Tibetan
ག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པར་མིང་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ལ་འདི་ནི་གཟུགས་ཅན་ནོ། །འདི་ནི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་བསྟན་དུ་ཡོད་པའོ། །འདི་ནི་བསྟན་དུ་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཟག་པ་མེད་པ་དང༌། འདུས་བྱས་དང༌། འདུས་མ་བྱས་དང༌། དགེ་བ་དང༌། མི་དགེ་བ་དང༌། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང༌། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང༌། དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པའི་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་པས་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་བརྟེན་པ་དེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིལ་པོར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པར་མིང་དུ་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ལ་བདག་དང་སེམས་ཅན་དང༌། སྲོག་དང༌། སྐྱེ་བ་པོའི་མིང་གི་བརྡ་དང་ལྡན་པ། ཁྱིམ་དང༌། དམག་དང༌། ནགས་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཟས་དང༌། སྐོམ་དང༌། བཞོན་པ་དང༌། གོས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་དེ་དག་གི་མིང་གི་བརྡ་དང་ལྡན་ལ། ཆོས་མང་པོ་བསྡུས་པ་དག་ལ་རིལ་པོར་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རིལ་པོར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་གོ་སྙམ་པ་དང༌། བདག་གི་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། དངོས་པོ་གང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་མཐུན་པར་བཅས་པ་གང་ལ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་བདག་ཏུའམ། བདག་གིར་འདྲིས་ཤིང་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་གོམས་པས། ལོག་པར་འཛིན་ཅིང་འདྲིས་པ་དེ་ལས་རང་གི་ལྟ་བའི་གནས་དང་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས། འབྱུང་བ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་གོ་སྙམ་པ་དང༌། བདག་གི་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྡུག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། མཛེས་པ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །མི་སྡུག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། མི་མཛེས་པ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པ་གཉི་ག་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། མཛེས་པ་དང༌། མི་མཛེས་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་དེ་གཉིས་ལ་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ།
Chinese
任何事物，都是以自性进行分别，这叫做自性分别。什么是特殊分别呢？对于色等被命名的事物本身，认为“这是有色”、“这不是有色”、“这是可见的”、“这是不可见的”，同样地，对于有碍的和无碍的、有漏的和无漏的、有为的和无为的、善的和不善的、无记的、过去的、未来的、现在发生的，以及与此相似的无量差别的性质，依赖于以自性进行分别，为了进行特殊区分而进行的分别，这叫做特殊分别。什么是整体执取的分别呢？对于色等被命名的事物本身，具有我、有情、命、生者的名称概念，房屋、军队、森林等，食物、饮料、车辆、衣服等，对于这些事物具有它们名称的概念，并且对于许多法聚集的事物，从整体执取的因所产生的行相，这叫做整体执取的分别。什么是我认为的和我所有的分别呢？对于与取受有漏事物相符的事物，从长久以来习惯于执着和显现执着于我或我所，由于习惯于错误执着和熟悉，从而依赖于与自己见解相符的事物，所产生的颠倒分别，这叫做我认为的和我所有的分别。什么是可爱分别呢？缘于美丽悦意的事物的分别。什么是不可爱分别呢？缘于不美丽不悦意的事物的分别。什么是与可爱和不可爱二者相违的分别呢？缘于除了美丽和不美丽、悦意和不悦意之外的事物的分别。总之，可以归纳为两种。
English
Whatever exists is discriminated as its own nature, and this is called self-nature discrimination. What is specific discrimination? Regarding the very objects that are named as form, etc., thinking, "This is with form," "This is without form," "This is visible," "This is invisible," and similarly, with regard to that which is obstructive and unobstructed, with outflows and without outflows, conditioned and unconditioned, virtuous and non-virtuous, unspecified, past, future, and presently arising, and the immeasurable distinctions of qualities similar to these, relying on discrimination as self-nature, the discrimination that is done for the sake of specific distinction is called specific discrimination. What is the discrimination of grasping as a whole? Regarding the very objects that are named as form, etc., having the conceptual designations of I, sentient being, life, and creator, houses, armies, forests, etc., food, drink, vehicles, clothes, etc., having the conceptual designations of those things, and for things that are aggregates of many dharmas, whatever arises from the cause of grasping as a whole, that is called the discrimination of grasping as a whole. What is the discrimination of thinking "I" and "mine"? Regarding any object that is in accordance with taking up things with outflows, from a long time being accustomed to clinging and manifest clinging to "I" or "mine," due to being accustomed to wrong clinging and familiarity, thereby relying on objects that are in accordance with one's own view, whatever inverted discrimination arises, that is called the discrimination of thinking "I" and "mine." What is the discrimination of the beautiful? It is the discrimination that focuses on beautiful and pleasing objects. What is the discrimination of the unbeautiful? It is the discrimination that focuses on unbeautiful and displeasing objects. What is the discrimination that is the opposite of both the beautiful and the unbeautiful? It is the discrimination that focuses on objects other than the beautiful and the unbeautiful, the pleasing and the displeasing. In short, it can be summarized into two aspects.
