་དང༌། བར་ཆད་མེད་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རེས་འགའ་ནི་དེ་ཁོ་ན་སྣང༌། རེས་འགའ་ནི་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པ་སྣང་སྟེ། ལངས་པའི
Chinese
地处于寂灭之中。菩萨们以慈悲和智慧的力量不住于寂灭。名为恒常性的差别，显示了声闻和菩萨寂灭的差别。声闻们像灯火一样，会灭尽于无余涅槃。菩萨们成佛后，如无色身一般，以法身住于轮回直至轮回终尽。名为无上的差别，以此差别也使他们的智慧更为殊胜。声闻之上还有缘觉乘和大乘。菩萨的佛乘之上没有其他乘，因此这五种差别应被理解为声闻和菩萨智慧的差别。以偈颂总结其意义：以慈悲为体性，以智慧，具备各种殊胜的差别。等等，已经讲述了五种差别。名为“出世间”，即世间和出世间。世间的圆满是禅定和无色界。出世间是殊胜的寂灭。名为“因见到成为其障碍的业”，这是在说菩萨们虽有神通，为何不为他人成办财富等事。其中的“其”字与受用相连。因为见到阻断受用的业，无法享用，布施会变得没有果报，所以不布施给他们。即使为他们成办了圆满的受用，也无法享用，心想即使成办了又有什么用呢。例如：母亲虽然能够给孩子喂奶，但对于口中闭合的孩子，母亲又能如何呢？就像这样说的。名为“如果接近成办受用，则会见到阻断善法生起的障碍”，即使没有成为享用受用的障碍的业，如果这样，他圆满受用
English
The earth abides in nirvana. Bodhisattvas, by the power of compassion and wisdom, do not abide in nirvana. The distinction called permanence shows the difference between the nirvana of the Shravakas and the Bodhisattvas. The Shravakas, like the light of a lamp, will be exhausted in nirvana without remainder of aggregates. Bodhisattvas, having become Buddhas, like the formless, abide in the Dharma body as long as samsara exists. The distinction called unsurpassed, by this distinction also makes their wisdom more excellent. Above the Shravakas are the Pratyekabuddha vehicle and the Mahayana as well. Above the Buddha vehicle of the Bodhisattvas there is no other vehicle, therefore these five distinctions should be understood as the distinctions of the wisdom of the Shravakas and Bodhisattvas. Summarizing the meaning in verses: With compassion as the essence, with wisdom, possessing various excellent distinctions. And so on, the five distinctions have been explained. Called "transcendental," that is, mundane and transcendental. The perfections of the mundane are the dhyanas and the formless realms. Transcendental is the excellent nirvana. Called "because of seeing the karma that becomes its obstacle," this is saying why Bodhisattvas, although having powers, do not accomplish wealth and other things for others. The "its" here is connected with enjoyment. Because seeing the karma that obstructs enjoyment, unable to enjoy, giving will become fruitless, so they do not give to them. Even if they accomplish perfect enjoyment for them, they are unable to enjoy, thinking what is the use of accomplishing this. For example: Although a mother is able to feed her child milk, but for a child whose mouth is closed, what can the mother do? It is like this saying. Called "if approaching the accomplishment of enjoyment, then one will see the obstacle that obstructs the arising of virtuous Dharma," even if there is no karma that becomes an obstacle to enjoying enjoyment, if so, he perfect enjoyment
Chinese
如果看到有人因为得到财物而放逸，以至于善法不能生起，就不应赞同。宁可此人在今生贫穷。不应赞同此人在其他世也失去圆满的受用。不应以这种理由赞同，因为总是看到他显现出困窘之相。名为“我贫穷啊”，如果看到有人总是显现出困窘之相，也不应赞同他。如果通过努力获得受用而变得安乐，那么困窘之相就会消失。如果因此善法不能生起，那就不好了。因为看到这是不善法等的因。名为“因为看到这是不善法等的因”，如果看到有人因为获得巨大的受用而骄傲自满，从而趋向不善法等，也不应赞同他。例如，对于智慧广阔的人来说，没有财富反而更好。 如果贫穷，那才是最好的，不会造作罪业。如果卑劣之人内心骄傲自满，感官之马就会迷乱。会成为非理性和一切贫困的容器。就像这样说的。名为“因为没有成为损害众多有情之因”，如果有人获得权力后损害众多的有情，也不应赞同他。宁可他独自承受贫穷的痛苦。如果他损害了许多其他人，那就不好了。以偈颂总结这个意义：业和障碍以及显现等。以上是关于增上慧学的讲解。为了舍弃不顺品，无分别智是殊胜的对治，因此接下来讲述舍弃的差别。名为“不住涅槃”，不住于像世间人和声闻那样的轮回和涅槃。名为“连同烦恼完全舍弃”，连同所有的烦恼，以及完全舍弃它们，因为会损害它们的力量。名为“不完全舍弃轮回的处所，即处所转变”，处所转变就像无色界一样安住于处所转变，这是因为具有智慧的殊胜之
