English
In short, recognize that conception is the body of knowledge. So, what are the objects of conception and examination? The meaning that relies on the collection of names, the collection of sentences, and the collection of letters is the object. What are the aspects of conception and examination? The aspect of conception is: to focus on that very object itself, and to focus specifically. The aspect of examination is: to think separately about that very thing. What do conception and examination completely arouse? They arouse speech. What are the detailed divisions of conception and examination? The detailed divisions are of seven kinds, from having characteristics to not having characteristics, up to not being afflicted, as before. What is the determination of conception and examination? Whatever is conception and examination, that is also discrimination. Whatever is discrimination, that is also conception and examination, and whatever is discrimination, that is conception and examination. Thus, whatever is conception and examination, that is also discrimination, but there is discrimination that is not conception and examination. Except for the wisdom that transcends the world, all minds and mental factors that operate in the three realms other than that are discrimination, but not conception and examination. What is the entry of conception and examination? What is the aspect of the conception and examination of sentient beings in hell? What is the nature of assembled contact? What drives them? What are they connected with? What do they desire? What kind of actions do they do and enter into? Just as with sentient beings in hell, what is the aspect of the conception and examination of animals, hungry ghosts, humans, gods who dwell in desire, and gods of the first dhyana realm? What is the nature of assembled contact? What do they say? What drives them? What are they connected with? What do they desire? What kind of actions do they do and enter into? To this, the conception and examination of sentient beings in hell is the aspect of complete and certain dejection, and the assembled contact of an unlovable realm, driven by suffering, connected with unpleasantness, and suffering.
Tibetan
བསྔལ་ལས་ཐར་བར་འདོད་པ་དང༌། སེམས་ཀུན་ནས་འཁྲུགས་པའི་ལས་བྱེད་ཅིང་འཇུག་གོ །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། ཡི་དགས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །དུད་འགྲོ་རྣམས་དང༌། མི་རྣམས་དང༌། ཡི་དགས་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་རྣམས་ནི་ཞུམ་པའི་རྣམ་པ་ཤས་ཆེ་ལ། ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། མི་སྡུག་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཤས་ཆེ་ལ། སྡུག་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བསྐྱོད་པའི་ཤས་ཆེ་ལ། བདེ་བས་བསྐྱོད་པའི་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤས་ཆེ་ལ། ཡིད་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་པར་འདོད་པའི་ཤས་ཆེ་ལ། བདེ་བ་དང་འགྲོགས་པར་འདོད་པའི་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། སེམས་ཀུན་ནས་འཁྲུགས་པའི་ལས་བྱེད་ཅིང་འཇུག་གོ །འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་རྟོག་པ་དང༌། དཔྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཤས་ཆེ་ལ། ཞུམ་པའི་རྣམ་པ་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། སྡུག་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཤས་ཆེ་ལ། མི་སྡུག་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། བདེ་བས་བསྐྱོད་པའི་ཤས་ཆེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བསྐྱོད་པའི་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། ཡིད་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤས་ཆེ་ལ། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། བདེ་བ་དང་འགྲོགས་པར་འདོད་པའི་ཤས་ཆེ་ལ། སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་པར་འདོད་པའི་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། སེམས་ཀུན་དུ་འཁྲུགས་པའི་ལས་བྱེད་ཅིང་འཇུག་གོ །བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་རྣམས་ནི། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་རྣམ་པ་དང༌། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་ནང་གི་སྡུག་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་བདེ་བས་བསྐྱོད་པ་དང༌། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་ཡིད་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང༌། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་བདེ་བ་དང་མི་འབྲལ་བར་འདོད་པ་དང༌། སེམས་ཀུན་ཏུ་མི་འཁྲུགས་པའི་ལས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གནས་དང་དངོས་པོ་དང༌། ཚོལ་བ་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་པ་དང༌། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང༌། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བ་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བ་དང༌། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་སྡོམ་ནི། གནས་དང་དེ་བཞིན་དངོས་པོ་དང༌། །ཚོལ་བ་དང་ནི་ལོངས་སྤྱོད་དང༌། །བ
