Tibetan
་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་མངོན་ནོ། །གང་ཟག་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་འདི་སྐད་དུ་རྒོལ་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཟག་རྫས་སུ་མེད་ཀྱི་བདག་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ན། བཏགས་པ་ཡང་གཞི་མེད་པར་འདོགས་མི་སྲིད་དེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་བུམ་པ་མེད་པར་འདོགས་མེ་སྲིད་ཀྱི། བུམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བུམ་པ་ཞེས་འདོགས་པ་དང་འདྲ་བར། གང་ཟག་འདི་ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ་འདོགས་ཤེ་ན། ལན་དུ་གང་ཟག་ཅེས་འདོགས་པ་འདི་ཡང་གང་ཟག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ལས་འདོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་འདོགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །དེ་བས་ན་མདོ་ལས་ཀྱང༌། དགེ་སྦྱོང་ངམ་བྲམ་ཟེའམ། གང་སུ་ཡང་རུང་བ་བདག་གམ་བདག་གི་ཞེས་འདོགས་པ་དེ་དག་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ལ་ངའམ་བདག་གི་ཞེས་ལྟ་ཞིང་འདོགས་པར་ཟད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་ལན་གླན་པ་དང༌། གཞན་དག་གིས་དྲིས་པ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གང་ལ། གང་ཟག་དུ་གདགས་པ་དེ་ལས་གང་ཟག་གཅིག་ཅེས་དྲིའམ། དེ་སྟེ་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་གང་ཟག་མེད་པར་འདོད་པ་རྣམས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་གང་ཟག་ཏུ་འདོགས་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་གང་ཟག་ཏུ་གཅིག་ སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་གང་ཡིན་པ་གང་ཟག་ཀྱང་དེ་ཡིན། གང་ཟག་གང་ཡིན་པ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གཅིག་ལས་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་གང་ཟག་ཏུ་འདོགས་པའམ། འོན་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་གང་ཟག་ཐ་དད་དེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཟག་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་གདགས་ཞེས་འདྲིའོ། །སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་མེད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལན་སྨྲས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཅིག་དང་ཐ་དད་མི་བརྗོད་དེ། དེ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་དེ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་གཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་ཀྱི་རྫས་སུ་མེད་པས་ན་གང་ཟག་དང་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དོ། ཕུང་པོ་ཉིད་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་སྨྲའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་དང་གང་ཟག་ཏུ་ཐ་དད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། ཕུང་པོ་ལ་མ་གཏོགས་པར་བདག་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཀྱང་མི་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་འདྲི་བའི་ཚིག་སྟེ། ཁྱེད་ཕུང་པོ་དང་གཟུགས་གང་ཟག་ཏུ་གཅིག་བར་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྨྲ་ལ། ཐ་དད་པར་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྨྲ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྱོན་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་མེད་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལན་འདེབས་པའི་ཚིག་སྟེ། ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་གཅིག་པར་སྨྲས་ན་ཡང་སྐྱོན་མེད་པར་འགྱུར་ཐ་དད་ཅེས་སྨྲས་ན་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉེས་པ་གཉིས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ན་གཅིག་པ་ཡང་མི་སྨྲ། ཐ་དད་པར་ཡང་མི་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྱོན་གཉིས་པོ་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕུང་པོ་བདག་ཏུ་འགྱུར་བ་དང༌། དེ་ཉིད་རྫས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་གཅིག་གོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ནི་ཇི་ལྟར་བདག་ནི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་སྨྲ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ཀྱང་བདག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་བདག་གཅིག་པར་གྱུར་ན། ཕུང་པོ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་ཀྱང་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཟག་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་བཏགས་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཉེས་པ་གཅིག་གོ །གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་ང་ལ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཟག་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ནི་ཇི་ལྟར་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ བདག་ཅེས་བྱ་བ་ཕུང་པོ་ལ་མ་གཏོགས་པར་ལོགས་ཤིག་ན་རྫས་སུ་ཡོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟར་ན། གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ལོགས་ཤིག་ན་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་མ་གཏོགས་པར་ལོགས་ཤིག་ན་ཡང་རྫས་དང་རང་བཞིན་གྲུབ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གང་ཟག་བཏགས་པར་ཡོད་པས་ན་བརྗོད་དུ་མེད་པར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་གང་ཟག་རྫས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པས་ན། གང་ཟག་གི་ཕུང་པོ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པར་འགྱུར་རོ། །ཕུང་པོ་ཉིད་གང་ཟག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་མ་བརྗོད་ལ། ཕུང་པོ་ལ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཟག་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པར་ཡང་མི་བརྗོད་ལ། དོན་དུ་ན་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་གང་ཟག་གི་རང་བཞིན་མེད། ཕུང་པོ་ལ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་ལོགས་ཤིག་ན་ཡང་རྫས་སུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་དངོས་པོར་གྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་གཉིས་གཅིག་པར་ཡང་མི་བརྗོད། ཐ་དད་པར་ཡང་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ན། གལ་ཏེ་གཞན་དག་ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་གཅིག་གམ་ཞེས་འདྲི་ན་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུང་མི་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་ཐ་དད་པ་གཅིག་ཡིན་ནམ་ཞེས་འདྲི་ན་ཡང༌། ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་ལུང་དུ་མི་བསྟན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།
Chinese
烦恼的自性显现。主张有补特伽罗的人们如此反驳：像这样，补特伽罗并非实有，而是以假立的方式存在。然而，没有基础的假立是不可能的。例如，没有瓶子就不可能假立为“瓶子”，而是依赖于瓶子而假立为“瓶子”。同样，这个补特伽罗依赖于什么而假立呢？回答说，假立为补特伽罗，并非因为补特伽罗实有，而是仅仅假立于五取蕴之上。因此，经中也说：“无论是沙门还是婆罗门，或者任何其他人，凡是假立为我或者我的，那都是仅仅对五取蕴执着并假立为我或者我的。”如此回答之后，其他人提问：对于色等事物，假立为补特伽罗，是从中提问补特伽罗是一体，还是说它是各别？你们这些不承认有补特伽罗的人，如果从色蕴到识蕴的五蕴假立为补特伽罗，那么五蕴和补特伽罗是一体，五蕴是什么，补特伽罗也是什么；补特伽罗是什么，五蕴也是什么，自性是一体的，从而在五蕴上假立为补特伽罗吗？或者五蕴和补特伽罗是各别的，除了五蕴之外，补特伽罗另外存在，并假立于五蕴之上呢？“说”的意思是，不承认有补特伽罗的人们如此回答。“一体和各别都不说，那是因为”的意思是，如前所述，补特伽罗仅仅是假立的存在，并非实有，因此补特伽罗和五蕴不能说自性是一体的，不能说五蕴就是我，也不能说五蕴和补特伽罗是各别的，不能说除了五蕴之外，我另外存在。“为什么呢”的意思是，主张有补特伽罗的人们提问：你们为什么不说五蕴和色蕴是一体的，又为什么不说它们是各别的呢？“因为两种过失”的意思是，不承认有补特伽罗的人们回答。
English
The nature of afflictions is manifest. Those who assert the existence of a person (pudgala) argue thus: "Like this, a person does not exist as a substance, but exists as a designation." However, it is impossible to designate something without a basis. For example, it is impossible to designate "a pot" without a pot; rather, it is designated "a pot" in dependence upon a pot. Similarly, upon what does this person depend to be designated? The answer is that the designation of a person is not because the person exists as a substance, but is merely designated upon the five aggregates of grasping. Therefore, it is also said in the sutra: "Whether it is a renunciate or a brahmin, or anyone else, those who designate 'I' or 'mine' are merely seeing and designating 'I' or 'mine' upon the five aggregates of grasping." After answering in this way, others ask: "Regarding which object, such as form, is a person designated? Is the question whether the person is one with it, or whether it is separate?" They say, "You who do not accept the existence of a person, if you designate the five aggregates, from the aggregate of form to the aggregate of consciousness, as a person, then are the five aggregates and the person one, so that whatever the five aggregates are, the person is also that; and whatever the person is, the five aggregates are also that, with one nature, thereby designating the five aggregates as a person? Or are the five aggregates and the person separate, so that the person exists separately apart from the five aggregates and is designated upon the five aggregates?" "Saying" means that those who do not assert the existence of a person answer thus. "One and separate are not asserted, because of that" means that, as stated above, the person exists only as a designation and not as a substance, therefore it cannot be said that the person and the aggregates are of one nature; it cannot be said that the aggregates themselves are the self; nor can it be said that the five aggregates and the person are separate, that the self exists separately apart from the aggregates. "Why?" means that those who assert the existence of a person ask: "Why do you not say that the aggregates and form are one person, and why do you not say that they are separate?" "Because of two faults" means that those who do not assert the existence of a person answer.
Chinese
也就是说，如果说蕴和补特伽罗是一体的，也会有无过失，如果说是异体的，也会有过失。因为会出现两种过失，所以既不说是一体，也不说是异体，这是这个意思。为了说明这两种过失是什么，说了“蕴变成我和它本身变成实有”，如果说蕴和补特伽罗是一体的，那么就像我（梵文：ātman，天城体：आत्मन्，罗马音：ātman，字面意思：我）是常的自性一样，五蕴也变成常的自性了。因此，不能说五蕴本身就是我，五蕴本身也不是我的自性。另外，如果五蕴和我是一体的，就像蕴是实有一样，补特伽罗也变成实有了，因为补特伽罗不是实有，而是假立的。这是一个过失。如果说补特伽罗不是蕴，而是另外存在的，那么就像外道徒们说我（梵文：ātman，天城体：आत्मन्，罗马音：ātman，字面意思：我）不是蕴，而是另外实有存在一样，补特伽罗也会有另外实有存在的过失，因为补特伽罗不是不依赖于蕴，另外实有和自性成立而存在的。这样，因为补特伽罗是假立存在的，所以不能说不可言说，如上面所说，补特伽罗会变成非实有，因为只是假立存在的，补特伽罗的蕴和自性会变成一体。也不能说蕴本身就是补特伽罗的自性，也不能说补特伽罗不是蕴，而是另外存在的，实际上蕴中也没有补特伽罗的自性，不依赖于蕴，补特伽罗也不是另外实有存在的，这是这个意思。因此，对于没有在经文中指出的事物成立，因为蕴和补特伽罗两者既不说是一体，也不说是异体，所以，如果其他人问蕴和补特伽罗是一体吗，也不会指出是一体。如果问蕴和补特伽罗是异体吗，也不会在经文中指出是异体，为什么呢？
English
That is to say, if it is said that the aggregates and the person are one, there will be no fault, and if it is said that they are different, there will be faults. Because two faults will occur, it is said neither that they are one nor that they are different. This is the meaning. In order to show what these two faults are, it is said, "The aggregates become self and it itself becomes substantial." If it is said that the aggregates and the person are one, then just as the self (Sanskrit: ātman, Devanagari: आत्मन्, Romanization: ātman, literal meaning: self) is of a permanent nature, the five aggregates also become of a permanent nature. Therefore, it cannot be said that the five aggregates themselves are the self, and the five aggregates themselves are not the nature of the self. Furthermore, if the five aggregates and the self are one, just as the aggregates are substantially existent, the person also becomes substantially existent, because the person is not substantially existent, but nominally existent. This is one fault. If it is said that the person is not the aggregates, but exists separately, then just as the non-Buddhists say that the self (Sanskrit: ātman, Devanagari: आत्मन्, Romanization: ātman, literal meaning: self) is not the aggregates, but exists separately as substantially existent, the person will also have the fault of existing separately as substantially existent, because the person is not independent of the aggregates, and does not exist as substantially existent and with its own nature established. Thus, because the person is nominally existent, it cannot be said that it is inexpressible. As mentioned above, the person will become non-substantially existent, because it is only nominally existent, and the aggregates and nature of the person will become one. It cannot be said that the aggregates themselves are the nature of the person, nor can it be said that the person is not the aggregates, but exists separately. In reality, there is no nature of the person in the aggregates, and the person is not separately substantially existent independent of the aggregates. This is the meaning. Therefore, for things that are not pointed out in the scriptures to be established, because the aggregates and the person are neither said to be one nor said to be different, if others ask whether the aggregates and the person are one, it will not be pointed out that they are one. If it is asked whether the aggregates and the person are different, it will not be pointed out in the scriptures that they are different. Why?