English
If one sees that someone becomes unrestrained due to obtaining wealth, to the extent that virtuous Dharma cannot arise, one should not approve. It is better for this person to be poor in this life. One should not approve that this person also loses perfect enjoyment in other lives. One should not approve with this kind of reason, because one always sees him manifesting a state of distress. Named "I am poor," if one sees that someone always manifests a state of distress, one should also not approve of him. If one becomes happy by striving to obtain enjoyment, then the state of distress will disappear. If virtuous Dharmas cannot arise because of that, then that is not good. Because one sees that this is the cause of non-virtuous Dharma etc. Named "Because one sees that this is the cause of non-virtuous Dharma etc.," if one sees that someone becomes arrogant and complacent due to obtaining great enjoyment, thereby tending towards non-virtuous Dharma etc., one should also not approve of him. For example, for those with vast wisdom, it is better to be without wealth. If one is poor, that is the best, one will not commit sins. If a base person's mind becomes arrogant and complacent, the horses of the senses will become confused. One will become a vessel for irrationality and all poverty. It is like this saying. Named "Because it does not become a cause of harming many sentient beings," if someone obtains power and harms many sentient beings, one should also not approve of him. It is better for him to endure the suffering of poverty alone. If he harms many others, that is not good. Summarizing this meaning with verses: Karma and obscurations and manifestation etc. The explanation of higher wisdom training is finished. In order to abandon the opposing side, non-conceptual wisdom is the supreme antidote, therefore, the difference of abandonment is explained next. Named "Non-abiding Nirvana," not abiding in samsara and nirvana like worldly people and shravakas. Named "Completely abandoning together with afflictions," together with all afflictions, and completely abandoning them, because it harms their power. Named "The place of not completely abandoning samsara, that is, the transformation of place," the transformation of place abides in the transformation of place like the formless realm, this is because it possesses the excellence of wisdom.
Chinese
此外，也不区分烦恼的场合，也不会因为慈悲的缘故而舍弃轮回。处所是什么，转变又是什么呢？轮回是其他自在的自性，这是由“轮回是其他自在的自性”来显示的。轮回是迷惑的心和心所生起的，因为在生和死的音调线上，像荡秋千一样，相续不断。所谓的“遍染污分”是遍计所执的相状之法。涅槃是那本身完全清净的部分，是属于没有遍计所执之物的范畴。处所是那本身属于二者的部分，即其他自在。什么是处所呢？是转变，因为有联系。那转变是那完全转变。或者说是佛法的处所，如所说：地和波罗蜜多是，佛法之处所。处所转变是果，被称为法身。就像这样所说的一样。如果想知道如何转变，那是什么呢？就说了“如果其他自在迷惑的自性的对治生起”。也就是如果生起无分别的智慧。所谓的“遍染污分退转”，就是迷惑的部分，能取和所取本身，退转就是转变成其他的。所谓的“转变成清净分”，就是没有能取和所取的实物，没有能取和所取本身是各自自己所能觉知的，不可言说。使之衰弱并使之增长，以信解的力量，由听闻的习气所生的力量，使成熟的识上所存在的烦恼习气衰弱，而清净增长。由于信解和听闻的习气存在，对于有顾虑的事物，微小的烦恼会生起或不生起。证悟后转变，是指处于地的菩萨们等等，显现为是真实和非真实，因为有间断和无间断的无分别智慧生起，因此有时显现为真实，有时显现为非真实，升起。