Tibetan
ས་ཅད་ཀྱིས་མི་གོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་བར་གོས་པ་མེད་པའི་དོན་ནི་བརྡ་ཕྲད་པར་ཟད་དོ། །དགོངས་ཏེ་གསུངས་པའི་འབྲས་བུ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོན་པ་པོས་གཞག་བླ་པ་སྟེ། དོན་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ལ་ཡང་བཤད་བླ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉན་པ་པོས་གཟུང་སླའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྟན་པ་བཟུང་བས་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བླ་བའོ། །ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་བདེ་བར་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། སངས་རྒྱས་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་འཐོབ་སྟེ། དེའི་ཆེ་བ་ཉིད་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་དང་དགེ་བདུན་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པའི་མཆོག་ཀྱང་འཐོབ་སྟེ། དེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབེལ་པའི་གཏམ་གཏན་ལ་འབེབས་པས་མཁས་པ་རྣམས་ ཀྱི་མདུན་ན་མཁས་པ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་སྟེ། དགོངས་ནས་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་ནི་བཅུ་པོ་འདི་དག་གོ །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཡང༌། ཕ་དང་མ་ནི་གསད་བྱས་ཤིང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ཀྱི་ལས་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་གསེར་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པ་དང༌། སྟོབས་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་དང༌། རྫུ་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པས་འདུན་པར་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཛུད་ཅིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མེད་པར་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཉན་ཐོས་བཞིན་ནོ། །ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།བམ་པོ་དྲུག་པ། སེམས་མཉམ་པར་གཞག་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་འོག་ཏུ་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བསླབ་པ་ནི་རིག་པ་འཛིན་པ་ཡིན་པས་ཤེས་རབ་དང་བསླབ་པ་གཉིས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཉིད་བསླབ་པའོ་ཞེས་གཞི་མཐུན་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དབང་དུ་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་མེད་དེ། དེ་ལས་གཞན་པ་ཅིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ། ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་སྔ་མ་གཉིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས། སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསླབ་པ་ཤེས་རབ་ག
Chinese
因为一切都不能沾染的缘故。虽然生于世间，但没有被世间法所沾染的意思，只是语气的助词而已。如果问：领会后宣说的果是什么？是导师容易安立，因为意义完全包含的缘故。对其他人来说，也是容易解说的。正因为如此，听者容易领会。正因为如此，掌握教义就容易使僧团圆满。僧团圆满就能安乐地证悟法性。认识佛后就能获得信仰，因为是缘于他的伟大之处。对于法和僧伽也是如此。也能获得在现法中安乐住的殊胜，因为证悟了它的缘故。因为确定了有意义的话语，所以在智者面前，能列入智者之列，被称为智者。领会后宣说的领会就是这十种。正因为如此，在声闻乘中也宣说了“父亲和母亲被杀”等等。菩萨们的禅定的事业有四种：修持波罗蜜多，依靠它，为了能如所愿地转变为黄金等自性，而使佛土完全清净，如实地成办力量等佛法，以神通等随心所欲地引导众生并使之成熟。如果没有如上所说的禅定，就不能成办修持波罗蜜多等四种事业，就像声闻一样。已经宣说了增上心学。第六品。如果心平等安住，就能如实了知，因为这样说，所以在禅定之后，将要宣说增上慧学。如果说，学是执持智慧，那么智慧和学二者不是没有差别吗？如果那样，就应该使增上慧本身成为学，从而使二者成为同体。如果那样，那么“也应该作主”就没有意义了，因为除了它之外，还能以什么为主而称为增上慧呢？就像之前的两种学以戒律为主，以心为主而称为学，智慧
English
Because everything cannot be contaminated. Although born in the world, it means not being contaminated by worldly dharmas, it is just a particle of tone. If you ask: What is the result of speaking after understanding? It is easy for the teacher to establish, because the meaning is completely contained. For others, it is also easy to explain. Because of this, it is easy for the listener to understand. Because of this, mastering the teachings makes it easy to complete the Sangha. The completion of the Sangha enables one to peacefully realize the Dharma nature. After knowing the Buddha, one can obtain faith, because it is based on his greatness. The same is true for Dharma and Sangha. One can also obtain the supreme state of dwelling happily in the present Dharma, because one has realized it. Because meaningful words are determined, one can be listed among the wise in front of the wise, and be called a wise person. The understanding that is spoken after understanding is these ten kinds. Because of this, it is also said in the Hearer Vehicle that "father and mother were killed" and so on. The activities of the Bodhisattvas' samadhis are fourfold: practicing Paramita, relying on it, in order to transform into the nature of gold etc. as desired, purifying the Buddha land completely, truly accomplishing the Buddha's Dharma such as power, and guiding beings and bringing them to maturity at will with supernatural powers etc. Without the samadhi as mentioned above, one cannot accomplish the four activities such as practicing Paramita, just like the Hearers. The training of higher mind has been explained. Sixth Chapter. If the mind dwells equally, one can truly know, because it is said that way, so after samadhi, the training of higher wisdom will be explained. If it is said that learning is holding wisdom, then are wisdom and learning not different? If so, then the higher wisdom itself should be made learning, so that the two become the same entity. If so, then "should also be the master" is meaningless, because what else can be the master besides it and be called higher wisdom? Just like the previous two learnings took precepts as the master, and mind as the master, and were called learning, wisdom
