Tibetan
།ཤེས་རབ་མར་མེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་མདོ་སྡེ་ཟབ་མོ་རྣམས་རྣམ་པར་འཇོག་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་སྐར་མདའ་ནི་ཆོས་སྟོན་པའི་དུས་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ། །ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་ནི་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་བརྟགས་ཤིང་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྟེ། ལུས་ཀྱིས་མངོན་དུ་བྱས་པས་ནི་མ་ཡིན་པའོ། །ཤེས་རབ་མུན་པ་མེད་པ་ནི་ལུས་ཀྱིས་མངོན་དུ་བྱས་པའོ། །ཤེས་རབ་དབང་པོ་ནི་གཞན་དག་གི་རྟོགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པའོ། །ཤེས་རབ་སྟོབས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་རིགས་པ་དང་ཆོས་ལ་བརྫི་བ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །ཤེས་རབ་ནོར་ནི་དབང་ཕྱུག་ཐམས་ཀྱི་ན་ངན་དབང་ཕྱུག་གི་མཆོག་རབ་སྐྱེད་པ་དང༌། རང་གི་སྨེས་ལ་དབང་སྒྱུར་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང་ནོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོ་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་ནོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པའོ། །ཤེས་རབ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའོ། །ཤེས་རབ་རལ་གྲི་དང་ཤེས་རབ་མཚོན་ཆ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་མཚོན་ཆ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ལྷའི་བུའི་བདུད་རིང་དུ་སྤོང་བའོ། །ཤེས་རབ་འདེབས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོའི་རྟ་དགེ་བ་སྤྱོད་པར་འདེབས་པའོ། །ཤེས་རབ་ལྟུང་བར་བྱེད་པ་ནི་ལུས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང༌། རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་རབ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་དུ་མ་འགོག་པར་ཞུགས་པའོ། །ཤེས་རབ་ཐེམ་སྐས་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ལམ་མོ། །ཤེས་རབ་ཁང་བཟངས་ནི་མཐར་ཕྱིན་པར་སོང་བའོ། །ཡང་ར་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར་འདི་གསུམ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁམས་ཤེས་པ་དང༌། ཁམས་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པ་དང༌། ཁམས་དུ་མ་ཤེས་པའོ། །ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ལ་སློབ་པའི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང༌། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་གོང་མ་སྟེ། སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུས་བསྡུས་པ་དང༌། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུས་བསྡུས་པའོ། །མི་སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུས་བསྡུས་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྡུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བྱང་ཆུབ་དམ་པས་བསྡུས་པའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཁམས་ཤེས་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཁམས་དུ་མ་དང༌། ཁམས་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་དུ་མ་ཤེས་པའོ། །དེ་དག་གི་རྣམ་པ་ཚོགས་ཤེས་པ་ནི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པའོ། །ཡང་དེ་དག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཁམས་དང༌། འགྲོ་བ་དང་ས་དང་གང་ཟག་དང་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །ཞིབ་མོ་ནི་དེ་ཁོ་ན་དང་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་འཇུག་པའོ། །བརྟག་པ་ནི་དོན་མཐའ་དག་ལ་འཇུག་པའོ། །མཁས་པ་ནི་སྐྱེད་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའོ། །མཛངས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའོ། །ཡང་ན་བཟློག་ པའོ། །མིག་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་དངོས་པོ་འཛིན་པའོ། །ཤེས་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་རིགས་འཛིན་པའོ། །རིགས་པ་ནི་དངོས་པོ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ལ་འཇུག་པའོ། །བློ་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའོ། །ཆོས་སྤྱོད་པ་ནི་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའོ། །དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའོ། །དགེ་ལེགས་སྤྱོད་པ་ནི་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའོ། །ལེགས་པར་གསུངས་པ་ནི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ལེགས་པར་བསྟན་པ་ནི་དོན་དང་ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་འབྲེལ་པའོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སྤོང་བས་ངེས་པར་འབྱུང་བའོ། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །མི་མཐུན་པ་མེད་པ་ནི་སྟོན་པ་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་དོན་དང་དོན་དུ་ཚིག་དང་ཚིག་ཏུ་ཕན་ཚུན་མཐུན་པ་སྟེ་གཅིག་ལ་གཅིག་མི་འགལ་བའོ། །འདུལ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་དང་བདུད་དང་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་བསྐྱོད་པའོ། །རྟེན་པ་ཡོད་པ་ནི་སྟོན་པ་བཞི་ཆུད་མི་གསོན་པའོ། །འདི་སྟོན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་རྣམ་པར་དག་པའོ། །དེ་ལ་མདོར་བསྡུ་ན་ཚིག་འདི་དག་གིས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ནི་ལེགས་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཡི་གེ་དང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར
Chinese
智慧灯是如来所说的深奥的经部，对所有进行分类，也就是完全照亮。智慧星箭是仅仅随顺说法者的时代。智慧明灯是在此和彼处，以智慧对法进行非常好的观察，并且在后来的时间也随顺，不是以身体证悟的。智慧无暗是身体证悟的。智慧自在是依于其他人的证悟的自在，是哪种智慧。智慧力是依于自己前后差别的证悟，很好地证悟的自在，对于道理和法没有混淆的智慧。智慧财富是生起所有自在中最殊胜的自在，并且获得能够支配自己的语言，是所有财富的主，并且是一切世间财富的根本因。智慧珍宝是如前所说。智慧宝剑和智慧武器是断除一切遍计。智慧武器是远离烦恼和天子魔。智慧调伏是调伏心意之马行持善法。智慧堕落是与一切身体分离并且完全毁坏。智慧最胜是进入遮止一切烦恼的众多门。智慧阶梯是来自于加行的道。智慧楼阁是到达了究竟。为了确定上述的围墙等等，应当说这三种，即是：界限的知晓，各种界限的知晓，众多界限的知晓。正确的见是学习通达真如的智慧。如理作意是生起它的。心解脱和智慧解脱是上面的，对于有学们来说，是被入流果所摄持，以及一来果和不来果所摄持。对于无学者们来说，是被阿罗汉果所摄持。对于独觉佛们来说，是被独觉佛所摄持。佛