Chinese
想要从痛苦中解脱，就会做并投入到内心完全混乱的事情中。就像地狱众生一样，变成饿鬼受苦的众生也和他们一样。对于畜生、人类以及具有大神通的饿鬼们的思虑和观察，沮丧的状态占多数，普遍喜悦的状态占少数；不悦意的境的聚集接触占多数，悦意的境的聚集接触占少数；被痛苦驱使的占多数，被快乐驱使的占少数；与不适意相伴的占多数，与适意相伴的占少数；想要从痛苦中解脱的占多数，想要与快乐相伴的占少数；就会做并投入到内心完全混乱的事情中。在欲界中享乐的天人们的思虑和观察，普遍喜悦的状态占多数，沮丧的状态占少数；悦意的境的聚集接触占多数，不悦意的境的聚集接触占少数；被快乐驱使的占多数，被痛苦驱使的占少数；与适意相伴的占多数，与不适意相伴的占少数；想要与快乐相伴的占多数，想要从痛苦中解脱的占少数；就会做并投入到内心完全混乱的事情中。初禅天的天人们的思虑和观察是：唯一确定地普遍喜悦的状态；唯一确定地内在悦意境的聚集接触；唯一确定地被快乐驱使；唯一确定地与适意相伴；唯一确定地想要不离快乐；做着内心完全不混乱的事情。那么，如理作意，什么是施设、安立呢？那应该了解为八种，即：处所、事物、寻觅、享用者、真实成就、与声闻乘的集合相应、与独觉乘的集合相应、与般若波罗蜜多的修习相应。对此的总结是：处所和如是事物，寻觅和享用，以及
English
Wishing to be liberated from suffering, one engages in and is involved in activities that completely disturb the mind. Just as sentient beings in hell, so too are those who have become suffering pretas. For animals, humans, and pretas with great magical powers, their thoughts and considerations are mostly dominated by dejection, with less of a sense of universal joy; the contact of gathering in unpleasant places is more frequent, while the contact of gathering in pleasant places is less frequent; being driven by suffering is more common, while being driven by happiness is less common; being associated with unpleasantness is more common, while being associated with pleasantness is less common; wanting to be liberated from suffering is more common, while wanting to be associated with happiness is less common; one engages in and is involved in activities that completely disturb the mind. For the gods who enjoy themselves in the desire realm, their thoughts and considerations are mostly dominated by universal joy, with less of a sense of dejection; the contact of gathering in pleasant places is more frequent, while the contact of gathering in unpleasant places is less frequent; being driven by happiness is more common, while being driven by suffering is less common; being associated with pleasantness is more common, while being associated with unpleasantness is less common; wanting to be associated with happiness is more common, while wanting to be liberated from suffering is less common; one engages in and is involved in activities that completely disturb the mind. The thoughts and considerations of the gods of the first dhyana realm are: a state of exclusively certain universal joy; an exclusively certain contact of gathering in internal pleasant places; an exclusively certain driving by happiness; an exclusively certain association with pleasantness; an exclusively certain desire to not be separated from happiness; and they engage in activities that do not completely disturb the mind. So, what is appropriate attention, what is designation and establishment? That should be understood as eight aspects: place, object, seeking, enjoyer, perfect accomplishment, association with the assembly of the Hearer Vehicle, association with the assembly of the Solitary Realizer Vehicle, and association with the practice of the Perfection of Wisdom. The summary of that is: place and likewise object, seeking and enjoyment, and
Tibetan
སྒྲུབ་པ་དང་ནི་བྱང་ཆུབ་གཉིས། །དེ་བཞིན་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་གང་ཞེ་ན། གནས་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ངེས་པའི་དུས་དང༌། ལྡོག་པའི་དུས་དང༌། ལས་ཀྱི་དུས་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་དུས་དང༌། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་དུས་དང༌། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་དུས་སོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་ཞེ་ན། དངོས་པོ་བརྒྱད་དེ། སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བ་དང༌། བསྒོམས་པ་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། དེ་ལས་གཞན་པའི་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། སོ་སོར་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚོལ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་འདི་ན་ཁ་ཅིག །ཆོས་ཀྱི་བབ་ཆོལ་མ་ཡིན་པར་ལོངས་སྤྱོད་ཚོལ་གྱི། ཆོས་མ་ཡིན་པས་བབ་ཆོལ་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །ལོངས་སྤྱོད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ལོངས་སྤྱོད་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་བཙལ་ནས་ཆགས་པ་མེད་པར་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང༌། ཞེན་པ་མེད་པ་དང༌། ཆུམས་པ་མེད་པ་དང༌། མདུད་པ་བོར་བ་མེད་པ་དང༌། བརྒྱལ་བ་མེད་པ་དང༌། ལྷག་པར་ཆགས་པ་མེད་པ་དང༌། ལྷག་པར་ཆགས་པར་གྱུར་པ་མེད་པ་དང༌། ཉེས་དམིགས་སུ་ལྟ་བ་དང༌། ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཤེས་བཞིན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཡང་ དག་པར་བསྒྲུབ་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་འདི་ན་ཁ་ཅིག་མར་འཛིན་པ་དང༌། ཕར་འཛིན་པ་དང༌། དགེ་སྦྱོང་དུ་འཛིན་པ་དང༌། བྲམ་ཟེར་འཛིན་པ་དང༌། རིགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དང༌། དོན་བྱེད་པ་དང༌། བྱ་བ་བྱེད་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་འདི་དང༌། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཁ་ན་མཐོ་བ་རྣམས་ལ་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང༌། སྦྱིན་པ་དག་སྦྱིན་ཞིང་བསོད་ནམས་དག་བྱེད་པ་དང༌། དུས་ཁྲིམས་ལ་གནས་པ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་གནས་པའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ལས་རྒྱས་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བ་ནི། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལས་རྒྱས་བར་བཤད་པར་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལས་རྒྱས་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །ཡང་སྦྱིན་བདག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདོད་པ་དང
Chinese
修习与菩提二者，以及度到彼岸。具有如理作意之寻与伺之处为何？处有六种，即是：决定的时、退转的时、业的时、远离世间贪欲之时、远离超世间贪欲之时、利益有情之时。具有如理作意之寻与伺之事物为何？事物有八种，即是：布施所生之福德事，以及戒律所生、禅定所生、听闻所生、思惟所生、以及其他禅定所生、个别观察所生、利益有情所生。具有如理作意之寻与伺之寻求为何？如此，此处有者，不寻求非为佛法之活命，不以非法为活命。何为活命？如此，如是寻求彼活命后，无贪着而享用，且无执着，无积聚，无舍弃结缚，无昏昧，无特别贪着，无已成特别贪着，视过患，以及了知出离而享用。又，何为如实修习？如此，此处有者，执持母亲，执持父亲，执持沙门，执持婆罗门，恭敬种姓之主，作义利，作事业，以及于此世间及他世间中，视高位者为可怖，行布施且作福德，安住于时法，且如实受持戒律而安住。与声闻众结合，当说声闻之业增长。与独觉佛众结合，当说独觉佛之业增长。与修习度到彼岸结合，当说菩萨地之业增长。又，施主之相有四种，即是欲望与
English
Practice and enlightenment, and likewise, going beyond. What are the places of investigation and analysis that possess proper attention? There are six places, namely: the time of certainty, the time of reversal, the time of action, the time of detachment from worldly desire, the time of detachment from transcendental desire, and the time of benefiting sentient beings. What are the objects of investigation and analysis that possess proper attention? There are eight objects, namely: the object of merit arising from generosity, and that arising from discipline, that arising from meditation, that arising from listening, that arising from thinking, and that arising from other meditation, that arising from individual examination, and that arising from benefiting sentient beings. What is the seeking of investigation and analysis that possess proper attention? Thus, here some seek livelihood not according to the Dharma, and do not make a living by non-Dharma. What is livelihood? Thus, having sought that livelihood in that way, they enjoy it without attachment, and without clinging, without accumulation, without abandoning bonds, without bewilderment, without special attachment, without having become specially attached, seeing faults, and knowingly enjoying with the knowledge of liberation. Furthermore, what is truly practicing? Thus, here some hold to mothers, hold to fathers, hold to renunciates, hold to Brahmins, respect the head of the lineage, do what is meaningful, do what is to be done, and in this world and the next, regard those in high positions as fearful, give alms and do meritorious deeds, abide by the laws of the time, and abide having properly taken up discipline. Joining with the assembly of hearers, it should be said that the actions of the hearers increase. Joining with the assembly of solitary Buddhas, it should be said that the actions of the solitary Buddhas increase. Joining with the practice of going beyond, it should be said that the actions of the bodhisattva ground increase. Furthermore, the characteristics of a patron are fourfold, namely, desire and