Tibetan
གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་རིག་ཆོས་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང༌། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་གི་རིག་པར་ཟད་དོ། །རང་གི་རིག་པའི་ཆོས་ཏེ་ཚིག་དང་ཡི་གེ་བསྟན་དུ་ཡང་མེད་པས་གཞན་ལ་ བསྟན་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གསུངས་ཏེ་ཚིགས་ཏུ་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ན་དོན་དམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དོན་མེད་པས་ན་ཆོས་བཤད་པ་དོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཚིག་གི་ནང་ན་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ལ་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དུ་རུང་ན་ནི་མེ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཁ་ཚིག་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ནི་བརྗོད་དུ་རུང་བར་གང་ནས་ཀྱང་མ་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པ་ལས་ཀྱང་ངས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་ཀྱི་ཐད་ནས་ཆོས་བླངས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཀྱང་འདས་ནས་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཨཱ་ཙཪྻ་མ་ཏི་ཙི་ཏྲས་དོན་དམ་པ་ནི་བློའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ན་བདག་གིས་ཚིག་གིས་བརྗོད་པས་ག་ལ་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྟོས་པའི་ནང་ནས་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པས་དོན་དམ་པ་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དང༌། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གཏམ་མཛད་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པ་ལས་སེམས་ཅན་འཇོག་པར་མཛད་དེ། དེ་བས་ན། རིག་པས་ཆོས་བསྟན་འགྲོ་བ་དག་ནི་ཆོས་ལ་དྲངས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པ་བཞི་དང་མི་འགལ་བའི་ཆོས་བསྟན་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རང་གི་ཆོས་ལ་འགྲོ་བ་རྣམས་དྲངས་ཤིང་བཀོད་དེ། དེ་བས་ན་ཆོས་བསྟན་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་དང་པོའི་རིགས་པའི་ཆོས་བསྟན། དེ་ནས་བསམ། དེ་ནས་བསྒོམ་པའི་རིགས་པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང༌། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འགྲོ་བ་རྣམས་དྲངས་ཤིང་བཀོད་དེ། དེ་ཕྱིར་ཡང་ཆོས་བསྟན་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེས་འགྲོ་བ་རྣམས་རང་གི་ཆོས་ཉིད་ལ་ཇི་ལྟར་བཀོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་དག་སྤང
Chinese
这是“以二者显示”的意思。所谓“自证法门诸佛未说”，是指法界、无分别智以及菩提分法三十七品等，是如来以智慧所证悟，穷尽于智慧的自证。自证之法，连言语文字也无法表达，所以无法向他人显示。诸佛也未曾宣说，因为在所说的法中，没有真如等法的意义，所以说法是无意义的。如果语言中存在法的自性，并且法的自性可以用语言表达，那么仅仅说“火”就会有嘴巴被烧伤的过失。经典中也从未说过真如是可以言说的。《圣妙吉祥真实名经》中也说：“我从如来燃灯佛处，未取少许法。”《圣无尽慧经》中也说：“真如超越了心识的境界，更何况是言语文字？”阿阇梨玛底支扎说：“真如不是意识的境界，我用语言表达又怎么能达到呢？”这是从对世尊的依赖中产生的。因此，由于无法用语言表达胜义谛，所以诸佛世尊通过讲述符合胜义谛的道理，将众生安置在各自的自证境界中。因此，说了“以智慧示法，引导众生入于法”。意思是说，诸佛世尊以不违背因明等四种道理的方式来宣说佛法，从而引导和安置众生于各自的法中。因此，说法不是没有意义的。或者说，首先以因明的道理说法，然后以思、以修的道理，引导和安置众生于法身和无分别智中。因此，说法也不是没有意义的。现在为了说明如何以因明和比喻将众生安置于各自的法性中，所以说“清净舍弃”。
English
This is the meaning of "shown by the two." The statement "The Buddhas did not speak of the self-cognizant dharmas" refers to the fact that the dharmadhatu, non-conceptual wisdom, and the thirty-seven factors of enlightenment, etc., are realized by the Tathagata's wisdom and are exhausted in the self-cognizance of wisdom. The dharma of self-cognizance cannot even be expressed in words and letters, so it cannot be shown to others. The Buddhas also did not speak of it because there is no meaning of such dharmas as Suchness in the spoken dharma, so speaking of dharma is meaningless. If the nature of dharma exists in language, and the nature of dharma can be expressed in language, then