Tibetan
་མཐོང་ཆོས་ཀྱང་ཡོད་པར་མཐོང་ངོ༌། །དེ་བས་ན་མུ་སྟེགས་པ་དག་ནི་བདག་ཏུ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པར་འདོད། ཉན་ཐོས་དག་ནི་ཆོས་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པར་འདོད་དེ། གལ་ཏེ་བདག་དང་ཆོས་མེད་ན་ཇི་ལྟར་ཐར་པ་དང་གང་ཐར་པར་འགྱུར་པ་ཇི་ལྟར་བཅིངས་པ་དང་སུ་བཅིངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བདག་དང་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒོལ་ལོ། །དེ་བས་ན་བདག་དང་ཆོས་མེད་པར་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་དང༌། འཁོར་བར་སྐྱེ་རུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཞི་དང་སྐྱེ་བ་དོན་མཆོག་ཚུལ་གྱིས་ནི། །དེ་གཉིས་ལ་ཡང་བྱེ་བྲག་ཅུང་ཟད་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་ནི་ཞི་བ་ནི་མ་རིག་པ་འགའ་པས་ནི་རྒ་ཤི་འགག་པའི་བར་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བྱའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་པས་ན་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤིའི་བར་གྱི་འཁོར་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀྱང་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་དུ་ན་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་མཉམ་མོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་འཁོར་བ་བྱིས་པས་བརྟགས་པའི་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་བྱིས་པས་བརྟགས་པའི་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་སྟེ། དེ་ལྟར་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉི་ག་མཉམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་འཁོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ན་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བར་གཞག་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གཞག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་འཁོར་བ་ན་གནས། འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་ཅེས་ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འོན་ཀྱང་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་བྱེད་པ་དག །སྐྱེ་བ་ཟད་པས་ཞི་བ་ཐོབ་པར་བཤད། །ཅེས་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བ་ནི་འཁོར་བ་ལ་བྱ་སྟེ། འཁོར་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་ པའི་ཡིད་ལ་བྱས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་བ་ནི་མི་རྟག་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱས་བས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤངས་པ་ལས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་མེད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ལམ་བསྒོམ་པའི་དགེ་བ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཟད་པར་བྱས་པ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བཤད་དེ། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལོགས་ཤིག་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ཐེག་པ་ཆུང་དུ་གཉི་གའི་ཐུན་མོང་གི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བསྟན་ཏོ། །ད་འདི་མན་ཆད་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྨད་པ་བྱས་ནས་དེའི་གཉེན་པོ་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དོན་དམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་འདི་ཡན་ཆད་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་སྟོན་ཏེ། གོང་དུ་སེམས་ཅན་འཁྲུལ་པ་ལ་གནས་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ནོན་བས་འཁྲུལ་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ཀྱང་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སྨད་ནས་ད་དེའི་གཉེན་པོར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་མན་ཆད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་ཞིག་འབྱུང་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིས་ནི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དང༌། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང༌། མཐོང་བའི་ལམ་དང༌། བསྒོམ་པའི་ལམ་སྟོན་ཏོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་པས་ནི་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་སྟོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། །མཐའ་ཡས་ཕ་རོལ་ཚོགས་ རྣམས་བསགས་ནས་སུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་གཅིག་གིས་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསགས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟན་ཏེ་ཆོས་ལ་ངེས་བ་ན་སེམས་འཐོབ་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལས་ཆོས་རྣམས་སྣང་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པ་སྟེ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་བསགས་ནས་མཐོང་བའི་ལམ་དང༌། ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ནས་ཕ་རོལ་དུ་སོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲ་ནི་ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ལ་བྱའོ།། འདིས་ནི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསགས་པ་བསྟན་ཏེ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་རྒྱལ་མཚན་དང་གདུགས་ལ་སོགས་པས་བསྙེན་བཀུར
Chinese
也看到有现法。因此，外道们认为我被束缚和解脱。声闻们认为法被束缚和解脱。如果无我和法，如何解脱？谁被解脱？如何束缚？谁被束缚？因此，他们争辩说有我和法。因此，为了显示无我和法也能获得涅槃，并且能够轮回，所以创作了偈颂，这就是它的意义。寂静和生，以胜义谛而言，这两者也没有丝毫差别。所谓寂静，是指由于无明而导致老死止息的涅槃。生是指由于无明的缘故而产生行，因此由于生的缘故而导致老死的轮回的自性。轮回和涅槃，就胜义谛而言，在无我的自性中是相同的。如何相同呢？就像轮回空性于凡夫所执著的我和法的自性一样，涅槃也空性于凡夫所执著的我和法的自性。这样，由于空性于我和法的自性，轮回和涅槃二者是相同的。因此，轮回即是涅槃。因为是这样的道理，所以轮回和涅槃二者之间，没有丝毫可以安立为不同的差别。这就是它的意义。如果那样，为什么说凡夫安住于轮回，圣者获得涅槃呢？因此说：然而行持善业者，以生灭尽故，说为获得寂静。所谓生，是指轮回。轮回是由于对无常执著为常等不如理作意颠倒而产生的。涅槃是由于如理作意无常和痛苦等，而断除颠倒所获得的。虽然我和法不会变成涅槃，但是依赖于如理作意无常等，行持修习三十七菩提分道的善业者，
