Tibetan
གས་ཀྱིས་བརྒྱན་ཏེ་གྲོགས་མ་འགྲོ་བ་མང་པོའི་ནང་དུ་མཛེས་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་ངོ་ ཚ་བའི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ་དེ་ཡང་རྒྱལ་བའི་སྲས་རང་གི་གྲོགས་སུ་གྱུར་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱི་དབུས་སུ་སོང་ན་མཛེས་པ་དང་བཟང་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མ་བཞིན་བྱམས་པ་འདུལ་བ་ལ། །ཁྲེལ་ཡོད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས། ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་ངོ་ཚ་བ་འཇིག་རྟེན་གྱི་མ་དང་འདྲ་བར་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་མ་བུ་ལ་བྱམས་པ་དང་གཅེས་པ་དང་སྡུག་པར་བྱེད་དེ་བུ་བཏང་སྙོམས་སུ་མི་འདོར་བ་བཞིན་དུ། ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་དང་འདྲ་བར་བྱམས་པ་དང་གཅེས་པ་དང་ཕངས་པ་བྱེད་དེ་སེམས་ཅན་ཡལ་བར་མི་འདོར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བསྐྱབ་པར་རིགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་ན་ངོ་ཚ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་མ་ལྟ་བུར་གཞག་པ་ནི་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྐྱབ་ཅིང་བསྒྲལ་བའི་རིགས་པ་དང་བཏང་སྙོམས་སུ་བོར་ཏེ་བསྒྲལ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངོ་ཚ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བཏང་སྙོམས་སུ་མི་འདོར་བའི་ཕྱིར་མ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཁོར་བའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ལས། །ཁྲེལ་ཡོད་པ་ན་སྲུང་བར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་འདིས། ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་དཔུང་བུ་ཆུང་ལ་སོགས་པ་དམག་གི་ཚོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་སྲིད་དང་ཡུལ་ཕྱོགས་དགྲས་མི་འཕྲོགས་པར་སྲུང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་དམག་གིས་ཀྱང་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲའི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་བར་སྲུང་བར་བྱེད་དོ། །གོས་པ་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོས་ཀྱི་དཔེ་དང༌། ནམ་མཁའི་དཔེ་དང༌། རྒྱན་གྱི་དཔེ་དང༌། མིའི་དཔེ་དང༌། རྟ་དང་གླང་པོའི་དཔེ་ལྔས་ནི་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་བའི་དོན་རྣམ་པ་ལྔ་བྱེད་པར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གནས་པ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནས་པ་ནི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ནས་རྣལ་འབྱོར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་བྱ་སྟེ། གོས་ཀྱི་དཔེས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་རྣལ་འབྱོར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་བསྒོམ་པའི་ཚེ་ན་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་གཉེན་པོ་བྱེད་པར་བསྟན་ཏོ། །སྤྱོད་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཉེན་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤྱོད་པ་ནི་གྲོང་དུ་བསོད་སྙོམས་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ནམ་མཁའི་དཔེས་ནི་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དེ་བསོད་སྙོམས་ལ་སོགས་པ་སྤྱོད་པའི་དུས་ན་རྙེད་པ་དང་མ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱིས་མི་གོས་པའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བར་བསྟན་ཏོ། །ཆོས་ཅན་གནས་མཐུན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་མཐུན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གྲོགས་ལ་བྱ་སྟེ། རྒྱན་གྱི་དཔེས་ནི་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ན་གནས་ཀྱང་དེ་དག་དང་སྤྱོད་པ་མཐུན་ཞིང་མཛེས་པར་གནས་པ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཐུན་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དེ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་མཐུན་པར་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་མས་བུ་ཡལ་བར་མི་འདོར་བ་བཞིན་དུ་