English
. He is not violent in secret, nor is he obviously violent, nor is he violent for a short time, nor is he violent for a long time. Thus, the king's nature is not violent. How is it that the part of contention is small? Here, even if the cooks commit great offenses and great violations, the king will not completely separate them from their enjoyments, nor will he separate them from their wives, nor will he punish them with extreme penalties, but will punish them with penalties that are in accordance with their offenses. In this way, the king is one who has a small part of contention. How is it that the reward is great? Here, the king has a joyful mind and a satisfied mind towards the cooks who serve him well with respect and reverence, and at all times he speaks gentle words well and completely. The distribution of enjoyments and the distribution of livelihoods are neither reduced, nor increased, nor deceived, nor disappointed, but are given completely. It is easy to satisfy them, and it is not difficult to satisfy them. In this way, the king is one who has a great reward. How is it that he listens to the words of the virtuous? Here, the king listens to the words of those who do not consider themselves wise, who have no greed, who are not partial, who know the rules, who do not harbor resentment, and who possess the Dharma, and he puts his mind to doing them. Therefore, those things will increase, enjoyments will increase, fame will increase, and the Dharma will increase. In this way, the king is one who listens to the words of the virtuous. How is it that he acts after investigation and possesses the law? Here, the king harmoniously appoints the cooks, completely appoints them, separately investigates, and comprehensively investigates. In those aspects of matters that are most trustworthy, he does not appoint cooks who are not suitable for appointment, and he appoints those who are suitable for appointment. In those aspects, he replaces cooks who are suitable for replacement, and he does not replace those who are not suitable for replacement.
Tibetan
། ཕན་གདགས་པར་འོས་པའི་ཚལ་ཟ་རྣམས་ལ་ནི་ལེགས་པ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད། ཆད་པས་གཅད་པར་འོས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཆད་པས་གཅོད་པར་བྱེད་ཅིང༌། བྱ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་བརྟགས་ནས་བྱེད་ཀྱི་གྱ་ཚོམ་དུ་མི་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་པོའི་ཆོས་ལུགས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཚལ་ཟ་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པས་དེས་ན་དེའི་ཚལ་ཟ་རྣམས་ཀྱང་བློན་པོ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང༌། འཁོར་ཕལ་པོ་ཆེ་འདུས་ཏེ་འདུག་པའི་ཚེ་གློ་བུར་དུ་གཏམ་མི་ཟེར་ཞིང༌། གཏམ་གྱི་མཇུག་སྡོད་པ་དང༌། རྗེས་དང་བཅས་པ་དང༌། གུས་པ་དང་བཅས་པ་དག་སྨྲ་ཞིང་བྱ་བར་ཡང་སེམས་ལ། ཇི་ལྟར་བསྒོ་བའི་ཚིག་བཞིན་དུ་ཡང་བྱེད་ཅིང༌། ཚིག་ ལ་ལེགས་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱལ་པོ་བརྟགས་ཏེ་བྱེད་ཅིང་ཆོས་ལུགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་ལ་ལྟ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་རྒྱལ་པོ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་དད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་དད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པ་སྐྱེས་པས་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཕྱིས་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་ལ་ཡང་དད་པར་བྱེད་པ་དང༌། དད་པས་ངོ་ཚ་དང་ལྡན་ཞིང་ལུས་དང་ངག་དང༌། ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་ཅི་འདོད་དགུར་མི་འཇུག་པ་དང༌། གཞན་ཡང་དུས་དུས་སུ་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་སྦྱིན་པ་དག་ཀྱང་སྦྱིན་པ་དང༌། བསོད་ནམས་དག་བྱེད་པ་དང༌། བསྙེན་གནས་ལ་གནས་པ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་བླང་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱལ་པོ་ཆོས་ལ་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་བྱེ་བྲག་ཤེས་ཤིང་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་རྒྱལ་པོ་ཚལ་ཟ་རྣམས་དང༌། བློ་གྲོགས་རྣམས་དང༌། བློན་པོ་རྣམས་དང༌། གྲོས་གྲོགས་རྣམས་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ་གུས་པ་དང༌། ནུས་པ་དང༌། ཤེས་པ་ལས་ཀྱང་སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མ་གྱུར་ཅིང༌། དེའི་ཚལ་ཟ་གང་དག་གུས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ལ། གང་དག་ནུས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དག་དང༌། གང་དག་ཤེས་རབ་འཆལ་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང༌། ཚལ་ཟ་གང་དག་གུས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ལ། གང་དག་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང༌། ཚལ་ཟ་གང་དག་གུས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དང༌། ནུས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་འཆལ་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ཁྱད་གསོད་པར་བྱེད། ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་བྱེད་ལ། ཚལ་ཟ་གང་དག་གུས་པ་དང་ལྡན་པ་དང༌། ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་དང། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ལ་ནི། བཀུར་སྟིར་བྱེད། བླ་མར་བྱེད། རི་མོར་བྱེད། མཆོད་པར་བྱེད་ཅིང༌། ལེགས་པ་ཁོ་ནར་ཕན་འདོགས་པར་ཡང་བྱེད་པ་དང༌། དེའི་ཚལ་ཟ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་བྱེད་པ། རྒན་པོ་རྒས་པ་དགོག་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྲི་ཞུ་ཆེ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་ དེ་དག་ལ་མཐུ་མེད་པ་དང༌། སྟོབས་མེད་པ་དང༌། ཉམས་རྩལ་མེད་པར་རིག་ཀྱང་སྔོན་གྱི་བྱས་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པས་བསྙེན་བཀུར་ལས་ཀྱང་ཁྱད་དུ་གསོད་པར་མི་བྱེད། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་བགོ་བཤའ་དང༌། འཚོ་བའི་བགོ་བཤའ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་དུ་གསོད་པར་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱལ་པོ་བྱེ་བྲག་ཤེས་ཤིང་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་རབ་ཏུ་མ་མྱོས་ཤིང་གཅིག་ཏུ་བག་ཡོད་པར་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་རྒྱལ་པོ་དུས་དུས་སུ་བྱ་བ་དག་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་དང༌། ཚལ་ཟ་དག་གསོ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་དང་དུས་དུས་སུ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པོ་དག་གིས་འབྱོར་ཅིང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས་རྩེ་བར་བྱེད། དགའ་བར་བྱེད། དགའ་མགུར་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་མ་མྱོས་ཤིང༌། གཅིག་ཏུ་བག་ཡོད་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་པོའི་ཡོན་ཏན་བཅུ་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་རྒྱལ་པོ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང༌། རྩ་འཇིང་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ལ། འཁོར་མང་བ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། སྐྱབས་ཀྱི་འོས་ཡིན་ཞིང༌། མངོན་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བའི་འོས་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་པོའི་ཡོན་ཏན་བཅུ་པོ་དེ་དག་ལས་དང་པོ་གཅིག་ནི་རིགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་དགུ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། །། བམ་པོ་བཅུ་བདུན་པ་དང༌། ཉམས་པའི་སྒོ་དག་གང་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ཉམས་པའི་སྒོ་ནི་ལྔ་སྟེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། ཚལ་ཟ་མ་བརྟགས་པ་ལེན་པ་རྒྱལ་པོའི་ཉམས་པའི་སྒོ་དང༌། ཚལ་ཟ་བརྟགས་པ་ལེན་ཀྱང་མི་སྙན་པ་དང་དུས་མ་ཡིན་པར་སྤྱོད་པ་རྒྱལ་པོའི་ཉམས་པའི་སྒོ་དང༌། བྱ་བ་བསམ་པ་ལ་བག་མེད་པ་རྒྱལ་པོའི་ཉམས་པའི་སྒོ་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་བསྲུང་བ་ལ་བག་མེད་པ་རྒྱལ་པོའི་ཉམས་པའི་སྒོ་དང༌། ཆོས་སྤྱད་པ་ལ་བག་མེད་པ་རྒྱལ་པོའི་ཉམས་པའི་སྒོའོ། །དེ་ལ་ཚལ་ཟ་མ་བརྟགས་པ་ལེན་པ་གང་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་རྒྱལ་པོ་ཚལ་ཟ་རྣམས་གུས་པ་དང༌། ནུས་པ་དང། ཤེས་པ་ལས་ཀྱང་མཐུན་པར་མ་བསྐོས། ཡོངས་སུ་མ་བསྐོས། དམིགས་སུ་མ་ཕབ། རྣམ་པར་མ་བརྟགས། ཀུ
Chinese
对于那些值得帮助的臣民，就好好地帮助他们。对于那些应该用刑罚惩处的，就用刑罚来惩处。对于各种事务，也要经过考察后再做，不做轻率的事情。国王的各种法律制度，也要好好地为臣民们制定。因此，那些臣民们，在各位大臣和众多随从聚集在一起的时候，不会突然说话，而是说完话的结尾，有条理，恭敬地说话。对于要做的事情，也会用心思考，按照吩咐的话语去做，很好地遵守法度。这样，国王就是经过考察后行事，具有法律制度的人。怎样算是关注佛法呢？就是这位国王对来世有信仰和信任。因为他对来世有信仰和信任，所以对于善业和恶业的果报，在来世会变成想要或不想要的结果，也对此相信。因为有信仰，所以具有羞耻心，对于身、语、意的错误行为，不会放纵。此外，还时常分别考察后进行布施，做布施和功德，安住于斋戒，受持清净的戒律。这样，国王就是关注佛法的人。怎样算是能够辨别善恶，知恩图报呢？就是这位国王对于臣民们、朋友们、大臣们、顾问们，像这样，对于恭敬、能力和智慧，也不会心生邪念。对于那些不具备恭敬的臣民，也能如实地了解。对于那些不具备能力的人，以及那些智慧低下的人，也能如实地了解。对于那些具备恭敬的臣民，也能如实地了解。对于那些具备能力和智慧的人，也能如实地了解。对于那些不具备恭敬、不具备能力、智慧低下的人，就加以贬低，完全抛弃。
English
