Tibetan
ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔས་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། བཟོའི་གནས་ལས་བྱུང་བ་དང༌། སྤྲུལ་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ངོ་བོ་ཉིད་ལས་བྱུང་བས་སོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་བྱུང་བའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྒྱས་པས་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་གཟུགས་ཅན་ལྔ་པོ་གང་དག་ཡིན་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་གྱི་ སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མ་བསྡུས་པ་དག་ལས། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དགེ་བ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་གཏོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་སློབ་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། གང་ཟག་སློབ་པ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ཆོས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་འདུས་བྱས་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སློབ་པའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཆོས་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་དུས་དུས་སུ་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ་ཡང་སློབ་པར་བྱེད། ལྷག་པའི་སེམས་དང༌། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་ཡང་སློབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སློབ་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པའི་ཆོས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་འདུས་བྱས་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མི་སློབ་པའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པའི་མཐར་ཐུག་པ་རྣམས་ཀྱི་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་ཆོས་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ་དག་མ་གཏོགས་པ་གང་དག་དེ་ལས་གཞན་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་དང༌། དེའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བ་ལྔ་དང༌། ལྟ་བ་དེ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་དང༌། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང༌། ང་རྒྱལ་གང་དག་ཡིན་པ་དང༌། དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དག་དང༌། བདེན་པ་རྣམས་ལ་མ་རིག་པ་མ་འདྲེས་པ་དང༌། བདེན་པ་རྣམས་ལ་ཡིད་གཉིས་དང༌། ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། མཐུན་པའི་ལས་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། དགེ་བའི་ཆོས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ ཅན་གྱི་ཆོས་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་རྣམས་མ་གཏོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། མི་སློབ་པའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་དེ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དུས་རྟག་པ་ཁོ་ནར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་སྤངས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཟབ་མོ་མཐོང་བར་དཀའ་བ་རྣམས་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟབ་མོ་མཐོང་བར་དཀའ་བ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དང༌། ཚིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་འདི་ནི་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དང༌། ཚིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་དག་ནི་བརྗོད་པ་ལ་བརྟེན་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དང༌། བལྟ་བར་བྱ་བ་དང༌། རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཟབ་མོ་མཐོང་བར་དཀའ་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཆོས་གཟུགས་ཅན་རྣམས་དང༌། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དང༌། བསྟན་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་དང༌། བསྟན་དུ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། ཐོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། བསྟན་དུ་མེད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། བསྟན་དུ་ཡོད་ལ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། ཟག་པ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དང༌། ཟང་ཟིང་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། ཟང་ཟིང་མེད་པ་རྣམས་དང༌། ཞེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་དང༌། མངོན་པར་འབྱུང་བ་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་དང༌། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་དང༌། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམས་དང༌། གཏོགས་པ་རྣམས་དང༌། མ་གཏོགས་པ་རྣམས་དང༌། འདུས་བྱས་རྣམས་དང༌། འདུས་མ་ཡས་རྣམས་དང༌། ཤེས་པར་བྱ་བ་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་རྣམས་དང༌། དམིགས་པ་དང༌། གནས་པ་འདྲེན་པའི་ཆོས་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། རྒྱུ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། རྒྱུ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང༌། འབྲས་བུ་མེད་པ་རྣམས་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་དང༌། ནང་གི་རྣམས་དང༌། ཕྱི་རོལ་གྱི་རྣམས་དང༌། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་རྣམས་དང༌། ཟིན་པ་རྣམས་དང༌། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྒྱུར་བྱས་པ་དང༌། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྒྱུར་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་དང༌། སྲིད་པ་རྣམས་དང༌། སྲིད་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དང༌། བླ་ན་ཡོད་པ་རྣམས་དང༌། བླ་ན་མེད་པ་རྣམས་དང༌། བསྒོམ་པར་བྱ་བ་རྣམས་དང༌། འདས་པ་རྣམས་དང༌། མ་འོངས་པ་རྣམས་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམས་དང༌། འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དང༌། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དང༌། གཟུགས་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དང༌། དགེ་བ་རྣམས་དང༌། མི་དགེ་བ་རྣམས་དང༌། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམས་དང༌། སློབ་པ་རྣམས་དང༌། མི་སློབ་པ་རྣམས་དང༌། སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དང༌། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་དང༌། བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་དང༌། སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དང༌། ཟབ་མོ་མཐོང་བར་དཀའ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ་དག་ཡིན་ཏེ། ལེགས་པར་བསམས་པ་སེམས་པས་ཚུལ་བཞིན་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པས་ནི་དེ་ལྟར་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱའོ། །བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སའི་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་སྟེ། རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པའི་གཞུང་ལྷག་མ་ནི་མི་སྣང་ངོ༌།། །།བམ་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པ། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སའི་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། གཟུགས་བརྙན་བསྒོམ་པ་དང༌། དངོས་པོའི་མཐའ་བསྒོམ་པ་དང༌། དགོས་པ་ ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། འཐོབ་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། བསྟེན་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། སྤང་བ་བསྒོམ་པ་དང༌། གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་དང༌། ཉི་ཚེ་བསྒོམ་པ་དང༌། ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་བསྒོམ་པ་དང༌། གཡོ་བ་ཡོད་པའི་བསྒོམ་པ་དང༌། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། གྲུབ་པ་བསྒོམ་པ་དང༌། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་བསྒོམ་པ་དང༌། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་བསྒོམ་པའོ། །དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདི་ལྟར་འདི་ན་ཉན་ཐོས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ། ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པའམ། ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་མ་ཞུགས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་མི་ལྟ་བ།
Chinese
其差别也可以用五种方式来区分。哪五种呢？即：异熟所生、行为所生、工巧处所生、化生、自性所生。其中，没有说明自性所生的经文是这样的：由增长而产生的五种有色事物是什么？以及，在没有包含于异熟中的外处有色界中，除了善和烦恼之外，哪些是色处和声处？什么是应学的法？即：补特伽罗中的应学者，入流者、一来者、不来者，以及不来者的出世间有为法，以及世间善法，这些被称为应学之法。为什么呢？因为，依靠这些法，会不断地学习增上的戒律学，也会学习增上的心和增上的智慧。什么是不应学的法？即：阿罗汉，漏尽者的出世间有为法，以及世间善法，这些被称为不应学之法。什么既不是应学也不是不应学的法？即：从入流者到阿罗汉之间的所有应学和不应学之法，除了这些之外，凡是属于异生之流的，以及由其所产生的诸法，都应知为既不是应学也不是不应学之法。什么是见所断之法？即：有身见等五见，以及对这些见的贪、嗔、慢，以及与这些相应的法，以及对真谛的不明，以及对真谛的怀疑，以及会导致恶趣的，以及与此相应的见所断之业，这些都称为见所断之法。什么是修所断之法？即：所有有漏的善法，以及未修
English
Its distinctions can also be classified in five ways. What are the five? They are: born from maturation, born from conduct, born from crafts, born from emanation, and born from nature. Among these, the scriptures that do not explain what is born from nature are as follows: What are the five types of form that arise from growth? And, among the external sense bases of form that are not included in maturation, what are the form sense base and the sound sense base, excluding those that are virtuous and afflicted? What are the dharmas of learning? They are: the person who is a learner, the stream-enterer, the once-returner, the non-returner, and the supramundane conditioned dharmas of the non-returner, as well as mundane virtuous dharmas; these are called the dharmas of learning. Why is that? Because, relying