Tibetan
ཞན་ཡོད་པ་ལྟར་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་འདིར་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ནི་དངོས་གཞིའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དངོས་གཞི་ནི་དེའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། །གཉི་ག་ཡང་ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་དེ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཟབ་པ་ཉིད་ལ་ཐུག་པའི་བར་དག་གིས་བཤད་དོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་པ་ལྔ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །བཟློག་ པའི་སྒོ་ནས་མཚན་ཉིད་སྟོན་ཏེ། དམུས་ལོང་ལ་གཟུགས་བསྙད་པ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྩལ་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྒྲུབ་ཏུ་རུང་གི་གཞན་དུ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན། ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་སྨོས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་དུ་ཟིན་ན། གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་དང་ར་རོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་ཅི་ཡང་མི་བྱེད་པ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འབད་པ་མེད་པར་ཡང་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པར་ཐལ་པར་འགྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་པ་དང་བཅས་ཤིང་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གལ་ཏེ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ན་ནི་དེས་ན་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཡན་ཆད་ཀྱི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང༌། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་བས་དེ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གལ་ཏེ་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་རྣམ་པར་ཞི་བ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ནི་དེས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སེམས་མེད་པར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སེམས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འགལ་ཏེ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་མེད་པར་ནི། །སེམས་ནི་ནམས་ཀྱང་མི་འབྱུང་སྟེ། །ཉི་མ་དང་ནི་འོད་ཟེར་བཞིན། །དེ་དག་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང༌། །ཞེས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་
Chinese
如果像存在缺陷一样，那么这里所说的“殊胜智慧”就不是这样。如果是这样，那么从结合产生的智慧，是就实际情况而言的。实际情况是就其之后获得而言的。两者都是就无上智慧而言的。什么是殊胜智慧的修习呢？就是无分别智，那是从自性等深刻之处一直到究竟之间所说的。就自性而言，说的是断绝五种相状。这是通过反面的方式来显示特征，就像给盲人描述形状一样，因为无法通过肯定的方式来表达。通过断绝分别念的方式，可以证得无分别智，否则就会变成有分别念。那些无分别是什么呢？就是详细描述的，如“不作意”等。如果仅仅是不作意就是无分别智，那么昏睡和醉酒等什么都不作意也变成无分别智了。但那不是所希望的，因为即使不努力，一切都会毫无颠倒地发生。如果说“有分别和有考察”等，如果超越分别和考察就是无分别智，那么二禅以上的异生和声闻等也变成无分别智了，那也是不合理的。如果说“灭尽想和受”等，如果想和受完全寂灭就是无分别，那么就不会变成无分别智本身了，因为没有心，心所法就不会产生。在灭尽定等中，意识与心并存是相违的。因为没有心所法，心也不会产生，就像太阳和光芒一样，它们是同时产生的。就像所说的那样。如果说“完全断绝色的自性”，如果无分别就是色等
English
If it is like having flaws, then what is called "superior wisdom" here is not like that. If it is like that, then the wisdom arising from combination is in terms of the actual situation. The actual situation is in terms of what is obtained after that. Both are in terms of unsurpassed wisdom. What is the practice of superior wisdom? It is non-conceptual wisdom, which is explained from the profound aspects of self-nature, etc., all the way to the ultimate. In terms of self-nature, it is said to abandon the five aspects. This is to show the characteristics in a negative way, just like describing shapes to a blind person, because it cannot be expressed in a positive way. By abandoning conceptualization, one can attain non-conceptual wisdom, otherwise it will become conceptual. What are those non-conceptualizations? They are described in detail, such as "non-attention." If merely non-attention is non-conceptual wisdom, then sleepiness and drunkenness, etc., where nothing is attended to, also become non-conceptual wisdom. But that is not what is desired, because even without effort, everything will happen without any inversion. If it is said "with conceptualization and with examination," etc., if what transcends conceptualization and examination is non-conceptual wisdom, then the ordinary beings above the second dhyana and the Shravakas, etc., also become non-conceptual wisdom, which is also unreasonable. If it is said "cessation of perception and feeling," etc., if the complete pacification of perception and feeling is non-conceptual, then it will not become non-conceptual wisdom itself, because without mind, mental factors will not arise. In cessation samapatti, etc., the co-existence of consciousness and mind is contradictory. Because without mental factors, mind will not arise, just like the sun and its rays, they arise simultaneously. It is just as it is said. If it is said "completely abandoning the self-nature of form," if non-conceptualization is form, etc.