Tibetan
རྣམས་ས་བཅུ་དག་ན་ཐབས་ལ་མཁས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་གནས་པ་ནི་གནས་པས་ཁྱད་ཞུགས་པས་ན་མཉམ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐབས་གང་ལ་ནི་གནས་ནས་སུ། །དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཐབས་མཁས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་གནས་ན། བདག་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་གཉི་ག་འགྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཐབས་མཁས་པའི་ལས་སོ། །གཟུངས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་གཟུངས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གཟུངས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་ ཀྱི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐོབ་ལ། གཟུངས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་དོན་དང་ཚིག་རྣམས་ཀྱང་མ་ལུས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་ཅིང༌། སྔོན་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་དང་དོན་རྣམས་ཀྱང་སེམས་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐབས་དང་ལྡན་ན་ཆོས་དང་གཟུངས་དང་དོན་འཛིན་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། །ཐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་གཟུངས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ། །ཡང་ན་ཐབས་མཁས་པ་དང་གཟུངས་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོགས་པས། དེའི་དོན་མི་བཤད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །ཡང་ན་གཙུག་ལག་འདི་ནི་མདོ་སྡེའི་དོན་འཆད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ལས། ཐབས་དང༌། གཟུངས་དང༌། སྨོན་ལམ་དག་འབྱུང་སྟེ་དེའི་དོན་བཤད་དགོས་པས་གཟུངས་ཀྱི་དོན་བཤད་དོ། །རྣམ་སྨིན་ཐོས་པ་གོམས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གཟུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གཟུངས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་ལས་བསྟན་ཏེ། འདིར་གཟུངས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་བཤད་མོད་ཀྱི། གཟུངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གཟུངས་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཟུངས་དང༌། ཐོས་པ་གོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཟུངས་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་སོ། །དེ་ལ་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་དྲིས་པ་དང༌། མཆོད་པ་དང༌། བཅངས་པ་དང༌། ཀླགས་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུངས་ཐོབ་པར་འགྱུར་པའི་ཀླས་དགེ་བ་བསགས་པས་གང་དུ་སྐྱེས་པར་འདི་ལྟ་བུའི་ཕུང་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕུང་པོ་གང་གྲུབ་པས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གང་བཤད་པའི་དོན་དང་ཚིག་རྣམ་ལན་ཅིག་བཤད་པས་ཀུན་འཛིན་པར་ནུས་ཏེ། འདི་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང
Chinese
那些十地清净者，安住于五种善巧方便，以安住而超胜，故称为无等。以何种善巧方便而安住，能成办一切义利？答：菩萨安住于五种善巧方便，能成办自利和他利二者，此乃善巧方便之事业。关于陀罗尼的分类，有三个偈颂，即是说，善巧方便之后宣说陀罗尼的因缘是什么呢？因为陀罗尼的菩萨能获得菩提的一切分，并且以陀罗尼的力量，能无余地忆持诸佛和菩萨所说之义和词，对于先前未曾听闻之法和义，也能在心中显现。因此，如果具有善巧方便，为了获得忆持法、陀罗尼和义的陀罗尼，所以在善巧方便之后宣说陀罗尼。或者，因为善巧方便和陀罗尼等属于菩提分法之中的法，因为不能不说其义，所以才宣说。或者，此论是阐释经部之义，大乘经部中，出现善巧方便、陀罗尼和愿文等，因为必须宣说其义，所以才宣说陀罗尼之义。所谓“异熟听闻串习与，等持陀罗尼”等等，是说陀罗尼的分类和作用，虽然此处未说陀罗尼的自性，但陀罗尼的自性是忆念和智慧的自性，具有特殊忆念和智慧者称为陀罗尼。其中陀罗尼有三种，即异熟生陀罗尼、听闻串习生陀罗尼和等持陀罗尼。其中，于其他生世中，请问正法、供养、受持和读诵等，积聚了能获得陀罗尼的善根，无论投生于何处，都能现前成就如此之蕴，由于成就了蕴，因此对于诸佛和菩萨所说之义和词，仅说一遍就能全部忆持，此称为异熟生陀罗尼。因此，在《圣妙吉祥菩萨无尽智慧经》中也
English