English
The lamp of wisdom is that which classifies all the profound sutras spoken by the Tathagata, that is, it illuminates completely. The wisdom shooting star is merely following the time of the Dharma speaker. The wisdom lamp is that in this and that place, wisdom examines the dharmas very well, and also follows in later times, it is not realized by the body. Wisdom without darkness is realized by the body. Wisdom independence is the independence of relying on the realization of others, which is wisdom. Wisdom power is the independence of realizing the differences between oneself before and after, realizing well, the wisdom that does not confuse reason and Dharma. Wisdom wealth is generating the most supreme independence among all independence, and obtaining the ability to control one's own language, it is the master of all wealth, and it is the root cause of all worldly wealth. Wisdom jewel is as previously stated. Wisdom sword and wisdom weapon are cutting off all pervasive calculations. Wisdom weapon is abandoning afflictions and the son of the gods Mara. Wisdom taming is taming the horse of the mind to practice virtue. Wisdom falling is separating from all bodies and completely destroying. Wisdom supreme is entering to block the many doors of all afflictions. Wisdom ladder is the path arising from application. Wisdom mansion has reached the ultimate. In order to determine the aforementioned fence etc., these three should be said, namely: knowing the limits, knowing the various limits, and knowing the many limits. Correct view is the wisdom of learning to realize suchness. Proper attention is generating it. Mind liberation and wisdom liberation are above, for the learners, they are possessed by the fruit of stream entry, as well as the fruit of once returner and non-returner. For the non-learners, they are possessed by the fruit of Arhatship itself. For the solitary Buddhas, they are possessed by the solitary Buddha. Buddha
Chinese
这些教义是由殊胜菩提所摄持的。那么，如何才能了解蕴呢？回答是：要了解多种蕴和各种蕴。所谓的十八界，就是了解多种蕴。了解这些蕴的各种形态，就是了解各种蕴。进一步区分它们，就是了解蕴、行、地、人和类型的区别。细微是指深入到事物本身和深奥的意义中。考察是指涉及一切意义。精通是指具有生起的智慧。聪慧是指具有与生俱来的智慧。或者说是相反的。眼睛是执持显现的事物。知识是执持隐蔽的种类。理性是涉及事物的所有存在方式。智慧是如实地随之觉悟。行持意义是指由思维产生的善所完全摄持。行持佛法是指由听闻产生的善所完全摄持。行持善是指由布施和戒律产生的善所完全摄持。行持善妙是指由禅修产生的善所完全摄持。善说指的是词句和文字的完美。善示指的是与意义非常明显地相关联。出离是指通过舍弃世俗道的痛苦而获得出离。趋向圆满菩提是指为了从超越世间的道的痛苦中彻底解脱，而证悟那唯一的菩提。没有矛盾是指导师和声闻所说的话，在意义和意义上，在词句和词句上，彼此一致，互不矛盾。具有调伏是指不被所有外道、魔和世间人所动摇。具有所依是指四位导师不会被遗忘。这位导师被称为如来、阿罗汉、正等觉，是清净的教证。总而言之，这些话语表明，世尊所善说的法和律，就是善示，它以四种圆满的方式来展示，即用两句话来表达文字和意义的圆满。
English
These teachings are gathered by the supreme Bodhi. Then, how can one understand the aggregates? The answer is: one must understand the multiple aggregates and the various aggregates. The so-called eighteen realms are the understanding of multiple aggregates. Understanding the various forms of these aggregates is the understanding of various aggregates. Further distinguishing them is the understanding of the differences between aggregates, actions, grounds, people, and types. Subtle refers to delving into the essence of things and profound meanings. Investigation refers to involving all meanings. Mastery refers to possessing the wisdom of arising. Intelligence refers to possessing innate wisdom. Or it is the opposite. The eye grasps manifest objects. Knowledge grasps hidden categories. Reason involves all existing ways of things. Wisdom realizes accordingly. Acting on meaning is completely encompassed by the virtue arising from thought. Practicing Dharma is completely encompassed by the virtue arising from hearing. Practicing virtue is completely encompassed by the virtue arising from generosity and discipline. Practicing goodness is completely encompassed by the virtue arising from meditation. Well-spoken refers to the perfection of words and letters. Well-shown refers to being very clearly related to meaning. Renunciation refers to attaining liberation by abandoning the suffering of worldly paths. Going to perfect Bodhi refers to realizing that unique Bodhi in order to be completely liberated from the suffering of the path beyond the world. No contradiction means that the words spoken by the teacher and the hearers are consistent with each other in meaning and meaning, in words and words, and do not contradict each other. Having discipline means not being shaken by all heretics, demons, and worldly people. Having a basis means that the four teachers will not be forgotten. This teacher is called Tathagata, Arhat, Samyak-sambuddha, which is the pure proof of teaching. In short, these words indicate that the Dharma and Vinaya well-spoken by the Blessed One is the well-shown, which is shown in four perfect ways, that is, using two sentences to express the perfection of words and meaning.