For those subjects who deserve help, he helps them well. For those who should be punished with penalties, he punishes them with penalties. For various affairs, he also acts after careful consideration, not acting rashly. The various laws and systems of the king are also well established for the subjects. Therefore, those subjects, when various ministers and many attendants are gathered together, do not speak suddenly, but speak with the conclusion of the speech, with order, and with respect. For the things to be done, they also think carefully, act according to the words of instruction, and abide well by the law. In this way, the king acts after careful consideration and is endowed with laws and systems. How is it considered to be attentive to the Dharma? It is that this king has faith and trust in the afterlife. Because he has faith and trust in the afterlife, he also believes that the results of good and bad deeds will become desired or undesired results in the next life. Because of faith, he has a sense of shame and does not indulge in the wrongdoings of body, speech, and mind. In addition, he also gives alms after careful consideration from time to time, performs almsgiving and merit, abides in fasting, and engages in taking pure precepts. In this way, the king is attentive to the Dharma. How is it considered to be able to distinguish good from bad and to be grateful? It is that this king, for the subjects, friends, ministers, and advisors, like this, for respect, ability, and wisdom, does not have perverse thoughts. For those subjects who do not possess respect, he can also understand them as they really are. For those who do not possess ability, and those who are of low intelligence, he can also understand them as they really are. For those subjects who possess respect, he can also understand them as they really are. For those who possess ability and wisdom, he can also understand them as they really are. For those who do not possess respect, do not possess ability, and are of low intelligence, he despises them and completely abandons them.
Chinese
对于那些恭敬、有能力、有智慧的臣子，要尊敬、视为上师、作为榜样、供养，并且只给予好的帮助。对于那些长期侍奉的臣子，年老体衰、尽心尽力的人，即使知道他们没有能力、没有力量、没有技能，也要因为 याद念以前的功劳而更加优待，在享用和生活分配上也不应有所差别。这样，国王就是明智且知恩图报的。如何才能不沉溺于享乐，保持警惕呢？国王应当时时勤奋处理政务，努力供养臣子，并且时时享受五种感官的快乐，尽情嬉戏、欢喜、享受。这样，国王才能不沉溺于享乐，保持警惕。伟大的国王如果具备这十种国王的 गुण德，即使 नहीं是 भोग用丰厚、根基稳固、眷属众多，也是值得依靠和亲近的。伟大的国王，这十种国王的 गुण德中，第一种是出身的 गुण德，其余九种应被视为天生的 गुण德。第十七品。什么是衰败之门呢？国王衰败之门有五种。哪五种呢？不考察就任用臣子是国王衰败之门；考察后任用臣子，但给予不适当的待遇或不合时宜地使用也是国王衰败之门；对事务的考虑不谨慎是国王衰败之门；对财富的守护不谨慎是国王衰败之门；对佛法的修行不谨慎也是国王衰败之门。什么是不考察就任用臣子呢？伟大的国王，国王没有根据臣子的恭敬心、能力和智慧来选拔、完全选拔、特别指定、详细考察、
English
Those ministers who are respectful, capable, and wise should be honored, regarded as teachers, used as examples, and offered to, and only good assistance should be given. For those ministers who have been serving for a long time, who are old and frail, and who are dedicated, even if they are known to be incapable, powerless, and unskilled, they should be treated even better out of remembrance of their past deeds, and there should be no difference in the distribution of enjoyment and livelihood. In this way, the king is wise and grateful. How can one not be addicted to pleasure and remain vigilant? The king should always be diligent in handling affairs, strive to support his ministers, and constantly enjoy the five senses, indulging in play, joy, and enjoyment. In this way, the king can avoid being addicted to pleasure and remain vigilant. If a great king possesses these ten qualities of a king, even if he is not rich in enjoyment, has a solid foundation, or has many attendants, he is still worthy of reliance and approach. O great king, among these ten qualities of a king, the first is the quality of lineage, and the other nine should be regarded as innate qualities. Seventeenth chapter. What are the gates of decline? There are five gates of decline for a king. What are the five? Appointing ministers without examination is a gate of decline for the king; appointing ministers after examination, but giving inappropriate treatment or using them at the wrong time is also a gate of decline for the king; being careless in considering matters is a gate of decline for the king; being careless in guarding wealth is a gate of decline for the king; being careless in practicing the Dharma is also a gate of decline for the king. What is appointing ministers without examination? O great king, the king has not selected, fully selected, specifically designated, or thoroughly examined ministers based on their respect, ability, and wisdom,