Tibetan
རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྟེན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དམིགས་པའི་དངོས་པོའོ། །དེ་གཉི་ག་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པ་དང༌། གཅིག་གི་རྒྱུ་ལས་གཅིག་བྱུང་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔ་མ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་བྱུང་བ་ནི། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དེ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པ་ནི། ཕྱི་མ་ལ་དེའི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བའི་རྒྱུའོ། །དེ་བྱུང་ན་དེ་ལ་གནས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་རྣམ་པ་བཞི་དང༌། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་བཞིས་འགྱུར་ཏེ། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། མིང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང༌། དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང༌། ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང༌། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །དེ་ལ་མིང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་མིང་ལ་མིང་ཙམ་དུ་ལྟ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་ཙམ་དུ་ལྟ་བ་ནི། དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ལྟ་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་ བཏགས་པ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ལྟ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་སྟེ། དེས་མིང་དང་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་དང༌། འབྲེལ་པར་ཡང་མཐོང་ལ། མིང་དང་དངོས་པོ་འབྲེལ་པ་ལ་བརྟེན་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་དང་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན། མིང་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང༌། དངོས་པོ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་དང༌། ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་དང༌། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །མིང་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་མིང་ལ་མིང་ཙམ་དུ་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས། མིང་དེ་ལ་འདི་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཏེ། འདི་ལྟར་མིང་འདི་ནི་འདི་ལྟ་བུའི་
Chinese
分别是念和分别念的所依，分别是念的所缘事物。要知道这两者都是没有开始的，并且一个从另一个的因中产生。先前的分别念是现在产生的分别念的所缘事物产生的因。现在产生的分别念的所缘事物产生，是现在产生的那个所缘的分别念产生的因。因此，如果现在这个分别念没有完全了解，那么对于后来，它是其所缘事物产生的因。如果它产生了，那么安住于它、依赖于它的分别念也必定会产生。那么，如何才能了解那个分别念呢？通过四种完全寻求和四种如实完全了知。什么是四种完全寻求呢？名称完全寻求、事物完全寻求、自性假立完全寻求和差别假立完全寻求。其中，名称完全寻求是指菩萨对名称仅仅视为名称。同样，对事物仅仅视为事物，这是事物完全寻求。对自性假立仅仅视为自性假立，这是自性假立完全寻求。对差别假立仅仅视为差别假立，这是差别假立完全寻求。通过这些，也能看到名称和事物的特征是不同的，并且是相关的。并且，依赖于名称和事物之间的关系，也能理解自性假立和差别假立。什么是那四种如实完全了知呢？名称寻求成为如实完全了知，事物寻求成为如实完全了知，自性假立寻求成为如实完全了知，差别假立寻求成为如实完全了知。什么是名称寻求成为如实完全了知呢？菩萨完全寻求名称仅仅是名称，然后对那个名称这样如实完全了知：这个名称是这样的……
English
Conceptualization and the basis of conceptualization are the objects of conceptualization. It should be understood that both of these are without beginning, and one arises from the cause of the other. The previous conceptualization is the cause of the arising of the object of the present conceptualization. The arising of the object of the present conceptualization is the cause of the arising of the conceptualization that focuses on that present object. Therefore, if the present conceptualization is not fully understood, then for the future, it is the cause of the arising of its object. If it arises, then the conceptualization that abides in it and relies on it will also necessarily arise. How can that conceptualization be understood? Through four kinds of complete seeking and four kinds of complete knowing as it is. What are the four kinds of complete