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན་ཡང་སེམས་ཅན་ཡལ་བར་མི་འདོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འཁོར་བ་དང་མཐུན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟ་དང་གླང་པོའི་དཔེ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་འཁོར་བར་འཇུག་ཀྱང་འཁོར་བ་ན་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་གནས་པ་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་གླང་པོ་ལ་སོགས་པས་ཡུལ་སྲུང་བར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཁྲེལ་བ་དང་ངོ་ཚ་བས་ཟིན་ན་འཁོར་བ་ན་གནས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པར་སྲུང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ལ་བཟོད་པར་མི་འགྱུར་དང༌། །ཀུན་ལ་བཟོད་ཅིང་འཇུག་པ་དང༌། །ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་འཇུག་པ་སྟེ། །ཁྲེལ་ཡོད་ངོ་ཚས་བསྐྱེད་པའི་མཚན། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང༌། ངོ་ཚ་བ་ལས་མཚན་མ་རྣམ་པ་བཞི་སྐྱེ་སྟེ། མཚན་མ་རྣམ་པ་བཞི་སྣང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲེལ་བ་དང་ངོ་ཚ་བའི་ཆོས་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་བར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁྲེལ་མེད་པ་དང་ངོ་ཚ་བ་མེད་པ་དང༌། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་ པ་སེམས་ལ་བྱུང་ན་བཟོད་པར་མི་བྱེད་དེ་མྱུར་དུ་སྤོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་མཚན་མ་གཅིག་གོ །སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་སེམས་ལ་བྱུང་ན་བཟོད་ཅིང་སེམས་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། །འདི་ནི་མཚན་མ་གཉིས་པའོ། །ཕྱིས་ཀྱང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འཇུག་མི་བྱེད་དེ། །དེ་ནི་མཚན་མ་གསུམ་པའོ། །དགེ་བ་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་མ་བསྒྲུབས་པ་རྣམས
Chinese
如同以花朵装饰在众多同伴中显得美丽一样，菩萨以惭愧和羞耻的装饰来庄严自己，也如同国王的儿子成为自己的朋友，当他前往菩萨的聚会中心时，显得美丽和美好，这是它的意义。如母慈爱调伏者，具惭菩萨众。这表明，惭愧和羞耻如同世间的母亲。例如，世间的母亲对孩子慈爱、珍视和怜悯，不会随意抛弃孩子。同样，具有羞耻和惭愧的菩萨也像对待孩子一样慈爱、珍视和怜悯一切众生，不会轻易舍弃众生，这是它的意义。如果对有能力救护的众生置之不理，就会感到羞耻。将羞耻和惭愧比作母亲，是因为如果菩萨有能力从轮回的痛苦中救护和解脱众生，却置之不理，那么菩萨就会感到羞耻。因此，为了不舍弃他们，才像母亲一样，这是它的意义。从轮回的一切过患中，有惭者能守护。这表明，羞耻和惭愧就像马和大象等。例如，马、大象和军队等能够保护国王的统治和领土不被敌人侵占。同样，菩萨的羞耻和惭愧之军也能在轮回中为众生谋利时，不被贪欲等烦恼之敌所控制而守护。以衣服等为例，这表明衣服的例子、天空的例子、装饰的例子、人的例子、马和大象的例子这五个例子表明了羞耻和惭愧的五种作用。安住于烦恼的对治等，安住是指结跏趺坐，从瑜伽中忆念，就是禅修。衣服的例子表明，菩萨在瑜伽中忆念禅修时，羞
English
Just as being adorned with flowers makes one beautiful among many companions, a Bodhisattva adorned with the ornaments of shame and embarrassment also appears beautiful and excellent when the son of the king, becoming his own friend, goes to the center of the assembly of Bodhisattvas, that is its meaning. Like a mother, loving tamer, the assembly of shameful Bodhisattvas. This shows that shame and embarrassment are like the mother of the world. For example, the mother of the world is loving, cherishing, and compassionate towards her child, and does not abandon the child indifferently. Similarly, a Bodhisattva with shame and embarrassment also loves, cherishes, and pities all sentient beings like a child, and does not easily abandon sentient beings, that is its meaning. If sentient beings who are able to be rescued are treated indifferently, one will feel ashamed. The reason for placing shame and embarrassment as being like a mother is that if Bodhisattvas have the ability to save and liberate sentient beings from the suffering of samsara, but abandon them indifferently, then Bodhisattvas will feel ashamed. Therefore, in order not to abandon them indifferently, they are like a mother, that is its meaning. From all the faults of samsara, the shameful one protects. This shows that shame and embarrassment are like horses and elephants, etc. For example, horses, elephants, and armies, etc., are able to protect the king's rule and territory from being invaded by enemies. Similarly, the army of shame and embarrassment of Bodhisattvas can also protect sentient beings from being controlled by the enemy of afflictions such as greed when benefiting sentient beings in samsara. Taking the example of clothing, etc., these five examples, the example of clothing, the example of the sky, the example of decoration, the example of a person, and the example of horses and elephants, show the five functions of shame and embarrassment. Abiding in the antidote to afflictions, etc., abiding refers to sitting in the lotus position, remembering from yoga, which is meditation. The example of clothing shows that when a Bodhisattva remembers meditation in yoga, sh
Chinese
从而表明，惭愧能对治生起之烦恼。关于“于行持中，对治世间法”：行持是指在城市中乞食等行为。以虚空为例，表明有惭有愧之人，在乞食等行持之时，对于获得与未获得等世间八法，不会被其沾染，能成为对治。关于“与具法者，安住和合”：具法是指与具有相同正法的菩萨道友。以饰品为例，表明有惭有愧之人，即使安住在菩萨众中，也能与他们行持一致，并能美好地安住。关于“与成熟有情相合”：表明惭愧与成熟有情相合。例如，如同母亲不会舍弃自己的孩子一样，如果具有惭愧，也不会舍弃有情。关于“无有烦恼而与轮回相合”：以马和象为例，表明为了有情之利益而进入轮回，却能安住于轮回中而无有烦恼。例如，如同象等守护国土一样，如果被惭愧所摄持，即使安住于轮回中，菩萨也不会被贪欲等烦恼所沾染，从而起到守护作用。 “于一切不容忍，于一切容忍且趣入，于一切亦趣入，惭愧所生之相。” 这表明从惭愧中产生四种相。如果显现这四种相，就应了知菩萨具有惭愧之法。其中，对于不合之品，即无惭无愧，以及贪嗔等过患在心中生起时，不会容忍，而是迅速舍弃。这是第一种相。如果布施和持戒等功德在心中生起，则会容忍并安住在心中。这是第二种相。之后，对于罪恶和一切不善之法，不会趣入和造作。这是第三种相。对于尚未修习的善法和功德之法
English
Thus, it is shown that shame is an antidote to the arising of afflictions. Regarding "In conduct, an antidote to worldly dharmas": Conduct refers to actions such as begging for alms in cities. Using the example of space, it shows that a person with shame and embarrassment, when engaging in actions such as begging for alms, will not be tainted by the eight worldly dharmas such as gain and loss, and can become an antidote. Regarding "Living in harmony with those who possess the Dharma": Possessing the Dharma refers to bodhisattva friends who share the same Dharma. Using the example of ornaments, it shows that a person with shame and embarrassment, even if dwelling among a gathering of bodhisattvas, can be in harmony with their conduct and dwell beautifully. Regarding "In harmony with maturing sentient beings": It shows that shame and embarrassment are in harmony with maturing sentient beings. For example, just as a mother would not abandon her child, if one possesses shame and embarrassment, one will not abandon sentient beings. Regarding "In harmony with samsara without afflictions": Using the example of horses and elephants, it shows that even though one enters samsara for the benefit of sentient beings, one can dwell in samsara without afflictions. For example, just as elephants and others protect the country, if one is seized by shame and embarrassment, even if one dwells in samsara, the bodhisattva will not be tainted by afflictions such as desire, and thus can act as a protector. "Not enduring everything, enduring and entering into everything, also entering into everything, signs born of shame and embarrassment." This shows that four signs arise from shame and embarrassment. If these four signs appear, one should know that the bodhisattva possesses the Dharma of shame and embarrassment. Among them, regarding incompatible qualities, such as shamelessness and lack of embarrassment, and when faults such as greed and hatred arise in the mind, one will not tolerate them, but will quickly abandon them. This is the first sign. If qualities such as generosity and discipline arise in the mind, one will tolerate them and keep them in the mind. This is the second sign. Afterwards, one will not engage in or create evil and all unwholesome dharmas. This is the third sign. Regarding virtuous and meritorious dharmas that have not yet been cultivated