Those who are pure in the ten grounds abide in the five skillful means, and are superior by abiding, so they are called unequaled. By what skillful means do they abide, and accomplish all purposes? Answer: When Bodhisattvas abide in the five skillful means, they accomplish both their own benefit and the benefit of others, which is the activity of skillful means. Regarding the classification of Dharani, there are three verses, that is, what is the connection between explaining the topic of Dharani after skillful means? Because the Bodhisattva of Dharani can obtain all aspects of Bodhi, and with the power of Dharani, they can completely remember the meaning and words spoken by the Buddhas and Bodhisattvas, and the Dharma and meanings that have not been heard before can also appear in their minds. Therefore, if one has skillful means, in order to obtain the Dharani that holds Dharma, Dharani, and meaning, Dharani is explained after skillful means. Or, because skillful means and Dharani, etc., belong to the Dharma within the aspects of Bodhi, because its meaning cannot be left unsaid, it is explained. Or, this treatise explains the meaning of the Sutra Pitaka, and in the Mahayana Sutra Pitaka, skillful means, Dharani, and aspirations appear, and because their meaning must be explained, the meaning of Dharani is explained. The so-called "resultant, hearing, habituation, and Samadhi Dharani," etc., refers to the classification and function of Dharani. Although the nature of Dharani is not explained here, the nature of Dharani is the nature of mindfulness and wisdom, and those with special mindfulness and wisdom are called Dharani. Among them, there are three types of Dharani, namely, the resultant Dharani, the Dharani born from hearing and habituation, and the Dharani of Samadhi. Among them, in other lifetimes, asking about the true Dharma, making offerings, upholding, and reciting, etc., accumulate the roots of virtue that can obtain Dharani. Wherever one is born, they can manifest such aggregates. Because the aggregates are accomplished, therefore, regarding the meaning and words spoken by the Buddhas and Bodhisattvas, they can remember everything by saying it only once. This is called the resultant Dharani. Therefore, in the "Arya Manjushri Bodhisattva's Inexhaustible Wisdom Sutra" also
Tibetan
༌། དེ་ལ་གཟུངས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་བསགས་པ་དྲན་པས་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་འཛིན་པ་དང༌། ཀུན་འཛིན་པ་དང༌། མི་བརྗེད་པ་དང༌། དྲན་པས་ཀུན་འཛིན་པ་འདི་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཚེ་འདིར་དགེ་བའི་ བཤེས་གཉེན་མང་པོ་ལ་ཆོས་མང་པོ་ལན་མང་དུ་མཉན་པ་ལས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པས་བཤད་པ་དང༌། མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས་པས་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཚིག་མ་ལུས་པར་འཛིན་ནུས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཐོས་པ་ལ་གོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །གཟུངས་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང༌། །ཡང་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང༌། ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་དང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དང༌། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་འཛིན་པ་སྟེ། འདི་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་གིས་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་བསྒོམས་ཏེ་མངོན་དུ་བྱས་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པའི་དོན་དང་ཚིག་རྣམས་ལ་ལན་ཅིག་གིས་འཛིན་པར་ནུས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །ཆུང་བ་དང་ནི་ཆེན་པོ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པའི་གཟུངས་གསུམ་ལས། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཐོས་པ་གོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཟུངས་ནི་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