English
It is also seen that there is present Dharma. Therefore, the Tirthikas think that I am bound and liberated. The Shravakas think that Dharma is bound and liberated. If there is no self and Dharma, how can there be liberation? Who is liberated? How is there bondage? Who is bound? Therefore, they argue that there is self and Dharma. Therefore, in order to show that even without self and Dharma, Nirvana can be attained, and that it is possible to be reborn in Samsara, a verse is composed, and that is its meaning. Peace and birth, in terms of the ultimate truth, there is not the slightest difference between the two. What is called peace refers to Nirvana, which is the cessation of old age and death due to ignorance. Birth refers to the nature of Samsara, which is the cause of old age and death due to the cause of ignorance. Samsara and Nirvana are both equal in the nature of selflessness in the ultimate sense. How so? Just as Samsara is empty of the self and Dharma that are conceived by children, so Nirvana is also empty of the self and Dharma that are conceived by children. In this way, since they are empty of the nature of self and Dharma, both Samsara and Nirvana are the same. Therefore, Samsara is Nirvana. Because it is such a reason, there is not the slightest difference between Samsara and Nirvana that can be established as different. That is its meaning. If that is the case, why is it said that ordinary people abide in Samsara and the noble ones attain Nirvana? Therefore, it is said: However, those who do virtuous deeds are said to attain peace by the exhaustion of birth. What is called birth refers to Samsara. Samsara arises from the perverted mind that is not in accordance with the truth, such as clinging to impermanence as permanence. Nirvana is attained by abandoning perversion by properly attending to impermanence and suffering. Although what is called self and Dharma will not become Nirvana, those who practice the thirty-seven branches of enlightenment by relying on properly attending to impermanence and so on,
Chinese
断尽颠倒之自性生起，即说为获得寂灭，除此之外，没有另外的寂灭之意。此偈颂显示了大乘和小乘二者共同的寂灭之获得。现在从这以下，显示了菩萨们如何获得不共的寂灭之方法。为了从颠倒中加以呵责，并进入其对治的真实义智慧，所以说是四个偈颂，其中从两种真实义中，此之前显示了真如之真实义，现在显示无分别智慧之自性的真实义，上面说众生安住于错乱，虽为痛苦所恼，然为颠倒所压伏而错乱，虽未领会痛苦，这样呵责颠倒之后，现在就以其对治的不共的无分别智慧为主，为了显示菩萨们如何以无分别智慧通达诸法无我而获得佛地，所以造四个偈颂之意。此下出现五个偈颂，其中四个偈颂显示了资粮道、加行道、见道和修道。第五个偈颂显示了究竟道。菩萨福德智慧之，无边彼岸诸资粮，积聚之后等。此等以第一个偈颂所概括之义是，显示了积聚广大的资粮，安住于三摩地而于法决定则获得心，以及从心的分别了知诸法显现。其中菩萨福德之资粮和智慧之资粮是无边的，即于一无数劫中积聚之后，从获得见道和初地开始，就叫做到达彼岸，彼岸之语是指获得初地而言。此显示了积聚广大的资粮，即于一无数劫中以宝幢和伞等承侍如来。
English
The very exhaustion of the nature of arising from perverted views is said to be the attainment of nirvana. Apart from that, there is no other meaning of nirvana. This verse shows the attainment of the common nirvana of both Mahayana and Hinayana. Now, from here onwards, it shows how Bodhisattvas attain the uncommon nirvana. In order to reproach perverted views and enter into the wisdom of the ultimate truth that is the antidote to them, it is said that there are four verses. Among the two kinds of ultimate truth, up to this point, the ultimate truth of Suchness has been shown. Now, it shows the ultimate truth of the nature of non-conceptual wisdom. Above, it was said that sentient beings abide in delusion, and although they are tormented by suffering, they are deluded by being suppressed by perverted views, and although they do not comprehend suffering, after reproaching perverted views in this way, now, taking the uncommon non-conceptual wisdom as the main antidote to them, in order to show how Bodhisattvas, through that non-conceptual wisdom, realize the selflessness of all phenomena and attain the Buddha-ground, the meaning is that four verses are composed. From here onwards, there will be five verses, of which four verses show the path of accumulation, the path of preparation, the path of seeing, and the path of cultivation. The fifth verse shows the ultimate path. Bodhisattvas of merit and wisdom, boundless other shore of accumulations, after accumulating, etc. The meaning summarized by the first verse is that it shows the accumulation of great accumulations, the attainment of mind when abiding in samadhi and being certain about the Dharma, and the understanding of the appearance of all phenomena from the mind's discrimination. Among them, the Bodhisattva's accumulation of merit and the accumulation of wisdom are boundless, that is, after accumulating for one countless eon, from the attainment of the path of seeing and the first ground, it is called reaching the other shore, and the word "other shore" refers to the attainment of the first ground. This shows the accumulation of great accumulations, that is, serving the Tathagata with banners and umbrellas, etc., for one countless eon.