Tibetan
་ལ་སྒྲུབ་ཅིང་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། །འདི་ནི་མཚན་མ་བཞི་བ་སྟེ། ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་མཚན་མ་བཞི་སྣང་ན་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཐོབ་པར་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྲེལ་ཡོད་བསྒོམ་པ་གཙོ་བོ་དང༌། བདག་སེམས་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང༌། །བསམ་པ་དང་ནི་སྦྱོར་བ་དང༌། །རྟོག་པ་མེད་དང་གཅིག་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བསྒོམས་ན་བསྒོམ་པ་དམ་པ་དང་གཙོ་བོར་བསྒོམ་པ་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡང་དྲི་དང༌། ཕྲེང་བ་དང་བྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་དངོས་པོས་མཆོད་པ་པས། ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཀྱིས་མཆོད་པ་དམ་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་སྐྱོན་བཏགས་སུ་དོགས་ནས་གཞན་ལ་ལྟོས་ཏེ་ངོ་ཚ་བ་སྐྱེ་བ་ནི་མཆོག་མ་ཡིན་གྱི། བདག་གིས་སེམས་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་བདག་གིས་བདག་ཁྲེལ་བ་བསམས་ཏེ་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་ངོ་ཚ་བསྒོམས་པ་ཡང་བསྒོམ་པ་མཆོག་ཏུ་གཞག་པའོ། །སེམས་ཀྱིས་ངོ་ཚ་བསྒོམས་པ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཆོས་ལ་མོས་པ་དང༌། བསམ་པ་དང༌། འབྱོར་བ་དང༌། རྟོག་པ་མེད་པ་དང་བྱ་བ་གཅིག་པར་གནས་པའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ལ་མོས་པ་ནི་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་སྤྱོས་ཤིང་དད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་ཡང་བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཏུ་གཞག་གོ །བསམ་པ་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། རོ་མྱང་བ་དང༌། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང༌། མངོན་པར་དགའ་བ་དང༌། ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང༌། སྤངས་པ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། ཕན་འདོགས་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང༌། དགེ་བའི་བསམ་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་ཡང་བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཏུ་གཞག་གོ །འབྱོར་བ་ནི། ས་བརྒྱད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བརྩལ་བ་དང་འབད་པ་མེད་པར་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་ཡང་བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཏུ་གཞག་གོ །རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་ངོ་ཚ་བར་བྱ་བའི་གནས་སེམས་ཅན་དང༌། ངོ་ཚ་བར་བྱེད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ངོ་ཚ་བའི་ཆོས་གསུམ་ཆར་ཡོད་པར་མི་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་ཡང་བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཏུ་གཞག་གོ །བྱ་བ་གཅིག་པ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཅིག་གིས་ངོ་ཚ་བ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་ཆོས་བསྒོམས་ན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་བསྒོམས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་ཡང་བསྒོམ་པའི་མཆོག་ཏུ་གཞག་གོ །བརྟན་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་ཏེ་
Chinese
从而修习和进入。这是第四个相，如果生起由惭和愧产生的四种相，应当了知已经获得了惭和愧。修习愧是主要的，自身心念倾慕佛法，思维和合一之行为，无分别与唯一性。这句偈颂阐述了如何修习愧和知惭，才是殊胜和主要的修习。例如，对于佛陀薄伽梵，用香、花鬘和涂香等外在事物供养，不如听闻和思维等用心供养殊胜。同样，担心其他有情指责而顾及他人，从而生起惭愧并非殊胜。而是观待自心，思维自己惭愧自己，从而生起知惭，如此修习惭愧才是最殊胜的修习。用心修习惭愧也有五种方式：倾慕佛法，思维，合一之行为，无分别和安住于唯一性。其中，倾慕佛法是指对于以惭和愧完全摄持的大乘佛法进行赞颂和信仰。如此修习也是最殊胜的修习。思维有九种：品味，随喜，欢喜，不知足，舍弃，喜悦，利益，