་ནི་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཆེན་པོ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་ཆེན་པོར་བཤད་པ་ལ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གཞག་སྟེ། ཆུང་ངུ་དང༌། འབྲིང་དང༌། ཆེན་པོའོ། །མ་ཞུགས་ཞུགས་པ་བརྟན་རྣམས་ཀྱི། །ཆུང་ངུ་དང་ནི་འབྲིང་པོ་དང༌། ས་དག་པ་ཡི་ས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ལ་མ་ཞུགས་པ་མོས་པས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འགའ་ཞིག་བསྒོམས་པ་ལས་གཟུངས་ཐོབ་པ་ནི་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆུང་ངུ་ནི་ཆོས་དབྱིངས་མངོན་དུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་གཟུངས་ལ་ཡང་ས་དང་པོ་ཡན་ཆང་ས་བདུན་པ་མན་ཆད་མ་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་གྲུབ་པའི་གཟུངས་ནི་འབྲིང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་དེ
Chinese
那么，什么是不尽的陀罗尼呢？所谓陀罗尼，就是指依靠忆念积累的善根之聚，而能忆持八万四千法蕴，以及总持、不忘失、忆念总持，这就被称为陀罗尼。今生依止众多善知识，多次听闻众多佛法，从而能完全忆持佛、菩萨等所说，以及堪布、阿阇黎等所说的所有法义和词句，这被称为由听闻串习而生的陀罗尼。依仗于该陀罗尼，《圣慧无尽经》中也说：‘再说陀罗尼，就是指忆持佛陀薄伽梵所说的一切，以及所有菩萨、所有独觉、所有声闻、所有有情所说和善说的一切，无一遗漏，这就被称为陀罗尼。’任何人修习空性、无相、无愿等三摩地中的任何一种，并使其现前，从而能一次忆持佛和菩萨们所说的意义和词句，这被称为三摩地的陀罗尼。‘小者与大者，’是指，在以上所说的三种陀罗尼中，由异熟果所生和由听闻串习所生的陀罗尼被称为小者。三摩地的陀罗尼被称为大者。‘大者亦有三种’是指，在所说三摩地的陀罗尼为大者中，该大者又可分为三种：小者、中者、大者。‘未入、已入、坚固者，小者与中者，清净地之地也。’是指，未入初地，以信行道者，修习某种三摩地而获得的陀罗尼，被称为小者，因为小者尚未现证法界。对于已入地的菩萨，他们的陀罗尼，从初地到七地之间，由不净的三摩地所成就的陀罗尼，被称为中者，因为该地
English
So, what is the inexhaustible dharani? The so-called dharani refers to the ability to remember the eighty-four thousand aggregates of Dharma by relying on the accumulation of virtuous roots through mindfulness, as well as the ability to maintain, not forget, and remember everything. This is called dharani. In this life, by relying on many virtuous friends and listening to many teachings many times, one can completely remember all the meanings and words of the Dharma spoken by Buddhas, Bodhisattvas, etc., as well as by Khenpos, Acharyas, etc. This is called the dharani arising from familiarity with listening. Relying on that dharani, the Sutra of Inexhaustible Intelligence also says: 'Furthermore, dharani refers to remembering everything spoken by the Buddha Bhagavan, as well as everything spoken and well-spoken by all Bodhisattvas, all Pratyekabuddhas, all Shravakas, and all sentient beings, without exception. This is called dharani.' Anyone who cultivates any of the samadhis such as emptiness, signlessness, wishlessness, etc., and brings it to manifestation, thereby being able to remember the meanings and words spoken by Buddhas and Bodhisattvas at once, this is called the samadhi dharani. 'The small and the great,' refers to, among the three dharanis mentioned above, the dharani arising from maturation and the dharani arising from familiarity with listening are called the small. The samadhi dharani is called the great. 'The great also has three types' refers to, in the dharani of samadhi being described as great, that great one can also be divided into three types: the small, the medium, and the great. 'The unentered, the entered, the steadfast, the small and the medium, the pure ground's ground.' refers to, those who have not entered the first ground, who practice with faith, and who obtain dharani from cultivating some samadhi, are called the small, because the small has not yet manifested the Dharmadhatu. For the Bodhisattvas who have entered the ground, their dharani, from the first ground up to the seventh ground, the dharani accomplished by impure samadhi, is called the medium, because that ground