merely saying "fire" would result in the fault of burning one's mouth. The sutras also never say that Suchness can be spoken. The Noble Vajra Cutter Sutra also says, "I have not taken even a little dharma from the Tathagata Dipamkara." The Noble Inexhaustible Intelligence Sutra also says, "Suchness is beyond the realm of mind, what need is there to mention words and letters?" Acharya Matichitra said, "Suchness is not even the realm of consciousness, how can I reach it by expressing it in words?" This arises from reliance on the Blessed One. Therefore, since the ultimate truth cannot be expressed in words, the Buddhas, the Blessed Ones, place sentient beings in their own self-cognizant realms by speaking in accordance with the ultimate truth. Therefore, it is said, "By showing the dharma with wisdom, guide beings into the dharma." This means that the Buddhas, the Blessed Ones, guide and place beings in their own dharma by teaching the dharma in a way that does not contradict the four kinds of reasoning, such as logic. Therefore, teaching the dharma is not meaningless. Alternatively, first teach the dharma with the reasoning of logic, then with the reasoning of contemplation and meditation, guide and place beings in the Dharmakaya and non-conceptual wisdom. Therefore, teaching the dharma is also not meaningless. Now, in order to explain how beings are placed in their own nature by logic and examples, it says, "Pure abandonment."
Tibetan
ས་ཤིང་ཐུན་མོང་མི་ཟད་རང་ཞི་ཁ་སྣོད་དུ། །སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་སྦྲུལ་འདྲ་ཁ་ཆུ་བཞིན་དུ་ཀུན་དྲངས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་ཆེན་པོ་ ཨ་ཟ་གར་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱབ་ཏུ་ཞིང་རྨོ་ཞིང་ཆུ་བོ་ཡང་འབབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་རང་གི་ཁ་ནས་ཁ་ཆུ་བྱུང་ནས་ཐག་རིང་དུ་གཙང་པོ་ཙམ་དུ་འབབ་པ་དང༌། རི་དག་ས་དང་བ་ལང་ལ་སོགས་པས་ཆུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས་དེར་འཐུངས་པ་དང༌། ཁ་ཆུ་གདུག་པས་སེམས་ཅན་ཟིན་ཅིང་ཤི་བར་གྱུར་པ་དང་དྲངས་ནས་རང་གི་ཁར་འཛུད་པ་བཞིན་དུ་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྦྲུལ་འདྲ་ལ། དེའི་ཞལ་ནས་བྱུང་བའི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི་ཁ་ཆུ་འདྲ་སྟེ། ཁ་ཆུ་འདྲ་བའི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དྲངས་ནས་རང་གི་ཞི་བའི་ཁ་སྣོད་དུ་བཅུག་སྟེ་དོན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང༌། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེའང་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པས་རྣམ་དག་ཅེས་བྱའོ། །ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་སྤངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཉན་ཐོས་དག་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ཡང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མི་སྤངས་པས་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་བ་སྤངས་པས་རྣམ་པར་དག་པའོ། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་སྤངས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ལ་མངའ་བས་ན་ཐུན་མོང་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་རྟག་སྟེ་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་མེད་བར་མི་འགྱུར་བས་ན་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ད་ནི་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པ་རྣམས་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་དག་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་དེ་ནི་དེ་བས་དོན་མེད་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་དམ་བའི་ཆོས་མཉན་ནས་བསམས་ཏེ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེ་བས་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་རྣམས་ཀྱང་དོན་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ན་བཤད་པ་དོན་མེད་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན་གང་དེ་བས་འདི་ནི་དོན་མེད་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་རིགས་པས་ཆོས་བསྟན་པ་རང་གི་ཆོས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་དྲངས་ བའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ
Chinese
共同的土地不会耗尽，自性寂静是容器，慈悲的本体如蛇一般，像口水一样引导一切。如是说。譬如大蛇名为阿匝嘎尔，背上耕田，河流也流淌，那蛇从自己口中流出口水，流到远处就像河流一样。山上的鹿、土地和牛等以为是水，就去那里饮用。口水有毒，抓住众生，导致死亡，然后引导他们进入自己的口中。同样，慈悲的本体，世尊佛陀就像蛇一样，从他的口中产生的十二部经就像口水一样。像口水一样的十二部经引导众生，将他们安置在自己寂静的容器中，实际上是安置在法身和涅槃中。这就是它的意义。法身也因为远离烦恼障和所知障而被称为清净。与声闻等共同，具有力量和无畏等功德，所以被称为断除。而且，声闻等断除了烦恼障，所以是清净的，但是因为没有断除所知障，所以不是断除。如来们断除了烦恼障，所以是清净的。断除了所知障，所以是断除。法身是如来们都拥有的，所以被称为共同。法身是常，直到轮回的尽头也不会消失，不会改变，所以被称为不会耗尽。现在为了说明如何修习不是没有意义的，所以说：那些修习瑜伽的人，因此不会变得没有意义。如是说。像这样，听闻正法后，思维，修习止观的瑜伽，就会获得法身涅槃，如是显示。因此，修习瑜伽的人也不会变得没有意义，这就是它的意义。为了说明如何宣说不会变得没有意义，所以说：善逝所宣说的一切，因此不会变得没有意义。如是说。像这样，用理智宣说佛法，自己的法引导到法身，因此善逝们宣说十二部经。
English
The common land will not be exhausted, the self-nature is peaceful as a container, the embodiment of compassion is like a snake, guiding all like saliva. Thus it is said. For example, a great snake called Azagar, plowing fields on its back, and rivers also flow, that snake flows saliva from its own mouth, flowing far away like a river. Deer, land, and cows, etc. on the mountains think it is water, so they go there to drink. The saliva is poisonous, seizing sentient beings, leading to death, and then guiding them into their own mouths. Similarly, the embodiment of compassion, the Blessed One Buddha, is like a snake, and the twelve categories of scriptures that arise from his mouth are like saliva. The twelve categories of scriptures, like saliva, guide sentient beings, placing them in their own peaceful container, actually placing them in the Dharmakaya and Nirvana. This is its meaning. The Dharmakaya is also called pure because it is free from afflictive obscurations and cognitive obscurations. Common with the Shravakas, it possesses qualities such as power and fearlessness, so it is called abandonment. Moreover, the Shravakas have abandoned the afflictive obscurations, so they are pure, but because they have not abandoned the cognitive obscurations, they are not abandonment. The Tathagatas have abandoned the afflictive obscurations, so they are pure. They have abandoned the cognitive obscurations, so they are abandonment. The Dharmakaya is possessed by all the Tathagatas, so it is called common. The Dharmakaya is permanent, and will not disappear or change until the end of Samsara, so it is called inexhaustible. Now, in order to explain how practice is not meaningless, it is said: Those who practice yoga will therefore not become meaningless. Thus it is said. Like this, after hearing the Dharma, thinking, and practicing the yoga of Shamatha and Vipassana, one will attain the Dharmakaya Nirvana, as shown. Therefore, those who practice yoga will also not become meaningless, this is its meaning. In order to explain how proclaiming will not become meaningless, it is said: Whatever the Sugata proclaims, therefore this will not become meaningless. Thus it is said. Like this, proclaiming the Dharma with reason, one's own Dharma leads to the Dharmakaya, therefore the Sugatas proclaim the twelve categories of scriptures.