on these dharmas, one will constantly learn the training of higher morality, and also learn higher mind and higher wisdom. What are the dharmas of no-more-learning? They are: the Arhat, the supramundane conditioned dharmas of the one with exhausted defilements, and mundane virtuous dharmas; these are called the dharmas of no-more-learning. What are the dharmas that are neither learning nor no-more-learning? They are: all the dharmas of learning and no-more-learning from the stream-enterer up to the Arhat, except for these, whatever belongs to the stream of ordinary beings, and all the dharmas that arise from it, should be known as the dharmas that are neither learning nor no-more-learning. What are the dharmas to be abandoned by seeing? They are: the five views, such as the view of the aggregates, and the attachment, anger, and pride towards these views, as well as the dharmas that are in accordance with these, as well as the ignorance that is not mixed with the truths, as well as the doubt towards the truths, as well as what leads to the lower realms, and the actions to be abandoned by seeing that are in accordance with this; all of these are called the dharmas to be abandoned by seeing. What are the dharmas to be abandoned by meditation? They are: all the virtuous dharmas with defilements, and the uncultivated
Chinese
所有未被遮蔽所覆盖的法，以及如所说示的烦恼法之外的其他所有烦恼法，被称为通过修习而断除的法。哪些是不断除的法呢？所有出世间的有学，以及所有属于无学相续的法。其中，哪些是出世间的法呢？它们是由于其自性在任何时候都是完全清净的，因此是不断除的。除此之外的世间法，由于已经被断除，因此是不断除的。其中，哪些是甚深且难以见到的法呢？应当视一切法都是甚深且难以见到的。为什么呢？因为，例如，不可言说的自性，以及超越言语范围的本体，这是极其甚深的。一切法也都是不可言说的自性，以及超越言语范围的本体。因此，它们是依靠言说而被把握、被观察和被理解的。因此，应当认识到它们是甚深且难以见到的。有色法和无色法，可见法和不可见法，有碍法和无碍法，不可见且无碍法，可见且有碍法，有漏法和无漏法，有烦恼法和无烦恼法，有染污法和无染污法，依赖执著的法和依赖显现的法，世间法和出世间法，属于的法和不属于的法，有为法和无为法，应知的法和应辨知的法， 所缘和住所引导的法，有异熟的法和无异熟的法，有因的法和无因的法，有果的法和无果的法，以及缘起法。
English
All dharmas that are not obscured by veils, and all other afflicted dharmas besides those that are described as afflicted dharmas, are called dharmas to be abandoned through cultivation. What are the dharmas that are not to be abandoned? All supramundane learners and all that belong to the continuum of the non-learners. Among these, which are the supramundane dharmas? They are not to be abandoned because their nature is always completely pure. Other than these, the mundane ones are not to be abandoned because they have already been abandoned. Among these, what are the profound and difficult to see dharmas? All dharmas should be regarded as profound and difficult to see. Why? Because, for example, the inexpressible self-nature and the essence that transcends the realm of words are extremely profound. All dharmas are also of inexpressible self-nature and the essence that transcends the realm of words. Therefore, they are to be grasped, observed, and understood by relying on speech. Therefore, it should be recognized that they are profound and difficult to see. Form dharmas and formless dharmas, visible dharmas and invisible dharmas, obstructive dharmas and unobstructed dharmas, invisible and unobstructed dharmas, visible and obstructive dharmas, contaminated dharmas and uncontaminated dharmas, afflicted dharmas and non-afflicted dharmas, defiled dharmas and undefiled dharmas, dharmas that rely on attachment and dharmas that rely on manifestation, mundane dharmas and supramundane dharmas, belonging dharmas and non-belonging dharmas, conditioned dharmas and unconditioned dharmas, knowable dharmas and distinguishable dharmas, objects and abodes that lead dharmas, dharmas with maturation and dharmas without maturation, dharmas with causes and dharmas without causes, dharmas with results and dharmas without results, and the dharmas of dependent origination.
Chinese
以及，内部的那些，外部的那些，被名和色所包含的那些，被执取的那些，以四大为因的那些，不以四大为因的那些，有生之那些，无生之那些，有上的那些，无上的那些，应修习的那些，过去的那些，未来的那些，现在发生的那些，具有欲望的那些，具有色身的那些，具有无色身的那些，善的那些，不善的那些，未被记说的那些，学道的那些，无学道的那些，非学道亦非无学道的那些，见道所应断的那些，修道所应断的那些，非应断的那些，对于甚深难以见到的法之差别进行分别安立，就是如所说示的那些。善加思虑，以正念之心精进修持，如此则应于如是之法进行如理分别之瑜伽。这是思所生地的决择，决择的剩余部分不明显。第二十五品。修所生地的决择，简而言之，应知修习有十六种，即：声闻乘相应的作意修习，大乘相应的作意修习，影像修习，事物边际修习，必要 圆满成就修习，获得修习，依止修习，舍弃修习，对治修习，暂时修习，普遍行修习，有动摇修习，有现行作意修习，成就修习，非修所生法修习，修所生法修习。其中，何为与声闻乘相应的作意修习？答：例如，此处有声闻，安住于声闻之法性，已入于真实无过失，或未入于真实无过失，不顾及众生之利益。