seeking? Complete seeking of name, complete seeking of object, complete seeking of imputed essence, and complete seeking of imputed difference. Among these, complete seeking of name is when a Bodhisattva regards a name as merely a name. Similarly, regarding an object as merely an object is complete seeking of object. Regarding imputed essence as merely imputed essence is complete seeking of imputed essence. Regarding imputed difference as merely imputed difference is complete seeking of imputed difference. Through these, one also sees that the characteristics of name and object are different and related. And, relying on the relationship between name and object, one also understands imputed essence and imputed difference. What are those four kinds of complete knowing as it is? Seeking of name becomes complete knowing as it is, seeking of object becomes complete knowing, seeking of imputed essence becomes complete knowing, and seeking of imputed difference becomes complete knowing as it is. What is seeking of name becoming complete knowing as it is? A Bodhisattva completely seeks a name as merely a name, and then completely knows that name as it is, like this: This name is like this...
Tibetan
དོན་དུ་དངོས་པོ་ལ་རྣམ་པར་འཇོག་སྟེ། འདི་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་དོན་དང༌། ལྟ་བའི་དོན་དང༌། ཉེ་བར་འདོགས་པའི་དོན་དུའོ། །གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་མིང་དུ་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་རྣམ་པར་མི་འཇོག་ན་ནི། སུས་ཀྱང་དངོས་པོ་དེ་ལ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བར་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མི་ཤེས་ན་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཤིང་མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་ན་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་གིས་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་མིང་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་ཙམ་དུ་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས། གཟུགས་ལ་སོགས་པར་མིང་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་ཤིང་བརྗོད་དུ་མེད་པར་མཐོང་སྟེ། འདི་ནི་དངོས་པོ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་པའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟུགས་ ལ་སོགས་པར་མིང་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས། ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་དེས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ལ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྤྲུལ་པ་དང༌། གཟུགས་བརྙན་དང༌། བྲག་ཅ་དང༌། མིག་ཡོར་དང༌། ཆུ་ཟླ་དང༌། རྨི་ལམ་དང༌། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། དེར་སྣང་བ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་དོན་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གསུམ་པའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་བཙལ་ནས། གཟུགས་ལ་སོགས་པར་མིང་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཏགས་པ་རྣམས་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་དུ་མཐོང་ལ། དངོས་པོ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རྣམ་པ
Chinese
实际上，对事物进行分类，就像这样：造作之义，观看之义，以及接近附加之义。如果对于被命名为色等的事物，不分类名为“色”之名，那么，任何人都不会像那样知道那个事物被称为“色”。如果不知道，就不会妄加臆断和执着。如果没有执着，就不会言说。谁能如实地彻底了解，那被称为寻求名相，如实地完全了解。什么是寻求事物，如实地完全了解呢？就像这样，菩萨完全寻求事物仅仅是事物本身，看到被命名为色等的事物与一切言说不相混杂，不可言说。这是寻求事物，如实地完全了解的第二种。什么是寻求自性假立，如实地完全了解呢？就像这样，菩萨对于被命名为色等的事物，完全寻求仅仅是自性假立，如实地理解和彻底了解，那个自性假立使得并非其自性的事物显现为其自性。他看到那个自性假立如同幻化、影像、回声、眼翳、水月、梦境、幻术等。如果看到在那里显现的不是它的自性，那么这就是极为深奥的意义，成为行境，是寻求自性假立，如实地完全了解的第三种。什么是寻求差别假立，如实地完全了解呢？就像这样，菩萨寻求差别假立仅仅是假立本身，看到被命名为色等的事物，对于差别假立的种种，视其为无二之义。那个事物也不是存在，也不是不存在，因为不是由言说的自性所完全成立的缘故。不是存在，而是以不可言说的自性而